II SAB/Kr 378/14
WyrokWSA w Krakowie2014-12-18
Skład orzekający: Anna Szkodzińska, Jacek Bursa, Renata Czeluśniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka energetyczna wykonująca zadania publiczne jest zobowiązana do udostępniania informacji publicznej na podstawie ustawy o dostępie do informacji publicznej, nawet jeśli twierdzi, że przepisy tej ustawy jej nie dotyczą?Ratio decidendi
Spółka energetyczna wykonująca zadania publiczne, takie jak dystrybucja energii elektrycznej, jest zobowiązana do stosowania przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej. Bezczynność w udostępnieniu informacji publicznej, nawet jeśli zostanie usunięta po wniesieniu skargi, ale przed wydaniem wyroku, czyni postępowanie sądowe bezprzedmiotowym, jednakże zwłoka w udzieleniu odpowiedzi może być uznana za rażące naruszenie prawa.Stan faktyczny
Skarżący złożyli wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej kserokopii decyzji związanych z lokalizacją i budową linii energetycznych. Spółka energetyczna odmówiła udostępnienia informacji, twierdząc, że przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej jej nie dotyczą. Po ponowieniu wniosku i braku odpowiedzi, skarżący wnieśli skargę na bezczynność. Spółka dopiero po wniesieniu skargi udostępniła żądane dokumenty. Sąd uznał postępowanie za bezprzedmiotowe, ale stwierdził rażące naruszenie prawa przez spółkę z powodu długotrwałej zwłoki.Rozstrzygnięcie
1. Umorzył postępowanie w przedmiocie zobowiązania spółki do wydania aktu lub dokonania czynności. 2. Stwierdził, że bezczynność spółki miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. 3. Wymierzył spółce grzywnę w wysokości 200 zł. 4. Zasądził od spółki na rzecz skarżących kwotę 357 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Szkodzińska Sędziowie: WSA Jacek Bursa WSA Renata Czeluśniak / spr. / Protokolant Dorota Solarz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 grudnia 2014 r. sprawy ze skargi K.C. i K.C. na bezczynność [....] S.A. w K. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. umarza postępowanie w przedmiocie zobowiązania [....] S.A. w K. do wydania aktu lub dokonania czynności z wniosku K.C. i K.C. z dnia 7 maja 2013 r. II. stwierdza, że bezczynność [....] S.A. w K. miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; III. wymierza [....] S.A. w K. grzywnę w wysokości 200 / dwieście / złotych; IV. zasądza od [....] S.A. w K. na rzecz skarżących K.C. i K.C. kwotę 357 /trzysta pięćdziesiąt siedem / złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
W dniu 20 sierpnia 2014 r. do "T" S.A. z siedzibą w K. wpłynęła skarga K. C. i K. C. na bezczynność tego podmiotu polegająca na nieudostępnieniu informacji publicznej na wniosek z dnia 7 maja 2013 r. w terminie wskazanym w art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz.1198 ze zm., zwana dalej: u.d.i.p) przy jednoczesnym niewydaniu rozstrzygnięcia w sprawie odmowy udostępnienia informacji publicznej lub umorzeniu postępowania o udostępnienie informacji publicznej. Skarżący wnieśli o stwierdzenie bezczynności "T" S. A. z siedzibą w K. oraz zobowiązanie jej do udzielenia informacji w żądanym zakresie i w żądanej formie oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
W uzasadnieniu wskazano, że wniesienie skargi na bezczynność w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej nie jest obwarowane jakimkolwiek terminem. Pokreślono, że "T" S.A. jest zobowiązana do stosowania ustawy o dostępie do informacji publicznej, ponieważ jest podmiotem wykonującym zadania publiczne w postaci dystrybucji energii elektrycznej. Skarżący wskazali też, że wezwaniem z dnia 7 maja 2013 r. wystąpili do "T" S.A. w K. m.in. o udostępnienie, w przypadku ich istnienia, kserokopii decyzji stanowiących podstawę lokalizacji, budowy, posadowienia i przebudowy linii energetycznych na wskazanych we wniosku działkach. W odpowiedzi otrzymali pismo z dnia 14 czerwca 2013 r., w którym spółka poinformowała ich, że przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej nie mają do niej zastosowania. Wniosek o udzielenie ww. informacji skarżący ponowili dwukrotnie: 2 lipca i 6 sierpnia 2013 r. W odpowiedzi uzyskali pisma z dnia 29 lipca i z dnia 9 września 2013 r., w których spółka podtrzymała swoje stanowisko.
Wnosząc skargę do WSA w Krakowie skarżący podkreślili, że do dnia jej sporządzenia nie otrzymali jakichkolwiek wnioskowanych dokumentów, ani rozstrzygnięcia w sprawie odmowy udostępnienia informacji publicznej, czy też w sprawie umorzenia postępowania o udostępnienie informacji publicznej.
W odpowiedzi na skargę "T" S.A. w K. wniosła o umorzenie postępowania w sprawie ze względu na uznanie ją za zasadną i skierowanie do skarżących pisma, przy którym przesłane zostały żądane dokumenty.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie Ppsa, sądy administracyjne powołane są do kontroli działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej obejmuje orzekanie w sprawie skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1 - 4 § 2 art. 3 Ppsa. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 Ppsa, wniesienie skargi na bezczynność organów jest możliwe w wypadkach przewidzianych w pkt 1- 4, czyli skarga ta przysługuje tylko w sprawach, w których są wydawane decyzje i postanowienia (pkt 1 - 3) oraz w sprawach, w których mogą być wydawane akty lub podejmowane czynności określone w art. 3 § 2 pkt 4 Ppsa.
Zgodnie z art. 1 u.d.i.p, każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu i ponownemu wykorzystywaniu na zasadach i w trybie określonym w ustawie. Informacją publiczną będzie każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań publicznych. Informacją taką są nie tylko dokumenty bezpośrednio zredagowane i technicznie wytworzone przez taki podmiot, ale przymiot taki będą posiadać także te, których podmiot zobowiązany używa do zrealizowania powierzonych prawem zadań, bez względu na to w jaki sposób znalazły się one w jego posiadaniu i jakiej sprawy dotyczą. Ważne natomiast jest to, by dokumenty takie służyły realizowaniu zadań publicznych. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym ugruntowany jest pogląd, że dokumentacja związana z procesami inwestycyjnymi jest informacją publiczną, do której dostęp gwarantuje ustawa o dostępie do informacji publicznej, jeżeli tylko dokumenty znajdują się w posiadaniu organu, do którego kierowany jest wniosek o taką informację.
Niepodjęcie przez podmiot zobowiązany do udzielenia informacji publicznej stosownych czynności, tj. nieudostępnienie informacji, ani niewydanie decyzji o odmowie jej udzielenia w terminie z art. 13 u.d.i.p oznacza, że pozostaje on w bezczynności (por. np. wyrok NSA z dnia 24 maja 2006 r., l OSK 601/05, LEX nr 236545). Termin określony w art. 13 ust. 1 u.d.i.p wynosi – z wyjątkami w nim wymienionymi – 14 dni od dnia złożenia wniosku.
Nie budzi wątpliwości, że przedsiębiorstwo energetyczne, do którego skarżący zwrócili się z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej prowadzi działalność, którą należy zaliczyć do zadań publicznych, a zatem miało obowiązek rozpoznania tego wniosku w przewidzianej prawem formie. Podkreślić należy, że żądanie wniosku wyrażone zostało w sposób konkretny i jednoznaczny. Wnioskodawcy zażądali udostępnienia kserokopii wszystkich posiadanych przez spółkę dokumentów dotyczących budowy, posadowienia, przebudowy linii elektroenergetycznych na ich nieruchomości. Wskazane we wniosku dane są kryteriami wg których spółka powinna sprawdzić, czy posiada ww. dokumenty.
Wniosek skarżących zainicjował postępowanie w sprawie udzielenia informacji publicznej uregulowane przepisami ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej. Powyższe oznacza, że "T" S.A. w K. powinna zakończyć wszczęte postępowanie w sposób przewidziany prawem, tj. albo udzielić informacji publicznej albo wydać decyzję o jej odmowie bądź też w razie stwierdzenia, że żądana informacja nie znajduje się w posiadaniu spółki – udzielić wnioskodawcy odpowiedzi w formie zwykłego pisma przy uwzględnieniu, że twierdzenie organu, iż nie posiada żądanej informacji publicznej musi zostać należycie uwiarygodnione.
W przedmiotowej sprawie spółka dopiero po wniesieniu skargi, pismem z dnia 13 października 2014 r. wyjaśniła, jakie dokumenty posiada i przesłała je pełnomocnikowi skarżących (k. 37 akt sądowych).
Stosownie do art. 161 § 1 ppsa sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 - 2 tego przepisu lub gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe – pkt 3 przepisu.
Bezprzedmiotowość postępowania zachodzi, jeżeli po wniesieniu skargi zaistnieją okoliczności powodujące niedopuszczalność merytorycznego rozpoznania sprawy. Postępowanie staje się bezprzedmiotowe niewątpliwie w przypadku wydania przez organ administracji aktu lub interpretacji bądź też dokonania czynności po wniesieniu skargi na bezczynność organu, lecz przed jej rozpoznaniem przez sąd. Nie można bowiem zobowiązać organu do dokonania czynności, która została w momencie orzekania już dokonana, nawet jeśli przekroczony został przez organ termin przewidziany do jej dokonania. Przy ocenie zasadności skargi na bezczynność decydujący jest bowiem stan z momentu orzekania przez sąd administracyjny i fakt dokonania czynności do tego momentu, czyni postępowanie w sprawie bezczynności bezprzedmiotowym (vide: uchwała składu 7 sędziów NSA z dnia 26 listopada 2008 r. sygn. akt I OPS 6/08 ).
W przedmiotowej sprawie nie zachodzi bezczynność organu albowiem udzielił on żądanej informacji - co prawda po upływie 14-dniowego terminu przewidzianego w treści art. 13 ust. 1 udip i już po dacie wniesienia skargi, ale przed dniem wydania wyroku przez sąd. Zatem w dacie wydania wyroku nie miała już miejsca bezczynność organu dotycząca niezałatwienia wniosku skarżących albowiem udzielono na niego odpowiedzi. W ten sposób została wyeliminowana bezczynność organu (a tym samym przedmiot skargi na bezczynność), a postępowanie sądowe stało się bezprzedmiotowe. Dlatego orzeczono jak w pkt I sentencji orzeczenia na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w związku z art. 149 Ppsa.
Zwłoka organu w udzieleniu odpowiedzi miała jednak charakter rażący, co Sąd stwierdził w pkt II sentencji orzeczenia. Za rażące naruszenie prawa należy uznać, w ocenie Sądu, długotrwałość prowadzenia postępowania i to pomimo znanego i utrwalonego już stanowiska sądów administracyjnych w kwestii zaliczenia przedsiębiorstw energetycznych do kategorii podmiotów wykonujących "zadania publiczne", a w związku z tym zobowiązanych do udzielania informacji publicznej. Wniosek skarżących złożony został w dniu 7 maja 2013 r., natomiast informacji publicznej udzielono dopiero w październiku 2014 r. (okoliczności tej, podniesionej w odpowiedzi na skargę, nie zakwestionował pełnomocnik skarżących, któremu przed rozprawą doręczona została ww. odpowiedź ).
O grzywnie orzeczono na podstawie art. 149 § 2 ppsa w pkt III sentencji.
Wobec przedstawionych wyżej okoliczności faktycznych i prawnych Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie działając na podstawie art. 149, art. 161 § 1 pkt 3 i art. 200 ppsa orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło