II SAB/Kr 408/14

WyrokWSA w Krakowie2015-01-23

Skład orzekający: Aldona Gąsecka-Duda, Krystyna Daniel, Jacek Bursa

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wójt Gminy pozostawał w bezczynności w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, a jeśli tak, to czy bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa?
Ratio decidendi
Sąd stwierdził, że Wójt Gminy pozostawał w bezczynności w udostępnieniu informacji publicznej, ponieważ nie udzielił jej w ustawowym terminie. Jednakże, sąd uznał, że bezczynność ta nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, biorąc pod uwagę wątpliwości interpretacyjne związane ze stosowaniem ustawy o dostępie do informacji publicznej, brak rażących zaniedbań ze strony organu oraz stosunkowo krótki okres bezczynności. Ponadto, sąd umorzył postępowanie w zakresie zobowiązania organu do działania, gdyż organ ostatecznie udostępnił żądaną informację.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej umów na obsługę prawną zawartych przez Gminę. Organ wezwał do uzupełnienia danych, ale nie udostępnił informacji ani nie wydał decyzji odmownej w ustawowym terminie. Skarżący wniósł skargę na bezczynność organu. W trakcie postępowania sądowego organ udostępnił żądaną informację, co spowodowało umorzenie postępowania w części dotyczącej zobowiązania organu do działania.
Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził, że bezczynność Wójta Gminy nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, w pozostałym zakresie umorzył postępowanie sądowe i zasądził od Wójta Gminy na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Aldona Gąsecka- Duda ( spr.) Sędziowie WSA: Krystyna Daniel Jacek Bursa Protokolant Dorota Solarz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi P. K. na bezczynność Wójta Gminy [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej na wniosek z dnia 28 lipca 2014 r. I. stwierdza, że bezczynność Wójta Gminy [...] nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; II. w pozostałym zakresie umarza postępowanie sądowe; III. zasądza od Wójta Gminy [...] na rzecz skarżącego P. K. kwotę 357 ( trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Pismem z dnia 26 listopada 2014 r. P. K. wniósł skargę na bezczynność Wójta Gminy [...] w rozpoznaniu wniosku z dnia 28 lipca 2014 r. o udostępnienie informacji publicznej, zarzucając organowi naruszenie art. 13 ust. 1, art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U, Nr 112, póz. 1198 ze zm.) przez nieudostępnienie żądanej informacji publicznej, przy jednoczesnym niewydaniu rozstrzygnięcia w sprawie odmowy udostępnienia informacji publicznej lub umorzenia postępowania. Skarżący domagał się stwierdzenia bezczynności w zakresie rozpatrzenia powyższego wniosku, zobowiązanie Wójta Gminy [...] do udzielenia żądanej informacji publicznej w terminie czternastu dni od daty doręczenia akt organowi, oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Nadto, na wypadek , gdy po złożeniu skargi organ doręczy żądaną informację publiczną lub wydał decyzję, która zaistnieje w obrocie prawnym, skarżący wnosił o uznanie, że na dzień wniesienia skargi organ pozostawał w bezczynności w przedmiocie informacji publicznej, zasądzenie od strony przeciwnej zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, umorzenie postępowania na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. W uzasadnieniu skargi P. K. wskazywał, że w dniu 28 lipca 2014 r. przesłał pocztą elektroniczną Wójtowi Gminy [...] wniosek o udostępnienie informacji w zakresie : czy Gmina w okresie od 2012 r, do chwili obecnej zawierała umowy dotyczące obsługi prawnej, zastępstwa procesowego z kancelariami, radcami prawnymi, adwokatami, a jeśli tak to o udostępnienie treści umów. Podał także formę i sposób udostępnienia informacji. W piśmie datowanym na dzień 30 lipca 2014 r., przesłanym pocztą elektroniczną organ wezwał skarżącego do podania dodatkowych danych (adresu zamieszkania, kodu pocztowego) celem zarejestrowania wniosku. Do dnia złożenia tej skargi Wójt Gminy [...] wykonujący zadania publiczne nie udostępnił żądanej informacji ani też nie wydał decyzji odmownej zgodnie z art. 16 pkt ustawy o dostępie do informacji publicznej, czym naruszył 14 dniowy termin zapisany art. 13 ust. 1 u.d.i.p., a także 2 miesięczny zapisany art. 13 ust. 2 u.d.i.p. W dalszej części uzasadnienia skargi P. K. zawarł obszerne uzasadnienie prawne złożonych wniosków i zarzutów. Do skargi dołączono kserokopie dokumentów obrazujących stan faktyczny sprawy. W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy [...] wnosił o umorzenie postępowania sądowego na podstawie art. 161 § 1 ust. 3 p.p.s.a. z uwagi na fakt, że organ wykonał czynność będącą przedmiotem skargi, tj. udostępnił informację publiczną skarżącemu zgodnie z wnioskiem. Wójt Gminy [...] wnosił również o orzeczenie, że każda ze stron ponosi koszty związane ze swoim uczestnictwem w sprawie. Uzasadniając powyższe potwierdzał przedstawione w uzasadnieniu skargi okoliczności. Wskazywał jednak, że z uwagi na brak danych dotyczących adresu zamieszkania skarżącego, będących przedmiotem pisma o uzupełnienie , organ nie mógł zarejestrować wniosku w Elektronicznym Obiegu Dokumentów jaki funkcjonuje w Urzędzie Gminie [...]. Pomimo tych braków pisma organ administracji udzielił odpowiedzi na przedmiotowy wniosek o udostępnienie informacji publicznej w dniu 5 grudnia 2014 r. przesyłając na adres poczty elektronicznej skarżącego żądane skany dokumentów. Wójt Gminy [...] wyjaśniał, że w ocenie organu, na etapie złożenia wniosku za pośrednictwem poczty elektronicznej, przy braku wskazania we wniosku jakichkolwiek danych identyfikacyjnych, czy to numeru PESEL, NIP, adresu zamieszkania, względnie innych danych pozwalających zidentyfikować osobę wnioskodawcy, organ nie mógł stwierdzić czy wnioskodawca należy do kręgu osób, który został określony w art. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej (tekst jednol. Dz.U. 2014 póz. 782). Statuowanej w art. 2 ust. 1 tej ustawy zasady powszechności dostępu do informacji nie można traktować bezwzględnie. Istotną przy tym kwestią jest możliwość zweryfikowania, czy osobą wnioskującą o udostępnienie informacji publicznej nie jest osoba nieposiadająca zdolności do czynności prawnych, tj. np. osoba niepełnoletnia lub też ubezwłasnowolniona. W ocenie organu, osoby takie nie są podmiotami, o których mowa w art. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Adres poczty elektronicznej na portalu "interia.pl", na którym został założony adres "[...]" jest powszechnie dostępny. Do założenia poczty elektronicznej nie jest konieczne ukończenie 13-go roku życia. Nie można zatem stwierdzić, że osoba, która dysponuje adresem elektronicznym posiada choćby ograniczoną zdolność do czynności prawnych. W tym zakresie organ podjął czynności mające na celu weryfikację, czy osoba wnioskująca posiada zdolność do czynności prawnych ( pismo przesyłane do Wnioskodawcy w dniu 30 lipca 2014 r.). Niestety wnioskodawca nie udzielił odpowiedzi na przesłaną do niego wiadomość. Dopiero w dniu złożenia skargi na bezczynność 26 listopada 2014 r. osoba wnioskodawcy została zidentyfikowana, jako osoba pełnoletnia posiadająca zdolność do czynności prawnych, co jednak nastąpiło dopiero po upływie terminu do udzielenia informacji publicznej. Organ zrealizował zatem obowiązek udostępnienia informacji publicznej z uchybieniem terminu nie ze swojej winy. Wnioskodawca nie wskazał we wniosku danych identyfikacyjnych pozwalających na jego zidentyfikowanie, stąd też informacja publiczna została udzielona z opóźnieniem. W piśmie procesowy z dnia 15 stycznia 2015 r. P. K. potwierdził fakt udostępnienia mu informacji publicznej już po dacie wniesienie skargi, wnosząc umorzenie postępowania na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. oraz zasądzenie na jego rzecz od organu zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zgodnie z treścią art. 1 § 1-2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę zgodności z prawem działalności administracji publicznej, która w myśl art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednol. Dz. U. z 2012r., poz. 270 - oznaczana dalej jako p.p.s.a.) odbywa się na zasadach określonych w przepisach tej ustawy. W ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 p.p.s.a. sąd nie jest związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołana podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). W sprawie niniejszej z uwagi na przedmiot zaskarżenia należy mieć na uwadze przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej ( tekst jednol. Dz.U. z 2014 r., poz. 782 - zwana dalej w skrócie u.d.i.p.), która kształtuje prawo do informacji publicznej, a także określa zasady i tryb jej udostępniania oraz ponownego wykorzystania (art. 1 – 2a u.d.i.p.). Kognicja sądów administracyjnych do rozpoznania skarg na bezczynność w takich sprawach wnika z art. 3 § 2 pkt 4 i 8 p.p.s.a., zaś potwierdza ją dodatkowo brzmienie art. 21 u.d.i.p. Obowiązujące przepisy nie przewidują terminu do złożenia skargi na bezczynność w udostępnieniu informacji publicznej. W takim przypadku nie istnieje też powinność uprzedniego wyczerpania środków zaskarżenia bezczynności, ani wezwania o usunięcie naruszenia prawa. Regulacja zawarta w ustawie z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej nie zawiera odrębnych postanowień nawiązujących do przesłanek art. 52 p.p.s.a. Nie wprowadza ona środka zaskarżenia bezczynności w udostępnieniu informacji publicznej, o którym mowa w art. 52 § 1-2 p.p.s.a., zaś sam sposób udostępniania informacji publicznej kształtuje jako dalece odformalizowany, kładąc nacisk na szybkość i sprawność postępowania. Przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego stosuje się w ograniczonym zakresie, jedynie w sytuacjach, o których mowa w art. 16 - art. 17 u.d.i.p. oraz art. 23g ust. 11 i 12 u.d.i.p., co skutkuje brakiem podstaw żądania wyczerpania trybu z art. 37 k.p.a. Gdyby nawet przyjąć poglądy odmienne niż tu prezentowane, tj. wskazujące na obowiązek uprzedniego wniesienia zażalenia w trybie art. 37 k.p.a., to zważyć należy, że o postępowaniu administracyjnym, o jakim mowa w k.p.a. można by mówić dopiero w sytuacji stwierdzenia przez organ władzy będący w posiadaniu informacji publicznej istnienia przesłanek do wydania decyzji, o której mowa w art. 16 ust. 1 ustawy. W takiej sytuacji, zgodnie z art. 61 § 1 k.p.a., należałoby jednak z urzędu wszcząć postępowanie w sprawie odmowy udostępnienia informacji publicznej i zawiadomić o tym strony, zgodnie art. 61 § 4 k.p.a. Artykuł 52 § 3 p.p.s.a. nawiązuje do regulacji pozostających poza przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego. Z jego treści wynika wprost, że wezwanie do usunięcia naruszenia prawa nie jest "środkiem zaskarżenia", o jakim mowa w § 1 i § 2, lecz środkiem samoistnym, odrębnym i znamiennym tylko dla sytuacji ściśle określonych, mającym służyć realizacji zasady przedsądowej autokontroli administracji, ale tylko w przypadku działania, a nie zaniechania, tj. bezczynności organu ( tak m.in. NSA w wyrok z dnia 24 maja 2006 r. I OSK 601/05, zam. zb. Lex nr 236545 i WSA w Białymstoku w wyroku z dnia 14 października 208 r., sygn. akt II SAB/Bk 29/08, zam. zb. LEX nr 505258). W takich sprawach, brak przesłanek do stosowania art. 101 w związku z art. 101a ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jdenol. Dz. U. z 2013r., poz. 594 z późn zm.- dalej u.s.g.). Jak wyżej już wskazywano, procedura dostępu do informacji publicznej została uregulowana w sposób kompleksowy w ustawie z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej. Jest to regulacja o charakterze szczegółowym dotycząca materialnych i procesowych kwestii udostępniania informacji publicznej. Odnosi się ona do szerokiego katalogu podmiotów, mających swoje odrębne kompetencje wynikające z innych ustaw, w zakresie udzielania przez te podmioty informacji publicznej. Tym samym wyznacza ona określony i szczególny sposób działania tych podmiotów, jak również autonomicznie reguluje status podmiotów wnioskujących o udzielenie informacji publicznej oraz mechanizmy ochrony tych podmiotów przed uchylaniem się adresatów ich wniosków od zajęcia stanowiska w przedmiocie udzielenia informacji publicznej. Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej jako regulacja szczegółowa, zgodnie z dyrektywą wykładni, według której tak regulacja ma pierwszeństwo przed regulacją ogólną (lex specialis derogat legi generali), wyłącza dopuszczalność stosowania w sprawach o udostępnienie informacji publicznej regulacji o charakterze ogólnym. Taki ogólny charakter ma art. 101a u.s.g. Dodatkowo ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej stanowi regulację późniejszą w stosunku do ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, a art. 101a został wprowadzony na podstawie art. 28 pkt 4 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych i obowiązuje od dnia 6 grudnia 1994 r. Ma zatem również w sprawie zastosowanie dyrektywa wykładni, według której regulacja późniejsza ma pierwszeństwo przed regulacją wcześniejszą (lex posterior derogat legi priori). Brak uzasadniająca dla stosowanie dyrektywy, według której regulacja późniejsza ogólna nie "uchyla" regulacji wcześniejszej o charakterze szczególnym, gdyż ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej ma charakter regulacji późniejszej szczególnej w stosunku do ustawy o samorządzie gminnym. Ponadto zarówno art. 101 u.s.g., jak i art. 101a u.s.g. stwarzają możliwość ochrony interesów prawnych i uprawnień różnych podmiotów w takich sytuacjach, w których nie są one chronione w inny sposób w trybie procedury administracyjnej lub cywilnej przez kontrolę sądu administracyjnego lub powszechnego. Dla tych właśnie wypadków, do których nie należy sprawa, przewidziano jako wymóg skutecznego wniesienia skargi uprzednie wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Oceniając dalej przesłanki dopuszczalności skargi należy podzielić trafne tezy wyrażone m.in. wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 kwietnia 2013 r., sygn. akt II SAB/Ol 22/13 ( zam. zb.LEX nr 1313643), w którym wskazano, że: " Z bezczynnością organu w zakresie dostępu do informacji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy organ zobligowany jest udzielić informacji publicznej, a jej nie udziela i nie wydaje stosownej decyzji o odmowie udostępnienia takiej informacji. W przypadku zaś, gdy informacja o jaką ubiega się zainteresowany nie ma charakteru informacji publicznej, organ nie pozostaje w zwłoce w zakresie udostępnienia informacji publicznej. Aby można było mówić o bezczynności podmiotu zobowiązanego należy przede wszystkim stwierdzić, iż ciąży na nim wynikający z przepisów prawa obowiązek wszczęcia postępowania i podjęcia w nim stosownego rozstrzygnięcia (stosownej czynności), a dopiero później, iż obowiązku tego, w nakazanym prawem terminie, nie wypełnił. W przypadku, gdy podmiot wezwany uznaje, że żądana informacja nie stanowi w istocie informacji publicznej, Sąd zobligowany jest do rozpoznania wniesionej skargi i rozstrzygnięcia, czy rzeczywiście wnioskodawca może domagać się udostępnienia interesujących go danych." Stwierdzenie, że żądana informacja nie jest informacja publiczną, stanowi zatem przesłankę prowadzącą do oddalenia skargi, a nie do jej odrzucenia. W świetle powyższego, w niniejszej sprawienie nie zachodziły przesłanki do odrzucania skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 albo pkt 6 p.p.s.a. Skarga została złożona przez podmiot i przeciwko podmiotowi, które posiadają zdolność sądową i zdolność do czynności procesowych, nie jest dotknięta brakami formalnymi lub fiskalnymi. Okoliczności te nie były kwestionowane, jak również z urzędu nie stwierdzono żadnych przesłanek uzasadniających odrzucenie skargi z innych przyczyn, o których mowa w art. 58 § 1 p.p.s.a. - co nie było kwestionowane. Skarga w niniejszej sprawie dotyczy bezczynności organu w udostępnieniu informacji publicznej. Stosownie bowiem do art. 149 § 1 p.p.s.a., sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W myśl art. 149 § 2 p.p.s.a., sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6. W wypadku braku podstaw do uwzględnienia skargi podlega ona oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a. Specyficzna sytuacja, uniemożliwiająca wydanie wyroku co do istoty sprawy w zakresie zobowiązania organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa ma miejsce wówczas, gdy w toku postępowania sądowoadmnistracyjnego przed dniem orzekania w sprawie ze skargi na bezczynność albo przewlekłość zostanie stwierdzony fakt wydania przez organ administracji publicznej decyzji, postanowienia lub też innego aktu, albo podjęcia stosownej czynności, choćby z przekroczeniem terminów ustawowych. Stan taki zachodzi w niniejszej sprawie, z tym że wystąpienie przesłanek do umorzenia postępowania sądowego, jako bezprzedmiotowego na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., odnośnie zobowiązania organu do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności, nie zwalnia od orzeczenia, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, albo że naruszenie prawa nie było rażące. W doktrynie i orzecznictwie wskazuje się trafnie ( m.in. T. Woś (w: T. Woś (red.), H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Postępowanie..., 2010, s. 70, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 marca 2009 r., sygn. akt I OSK 1067/08, zam. zb. Lex nr 491969 – nadal aktualne), że z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wtedy, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub prowadził postępowanie, ale mimo istnienia ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu, albo nie podjął stosownej czynności. Dla zasadności skargi na bezczynność nie ma znaczenia okoliczność z jakich powodów określony akt nie został podjęty lub czynność dokonana, a w szczególności, czy bezczynność została spowodowana zawinioną albo też niezawinioną opieszałością organu, czy też wiąże się z jego przeświadczeniem, że stosowny akt lub czynność w ogóle nie powinny zostać dokonane. Powyższe kwestie mogą jednakże mieć znaczenie dla kwalifikacji bezczynności, jako posiadającej albo nieposiadającej cech rażącego naruszenia prawa. W art. 4 ust. 1 u.d.i.p. został określony podstawowy, otwarty katalog podmiotów zobowiązanych do udostępnienia informacji publicznej, zaś z jego treści wstępnej wynika w ogólnym ujęciu, że zobowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne. Stosownie zaś do art. 4 ust. 3 u.d.i.p., obowiązane do udostępniania informacji publicznej są podmioty, o których mowa w ust. 1 i 2, będące w posiadaniu takich informacji. Pojęcie informacji publicznej określa ustawodawca w art. 1 ust. 1 u.d.i.p. i art. 6 u.d.i.p. Zgodnie z art. 1 tej ustawy, każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu i ponownemu wykorzystywaniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie, jednak przepisy ustawy nie naruszają przepisów innych ustaw określających odmienne zasady i tryb dostępu do informacji będących informacjami publicznymi. Przepis art. 6 u.d.i.p. wprowadza przykładowy katalog informacji i dokumentów stanowiących informację publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p. W sprawie bezspornym było, że informacja żądana we wniosku P. K. z dnia 28 lipca 2014 r. jest informacją publiczną, Wójta Gminy [...] należy do kręgu podmiotów zobowiązanych do jej udostępnienia i był w posiadania tejże informacji. Powyższe nie budzi zastrzeżeń również w ramach przeprowadzanej kontroli wywołanej wniesieniem skargi. Informacją publiczną jest każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa (por. wyrok NSA z dnia 12 grudnia 2006 r, sygn. akt l OSK 123/06, LEX nr 291357, wyrok NSA z dnia 29 lutego 2012 r., sygn. akt l OSK 2215/11; wyrok WSA w Poznaniu z dnia 19 grudnia 2007 r., IV SA/Po 652/07; wyrok WSA w Lublinie z dnia 8 czerwca 2006 r., sygn. II SAB/Lu 19/06, wyrok WSA w Warszawie z dnia 7 maja 2004 r., sygn. IV SA/Wa 221/04; postanowienie WSA w Białymstoku z dnia 21 sierpnia 2008 r., sygn. II SAB/Bk 36/08). Artykuł 7 - 12 u.d.i.p. normuje sposób oraz formę udostępniania informacji publicznej. Termin udostępnienia informacji publicznej na wniosek został określony w art. 13 ust. 1-2 u.d.i.p., który stanowi w ust. 1, że udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2. Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku ( art. 13 ust. 2). Zgodnie z treścią art. 14 ust. 1 u.d.i.p., udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku. Za bezsporne należy uznać w świetle stanowisk stron, że czynności materialno-technicznej dokonano po terminach określonych w art. art. 13 ust. 1 -2 u.d.i.p. Korespondencja kierowana do skarżącego w piśmie z daty 30 lipca 2014 r., przesłanym pocztą elektroniczną, nie świadczy o stosowaniu art. 13 ust. 2, art. 14 i art. 15 u.d.i.p. Dostrzegane przez organ przeszkody w realizacji wniosku skarżącego nie znajdują jednak uzasadnienia w przepisach ustawy o dostępie do informacji publicznej. Artykuł 2 ust. 1 że u.d.i.p. stanowi, że każdemu przysługuje, z zastrzeżeniem art. 5, prawo dostępu do informacji publicznej, zwane dalej "prawem do informacji publicznej". Odformalizowana procedura przewidziana w przedmiotowej ustawie dla udostępnienia informacji publicznej - co wynika także z art. 10 u.d.i.p. , czy 11 u.d.i.p. - pozostawia niejako poza badaniem zagadnienie zdolności do czynności prawnych określonego podmiotu przy dokonywaniu czynności materialno-technicznej. Także pisemny wniosek składany w trybie u.d.i.p. nie musi odpowiadać żadnym szczególnym wymogom formalnym, gdyż na tym etapie postępowania nie stosuje się przepisów k.p.a. Wniosku nie trzeba uzasadniać, bowiem art. 2 ust. 2 u.d.i.p. zwalnia osobę wykonującą prawo do informacji publicznej z obowiązku wykazania interesu prawnego lub faktycznego (wyjątek dotyczy jedynie uzyskania informacji przetworzonej - art. 3 ust. 1 pkt 1 tej ustawy). W orzecznictwie zauważ się trafnie, że za wniosek o udzielenie informacji publicznej uznać można przesłanie zapytania drogą elektroniczną, i to nawet, gdy do jej autoryzacji nie zostanie użyty podpis elektroniczny. Postępowanie w sprawie udzielenia informacji publicznej ma uproszczony i odformalizowany charakter, a osoba zadająca pytanie nie musi być nawet w pełni zidentyfikowana, nie musi bowiem wykazywać interesu prawnego, ani interesu faktycznego ( tak wyrok WSA w Łodzi z dnia 10 maja 2012 r., sygn. akt II SAB/Łd 46/12, zam zb. LEX nr 1166260). Odrębnym zagadnieniem jest natomiast kwestia zdolności sądowej i procesowej w zakresie kwestionowana bezczynności organu, albo w postępowaniu w przedmiocie odmowy udostępnienie informacji publicznej. Szersza analiza w tym zakresie nie jest jednak uprawniona na tle stanu faktycznego niniejszej sprawy. Powyższe upoważnia do przyjęcia, że organ pozostawał w bezczynności w realizacji wniosku skarżącego. Rażącym naruszeniem prawa jest stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań można powiedzieć, bez potrzeby odwoływania się do szczegółowej oceny okoliczności sprawy, że naruszono prawo w sposób oczywisty ( tak NSA w wyroku z dnia 21 czerwca 2012 r., sygn. akt I OSK 675/12, LEX nr 1218894 ). Takich cech, tj. oczywistości w naruszeniu prawa, nie sposób przyjąć w kontrolowanym stanie faktycznym z uwagi na brak znamion zaniedbań ze strony organu oraz stosunkowo krótki okres bezczynności. Stosowanie ustawy o dostępie do informacji publicznej rodzi szereg wątpliwości interpretacyjnych, który wyrazem są motywy podane w odpowiedzi na skargę. Zważyć należy, że organ w przedmiotowej sprawie nie milczał wobec wniosku strony. Nadto, skarga na bezczynność mogła zostać złożona niezwłocznie po uzyskaniu przez P. K. przesłanego pocztą elektroniczną wezwania organu z dnia 30 lipca 2014 r., o ile zasadność tego wezwania kwestionował, zaś złożono ją dopiero 26 listopada 2014 r. W opisanej sytuacji nie zachodzą również przesłanki do wymierzenia organowi grzywny. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził w pkt I. sentencji wyroku, na podstawie art. 149 § 1 p.p.s.a., że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, natomiast w pkt II., na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., umorzył postępowanie w zakresie dotyczącym wydania nakazów związanych ze stanem bezczynności albowiem ustał on w toku postępowania. Skarżący nie składał wniosku o wymierzenie organowi grzywny, zaś podstaw do zastosowania takiej sankcji z urzędu brak w ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zwłaszcza w przypadku, gdy bezczynność organu ustała, nie mając cech rażącego naruszenia prawa. Podstawę prawną orzeczenia o kosztach postępowania sądowoadministracyjnego, zawartego w pkt III. sentencji wyroku, stanowi art. 200 p.p.s.a., art. 201 §1 p.p.s.a. oraz art. 205 § 2 p.p.s.a. Okoliczności wskazywane w odpowiedzi na skargę co do przyczyn bezczynności organu nie mogą być podstawą do uwzględnienia wniosku o odstąpienie od obciążania organu kosztami postępowania, ku czemu brak podstaw prawnych.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło