II SAB/Kr 477/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Małgorzata Łoboz SWSA Jacek Bursa (spr.) SWSA Joanna Człowiekowska po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 26 marca 2020 r. sprawy ze skargi E. T. na bezczynność Wójta Gminy U. G. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. umarza postępowanie w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej żądanej we wniosku z dnia [...] października 2019 roku; II. stwierdza, że Wójt Gminy dopuścił się bezczynności; III. stwierdza, że bezczynność Wójta Gminy nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; IV. zasądza od Wójta Gminy na rzecz skarżącej E. T. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania; E. T. pismem z dnia 8 listopada 2019r. złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na bezczynność Wójta Gminy U. G. w przedmiocie rozpoznania wniosku skarżącej z dnia 13 października 2019 r. w zakresie udostępnienia informacji publicznej, czy Wójt Gminy posiada dokumentację z postępowania zakończonego decyzją [...] Naczelnika Gminy U. G. z dnia 8 stycznia 1987 r. Skarżąca podkreśliła, iż organ pomimo upływu 25 dni od dnia wniosku nie udzielił informacji, pomimo, iż nie wymaga ona postępowania wyjaśniającego. Skarżąca wniosła o zobowiązanie organu do udzielenia żądanej informacji publicznej i zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę skarżony organ wniósł o oddalenie skargi podając, iż z treści wniosku nie wynikało, by chodziło tu o informację publiczną, lecz o informację prywatną dotyczącą działań w przeszłości matki skarżącej, wobec powyższego wniosek ten został potraktowany jako zwykłe zapytanie mieszkańca gminy, zwłaszcza że dotyczy akt sprzed ponad 30 lat. W poszukiwaniu żądanych dokumentów organ przeprowadził szczegółową kwerendę akt znajdujących się w archiwum zakładowym byłego terenowego organu administracji państwowej, lecz nie odnalazł żądanej dokumentacji z postępowania zakończonego wyżej wymienioną decyzją Naczelnika Gminy U. G.. Nie ma też wiedzy na temat losów owej dokumentacji. Część dokumentacji z tego postępowania przekazana została prawdopodobnie do ZUS jako organu ustalającego świadczenie rentowe (emerytalne). Ustalono również, że przedmiotowa decyzja wymieniona jest w księdze wieczystej prowadzonej przez Sąd Rejonowy w G. [...] jako jeden z dokumentów, na podstawie których ta księga wieczysta została założona. O poczynionych ustaleniach organ poinformował skarżącą pismem z dnia 18 listopada 2019 r. Dowód: odpis pisma z dnia 18.11.2019 r. znak: [...] wg organu żądana informacja nie stanowi informacji publicznej lecz informację prywatną, niezbędną skarżącej w prowadzonych przez nią postępowaniach, a zatem nie mają tu zastosowania przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, w tym przewidziane nią terminy. Jedyny dokument mogący mieć charakter informacji publicznej stanowi znana niewątpliwie skarżącej decyzja Naczelnika Gminy U. G. z dnia 8 stycznia 1987 r., jednak jej egzemplarz znajduje się przy księdze wieczystej [...] prowadzonej przez Sąd Rejonowy w G. jako jeden z dokumentów na podstawie których ta księga wieczysta została założona i jako do taki nie podlega ustawie o informacji publicznej, a jeśli nawet skarżąca nie znałaby jej treści (czemu przeczy treść wniosku), to może z łatwością się z nią zapoznać. Organ w ramach pomocy udzielanej mieszkańcom Gminy przeprowadził szczegółową kwerendę w przejętych przez niego zasobach archiwalnych byłego terenowego organu administracji państwowej i uzyskane dane przekazał skarżącej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 1 p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Natomiast § 2 cytowanego artykułu w pkt 8 w związku z pkt 4 precyzuje, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje także orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów, w tym na bezczynność w dokonywaniu czynności materialno – technicznych z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień wynikających z przepisów prawa. Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest bezczynność Wójta Gminy w zakresie udostępnienia informacji publicznej na podstawie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej. Zgodnie z art. 1 u.d.i.p. każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną. W orzecznictwie sądowo-administracyjnym przyjęto, że informację publiczną stanowi każda informacja wytworzona przez szeroko rozumiane władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje publiczne. Taki charakter ma również wiadomość niewytworzona przez podmioty publiczne, lecz odnosząca się do tych podmiotów (np. wyrok NSA z dnia 30 października 2002 r., sygn. akt II SA 1956/02, LEX nr 78062). Podmiotami zobowiązanymi do udostępnienia informacji są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w tym organy władzy publicznej (art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.). Przykładowy katalog informacji publicznych, podlegających udostępnieniu wymienia przepis art. 6 ust. 1 u.d.i.p. Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy, wskazać należy, że Wójt Gminy jest podmiotem wykonującym zadania publiczne, a więc podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej, jeśli tylko ją posiada. Ponadto, informacje, których domagała się skarżąca miały charakter informacji publicznej, bowiem dotyczyły kwestii posiadania dokumentacji z działalności organu (jego poprzednika prawnego) w zakresie wykonywanych przez ten organ zadań czy czynności tj. w zakresie dokumentacji z postępowania zakończonego decyzją [...] Naczelnika Gminy U. G. z dnia 8 stycznia 1987 r. Stosownie zaś do treści art. 14 u.d.i.p. udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku (ust.1). Zgodnie natomiast z art. 13 u.d.i.p. udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku (ust.1). Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (ust. 2). Przechodząc do kwestii związanych z pojęciem bezczynności na gruncie u.d.i.p. należy wskazać, iż omawiana ustawa wymienia trzy formy załatwienia (zakończenia) sprawy w przedmiocie udzielenia informacji na wniosek zainteresowanego podmiotu. A mianowicie organ, do którego wniesiono wniosek winien alternatywnie: udostępnić tę informację w formie czynności materialno-technicznej (art. 10), odmówić jej udostępnienia (art. 16 ust. 1), umorzyć postępowanie (art. 14 ust. 2 w zw. z art. 16 ust. 1). Bezczynność organu w sytuacji określonej przepisami powołanej ustawy polega więc na tym, że organ zobowiązany do podjęcia czynności materialno – technicznej w przedmiocie informacji publicznej, takiej czynności nie podejmuje i jednocześnie nie wydaje decyzji o odmowie jej udostępnienia, albo też udziela informacji niepełnej, czy też niezgodnej z wnioskiem. W rozpoznawanej sprawie skarżony organ do chwili wniesienia skargi nie rozpoznał wniosku o udzielenie informacji publiczne, a zatem nie ulegało wątpliwości, iż pozostawał w bezczynności – jednocześnie jak wynika z pisma, którym po wniesieniu skargi udzielił odpowiedzi skarżącej (pismo z dnia 18.11.2019r. – k.12.), iż nie posiada wnioskowanej dokumentacji wskazując, gdzie ona może się znajdować. A zatem faktycznie wykonał żądanie wniosku. Z powyższego wynika przy tym jednocześnie, iż skarżony organ mógł faktycznie udzielić informacji dotyczącej wniosku (czy posiada wskazaną we wniosku dokumentację) lecz zaniechał tego i nie zachował ustawowego terminu do jej bezzwłocznego udzielenia, wobec czego orzeczono jak w pkt II wyroku – stwierdzając, ze organ dopuścił się bezczynności. Jednakże skoro po wniesieniu skargi, jak wyżej wskazano organ udzielił informacji co do kwestii nieposiadania dokumentacji wskazywanej we wniosku, sąd uznał, że na chwilę orzekania w sprawie, stan bezczynności nie występuje. Postępowanie sądowe jest zatem bezprzedmiotowe w zakresie zobowiązania organu do wydania określonego aktu lub dokonania stosownej czynności. To zaś jest powodem umorzenia postępowania sądowego, o czym sąd orzekł w pkt I sentencji wyroku. Podstawą prawną umorzenia postępowania jest art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Skarżony organ udzielił żądanej informacji publicznej już po wniesieniu do sądu skargi na jego bezczynność. Udostępnienie informacji publicznej, jak to ma miejsce w rozpatrywanej sprawie, nie zwalnia sądu z obowiązku orzekania w przedmiocie stwierdzenia, czy bezczynność miała miejsce rażącym naruszeniem prawa. Obowiązek ten wynika z art. 149 § 1 zd. 2 p.p.s.a. Wójtowi Gminy nie można, w ocenie Sądu, zarzucić braku woli rozpatrzenia wniosku, z uwagi na bardzo krótki okres pozostawania w zwłoce (niecały miesiąc), nadto przy uwzględnieniu, iż chodziło o dokumentację sprzed ponad 30 lat, co z pewnością wymagało podjęcia szeregu czynności w celu jej poszukiwania. Zatem w ocenie Sądu w działaniu organu nie było znamion lekceważenia wnioskodawcy, czy też innych poważnych naruszeń prawa. O ile organ błędnie ocenił, iż nie jest zobowiązany do udzielenia w formie informacji publicznej, to faktycznie jej udzielił w piśmie informacyjnym, przedstawiając prawdopodobne umiejscowienie poszukiwanych przez skarżącą dokumentów. Z racji niewielkiego zaś opóźnienia nie można uznać zatem rażącego naruszenia, nie wystąpiła w związku z tym wysoka naganność. Ze względów jak wyżej, Sąd orzekł jak w pkt III wyroku. O zwrocie kosztów sądowych na rzecz skarżącej orzeczono w punkcie IV wyroku na podstawie 201 § 1 w zw. z art. 200 p.p.s.a. Umorzenie postępowania sądowego z tego powodu, że organ - po wniesieniu skargi - udzielił odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej (a więc z powodu bezprzedmiotowości postępowania sądowego) stanowi sytuację podobną do sytuacji autokontroli uregulowanej w art. 54 § 3 p.p.s.a., która jest podstawą do zwrotu kosztów sądowych. Mając powyższe na uwadze orzeczono jak w wyroku.