II SAB/Kr 7/05

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 19 grudnia 2005r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariusz Kotulski Sędziowie: WSA Krystyna Daniel ( spr.) AWSA Wojciech Jakimowicz Protokolant: Karina Lutyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 grudnia 2005r. sprawy ze skargi I. P. na bezczynność Kierownika Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych w Warszawie - skargę oddala - Sygn. IISAB/Kr 7/05 UZASADNIENIE I.P., pismem zatytułowanym "wniosek" z 25 lutego 1999 r., zwróciła się do Urzędu d/s Kombatantów i Osób Represjonowanych w Warszawie o przyznanie jej uprawnień kombatanckich z tytułu wykonywanie pracy przymusowej w niemieckiej fabryce "A" T. ("A" w T.) okresie od maja 1943r. do stycznia 1945r. (pismo zostało przyjęte w Urzędzie d/s Kombatantów i Osób Represjonowanych w Warszawie w dniu 4 marca 1999 r.) W uzasadnieniu wniosku I.P. opisała prace, które wykonywała w niemieckiej fabryce oraz wskazała, że podczas wojny jako 14- letnia dziewczynka pomagała ojcu, który zaopatrywał partyzantów z oddziału "Boruty" w żywność. Do wniosku załączyła m. in. kserokopię zaświadczenia o przyznaniu jej świadczeń z Fundacji Polsko-Niemieckie Pojednanie z tytułu prześladowania w wieku dziecięcym. W aktach znajduje się także kserokopia wcześniejszego pisma I.P. z 9.02.1999 r., skierowanego do Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych w Warszawie, z zapytaniem czy w związku z pracą przymusową w niemieckiej fabryce w T. oraz pomocą udzielaną AK przysługują jej uprawnienia kombatanckie. Urząd d/s Kombatantów i Osób Represjonowanych w Warszawie pismem z 13 kwietnia 1999 r. znak:[...], podpisanym przez M.T., udzielił odpowiedzi I.P., informując, że sprawę świadczeń pieniężnych dla byłych robotników przymusowych reguluje ustawa z 31 maja 1996 r. o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i ZSRR (Dz. U. Nr 87. póz. 395), wyjaśniając szczegółowo jakie1 są ustawowe przesłanki dla otrzymania tych świadczeń. Nadto organ wyjaśnił, że z regulacji tej wynika, że świadczenia nie przysługują osobom, które: pracowały przymusowo w okresie okupacji w miejscu swojego zamieszkania, pracowały przymusowo w okresie okupacji na terytorium II Rzeczypospolitej w jej granicach sprzed 1 września 1939 r., chyba, że w obu przypadkach osoby te były osadzone w obozach pracy. A.P. w imieniu swojej żony I.P. skierował szereg pism w przedmiotowej sprawie m. in. do Kancelarii Prezydenta RP. Kancelaria Prezydenta RP w odpowiedzi, pismem z dnia 3.08.2000 r. znak:[...], wyjaśniła, że sprawy dotyczące uprawnień kombatanckich rozpoznaje Urząd ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych w Warszawie. I.P., pismem 27 grudnia 2004 r. zatytułowanym "zażalenie", zwróciła się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie ze skargą na bezczynność Urzędu, wnosząc o rozpatrzenie wniosku dotyczącego przyznania jej uprawnień kombatanckich z tytułu wykonywania pracy przymusowej w okresie okupacji. Wskazała na swoją trudną sytuację życiową i zdrowotną i uznała nie przyznanie jej uprawnień kombatanckich za krzywdzące i niesprawiedliwe. Kierownik Urzędu d/s Kombatantów i Osób Represjonowanych w Warszawie w dniu [...]stycznia 2005 r. wydał decyzję nr[...] w której, na podstawie art. 22 ust. 1 w zw. z art. 1-4 ustawy z 24 stycznia 1991 r. o kombatantach odmówił przyznania I.P. uprawnień kombatanckich z tytułu wykonywania przymusowej pracy w okresie od maja 1943 r. do stycznia 1945, o co wniosła we wniosku z 25.02.1999 r. W uzasadnieniu decyzji organ, nawiązał do swojego wcześniejszego pisma, w którym poinformował I.P. o tym, że kwestię wykonywania pracy przymusowej reguluje ustawa z 31 maja 1996 r. o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i ZSRR oraz, że ustawa ta nie przewiduje przyznania świadczenia pieniężnego osobom pracującym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w jej granicach sprzed 1 września 1939 r., jeśli osoby te nie były osadzone w obozach pracy. Organ wyjaśnił także, że jest bezsporne, iż podnoszona przez skarżącą okoliczność wykonywania przez nią pracy przymusowej w fabryce w T. nie jest represją w rozumieniu ustawy o kombatantach i nie może być potraktowana jako działalność kombatancka lub działalność równorzędna z działalnością kombatancką. Nadto poinformował I.P., że szczegółowe przesłanki uprawniające do uzyskania uprawnień kombatanckich zostały określone w art. 1-4 ustawy o kombatantach oraz, że stosownie do dyspozycji art. 22 ust. 1 tej ustawy o uprawnieniach kombatanckich orzeka Kierownik Urzędu na podstawie udokumentowanego wniosku zainteresowanej osoby oraz rekomendacji stowarzyszenia właściwego dla określonego rodzaju działalności kombatanckiej lub represji. W odpowiedzi na skargę z dnia 19 stycznia 2005 r. Kierownik Urzędu d/s Kombatantów i Osób Represjonowanych w Warszawie poinformował o wydaniu decyzji z [...]stycznia 2005 r. nr[...], w której rozstrzygnął kwestię wniosku I.P. z dnia 25.02.1999 i w związku z tym wniósł o umorzenie postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie pismem z dnia 10.02.2005 r. zwrócił się do I.P. z zapytaniem czy w związku z odpowiedzią udzieloną na skargę przez Kierownika Urzędu d/s Kombatantów i Osób Represjonowanych podtrzymuje, czy ją cofa. Pismem z 16.02.2005 r. I.P. podtrzymała swoją skargę w całości. