II SAB/Kr 28/03

PostanowienieWSA w Krakowie2004-01-26

Skład orzekający: Sędzia NSA Piotr Lechowski, Sędzia NSA Krystyna Kutzner, WSA Halina Jakubiec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu administracji publicznej jest dopuszczalna, jeśli strona nie wyczerpała środków zaskarżenia przewidzianych w przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego, w szczególności zażalenia do organu wyższego stopnia?
Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu administracji publicznej jest niedopuszczalna, jeśli strona nie wyczerpała środków zaskarżenia przewidzianych w przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego, takich jak zażalenie do organu wyższego stopnia. W przypadku Rektora Uniwersytetu, organem wyższego stopnia jest Minister Edukacji i Sportu. Strona musi najpierw skorzystać z możliwości wniesienia zażalenia na bezczynność do tego organu, zanim będzie mogła wnieść skargę do sądu administracyjnego.
Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę na bezczynność Rektora Uniwersytetu, zarzucając brak decyzji w przedmiocie odwołania od decyzji Komisji Rekrutacyjnej odmawiającej przyjęcia na studia. Rektor wniósł o oddalenie skargi, wskazując na przebieg postępowania rekrutacyjnego i brak wniesienia odwołania w terminie przez skarżącego. Sąd rozpoznał sprawę, która została wniesiona do NSA przed 1 stycznia 2004 r., ale nie została zakończona przed tą datą, co skutkowało przekazaniem jej do WSA.
Rozstrzygnięcie
Skarga została odrzucona jako niedopuszczalna.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Piotr Lechowski (spr.) - del. Sędziowie NSA Krystyna Kutzner - del. WSA Halina Jakubiec Protokolant Joanna Bogacz po rozpoznaniu w dniu 26 stycznia 2004r. na rozprawie sprawy ze skargi Ł. K. na bezczynność Rektora Uniwersytetu postanawia - skargę odrzucić - Ł. K. w dniu [...] 2003r. złożył do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie skargę na bezczynność Rektora Uniwersytetu, której upatruje w "braku decyzji w przedmiocie treści odwołania z dnia [...] 2003r. od decyzji Wydziałowej Komisji Rekrutacyjnej Oddziału Stomatologii Wydziału Lekarskiego, pozbawiającej przyjęcia na I rok studiów dziennych w roku akademickim 2002/2003" na kierunku stomatologii. W uzasadnieniu skargi przedłożono kopię pisma zatytułowanego "odwołaniem" z daty [...] 2003r. skierowanego do Rektora Uniwersytetu wraz z potwierdzeniem przyjęcia tego pisma w tym dniu przez Sekretariat Ogólny, w którym odwoływał się skarżący od decyzji odmawiającej przyjęcia na I rok studiów na Oddziale Stomatologii. Odwołanie oparto na zarzucie "sfałszowania na podstawie płatnej prowokacji przedłożonej ilości punktów kwalifikacyjnych"... przez wskazanych imieniem pracowników naukowych. Niezależnie od odwołania od decyzji Wydziałowej Komisji Rekrutacyjnej z dnia [...] 2002r. i pism kierowanych do innych organów skarżący kierował do Senatu Uniwersytetu "odwołania" od otrzymywanych w swej sprawie pism, a w szczególności od pisma z dnia [...] 2003r. Nr [...]wysłanego do skarżącego przez Przewodniczącego Uczelnianej Podkomisji Rekrutacyjnej d/s przyjęć na I rok Studiów. W odpowiedzi na skargę Rektor Uniwersytetu działając przez Prorektora d/s dydaktyki wniósł o jej oddalenie. Wskazano, że w 2002r. skarżący Ł. K. przystąpił do postępowania rekrutacyjnego na I rok studiów w Uniwersytecie w roku akademickim 2002/2003 na dwa wydziały t.j. Wydział Chemii – kierunek "Ochrona Środowiska" i na Wydział Lekarski - kierunek stomatologia. Decyzją z dnia [...] 2002r. Wydziałowa Komisja Rekrutacyjna Wydziału Chemii odmówiła przyjęcia skarżącego na I rok studiów przyjmując, iż nie uzyskał wymaganego limitu punktów. Po rozpatrzeniu odwołania od tej decyzji przez Uczelnianą Komisję Rekrutacyjną, zgodnie z wnioskiem tej Komisji, Rektor Uniwersytetu decyzją z dnia [...].2002r. Nr [...], przyjął Ł.K. na I rok studiów na Wydziale Chemii na kierunku ochrona środowiska w roku akademickim 2002/2003. Pismem z dnia [...] 2002r. Ł.K. poinformował, że nie może podjąć studiów na w/w kierunku z uwagi na warunki materialne. Wydziałowa Komisja Rekrutacyjna Oddziału Stomatologii Wydziału Lekarskiego decyzją - również z daty [...]2002r. - odmówiła Ł.K. przyjęcia na studia na w/w kierunku w roku akademickim 2002/2003, wobec uzyskania przez kandydata łącznie 62 punktów w tym; 22 z fizyki, 21 z biologii i 19 z chemii. Komisja ustaliła, że ustalony zgodnie z uchwałą Senatu z [...]2001r. w sprawie zasad i trybu przyjmowania kandydatów na I rok studiów na Wydziale Lekarskim z Oddziałem Stomatologii w roku akademickim 2002/2003, limit 60 miejsc, wyczerpany został na poziomie 71 punktów uzyskanych przez starających się kandydatów. Zdaniem Rektora skarżący Ł.K. od tej decyzji nie wniósł odwołania, natomiast poczynając od [...] 2003r. rozpoczął kierowanie do Rektora. i Uczelnianej Podkomisji Rekrutacyjnej pism w formie "odwołań" od decyzji odmawiającej przyjęcia na studia na kierunku stomatologicznym. Wskazano, że pisma te zawierają szereg bezpodstawnych, nieuzasadnionych i obraźliwych stwierdzeń pod adresem przedstawicieli Komisji Rekrutacyjnej i władz [...], a także osób, które nie mają związku z postępowaniem rekrutacyjnym. Podniesiono, że pomimo obraźliwego charakteru tych pism, skarżący otrzymał odpowiedź i wyjaśnienia zawarte w pismach ; z dnia [...] 2003r. znak. [...], bez daty - wysłanego [...] 2003r. znak. [...], z dnia [...]2003r. znak. [...] oraz z dnia [...] 2003r. znak. [...] Z przedłożonych przy pismach załączników wynika m.in., że datowanym na dzień [...] 2003r. pismem skarżący zwrócił się do Ministra Edukacji Narodowej i Sportu przedkładając odwołania z [...]2003r. i z dat następnych do Uczelnianej Podkomisji Rekrutacyjnej z wnioskiem "o zainteresowanie się układami", które określił jako patologiczne, a pismem z dnia [...]2003r. [...], Departamentu Szkolnictwa Wyższego Ministerstwa Edukacji Narodowej i Sportu, udzielono odpowiedzi, że decyzja o nieprzyjęciu na studia jest decyzją, od której służy odwołanie do NSA, a Minister nie posiada prawnych możliwości do rozpatrzenia odwołania w sprawie przyjęcia jak i w pozostałych sprawach. Z przedstawionych akt postępowania administracyjnego wynika m.in., że: - dnia [...] 2003r. Collegium Medicum potwierdziło przyjęcie pisma z tej samej daty zatytułowanego "odwołanie"... od decyzji z [...] 2002r. pozbawiającej przyjęcia na studia na Oddziale Stomatologii..." skierowane do Uczelnianej Komisji Rekrutacyjnej Oddziału Stomatologii Wydziału Lekarskiego (k. 7 ), - dnia [...] 2003r. sekretariat ogólny potwierdził przyjęcie pisma z tej samej daty, zatytuowanego "odwołanie" od w/w opisanej decyzji skierowane bezpośrednio do Jego Magnificencji Rektora ( karta nienumerowana ) - pismem z odręczną datą dnia [...] 2003r. [...] Przewodniczący Uczelnianej Podkomisji Rekrutacyjnej d/s Przyjęć na I rok Studiów, w "odpowiedzi" na pismo z [...] 2003r. wyjaśnił, że termin odwołania upłynął, a wobec nie wniesienia odwołania w terminie decyzja stała się prawomocna. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył: Skargę wniesiono do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie w sprawie nie zostało przed tą datą zakończone. Wobec powyższego, stosownie do przepisu art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zmianami ), sprawa podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ). Przepis art. 141 ust. 5 ustawy z dnia 12 września 1990. o szkolnictwie wyższym ( Dz. U. Nr 65 poz. 385 z późn. zmianami) stanowi, że od decyzji komisji rekrutacyjnej służy odwołanie w terminie 14 dni od daty otrzymania decyzji o nieprzyjęciu na studia, do uczelnianej komisji rekrutacyjnej, powołanej w trybie określonym przez statut uczelni. Decyzję podejmuje rektor zgodnie z wnioskiem uczelnianej komisji rekrutacyjnej. Decyzja rektora jest ostateczna. Przepis art. 161 zd. 1 tej ustawy stanowi, że do decyzji podjętych przez organ uczelni w indywidualnych sprawach studenckich, a także w sprawach nadzoru nad działalnością uczelnianych organizacji studenckich oraz samorządu studenckiego stosuje się odpowiednio przepisy kodeksu postępowania administracyjnego i przepisy o zaskarżeniu decyzji do sądu administracyjnego. Zgodnie z przepisem art. 3 § 2 pkt. 1 i pkt. 8 powołanej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - dalej ustawy o p.s.a. - kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: pkt. 1 decyzje administracyjne...oraz...pkt. 8 bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt. 1-4. Powyższe regulacje wskazują, że niezałatwienie odwołania od decyzji wydziałowej komisji rekrutacyjnej o nieprzyjęciu na studia, przez organ właściwy do rozpatrzenia tego odwołania i wydania decyzji, stanowi materię, która może być przedmiotem opartej na przepisie art. 3 § 2 pkt. 8 ustawy o p.s.a. w związku z art. 141 pkt. 5 ustawy o szkolnictwie wyższym skargi na bezczynność Rektora Uniwersytetu. Przedmiotem ustaleń takiego postępowania może być objęta także kwestia, czy odwołanie takie zostało w ogóle wniesione, jeżeli okoliczność ta jest sporna. Jednakże przepis art. 52 ust. 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stanowi, że skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich, wedle zaś ust. 2 tego artykułu przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuacje, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie. Przepis art. 37 § 1 kpa zawiera regulację, w myśl której na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35 lub ustalonym w myśl art. 36 stronie służy zażalenie do organu administracji publicznej wyższego stopnia. Przepis § 2 tego artykułu określa sposób załatwienia tego zażalenia przez organ wyższego stopnia, w przypadku uznania zażalenia za uzasadnione. Przewidziane zatem przepisem art. 37 § 1 kpa zażalenie do organu administracji publicznej wyższego stopnia, ma charakter środka zaskarżenia w rozumieniu art. 52 § 2 ustawy o p.s.a., którego wyczerpanie - o ile służy stronie - warunkuje przewidzianą art. 52 § 1 ustawy o p.s.a. dopuszczalność skargi na bezczynność organu. Stosownie do przepisów art. 1 ust. 1 i 3, art. 46 ust. 2 i art. 49 ust. 1 i ust. 3 pkt. 3 ustawy o szkolnictwie wyższym w brzmieniu tego przepisu obowiązującym od 1.10.2001r., Rektor Uniwersytetu, jako organ państwowej szkoły wyższej, jest organem administracji publicznej w rozumieniu art. 5 § 2 pkt. 3 in fine w zw. z art. 1 pkt. 2 kpa, gdyż z mocy prawa ( art. 161 w zw. z art. 145 ust. 5 ustawy o szkolnictwie wyższym ) powołany jest do załatwiania indywidualnych spraw studenckich w drodze decyzji. Według przepisu art. 17 pkt. 3 kpa organami wyższego stopnia w rozumieniu kodeksu w stosunku do organów administracji publicznej innych niż organy jednostek samorządu terytorialnego lub wojewodów, są odpowiednie organy nadrzędne lub właściwi ministrowie, a w razie ich braku - organy państwowe sprawujące nadzór nad ich działalnością. Uniwersytet jest wymieniony w pozycji 14 wykazu jednostek organizacyjnych podległych Ministrowi Edukacji Narodowej i Sportu lub przez niego nadzorowanych stanowiących załącznik do Obwieszczenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 27 czerwca 2002r. w sprawie wykazu jednostek organizacyjnych podległych Ministrowi Edukacji Narodowej i Sportu lub przez niego nadzorowanych ( Mon. Pol. Nr 28 poz. 457). W świetle powyższego Minister Edukacji i Sportu jest w rozumieniu art. 17 pkt. 3 kpa organem wyższego stopnia względem Rektora Uniwersytetu. Na podobną relację Ministra do spraw szkolnictwa wyższego względem rektora uniwersytetu wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 12.01.2000r. II SA/Wr 499/99/OSP 2000/12/182. W przedstawionych Sądowi aktach postępowania znajduje się (k.7 ) odwołanie skarżącego do Uczelnianej Komisji Rekrutacyjnej Wydziału Lekarskiego z dnia [...] 2002r. od decyzji z dnia [...] 2002r. w sprawie nieprzyjęcia na studia na Oddziale Stomatologii. Służył zatem skarżącemu przewidziany art. 37 § 1 kpa środek zaskarżenia w formie zażalenia w rozumieniu art. 52 § 2 Prawa o postępowaniu przed sadami administracyjnymi. Z przedstawionych akt wynika, że dopiero po wniesieniu skargi do Sądu ([...] 2003r. ), skarżący wystąpił pismem datowanym na dzień [...] 2003r. do Ministra Edukacji i Sportu. Wniesienie skargi nie zostało zatem poprzedzone wyczerpaniem dostępnych skarżącemu środków zaskarżenia w postaci zażalenia w trybie art. 37 § 1 kpa do organu wyższego stopnia na bezczynność Rektora w załatwieniu sprawy z odwołania skarżącego z dnia [...] 2002r. złożonego stosownie do przepisu art. 141 ust. 1 do Uczelnianej Komisji Rekrutacyjnej. Z tych względów skarga jako niedopuszczalna uległa odrzuceniu na podstawie art. 58 pkt. 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ). Mając powyższe na uwadze orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło