II SAB/Kr 54/21

WyrokWSA w Krakowie2021-05-06

Skład orzekający: SWSA Agnieszka Nawara-Dubiel, SWSA Mirosław Bator, SWSA Jacek Bursa (spr.)

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu odwołania, a jeśli tak, to czy bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, biorąc pod uwagę okres obowiązywania przepisów związanych z COVID-19?
Ratio decidendi
Sąd umorzył postępowanie w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu lub dokonania czynności, ponieważ organ wydał decyzję przed wydaniem wyroku. Niemniej jednak, sąd stwierdził, że organ dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu odwołania, ponieważ przekroczył ustawowy termin bez uwzględnienia okresu zawieszenia biegu terminów związanych z COVID-19. Sąd nie stwierdził jednak rażącego naruszenia prawa, uznając, że opóźnienie wynikało z okoliczności związanych z pandemią, które wpłynęły na funkcjonowanie organu.
Stan faktyczny
Skarżący M. J. i R. J. wnieśli skargę na bezczynność Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (WINB) w Krakowie w sprawie rozpoznania odwołania od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Skarżący wskazywali na ponad 9-miesięczne oczekiwanie na decyzję. WINB w odpowiedzi na skargę wniósł o umorzenie postępowania, wskazując na wydanie decyzji w międzyczasie oraz na okoliczności związane z pandemią COVID-19, które wpłynęły na funkcjonowanie organu. Sąd rozpoznał sprawę w trybie uproszczonym.
Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie w przedmiocie zobowiązania Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. do wydania aktu lub dokonania czynności; stwierdzono, że Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. dopuścił się bezczynności; stwierdzono, że bezczynność Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; zasądzono od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. solidarnie na rzecz skarżących M. J. i R. J. kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Agnieszka Nawara-Dubiel SWSA Mirosław Bator SWSA Jacek Bursa (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 6 maja 2021 r. sprawy ze skargi M. J. i R. J. na bezczynność [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. w przedmiocie rozpoznania odwołania I. umarza postępowanie w przedmiocie zobowiązania [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. do wydania aktu lub dokonania czynności; II. stwierdza, że [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. dopuścił się bezczynności; III. stwierdza, że bezczynność [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; IV. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. solidarnie na rzecz skarżących M. J. i R. J. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. W dniu 2 lutego 2021 roku do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynęła skarga M. J. i R. J. na bezczynność Inspektor Nadzoru Budowlanego w związku z brakiem wydania decyzji w postępowaniu odwoławczym wszczętym wskutek wniesionego przez skarżących odwołania od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. - Powiat Grodzki nr [...] z dnia 28 lutego 2020 roku znak: [...] -tj. na bezczynność MWINB w sprawie znak: [...] Zaskarżając bezczynność organu, skarżący wnieśli m.in. o stwierdzenie bezczynności MWINB i niezałatwienia w terminie sprawy, o stwierdzenie, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, o zobowiązanie organu do załatwienia sprawy w terminie 30 dni od daty otrzymania odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy oraz o zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skarżący odnieśli się do okoliczności sprawy podkreślając, że wnieśli ponaglenie do Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, który w postanowieniu wydanym dnia 4 listopada 2020 roku wyznaczył dodatkowy termin na załatwienie sprawy, jednak skarżący nie zostali poinformowani o przyczynach niezałatwienia sprawy w tymże dodatkowym terminie. Ponadto skarżący odnieśli się do przedmiotu postępowania administracyjnego prowadzonego w sprawie, prezentując swoje stanowisko i podkreślając, iż organ powinien załatwić niniejszą sprawę administracyjną niezwłocznie, nie później niż w przeciągu miesiąca. Tymczasem, skarżący oczekują rozstrzygnięcia ponad 9 miesięcy, dokładnie od dnia 16 kwietnia 2020 r. czyli dnia wpływu do WINB za pismem organu I instancji z dnia 14 kwietnia 2020 r. znak: ROIK,[...] odwołania skarżących od decyzji PINB w K. -Powiat Grodzki z dnia 28 lutego 2020 r. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o umorzenie postępowania z uwagi na jego bezprzedmiotowość wobec wydania decyzji w sprawie ewentualne oddalenie skargi w zakresie uznania, iż bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W uzasadnieniu wskazano na szczegółowy przebieg postępowania, tj. iż odwołanie skarżących od przedmiotowej decyzji PINB w K. - Powiat Grodzki nr [...] z dnia 28 lutego 2020 roku zn: [...] zostało przekazane wraz z aktami sprawy do MWINB za pismem z dnia 14 kwietnia 2020 roku (data wpływu do MWINB - 16 kwietnia 2020 roku). Sprawa została zarejestrowana pod znakiem [...] Dokonano wstępnej analizy akt pod względem dopuszczalności i terminowości wniesienia środka zaskarżenia. W dniu 5 sierpnia 2020 roku do MWINB wpłynęło pismo PINB w K. - Powiat Grodzki z dnia 3 sierpnia 2020 roku zn: [...], którym przekazano do MWINB uzupełnienie odwołania wniesione przez skarżących. Zawiadomieniem z dnia 16 października 2020 roku MWINB wyznaczył nowy termin załatwienia sprawy. W dniu 4 listopada 2020 roku zostało wydane postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego zn: [...], wydane wskutek rozpatrzenia ponaglenia wniesionego przez skarżących. Z kolei w dniu 10 grudnia 2020 roku do MWINB wpłynęło pismo skarżących z dnia 7 grudnia 2020 roku, stanowiące kolejne uzupełnienie wniesionego przez skarżących odwołania. Jak wskazano już powyżej, powyższe postępowanie odwoławcze zostało zakończone wydaniem w dniu 16 lutego 2021 roku decyzji nr [...] znak: [...], utrzymującej w mocy zaskarżoną decyzję PINB w K. - Powiat Grodzki nr [...] z dnia 28 lutego 2020 roku znak: [...] Wg organu przedmiotowa sprawa wpłynęła w okresie obowiązywania m.in. przepisów art. 15zzr i art. 15zzs ustawy z dnia 2 marca 2020 roku o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374 ze zm.), a zatem okoliczności, związane ze stanem epidemii, stanowią wyjątkowe okoliczności związane z warunkami funkcjonowania organu. Konieczna była przede wszystkim zmiana organizacji pracy jednostki poprzez m.in. wdrożenie systemu pracy zdalnej; co również istotne, okoliczności związane z zamykaniem przedszkoli i szkół spowodowały absencję części pracowników (w szczególności korzystających z dodatkowych zasiłków opiekuńczych, nadto na okresy odbycia kwarantanny bądź izolacji, a które to nieobecności również w sposób znaczący wpływały na funkcjonowanie organu, a także na inne kwestie organizacyjne. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 1 p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Natomiast § 2 cytowanego artykułu w pkt 8 w związku z pkt 4 precyzuje, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje także orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Organów, w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1–4 p.p.s.a., to jest mających za przedmiot w szczególności decyzje administracyjne, postanowienia w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie, a także inne akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Sąd nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, zgodnie z dyspozycją art. 134 § 1 p.p.s.a. W myśl art. 119 pkt 4 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. Sąd wskazuje, że nie znalazł podstaw do przekazania, na podstawie art. 122 p.p.s.a., sprawy do rozpoznania na rozprawie. W niniejszej sprawie brak było ograniczeń, związanych z orzekaniem w trybie uproszczonym, uniemożliwiających rozpoznanie skargi. Sprawa nie wymagała przeprowadzenia rozprawy, a dla jej rozstrzygnięcia udział stron nie był niezbędny. Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest bezczynność MWINB w K. w sprawie braku wydania decyzji w postępowaniu odwoławczym wszczętym wskutek wniesionego przez skarżących odwołania od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. - Powiat Grodzki nr [...] z dnia 28 lutego 2020 roku znak: [...] - tj. na bezczynność MWINB w sprawie znak: [...] Skoro w sprawie wydano decyzję przez organ odwoławczy tj. decyzję nr [...] z 16 lutego 2021 roku znak: [...], na chwilę orzekania w sprawie, stan bezczynności nie występuje. Postępowanie sądowe jest zatem bezprzedmiotowe w zakresie zobowiązania organu do wydania określonego aktu lub dokonania stosownej czynności. To zaś jest powodem umorzenia postępowania sądowego, o czym sąd orzekł w pkt I sentencji wyroku. Podstawą prawną umorzenia postępowania jest art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Jednak powyższe nie zwalnia od oceny czy skarżony organ dopuścił się bezczynności z uwagi na szczegółowo podnoszone w skardze przekroczenie terminu do załatwienia sprawy, to jest zatem takiego w którym mogli załatwić sprawę. Istotne w tym zakresie było, że w świetle art. 35 k.p.a. załatwienie sprawy w postępowaniu odwoławczym – winno nastąpić w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania. Wskazać przy tym należy, że o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. organ administracji publicznej obowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki, wskazując nowy termin załatwienia sprawy oraz pouczając o prawie do wniesienia ponaglenia. Bezczynność organu ma miejsce wówczas, gdy nie załatwia on sprawy w tymże terminie, ani nie wykonuje czynności, o których mowa w art. 36 k.p.a. Zatem bezczynność ma miejsce zarówno wówczas, gdy w określonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie, jak i wtedy gdy prowadził postępowanie, ale mimo ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem stosownego aktu. Dla stwierdzenia bezczynności organu nie ma przy tym znaczenia fakt, z jakich powodów akt administracyjny nie został podjęty, a w szczególności czy bezczynność została spowodowana okolicznościami zawinionymi przez organ (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 22 listopada 2016 r., sygn. akt; II SAB/Bk 105/16). Jednocześnie jednak na mocy art. 15zzs ust. 1 pkt 6 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 374, z późn. zm.) w okresie stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 bieg terminów w postępowaniach administracyjnych nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu na ten okres. Przepis ten obowiązywał od 31 marca 2020 r. do 16 maja 2020 r., przy czym zgodnie z art. 68 ustawy z 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 (Dz.U. z 2020 r. poz. 875), terminy te biegną ponownie po upływie 7 dni od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy, tj. od dnia 23 maja 2020 r. Co więcej, zgodnie z art. 15zzs ust. 10 pkt 1 ustawy z 2 marca 2020 r. w ww. okresie nie stosuje się m. in. przepisów o bezczynności organu. Oznacza to, że okres od 31 marca do 23 maja 2020 r. nie może być brany pod uwagę przy ocenie, czy organ pozostawał bezczynny w sprawie. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należy stwierdzić, że MWINB prowadząc postępowanie w sprawie odwołania od decyzji PINB w Krakowie- Powiat Grodzki z dnia 28 lutego 2020r., dopuścił się bezczynności, która trwała od dnia 23 czerwca 2020 r. Nadto od chwili wpływu sprawy do organu nie zawiadamiał on stron o terminie w jakim sprawa zostanie załatwiona, ani o przyczynach zwłoki. Oceniając zatem postępowanie zaskarżonego organu Sąd uznał, że organ dopuścił się bezczynności z powodu w/w okoliczności w postaci kilku miesięcznego opóźnienia w podjęciu decyzji, nie informowaniu stron o powodach wydłużenia terminu załatwienia sprawy, stąd orzeczono jak pkt II wyroku, stwierdzając tą bezczynność. W ocenie Sądu nie nastąpił jednak podnoszony w skardze skutek rażącego naruszenia, gdyż o takim można mówić, gdy zwłoka w załatwieniu sprawy jest znaczna i jest efektem działań (zaniechań) organów, które można zinterpretować jako ewidentne unikanie podejmowania rozstrzygnięcia, bądź lekceważenie praw stron domagających się czynności organu, które to czynności organ prowadzi w sposób nieefektywny, poprzez wykonywanie czynności pozornych, powodujących, że formalnie organ nie jest bezczynny. W kontrolowanej zaś sprawie, okres zwłoki nie był znaczny, a nadto pośrednim jego powodem były kwestie stanu zagrożenia epidemicznego wpływające na warunki funkcjonowania organu tj. zmiana organizacji pracy jednostki, system pracy zdalnej; absencja części pracowników korzystających z zasiłków opiekuńczych czy z konieczności odbycia kwarantanny bądź izolacji, a które to nieobecności również w sposób znaczący wpływały na funkcjonowanie organu, bez winy organu. Zatem opóźnienie w rozpatrywaniu sprawy nie wynikało ze złej woli organu, lecz ze wskazanych wyżej problemów związanych z funkcjonowaniem organu, które powodują wydłużenie czasu rozpatrywania wszystkich spraw, a nie tylko sprawy skarżących. Z powodu w/w okoliczności i nie stwierdzono rażącego naruszenie prawa o czym orzeczono w pkt III wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a. (pkt IV wyroku).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło