II SAB/Kr 46/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Irla Sędziowie : WSA Krystyna Daniel WSA Aldona Gąsecka- Duda (spr.) Protokolant : sekretarz sądowy Małgorzata Piwowar po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 maja 2016 r. sprawy ze skargi S. K. na przewlekłe prowadzenie postępowanie przez Wojewodę [...] w sprawie o zwrot nieruchomości znak: [...] postanawia: I. skargę odrzucić; II. zwrócić skarżącemu S. K. kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem uiszczonego wpisu. Postępowanie sądowoadministracyjne w niniejszej sprawie zostało wszczęte na skutek skargi z daty 18 listopada 2015 r., wniesionej przez S. K. na przewlekłość postępowania prowadzonego przez Wojewodę [...], wywołanego złożeniem odwołania od decyzji Starosty [...] z dnia 17grudnia 2014 r., znak: [...], które rozpatrzono decyzją z dnia 13 października 2015 r., znak: [...]. Powyższe oznaczenie strony skarżącej wynika z faktu nieprzedstawienia przez S. K., pomimo wezwania i pouczenia, pełnomocnictw zawierających wyrażone wprost umocowanie do działania przed sądem administracyjnym za J. K., K. C., M. B. i M. K., a także pisma S. K. z dnia 15 stycznia 2015 r. Przedmiot zaskarżenia został sprecyzowany przez S. K. w sposób nie budzący już wątpliwości w piśmie z dnia 18 marca 2016 r. Ponadto w piśmie z dnia 4 kwietnia 2016 r. S. K. wniósł o zasądzenie na jego rzecz poniesionych kosztów sądowych i procesowych według norma przepisanych, a także odszkodowania w kwocie 500,00zł. za wnoszenie dodatkowych zażaleń i skarg na działanie sądów oraz administracji państwowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Kognicja sądów administracyjnych została określona w art. 3-5 ustawy z dnia ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednol. Dz. U. z 2012r., poz. 270 - oznaczana dalej jako p.p.s.a.). Z uwagi na stan faktyczny sprawy znaczenie ma regulacja z art. 3 § 1 pkt 1 i pkt 8 p.p.s.a., z której wynika, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach rozstrzyganych decyzją administracyjną. Do tej kategorii należą sprawy o zwrot wywłaszczonych nieruchomości rozpatrywane na podstawie art. 136 i nast. ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jednol. Dz. U. z 2015 r., poz.782 ze zm.) i w sprawie tego rodzaju wydano powołane na wstępie decyzje. Zgodnie z treścią art. 52 p.p.s.a.: § 1. Skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. § 2. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie. § 3. Jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 i 4a, można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu - w terminie czternastu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności - do usunięcia naruszenia prawa. Sąd, po wniesieniu skargi, może uznać, że uchybienie tego terminu nastąpiło bez winy skarżącego i rozpoznać skargę. Cytowana regulacja jest przejawem zasady, w myśl której postępowanie sądowoadministracyjne nie powinno zastępować postępowania administracyjnego. Oznacza to, że postępowanie sądowoadministracyjne nie może zostać wszczęte, dopóki toczy się postępowanie administracyjne lub nie zostały wykorzystane środki weryfikacji w postępowaniu administracyjnym aktów, czynności, bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania przez organ administracji, dostępne podmiotowi, który chce zainicjować postępowanie sądowoadministracyjne [por. T. Woś, w: T. Woś (red.), H. Knysiak-Sudyka, M. Romańska, Postępowanie sądowoadministracyjne, Warszawa 2015, s. 112]. Niewyczerpanie przez środków zaskarżenia na powyższych zasadach czyni skargę niedopuszczalną oraz skutkuje jej odrzuceniem na podstawie art. 58 §1 pkt 6 p.p.s.a. Przewidzianym przez ustawodawcę środkiem zaskarżenia bezczynności i przewlekłości organu administracji publicznej w sprawach załatwianych przez wydanie decyzji administracyjnej jest zażalenie, o którym mowa w art. 37 §1 k.p.a. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednol. Dz.U. z 2016, poz. 23 – dalej k.p.a.). Stosownie do art. 37 k.p.a. : § 1. Na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35, w przepisach szczególnych, ustalonym w myśl art. 36 lub na przewlekłe prowadzenie postępowania stronie służy zażalenie do organu wyższego stopnia, a jeżeli nie ma takiego organu - wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. § 2. Organ wymieniony w § 1, uznając zażalenie za uzasadnione, wyznacza dodatkowy termin załatwienia sprawy oraz zarządza wyjaśnienie przyczyn i ustalenie osób winnych niezałatwienia sprawy w terminie, a w razie potrzeby także podjęcie środków zapobiegających naruszaniu terminów załatwiania spraw w przyszłości. Organ stwierdza jednocześnie, czy niezałatwienie sprawy w terminie miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W przedstawionych wraz z odpowiedzią na skargę aktach administracyjnych brak dokumentów dowodzących wyczerpania przez skarżącego trybu przedsądowego poprzez złożenie zażalenia do organu wyższego stopnia nad Wojewodą [...] na przewlekłe prowadzenie postępowania odwoławczego po wydaniu decyzji Starosty [...] z dnia 17grudnia 2014 r., znak: [...]. Także z wyjaśnień udzielonych przez S. K. na rozprawie dnia 11 maja 2016 r. wynika, że wskazany środek zaskarżenia nie był przez niego składany. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł zatem o odrzuceniu skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 w zw. z art. 52 § 1 i § 2 p.p.s.a. Podstawę prawną orzeczenia o zwrocie skarżącemu uiszczonego w sprawie wpisu stanowi art.232 § 1 p.p.s.a. Uwzględniając treść art. 3 - 5 p.p.s.a. oraz okoliczność, że w piśmie z dnia 4 kwietnia 2016 r. S. K. domagał się zasądzenie na jego rzecz odszkodowania w kwocie 500,00zł. za wnoszenie dodatkowych zażaleń i skarg na działanie sądów oraz administracji państwowej należy wskazać, iż rozpatrzenie takiego żądania nie zostało przewidziane w przepisach normujących właściwość sądów administracyjnych, a rozszerzona skarga z takim żądaniem podlega też odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a.