II SAB/Kr 57/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jacek Bursa po rozpoznaniu w dniu 7 września 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J.S. na bezczynność Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K. postanawia: skargę odrzucić. postanowienia z dnia 7 września 2012 r. Pismem nadanym w dniu 15 lutego 2012 r. J.S. wniósł do WSA w Krakowie skargę na bezczynność Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K. (dalej jako "RZGW"), wskazując, że nie zgadza się ze stanowiskiem RZGW, że to skarżący ma zlecić ustalenie linii brzegowej, a ponadto nie jest pewny czy organ zwróci mu pieniądze za sporządzony projekt. Zachowując ustawowym termin, Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K. w odpowiedzi na skargę, wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie oddalenie. W uzasadnieniu Dyrektor wyjaśnił, że sprawa z którą skarżący zwrócił się do organu nie ma charakteru sprawy administracyjnej i nie podlega załatwieniu w drodze administracyjnej, lecz jest sprawą cywilnoprawną. Organ przedstawił stan faktyczny sprawy wyjaśniając, że skarżący J.S. , przesłał do Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K. pismo z dnia 1 sierpnia 2011 r. (które wpłynęło w dniu 10 sierpnia 2011 r.), informując o zabraniu przez wody potoku [...] drogi dojazdowej do działek ewid. Nr [...] i [...] w M. , stanowiących własność skarżącego. Jednocześnie skarżący zwrócił się o przesłanie mu decyzji ustalającej linię brzegową potoku [...] na działkach ewid. Nr [...] i [...] w M. albo wypłacenie zaliczki na sporządzenie projektu. W ramach wewnętrznego postępowania organ podjął działania w celu ustalenia zasadności roszczeń skarżącego, przesyłając do Zarządu Zlewni [...] w N. pismo z dnia 11 sierpnia 2011 r. (znak:...). Niezwłocznie po otrzymaniu wyjaśnień z Zarządu Zlewni [...] w N. (pismo z 7 września 2011 r. znak:.....) organ pismem z dnia 8 września 2011 r. (znak:....) - udzielił skarżącemu wyjaśnień, informując o posiadanych uprawnieniach oraz działaniach jakie należy podjąć w celu uzyskania odszkodowania za grunt zajęty przez wodę płynącą. Skarżący został ponadto poinformowany o dwuletnim okresie przedawnienia swojego roszczenia, a także uzyskał informację, iż nie jest możliwa wypłata zaliczki na poczet sporządzenia projektu rozgraniczenia gruntów. W odpowiedzi skarżący, pismem z dnia 24 września 2011 r. (otrzymanym przez organ w dniu 18 października 2011 r.) złożył wniosek o wypłatę odszkodowania za grunt zajęty przez wody potoku [...] , podtrzymując jednocześnie swoje twierdzenia o konieczności sporządzenia projektu rozgraniczenia gruntów przez organ. W odpowiedzi na powyższe organ ponownie udzielił skarżącemu wyjaśnień odnośnie przysługujących roszczeń, sposobie uzyskania odszkodowania oraz o braku środków finansowych na wykonanie projektu rozgraniczenia gruntów, jak też o konieczności sporządzenia tego projektu we własnym zakresie przez skarżącego (pismo z dnia 16 listopada 2011 r. znak:....). Dalej w odpowiedzi na skargę Dyrektor RZGW wskazał, że zgodnie z art. 17 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 145) własnością właściciela wody płynącej (tj. Skarbu Państwa) staje się grunt zajęty trwale i w sposób naturalny przez tę wodę. Za zajęty grunt dotychczasowemu właścicielowi przysługuje odszkodowanie od właściciela wody na warunkach przewidzianych w tej ustawie. Aby uzyskać takie odszkodowanie dotychczasowy właściciel gruntu musi zlecić opracowanie projektu rozgraniczenia gruntów pokrytych wodami od gruntów przyległych i zgodnie z art. 15 ust. 2 i 3 ustawy Prawo wodne wystąpić do właściwego starosty, z wnioskiem o ustalenie nowej linii brzegu. Dopiero w wyniku ustalenia linii brzegu możliwe będzie określenie jaki obszar gruntu został zajęty przez wodę i za jaką powierzchnię skarżącemu przysługuje odszkodowanie. Kontynuując Dyrektor wyjaśnił, że w świetle art. 188 ust. 1 ustawy Prawo wodne do naprawienia szkody, o której mowa w art. 16 ust. 3 oraz w art. 17 ust. 1 (tj. szkody spowodowanej trwałym i w sposób naturalny, zajęciem gruntu przez śródlądową wodę powierzchniową płynącą), stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu cywilnego. Odszkodowanie obejmuje koszty sporządzenia projektu rozgraniczenia gruntów pokrytych wodami od gruntów przyległych. Ustawa Prawo wodne nie przewiduje w przypadku dochodzenia odszkodowania określonego w art. 17 ust. 2 wyczerpania drogi administracyjnej przez stronę przed wystąpieniem na drogę postępowania sądowego. Zdaniem organu wynika to a contrario z art. 186 ustawy, gdzie wyraźnie stwierdzono, że w sprawie naprawienia szkód innych niż określone w art. 16 ust. 3 i art. 17 ust. 1 droga sądowa przysługuje dopiero po wyczerpaniu trybu administracyjnego, o którym mowa w art. 186 ust. 3. W ocenie Dyrektora skarżący może uzyskać odszkodowanie w niniejszej sprawie jedynie na drodze cywilnej. Ma zatem możliwość, po spełnieniu warunków określonych ustawą Prawo wodne (tj. sporządzeniu projektu rozgraniczenia gruntów i uzyskaniu decyzji ustalającej linię brzegową), wystąpić do Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K. o odszkodowanie, które, w przypadku zasadności roszczenia, zostanie wypłacone w wysokości ustalonej przez rzeczoznawcę majątkowego, przy uwzględnieniu zwrotu kosztów sporządzenia projektu rozgraniczenia gruntów, na podstawie podpisanej między stronami ugody. Dyrektor stwierdził nadto, że skarżącemu przysługuje również droga procesu sądowego do dochodzenia roszczenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Zgodnie z brzmieniem art. 3 § 2 pkt 8 w zw. z art. 3 § 2 pkt 4ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Art. 3 § 2 pkt 1-4a stanowi natomiast, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; Słusznie zatem wskazał organ w udzielonej na skargę odpowiedzi, że w niniejszej sprawie nie mamy do czynienia z czynnością z zakresu administracji publicznej lecz ze sprawą, która może być dochodzona przed sądami powszechnymi w postępowaniu cywilnym. Art. 188 ust 1 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2012 r., poz. 145) stanowi bowiem, że do naprawienia szkody, o której mowa w art. 16 ust. 3 i art. 17 ust. 1 (czyli szkody spowodowanej trwałym i w sposób naturalny, zajęciem gruntu przez śródlądową wodę powierzchniową płynącą), stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu cywilnego, z tym że odszkodowanie obejmuje koszty sporządzenia projektu, o którym mowa w art. 15 ust. 3. Przepisy ustawy Prawo wodne nie przewidują w przypadku dochodzenia odszkodowania określonego w art. 17 ust. 2 wyczerpania drogi administracyjnej przez stronę przed wystąpieniem na drogę postępowania sądowego. Powyższe jest bowiem konsekwencją brzmienia (a contrario) art. 186 ustawy Prawo wodne, gdzie wskazano, że w sprawie naprawienia szkód innych niż określone w art. 16 ust. 3 i art. 17 ust. 1 droga sądowa przysługuje po wyczerpaniu trybu, o którym mowa w art. 186 ust. 3 tj., że na żądanie poszkodowanego organ właściwy do wydania pozwolenia wodnoprawnego, a jeżeli szkoda nie jest następstwem pozwolenia wodnoprawnego - właściwy marszałek województwa, ustala wysokość odszkodowania w drodze decyzji. Zaznaczyć ponadto należy, że z treści art. 186 ust. 3 w zw. z art. 140 prawa wodnego wynika, że w przedmiotowym wypadku organ, którego bezczynność zaskarżono, nie jest uprawniony do wydania decyzji o odszkodowaniu na żądanie strony, na podstawie art. 186 ust. 3. Biorąc pod uwagę powyższe rozważania Sąd działając na zasadzie art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z § 3 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.