II SAB/Kr 315/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Jacek Bursa (spr.) SWSA Magda Froncisz SWSA Tadeusz Kiełkowski po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 11 października 2019 r. sprawy ze skargi A. F. na bezczynność [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. zobowiązuje organ do wydania aktu lub dokonania czynności w przedmiocie wniosku skarżącego A. F. z dnia 8 czerwca 2019 roku, znak: [...]; II. stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności; III. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; IV. w pozostałej części skargę oddala; V. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] na rzecz skarżącego A. F. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania; A. F. pismem z dnia 3 lipca 2019r. złożył Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na bezczynność [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] dotyczącej wniosku A. F. z dnia 8.06.2019r., doręczonego do organu w dniu 14.06.2019r., o udostępnienie informacji publicznej poprzez przesłanie kserokopii decyzji budowlanej z 1846r. wydanej F. G. na budowę pracowni [...] z częścią mieszkalną na dz.ewid. nr [...] obr. [...]. Skarżący zarzucił organowi bezczynność tj. nieprzesłanie żądanej kserokopii decyzji z 1846r. podnosząc także, iż nie był stroną postępowania znak.[...] Skarżący wniósł w skardze o zobowiązanie organu do udzielenia żądanej informacji publicznej, wymierzenie organowi grzywny w wysokości 3 tys. zł. W odpowiedzi na skargę skarżony organ wniósł o oddalenie skargi podając, iż pismem z dnia 28.06.2019 znak.[...], udzielił skarżącemu odpowiedzi. Organ wskazał, że A. F. był stroną postępowania odwoławczego znak. [...] i ma zapewniony dostęp do akt sprawy w sposób określony w art. 73 k.p.a., w takim przypadku ustawa o dostępie do informacji publicznej nie znajduje zastosowania. Ponadto wskazano skarżącemu, iż organ nie dysponując aktami sprawy, które zostały przekazane do WSA w Krakowie i obecnie znajdują się w Naczelnym Sądzie Administracyjnym, nie jest w stanie ustalić, czy żądany dokument w nich zalega, a co za tym idzie, nie jest możliwe jego udostępnienie. Udzielono także informacji, że przed tut. organem nie było prowadzone postępowanie w sprawie budowy pracowni [...] z częścią mieszkalną na dz. ewid. Nr [...] obręb [...]. Powyższe pismo z dnia 28.06.2019r. zawierające stanowisko organu w sprawie wniosku Skarżącego stanowiło zatem jego rozpatrzenie co powoduje, że organ nie pozostaje bezczynny. Ponadto wniosek o udostępnienie informacji publicznej złożył A. F., zatem organ miał podstawy do stwierdzenia, iż wnioskodawca jest stroną postępowania administracyjnego prowadzonego przed organem odwoławczym pod znakiem [...] Wnioskodawca dopiero na etapie skargi do sądu administracyjnego rozróżnił osoby wskazując, iż stroną w/w postępowania był A. F. s. A. , a wnioskodawcą A. F. s. E. . Wnioskodawca mając świadomość zbieżności imienia i nazwiska, jak również adresu ze stroną postępowania, winien już na etapie wniosku wskazać tę okoliczność. Powyższe okoliczności dotyczą osoby wnioskodawcy nie mają jednak znaczenia dla oceny, czy organ pozostaje w bezczynności w załatwieniu wniosku A. F. z dnia 8.06.2019r., gdyż w w/w piśmie organu znak: [...] z dnia 28.06.2019r., doręczonym wnioskodawcy w dniu 4.07.2019r., poinformowano go, że organ nie dysponuje żądaną informacją. W sytuacji, w której podmiot nie jest w posiadaniu informacji publicznej żądanej we wniosku i informuje wnioskodawcę o tym fakcie, to taką odpowiedź adresata wniosku trzeba potraktować jako udzielenie informacji. Nie można bowiem zobowiązać kogoś do udzielenia informacji, której nie ma. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 1 p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Natomiast § 2 cytowanego artykułu w pkt 8 w związku z pkt 4 precyzuje, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje także orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów, w tym na bezczynność w dokonywaniu czynności materialno – technicznych z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień wynikających z przepisów prawa. Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest bezczynność [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] dotyczącej wniosku A. F. z dnia 8.06.2019r., w zakresie udostępnienia informacji publicznej na podstawie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej. Zgodnie z art. 1 u.d.i.p. każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną. W orzecznictwie sądowo-administracyjnym przyjęto, że informację publiczną stanowi każda informacja wytworzona przez szeroko rozumiane władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje publiczne. Taki charakter ma również wiadomość niewytworzona przez podmioty publiczne, lecz odnosząca się do tych podmiotów (np. wyrok NSA z dnia 30 października 2002 r., sygn. akt II SA 1956/02, LEX nr 78062). Podmiotami zobowiązanymi do udostępnienia informacji są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w tym organy władzy publicznej (art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.). Przykładowy katalog informacji publicznych, podlegających udostępnieniu wymienia przepis art. 6 ust. 1 u.d.i.p. Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy, wskazać należy, że [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] jest podmiotem wykonującym zadania publiczne, a więc podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej, jeśli tylko ją posiada. Ponadto, informacje, których domagał się skarżący miały charakter informacji publicznej, bowiem dotyczyły działalności organu w zakresie decyzji z zakresu prawa budowlanego. Nadto jak wynika wprost z odpowiedzi na skargę organ nie kwestionuje okoliczności, iż wnioskowana informacja stanowi informację publiczną, lecz jedynie wskazuje, iż z racji nie dysponowania aktami sprawy, które zostały przekazane do WSA w Krakowie i obecnie znajdują się w Naczelnym Sądzie Administracyjnym, nie jest w stanie ustalić, czy żądany dokument w nich zalega, a co za tym idzie, nie jest możliwe jego udostępnienie. Nadto wniosek nie był rozpatrywany z powodu nie wskazania dokładnej tożsamości skarżącego. Powyższa argumentacja organu jest nieuzasadniona. Co do pierwszej kwestii, okoliczność wypożyczenia akt nie zwalnia organu od ich skopiowania na potrzeby rozpatrzenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej, skoro organ jest ich pierwotnym dysponentem. Odwrotna koncepcja prowadząca do uchylania się od rozpoznania wniosku na takiej podstawie, skutkowałaby zaprzepaszczeniem celów ustawy o dostępie do informacji publicznej, skoro jej dysponent przerzucałby obowiązki wynikające z ustawy na inne podmioty. W dalszej perspektywie prowadziłoby to do niemożności precyzyjnego ustalenia przez obywateli aktualnego posiadacza informacji, ponieważ przerzucałoby na społeczeństwo ciężar poszukiwania w gąszczu biurokratycznego systemu, co prowadziłoby do obejścia ustawy. Również w zakresie ustalenia dokładnej tożsamości wnioskodawcy to na organach ciąży ten obowiązek, skoro dysponują aktami sprawy oraz dostępem do wielu baz osobowych. W razie zaś wątpliwości mogą je wyjaśnić czy to poprzez dodatkowe pytanie do wnioskodawcy czy posłużenie się takimi bazami w celu dokładnej weryfikacji. Sama zatem odmowa w tym zakresie okazała się zatem nieuzasadniona, co obarcza winą organ, a nie wnioskodawcę. Stosownie zaś do treści art. 14 u.d.i.p. udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku (ust. 1). Zgodnie natomiast z art. 13 u.d.i.p. udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku (ust.1). Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (ust. 2). Przechodząc do kwestii związanych z pojęciem bezczynności na gruncie u.d.i.p. należy wskazać, iż omawiana ustawa wymienia trzy formy załatwienia (zakończenia) sprawy w przedmiocie udzielenia informacji na wniosek zainteresowanego podmiotu. A mianowicie organ, do którego wniesiono wniosek winien alternatywnie: udostępnić tę informację w formie czynności materialno-technicznej (art. 10), odmówić jej udostępnienia (art. 16 ust. 1), umorzyć postępowanie (art. 14 ust. 2 w zw. z art. 16 ust. 1). Bezczynność organu w sytuacji określonej przepisami powołanej ustawy polega więc na tym, że organ zobowiązany do podjęcia czynności materialno – technicznej w przedmiocie informacji publicznej, takiej czynności nie podejmuje i jednocześnie nie wydaje decyzji o odmowie jej udostępnienia, albo też udziela informacji niepełnej, czy też niezgodnej z wnioskiem. W rozpoznawanej sprawie skarżony organ nie rozpoznał wniosku o udzielenie informacji publiczne, a zatem nie ulegało wątpliwości, iż pozostawał w bezczynności – wobec czego orzeczono, że organ dopuścił się bezczynności i zobowiązano go do wydania aktu lub dokonania czynności w przedmiocie w/w wniosku, jak w pkt I i II wyroku. P.p.s.a. nakazuje sądowi orzeczenie w przedmiocie stwierdzenia, czy bezczynność miała miejsce rażącym naruszeniem prawa. Obowiązek ten wynika z art. 149 § 1 zd. 2 p.p.s.a. [...] Wojewódzkiemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w [...] nie można, w ocenie Sądu, zarzucić braku woli rozpatrzenia wniosku, z uwagi na szczegółowe (choć błędne) odniesienie się do wniosku, w tym rzeczywiście wynikłą z identyczności imienia i nazwiska wnioskodawcy z inna stroną postępowania, a także przekazaniem akt do sądu administracyjnego. Zatem w ocenie Sądu w działaniu organu nie było znamion lekceważenia wnioskodawcy, czy też innych poważnych naruszeń prawa. Z racji tego nie można uznać zatem rażącego naruszenia, nie wystąpiła wysoka naganność. Ze względów jak wyżej, Sąd orzekł jak w pkt III wyroku. Stąd również działanie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] nie mogło skutkować wnioskowaną w skardze grzywną w wysokości 3000 zł, stąd skarga została oddalona w pozostałym zakresie (pkt IV wyroku). W zaistniałych okolicznościach grzywna nie będzie, w ocenie Sądu, spełniać celów, dla jakich winna być orzekana, gdyż nie stanowiłaby adekwatnej kary za tak niewielkie zaniechanie, które w okolicznościach kontrolowanej sprawy nie można ocenić jako poważnego, co nie spełniłoby i skutkowałoby żaden sposób prewencyjnie na przyszłość. Z kolei wskazywana przez skarżącego wysokość grzywny jest tylko jego subiektywnym odczuciem co do obowiązku ukarania organu, niczym nie uzasadnionym. Organ odpowiedział na wniosek skarżącego w 14 dniowym terminie określonym w ustawie o dostępie do informacji publicznej. Nie ma zatem potrzeby dyscyplinowania organu. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym wskazuje się, że wymierzenie grzywny jest środkiem o charakterze dyscyplinująco-represyjnym, który powinien być stosowany w szczególnie drastycznych przypadkach zwłoki organu w załatwieniu sprawy, a więc w tego rodzaju sytuacjach, gdzie oceniając całokształt działań organu można dojść do przekonania, że noszą one znamiona celowego i zamierzonego unikania zgodnego z prawem zareagowania na wniosek o udostępnienie informacji publicznej, a przy tym istnieje uzasadniona obawa, że bez tej dodatkowej sankcji organ nadal nie będzie respektować nałożonych ustawą o dostępie do informacji publicznej obowiązków. Taka sytuacja w niniejszej sprawie nie miała miejsca. O zwrocie kosztów sądowych na rzecz skarżącego orzeczono w punkcie V wyroku na podstawie art. 200 p.p.s.a. Mając powyższe na uwadze orzeczono jak w wyroku.