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przewiduje wniesienie skargi na bezczynność organów w przypadkach przewidzianych w pkt. 1-4 tego artykułu. W Literaturze przyjmuje się, że bezczynność organu administracji publicznej zachodzi wówczas gdy w prawem określonym terminie wymieniony organ nie podejmie żadnych czynności w sprawie lub gdy wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, jednakże mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie zakończył go wydaniem stosownego aktu lub nie podjął czynności Stosownie do art. 149 p.p.p.a. sąd uwzględniając skargę na bezczynność organów w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt. 8 zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności lub stwierdzenia uprawnienia lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Stosownie do postanowień art. 54 § 3 p.p.p.a. organ, którego działanie lub bezczynność zaskarżono może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy. Ustawa prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie określa natomiast czynności, jakie powinny być podjęte przez sąd administracyjny w sprawie, w której w ramach autokontroli organ uwzględniając skargę na bezczynność wydał akt prawny. W przedmiotowej sprawie podstawową kwestię stanowiło niewydanie przez Kierownika Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych decyzji w sprawie z wniosku I.P. z dnia 25 lutego 1999 r. o przyznanie jej uprawnień kombatanckich w związku z wykonywaną przez nią, jako dziecko, przymusową pracą, w okresie od maja 1943r. do stycznia 1945r., w niemieckiej fabryce w T. Jak ustalił Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, organ, po otrzymaniu wniosku I.P. z dnia 25.02.1999 r. nie wydał decyzji w przedmiotowej sprawie, ale pismem z 13 kwietnia 1999 r. poinformował I.P., że w świetle obowiązującej ustawy z 31 maja 1996 r. o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i ZSRR (Dz. U. Nr 87. poz. 395) nie przysługuje jej świadczenie pieniężne za wykonywanie opisanej we wniosku pracy przymusowej na terenie niemieckiej fabryki w T. i wyjaśnił jakie przesłanki z art. 2 cyt. ustawy muszą być spełnione dla uzyskania takiego świadczenia. Sąd stwierdził, że I.P. pismem 27 grudnia 2004 r. zatytułowanym "zażalenie" zwróciła się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie ze skargą na bezczynność Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych, wnosząc o rozpatrzenie jej wniosku dotyczącego przyznania jej uprawnień kombatanckich z tytułu wykonywania pracy przymusowej w okresie okupacji w niemieckiej fabryce w T. Wskazała na swoją trudną sytuację życiową i zdrowotną i uznała nie przyznanie jej uprawnień kombatanckich za krzywdzące i niesprawiedliwe. W wyniku tej skargi Kierownik Urzędu: ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych w ramach dokonanej autokontroli braku wydania decyzji, uznał skargę na bezczynność za zasadną i uwzględniając ją w oparciu o art. 54 § 3 p.p.p.a. wydał w dniu w dniu [...] stycznia 2005 r. decyzję nr [...], w której rozstrzygnął kwestię przedmiotowego wniosku z 25.02.1999 r. odmawiając I.P. c. A. ur. [...].[...].1929 r. w T. uprawnień kombatanckich z wnioskowanego tytułu. W uzasadnieniu organ podał, że jest bezsporne, iż podnoszona przez zainteresowaną okoliczność wykonywania przez nią pracy przymusowej w latach 1943-1945 na rzecz III Rzeszy w fabryce w T. nie stanowi represji w rozumieniu art. 1 ust.2 art. 2 i art. 4 ustawy o Kombatantach i nie może być potraktowana jako działalność kombatancka lub równorzędna z działalnością kombatancką. Powyższa decyzja została wydana przez Kierownika Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych przed dniem rozpoczęcia rozprawy przed sądem. Stosownie do postanowień art. 54 § 3 p.p.p.a., a zatem, w chwili rozpoznawania sprawy ze skargi I.P. przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie Kierownik Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych nie pozostawał w stanie bezczynności i w związku z tym nie było zasadne uwzględnienie skargi stosownie do dyspozycji art. 149 p.p.p.a. W takiej sytuacji nie byłoby bowiem zasadne zobowiązanie organu do wydania określonego aktu, który przed dniem orzekania został już wydany, jak to miało miejsce w przedmiotowej sprawie. W związku z powyższym w ocenie Sądu skarga I.P. powinna być oddalona jako, że w postępowaniu organu, w chwili orzekania, nie stwierdzono naruszenia prawa, jakie zostało podniesione w skardze ani innej niezgodności z obowiązującym prawem, które uzasadniałyby podjęcie przez Sąd innej decyzji. Odnosząc się do zawartego w odpowiedzi na skargę Kierownika Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych wniosku o umorzenie postępowania ze skargi I.P. na bezczynność organu Sąd stwierdził, że postępowanie to nie było bezprzedmiotowe w chwili wniesienia skargi na bezczynność i nie stało się bezprzedmiotowe przez sam fakt wydania decyzji, natomiast skarga nie może być uwzględniona w świetle przesłanek do uwzględnienia skargi na bezczynność organu, określonych w art. 149 p.p.p.a ponieważ organ nie pozostaje w stanie bezczynności w czasie orzekania. Analogicznie wskazał NSA - OZ w Krakowie w wyroku z dnia 12 czerwca 2003 Sygn. akt IISAB/Kr 144/02 (wyrok niepublikowany). Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, działając na podstawie art. 151 ustawy z 30.08. 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzekł jak w sentencji.