II SAB/Kr 54/08
PostanowienieWSA w Krakowie2008-09-26
Skład orzekający: Grażyna Firek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga wniesiona przez stowarzyszenie, które utraciło swoje organy w wyniku upływu kadencji, może zostać odrzucona z powodu braku zdolności sądowej?Ratio decidendi
Skarga wniesiona przez stowarzyszenie, które nie posiada organów z powodu upływu kadencji, podlega odrzuceniu z powodu braku zdolności sądowej. Brak ten nie może zostać uzupełniony przez stronę skarżącą, ponieważ inicjatywa w zakresie uzupełnienia braków w składzie organów stowarzyszenia leży po stronie sądu powszechnego, a nie samego stowarzyszenia.Stan faktyczny
Stowarzyszenie "A." złożyło skargę na bezczynność Prokuratora Okręgowego w sprawie udostępnienia informacji publicznej. Wcześniejszy wyrok WSA zobowiązał Prokuratora do podjęcia czynności. NSA uchylił ten wyrok, wskazując na nieprawidłową reprezentację Stowarzyszenia przez jego Przewodniczącego. WSA, po zwróceniu się o dokumenty rejestrowe, ustalił, że Stowarzyszenie nie posiada organów z powodu upływu kadencji, co skutkowało brakiem zdolności sądowej.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
sygn. akt II SAB/Kr 54/08 Kraków, dnia 26 września 2008 roku POSTANOWIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Grażyna Firek po rozpoznaniu w dniu 26 września 2008 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Stowarzyszenia "A." w K. na bezczynność Prokuratora Okręgowego w [...] postanawia odrzucić skargę.
Wyrokiem z dnia 18 kwietnia 2007 r. sygn.akt II SAB/Kr 11/07 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie po rozpoznaniu skargi Stowarzyszenia "A." w K. zobowiązał Prokuratora Okręgowego w [...] do podjęcia czynności lub wydania decyzji załatwiającej sprawę z wniosku tego Stowarzyszenia o udostępnienie informacji publicznej i nakazał pobrać od Prokuratora Apelacyjnego na rzecz Sądu 200 zł tytułem nieziszczonego wpisu.
Wyrokiem z dnia 22 kwietnia 2008 r. Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił powyższy wyrok i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie wskazał, że z aktualnego wyciągu z Krajowego Rejestru Sądowego Stowarzyszenia wynika, że organem uprawnionym do reprezentacji jest zarząd, który wybiera swoich reprezentantów do podejmowania czynności prawnych, poprzez upełnomocnionych dwóch członków zarządu. Z tego wynika, stwierdził dalej Naczelny Sąd Administracyjny, że Przewodniczący Stowarzyszenia nie jest uprawniony do jego reprezentowania w zakresie podejmowania czynności prawnych, a taką czynnością jest wniesienie skargi do sądu administracyjnego; podpisanie zatem skargi tylko przez P. B. jako Przewodniczącego Stowarzyszenia, powoduje, że nie została ona złożona przez organ uprawniony do reprezentacji strony. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał również, że Przewodniczący Stowarzyszenia "A." podpisując skargę nie działał też jako jego pełnomocnik, z wyciągu z Krajowego Rejestru Sądowego wynika, że przewodniczący reprezentuje je na zewnątrz, ale nie jako jego pełnomocnik , ani jego organ w sprawach związanych z podejmowaniem czynności prawnych. Do działania bowiem jako pełnomocnik konieczne jest stosowne upoważnienie stosownego organu tj. uprawnionego do reprezentacji.
Sąd zważył, co następuje:
Stosownie do wyciągu KRS-u i Statutu Stowarzyszenia, jego Przewodniczący nie jest uprawniony do jednoosobowego reprezentowania Stowarzyszenia w zakresie podejmowania czynności prawnych, a zatem złożenie przez niego przedmiotowej skargi nastąpiło w ogóle z uchybieniem przepisów dotyczących reprezentacji stowarzyszenia.
Stosownie do art. 28 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, zwanej dalej p.p.s.a.), osoby prawne oraz jednostki organizacyjne mające zdolność sądową dokonują czynności w postępowaniu przez organy, albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu. Natomiast stosownie do treści art. 29 w/w ustawy, przedstawiciel ustawowy lub organ albo osoby, o których mowa w art. 28 ustawy, mają obowiązek wykazać swoje umocowanie dokumentem przy pierwszej czynności w postępowaniu.
Jak wynika natomiast z przesłanych Sądowi dokumentów rejestrowych, o które Sąd zwrócił się z urzędu, Stowarzyszenie A. nie posiada organów. W szczególności w postanowieniu Sądu Rejonowego dla [...] w K. z dnia [...] września 2007 r. sygn. akt: [...] Nr [...] stwierdzono m.in.: "ostatnie wybory władz [...] odbyły się w dniu [...]czerwca 2001 r., a zatem kadencja władz stowarzyszenia upłynęła w dniu [...] czerwca 2003r. Po upływie tej daty skończyła się kadencja władz stowarzyszenia : zarządu i komisji rewizyjnej. Ze względu na upływ kadencji władz w dniu [...] czerwca 2003r. były przewodniczący [...] nie był uprawniony do zwołania walnego zebrania na dzień [...] maja 2006r., gdyż [...] nie miał już organów. Ponieważ statut nie przewiduje procedury zwołania walnego zebrania w przedstawionej powyżej sytuacji, zastosowanie znajdą przepisy art. 30 ust.1ustawy prawo o stowarzyszeniach. Z podanych powyżej przyczyn, walne
zebranie wyznaczone na dzień [...] maja 2006r. zwołane zostało nieprawidłowo,
niezgodnie z zapisami statutu, a co za tym idzie - nie było władne do
podejmowania skutecznych uchwał".
W związku z powyższym brak organów osoby prawnej oznacza, że osoba ta nie ma zdolności sądowej. Skarga wniesiona w dniu [...] stycznia 2007 r. przez podmiot, który nie ma zdolności sądowej podlega zatem odrzuceniu stosownie do treści art. 58 § 1 pkt 5 p.p.s.a., zgodnie z którym sąd odrzuca skargę jeżeli jedna ze stron nie ma zdolności sądowej albo jeżeli skarżący nie ma zdolności procesowej, a nie działa za niego przedstawiciel ustawowy albo jeżeli w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej stroną skarżącą zachodzą braki uniemożliwiające jej działanie. Wprawdzie stosownie treści § 2 tego przepisu z powodu braku zdolności sądowej jednej ze stron albo zdolności procesowej skarżącego i niedziałania przedstawiciela ustawowego lub braku w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej skarżącym, uniemożliwiającego jego działanie, sąd odrzuci skargę dopiero wówczas, gdy brak nie zostanie uzupełniony to przepis ten należy jednak rozpatrywać w kontekście art. 31 p.p.s.a., który nakłada na Sąd obowiązek wezwania o uzupełnienie braków jedynie w sytuacji, gdy zdaniem Sądu brak ten da się uzupełnić. Brak zdolności sądowej strony daje się uzupełnić wówczas, gdy dokonanie stosownej czynności zmierzające do uzupełnienia braku zależy od aktywności samego podmiotu (strony). Zatem jedynie w przypadku, gdy strona ma możliwość uzupełnienia zaistniałych braków, możliwe jest również wyznaczenie przez Sąd realnego terminu do wykonania nałożonego obowiązku. Natomiast z w/w art. 30 ustawy prawo o stowarzyszeniach wynika, że inicjatywa nie należy tutaj do podmiotu, lecz do sądu powszechnego, działającego na wniosek organu nadzorującego lub z własnej inicjatywy. Zatem skoro inicjatywa w zakresie uzupełnienia braków w składzie organów stowarzyszenia nie należy do strony skarżącej, to braki w zdolności sądowej strony skarżącej nie dają się uzupełnić.
W związku z powyższym Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia bez wcześniejszego wzywania o uzupełnienie braków.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło