II SAB/Kr 293/14

WyrokWSA w Krakowie2014-10-28

Skład orzekający: Sędzia WSA Paweł Darmoń, Sędzia WSA Renata Czeluśniak, Sędzia WSA Iwona Niżnik-Dobosz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy podmiot zobowiązany do udzielenia informacji publicznej, który udostępnił żądaną informację dopiero po wniesieniu skargi na bezczynność, może być uznany za działający z rażącym naruszeniem prawa?
Ratio decidendi
Podmiot zobowiązany do udzielenia informacji publicznej, który udostępnił żądaną informację dopiero po wniesieniu skargi na bezczynność, może być uznany za działający z rażącym naruszeniem prawa, nawet jeśli postępowanie stało się bezprzedmiotowe z powodu późniejszego udostępnienia informacji. Sąd ma obowiązek ocenić, czy bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, niezależnie od późniejszego usunięcia stanu bezczynności.
Stan faktyczny
Skarżący wniósł skargę na bezczynność spółki "T" S.A. w K. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej dotyczącej dokumentacji związanej z budową infrastruktury energetycznej. Spółka przez ponad półtora roku od złożenia wniosku nie udostępniła żądanych dokumentów, twierdząc, że nie ma takiego obowiązku. Dopiero po wniesieniu skargi do sądu, spółka udostępniła żądane dokumenty. Skarżący domagał się stwierdzenia bezczynności, zobowiązania do udzielenia informacji i zasądzenia kosztów.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie stwierdził, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, w pozostałym zakresie postępowanie umorzył i zasądził od spółki "T" S.A. w K. na rzecz skarżącego J. K. kwotę 357 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Paweł Darmoń (spr.) Sędziowie : WSA Renata Czeluśniak WSA Iwona Niżnik-Dobosz Protokolant : Małgorzata Piwowar po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 października 2014 r. sprawy ze skargi J. K. na bezczynność "T" S.A w K. w przedmiocie udzielenia informacji publicznej I. stwierdza, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; II. w pozostałym zakresie postępowanie umarza; III. zasądza od "T" S.A w K. na rzecz skarżącego J. K. kwotę 357 zł ( trzysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. W dniu [...] kwietnia 2014 r. J. K. wniósł skargę na bezczynność "T[...]" S.A. w K. polegającą na: 1) nieudostępnieniu informacji publicznej na wniosek skarżącego z dnia [...] października 2012 r. w terminie wskazanym w art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112 poz. 1198 z późn. zm.) 2) przy jednoczesnym niewydaniu rozstrzygnięcia w sprawie odmowy udostępnienia informacji publicznej lub umorzeniu postępowania o udostępnienie informacji publicznej zgodnie z art. 17 ust. 1 ustawy, o której mowa w pkt 1. W związku z powyższym strona skarżąca domagała się stwierdzenia bezczynności "T[...]" S.A. z siedzibą w K. w tym zakresie oraz o zobowiązanie spółki do udzielenia informacji w żądanej formie, a także o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. W uzasadnieniu skargi podkreślono, że w aktualnie obowiązujących przepisach prawa brak jest wskazania, że w przypadku skargi na bezczynność podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej strona skarżąca związana jest jakimkolwiek terminem na jej wniesienie. Zwrócono również uwagę, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem wniesienie skargi na bezczynność w przedmiocie udzielenia informacji publicznej nie musi być poprzedzone żadnym środkiem zaskarżenia na drodze administracyjnej. Wykonywanie zadań publicznych zawsze wiąże się z realizacją podstawowych publicznych praw podmiotowych obywateli. Dystrybucja energii elektrycznej i inne zadania wykonywane przez przedsiębiorstwo energetyczne ze względu na znaczenie energii elektrycznej dla rozwoju cywilizacyjnego i poziomu życia obywateli, a tym samym urzeczywistniania dobra wspólnego, o którym mowa w art. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej są "zadaniami publicznymi". W świetle powyższych rozważań żądanie udostępnienia decyzji stanowiących podstawę lokalizacji i budowy linii energetycznych dotyczy "sprawy publicznej" i nakłada na przedsiębiorstwo obowiązek udzielenia informacji dotyczącej tej sprawy. W dalszej części skargi wskazano, że wezwaniem z dnia [...] października 2012 r. Skarżący wystąpił do "T[...]" S.A. z siedzibą w K. m.in. o udostępnienie, w przypadku ich istnienia, dokumentów, z których wynikałoby, że właściciel gruntu bądź jego poprzednicy prawni wyrazili zgodę na budowę sieci przesyłowej oraz towarzyszącej jej obiektów. W odpowiedzi otrzymano pismo z dnia [...] listopada 2012 r., w którym"T[...]" S.A. stwierdził, że nie ma on obowiązku udostępniania dokumentacji techniczno - prawnej eksploatowanych obiektów elektroenergetycznych. W toku sprawy wystosowano jeszcze do przedsiębiorstwa przesyłowego, pismo z dnia [...] lutego 2013 r., w którym zwrócono się kolejny raz z wnioskiem m.in. o udostępnienie, w przypadku ich istnienia, kserokopii decyzji stanowiących podstawę budowy, posadowienia, eksploatacji i modernizacji linii elektroenergetycznych. Pismem z dnia [...] marca 2013 r., przedsiębiorca przesyłowy podtrzymał dotychczasowe stanowisko, a przecież żądanie udostępnienia decyzji stanowiących podstawę budowy, posadowienia, przebudowy, eksploatacji i remontów linii energetycznych dotyczy "sprawy publicznej" i nakłada na przedsiębiorstwo obowiązek udzielenia informacji dotyczącej tej sprawy. W odpowiedzi na skargę "T[...]" S.A. w K. wniosła o umorzenie postępowania, uznając zasadność skargi i dołączając do odpowiedzi kopię pisma skierowanego do skarżącego z dnia [...] sierpnia 2014 r , przy którym przesłane zostały dokumenty objęte wnioskiem, co jest jednoznaczne z udostępnieniem żądanej informacji publicznej. Uznając zasadność stanowiska skarżącego, które znajduje oparcie w linii orzeczniczej sądów administracyjnych, strona przeciwna dokonała czynności udostępnienia informacji publicznej, czego dowodzi treść pisma, które z załączonymi dokumentami objętymi żądaniem, zostało przesłane wnioskodawcy. Z uwagi na okoliczności sprawy, nietypowy dla spółki prawa handlowego rodzaj zadania i obowiązku, przede wszystkim zaś zawiłość interpretacyjną regulacji zawartych w wyżej powołanej ustawie o dostępie do informacji publicznej, stwierdziła, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Okoliczność uznania zasadności skargi przez stronę przeciwną oraz wykonania żądanej czynności uzasadnia wniosek o umorzenie postępowania w sprawie. Rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Przepis art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) stanowi, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W pierwszej kolejności należy wskazać, że spełnione zostały warunki formalne do wystąpienia ze skargą do sądu administracyjnego na bezczynność, gdyż skarga na bezczynność w przedmiocie informacji publicznej nie musi być poprzedzona żadnym środkiem zaskarżenia ( wyrok NSA z dnia 24 maja 2006 r., I OSK 601/05 LEX nr 236545). Przedmiotem kontrolowanej sprawy była bezczynność "T[...]" S.A. w K. dotycząca nieudostępnienia informacji publicznej, obejmującej dokumentację związaną z wybudowaniem na działce nr [...] położonej w O. infrastruktury energetycznej, zgodnie z wnioskiem z dnia [...] października 2012r. Bezczynność podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej ma miejsce wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie podmiot ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub prowadził postępowanie w sprawie, ale mimo istnienia ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu, albo nie podjął stosownej czynności. Należało albo udostępnić informację publiczną albo odmówić jej wydania w formie decyzji administracyjnej, bądź poinformować, że informacja nie znajduje się w zasobach obowiązanego. Ostatecznie żądana przez skarżącego dokumentacja, kilka miesięcy po wniesieniu skargi bo w dniu [...] sierpnia 2014 r. została udostępniona skarżącemu przez "T[...]" S.A. Skarżący nie kwestionował okoliczności, że dokumenty, które otrzymał od "T[...]" S.A. w K. odnoszą się do budowy infrastruktury energetycznej na działce stanowiącej jego własność. Były to wszystkie posiadane przez "T[...]" S.A. dokumenty dotyczące posadowionych na działce urządzeń. Mając na uwadze, że udostępnione zostały skarżącemu dokumenty dotyczące interesującej go kwestii, Sąd uznał, że na chwilę orzekania w sprawie, stan bezczynności "T[...]" S.A. w K. nie występuje. Postępowanie sądowe jest, zatem bezprzedmiotowe w zakresie zobowiązania organu do wydania określonego aktu lub dokonania stosownej czynności. To zaś jest powodem umorzenia postępowania sądowego, o czym sąd orzekł w pkt II sentencji wyroku. Podstawą prawną umorzenia postępowania jest art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej powoływana jako "p.p.s.a."), zgodnie z którym sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy stało się ono bezprzedmiotowe także z innych przyczyn niż cofnięcie skargi lub śmierć strony. Nie ulega wątpliwości, że organ udzielił stronie skarżącej żądanej informacji publicznej już po wniesieniu do sądu skargi na jego bezczynność. Jak wynika z akt sprawy, skarga została złożona w dniu [...] kwietnia 2014 r. natomiast informacji udzielono pismem z dnia [...] sierpnia 2014 r. Trzeba jednak zauważyć, że udostępnienie informacji publicznej, jak to ma miejsce w rozpatrywanej sprawie, nie zwalnia sądu z obowiązku orzekania w przedmiocie stwierdzenia, czy bezczynność miała miejsce rażącym naruszeniem prawa. Zgodnie z art. 149 § 1 zd. 2. p.p.s.a sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy jednocześnie stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Ustawa nie reguluje przesłanek takiego orzeczenia. Stwierdzenie zatem, czy bezczynność organu miała charakter rażący, stanowić musi wynik oceny sądowej, nawiązującej do okoliczności sprawy. Stosownie do art. 13 ust 1 i 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r o dostępie do informacji publicznej ( Dz. U. Nr 112 , poz. 1198 ze zm. ) samo udostępnienie następuje bez zbędnej zwłoki , nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku a jeżeli informacja nie może być udostępniona w tym terminie to podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie w jakim udostępni informację , nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od złożenia wniosku. Oceniając ten aspekt sprawy sąd uznał, że bezczynność spółki miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa (pkt I wyroku). Wzięto przy tym pod uwagę fakt, że wniosek skarżącego z [...] października 2012 r. nie został rozpatrzony w ustawowym terminie wynoszącym, co do zasady 14 dni (a maksymalnie i wyjątkowo 2 miesiące – art. 13 ustawy o dostępie do informacji publicznej), lecz po upływie ponad półtora roku. W korespondencji aż do momentu wniesienia skargi "T[...]" S.A. twierdziła, że nie ma prawnego obowiązku udostępniania informacji techniczno – prawnej eksploatowanych obiektów elektroenergetycznych. Jednak po wniesieniu skargi Spółka udostępniła informacje wskazane we wniosku, przy czym nie od razu a po upływie kilku miesięcy. W ocenie Sądu takie postępowanie nosi znamiona celowego utrudniania stronie dochodzenia jej praw. Wniosek wpłynął [...] października 2012 r ( sprecyzowany [...] lutego 2013 r ) w trakcie stwierdzonej bezczynności miała miejsce korespondencja pomiędzy stronami i różnice w rozumieniu samego wniosku a także prawnego obowiązku udostepnienia dokumentacji techniczno – prawnej obiektów. Biorąc, zatem długotrwałość rozpoznawania wniosku i brak zarówno decyzji odmownej jak i załatwienia wniosku do dnia [...] sierpnia 2014 r , przyjąć należało rażącą bezczynność. O kosztach postępowania orzeczono na zasadzie art. 201 p.p.s.a , bowiem działanie organu dokonane po wniesieniu skargi na bezczynność, które tą bezczynność usuwa, należy oceniać i kwalifikować jako działanie samokontrole skutkujące zaistnieniem przesłanki bezprzedmiotowości postępowania. Jednocześnie gwarantujące stronie skarżącej zwrot celowych kosztów postępowania a stronę przeciwną należy wtedy traktować, jako przegrywającą sprawę. Do zasądzonych kosztów zaliczono wniesiony przez stronę skarżącą wpis od skargi oraz koszty zastępstwa procesowego wraz z opłatą skarbową od pełnomocnictwa ( pkt III wyroku).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło