II SAB/Kr 78/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mariusz Kotulski (spr.) Sędziowie : WSA Wojciech Jakimowicz WSA Jacek Bursa Protokolant : Małgorzata Piwowar po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 czerwca 2012 r. sprawy ze skargi A. Sp. z o.o. z siedzibą w K. na bezczynność Starosty K. w przedmiocie ustalenia odszkodowania skargę oddala Prezydent Miasta K. decyzją z dnia 1 czerwca 2011r., nr [....] , znak [....] o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej zatwierdził projekt budowlany i udzielił zezwolenia na realizację inwestycji drogowej dla inwestycji pn.: "Rozbudowa ul. [....] km 0+000 do km 0+642 jako drogi gminnej klasy dojazdowej KD oraz budowa połączenia ul[....] z ul. [....] ako drogi gminnej klasy dojazdowej KD wraz z odwodnieniem, oświetleniem i przebudową kolidującego uzbrojenia terenu: kanalizacji deszczowej, sieci gazowej, wodociągowej, teletechnicznej (...)". Decyzja ta stała się ostateczna w dniu 20 lipca 2011r. i na jej mocy Gmina Miejska K. nabyła działkę nr [....] obręb [....] w trybie ustawy z dnia 10 kwietnia 2003r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. z 2008 r., nr 193, poz. 1194. Poprzednim właścicielem w/w działki była [....] Sp. z o. o. w K. co wynikało z treści KW [....]. Następnie Prezydenta Miasta K. zawiadomieniem z dnia 17 sierpnia 2011r. poinformował spółkę [....] Sp. z o. o. w K. o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie ustalenia i wypłaty odszkodowania za w/w nieruchomość. Postanowieniem z dnia 9 września 2011r. znak: [....] JL Prezydent Miasta K. wyznaczył nowy termin załatwienia sprawy o ustalenie i wypłatę odszkodowania na dzień 31 marca 2012r., natomiast w piśmie z dnia 7 października 2011r. poinformował zainteresowane strony o przyczynach takiego stanu rzeczy. Zażalenie na w/w postanowienie złożyła [....] Sp. z o. o. w K. Wojewoda [....] postanowieniem z dnia 24 października 2011r. znak: [....] uznał je za nieuzasadnione, wskazując w uzasadnieniu, że co prawda poinformowanie o niemożności załatwienia sprawy i wyznaczenia nowego terminu jej załatwienia nastąpiło po około trzech tygodniach po upływie 30-dniowego terminu na załatwienie sprawy o ustalenie i wypłatę odszkodowania oraz, że jest to działanie nieprawidłowe, niemniej jednak postanowienie Prezydenta Miasta K. z dnia 9 września 2011r., choć nieco spóźnione to jednak w ocenie organu odwoławczego wypełniło dyspozycję art. 36 § 1 k.p.a., nakładająca na organ obowiązek informowania stron o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a., przepisach szczególnych lub ustalonym w myśl art. 36 k.p.a. Nadto Wojewoda podzielając stanowisko wyrażone w uchwale siedmiu sędziów NSA z dnia 19 maja 2003r. sygn. akt OSP 1/03 (publ. ONSA 2003/4/115) stwierdził, że Prezydent Miasta K. powinien podjąć stosowne czynności związane z wyłączeniem się od prowadzenia postępowania administracyjnego w przedmiotowej sprawie (podlegał wyłączeniu na zasadzie art. 24 § 1 pkt 1 i pkt 4 k.p.a.) i wystąpić do Wojewody [....] o wyznaczenia innego organu do jej załatwienia. Tak też się stało i Wojewoda [....] postanowieniem z dnia 5 stycznia 2012r. znak: [....] wyznaczył Starostę K. do załatwienia sprawy ustalenia i wypłaty odszkodowania za nieruchomość oznaczoną jako działka nr [....] obr. [....] , jedn. ewid. [....] m. K. Starosta K. pismem z dnia 23 stycznia 2012r. zawiadomił strony (w tym [....] Sp. z o. o. w K. ), że rozpatrzenie w/w sprawy musi być poprzedzone zgromadzeniem wszystkich niezbędnych dokumentów i w związku z tym załatwienie sprawy nastąpi do dnia 29 czerwca 2012r. Zażalenie na w/w postanowienie Starosty K. złożyła [....] Sp. z o. o. w K. , jednak Wojewoda [....] postanowieniem z dnia 28 marca 2012r. znak: [....] uznał je za nieuzasadnione. Wobec tego skargą z dnia 18 kwietnia 2012r. (data wpływu do organu) [....] Sp. z o. o. w K. zaskarżyła cyt.: "przewlekłe prowadzenie postępowania i bezczynność" Starosty K. poprzez niezałatwienia przez niego w terminie sprawy o ustalenie wysokości odszkodowania za działkę nr [....] obręb [....] jednostka ewidencyjna [....] objętą KW [....] , nabytą z mocy prawa z dniem 20 lipca 2011r. przez Gminę Miejską K. na mocy ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia 1 czerwca 2011r., nr [....], znak [....] zezwalającej na realizację inwestycji drogowej dla inwestycji pn.: "Rozbudowa ul. [....] od ul. [....] km 0+000 do km 0+642 jako drogi gminnej klasy dojazdowej KD oraz budowa połączenia ul. [....] jako drogi gminnej klasy dojazdowej KD wraz z odwodnieniem, oświetleniem i przebudową kolidującego uzbrojenia terenu: kanalizacji deszczowej, sieci gazowej, wodociągowej, teletechnicznej (...)". Na podstawie art. 149 p.p.s.a. oraz art. 200 p.p.s.a. wniesiono o: 1. uwzględnienie skargi i zobowiązanie organu administracji do wydania decyzji w przedmiotowej sprawie do dnia 31 maja 2012r.; 2. stwierdzenie, że przewlekłe prowadzenie postępowania i bezczynność miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądzenie od organu administracji na rzecz strony skarżącej kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw, w szczególności wpisu od skargi. W skardze podniesiono, że stosownie do art. 52 § 1 p.p.s.a. strona skarżąca wyczerpała środki zaskarżenia służące jej w postępowaniu administracyjnym przez wniesienie pismem z dnia 24 lutego 2012r. zażalenia na przewlekłe prowadzenia postępowania i bezczynność - niezałatwienie sprawy w terminie przez Starostę [....] . Wojewoda [....] postanowieniem z dnia 28 marca 2012r. uznał zażalenie za nieuzasadnione. Następnie w uzasadnieniu skargi przedstawiono przebieg wydarzeń w sprawie wskazując m.in., że w świetle art. 12 ust. 4b ustawy z dnia 10 kwietnia 2003r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych odszkodowanie za przedmiotową działkę powinno zostać ustalone w terminie 30 dni od dnia, w którym decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stała się ostateczna, tj. od dnia 20 lipca 2011r. Termin do załatwienia sprawy upłynął zatem z dniem 19 sierpnia 2011r. Starosta [....] poinformował zainteresowanych o przedłużeniu terminu załatwienia sprawy do dnia 29 czerwca 2012r. co w ocenie strony skarżącej było nieporozumieniem i wyrazem niepoważnego traktowania stron oraz lekceważeniem prawa. Następnie strona skarżąca stwierdziła, że "właściwy organ w ciągu kilku minionych miesięcy nie przeprowadził podstawowego w tej sprawie dowodu, tj. dowodu z opinii biegłego" a nadto, że w postępowaniu nie zaszły żadne nadzwyczajne okoliczności, które mogłyby uzasadniać przekroczenie terminu wyznaczonego przez ustawodawcę do załatwienia sprawy. W odpowiedzi na skargę Starosta K. wyjaśnił, że w dniu 16 stycznia 2012r. wpłynęło do cyt.: "tut. Wydziału" postanowienie Wojewody [....] z dnia 5 stycznia 2012r. znak [....] wyznaczające Starostę K. do ustalenia i wypłaty odszkodowania za nieruchomość oznaczoną jako działka nr [....] , obr. [....] , jedn. ewid. [....] , m. K. Zawiadomieniem z dnia 23 stycznia 2012r. nr [....] , strony postępowania zostały poinformowane, iż załatwienie przedmiotowej sprawy nie jest możliwe w ustawowym terminie ze względu na konieczność zgromadzenia wszystkich niezbędnych dokumentów pozwalających na prawidłowe rozpatrzenie sprawy. Dalej Starosta podniósł, że w przedmiotowej sprawie zachodziła również konieczność sporządzenia operatu szacunkowego ustalającego wartość wyżej wymienionej nieruchomości. Wykonawca tego opracowania został wybrany w dniu 24 lutego 2012r. w drodze postępowania przeprowadzonego w trybie przepisów ustawy z dnia 29 stycznia 2004r. Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z 2010 r. Nr 113 poz. 759 z późn. zm.). Organ zaznaczył w tym miejscu, że operaty szacunkowe dla celów odszkodowawczych są zlecane wykonawcy zgodnie z datą wpływu przedmiotowych postępowań. Nadto Starosta podniósł, iż w prowadzonym postępowaniu niezbędne było również zapewnienie stronie czynnego udziału, poprzez jej udział w rozprawie administracyjnej z udziałem rzeczoznawcy majątkowego, a także umożliwienie zapoznania się ze sporządzonym operatem szacunkowym zgodnie z terminami wskazanymi w przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego. Wobec powyższego wyznaczono termin załatwienia przedmiotowej sprawy do dnia 29 czerwca 2012r. Na rozprawie w dniu 21 czerwca 2012r. w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Krakowie pełnomocnik Starosty [....] przedstawił notatkę służbową z dnia 14 czerwca 2012r. wraz z załącznikami, których odpis doręczono pełnomocnikowi strony skarżącej. Wynikało z nich, że operat sporządzono w dniu 25 maja 2012r. i złożono w dniu 28 maja 2012r. Nadto pełnomocnik organu wskazał, że pozostaje jeszcze przeprowadzenie obligatoryjne rozprawy administracyjnej oraz, że przedstawione powyżej okoliczności związane z czasookresem prowadzenia postępowania są niezależne od organu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola działalności administracji publicznej przez sąd administracyjny obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w sprawach decyzji administracyjnych, postanowień wydanych w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także rozstrzygają sprawę co do istoty, postanowień wydanych w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, innych niż co dopiero wymienione akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, czy w końcu pisemnych interpretacji przepisów prawa podatkowego (art. 3 § 1 i 2 pkt. 1- 4a i 8 ustawy z dnia 30.08. 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz.U. z 2012r. poz. 270, zwaną dalej w skrócie p.p.s.a). Krótko mówiąc, zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a sąd administracyjny orzeka w sprawach ze skarg na bezczynność organów w przypadkach kiedy : - organ ma obowiązek wydać decyzję, - organ ma obowiązek wydać postanowienie na które służy zażalenie albo kończące postępowanie w sprawie lub rozstrzygające o do istoty sprawy, - organ ma obowiązek wydać postanowienie w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym na które służy zażalenie, - organ ma obowiązek podjąć inny akt lub czynność z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd przystępując do rozważań stwierdził w pierwszej kolejności, że w/w sprawa, w której została wniesiona skarga należy do katalogu spraw wymienionych w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a. W drugiej kolejności należało wskazać, że strona skarżąca wyczerpała tryb odwoławczy przewidziany przed złożeniem skargi do sądu administracyjnego, mianowicie zgodnie z art. 37 § 1 k.p.a. pismem z dnia 24 lutego 2012r. [....] Sp. z o. o. wniosła do Wojewody [....] zażalenie "na przewlekłe prowadzenie postępowania i niezałatwienie sprawy w terminie" przez Starostę K. Przechodząc do meritum należy wskazać, że i w niniejszej sprawie sprowadza się ono do odpowiedzi na pytanie czy Starosta K. pozostawał w bezczynności w sprawie ustalenia i wypłaty odszkodowania dla [....] Sp. z o.o. za nieruchomość oznaczoną jako działka nr [....] , obr. [....] , jedn. ewid. [....] , m. K. , nabytą na własność Gminy Miejskiej K. na podstawie decyzji nr [....] Prezydenta Miasta K. z dnia 1 czerwca 2011r. znak: [....] o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej dla inwestycji pn.: "Rozbudowa ul. [....] od ul. [....] km 0+000 do km 0+642 jako drogi gminnej klasy dojazdowej KD oraz budową połączenia ul. [....] z ul. [....] jako drogi gminnej klasy dojazdowej KD wraz z odwodnieniem oświetleniem i przebudową kolidującego uzbrojenia terenu: kanalizacji deszczowej, sieci gazowej, wodociągowej, teletechnicznej". W/w decyzja stała się ostateczna z dniem 20 lipca 2011r. Zgodnie zaś z brzmieniem art. 12 ust. 4b ustawy z dnia 10 kwietnia 2003r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. z 2008 r., nr 193, poz. 1194) "Decyzję ustalającą wysokość odszkodowania wydaje się w terminie 30 dni od dnia, w którym decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stała się ostateczna". Zatem 30 - dniowy termin, o którym mowa powyżej, upływał w dniu 19 sierpnia 2011r. Odnosząc powyższe do niniejszej sprawy w pierwszej kolejności wskazać jednak należy, że dopiero w dniu 16 stycznia 2012r. wpłynęło do Starosty [....] (Wydział Gospodarki Nieruchomościami) postanowienie Wojewody [....] z dnia 5 stycznia 2012r. znak: [....] wyznaczające Starostę [....] do ustalenia i wypłaty odszkodowania za nieruchomość oznaczoną jako działka nr [....] , obr. [....] , jedn. ewid. [....] , m. K. Wcześniejsze postępowania prowadził Prezydent Miasta K. , który postanowieniem z dnia 9 września 2011r. znak: [....] zawiadomił stronę skarżącą o wyznaczeniu nowego terminu załatwienia sprawy na dzień 31 marca 2012r. W związku z postanowieniem Wojewody [....] z dnia 5 stycznia 2012r. Starosta działając na zasadzie art. 36 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., nr 98, poz. 1071 ze zm.), który mówi, że o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 lub w przepisach szczególnych organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy, pismem z dnia 23 stycznia 2012r. (sygn. GN.III.683.3.26.2012.KE – karta 44 akt administracyjnych) Starosta [....] poinformował strony postępowania, że załatwienie niniejszej sprawy nie jest możliwe w ustawowym terminie, ze względów na konieczność zgromadzenia wszystkich niezbędnych dokumentów pozwalających na prawidłowe rozpatrzenie sprawy. Zaznaczyć w ty miejscu trzeba, że postępowanie w sprawie ustalenia i wypłaty odszkodowania za nieruchomość przejęta pod drogę publiczną (co ma miejsce w rozpatrywanej sprawie), w trybie ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. z 2008r., nr 193, poz. 1194), wymaga również przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego rzeczoznawcy majątkowego w postaci operatu szacunkowego określającego wartość, za którą przyznawane jest odszkodowanie. Z kolei wyboru biegłego dokonuję się w trybie przewidzianym w ustawie z dnia 29 stycznia 2004r. Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z 2010 r., nr 113, poz. 759). Z akt sprawy wynika, że biegły został wyznaczony w dniu 24 lutego 2012r. Organ wskazał ponadto w piśmie z dnia 23 stycznia 2012r., że załatwienie sprawy nastąpi w terminie do 29 czerwca 2012r. Wobec tego w sytuacji nieterminowego załatwienia sprawy – czego zresztą nikt nie kwestionuje – organ administracyjny postąpił zgodnie z w/w przepisami k.p.a. informując strony o przyczynach takiego stanu rzeczy i wyznaczając nowy termin załatwienia sprawy. W/w zawiadomienie strona skarżąca otrzymała w dniu 31 stycznia 2012r. o czym świadczy zwrotne potwierdzenie odbioru zalegające w aktach sprawy (karta 42 akt administracyjnych). Biorąc pod uwagę w/w fakty Sąd stwierdził, że Starosta [....] nie pozostaje w bezczynności co czyni zarzuty skargi bezzasadnymi. Zdaniem składu orzekającego organy (w tym Starosta K. ) podjęły realne działania zmierzające do załatwienia przedmiotowej sprawy, co wynika z akt sprawy, a także zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 36 § 1 k.p.a. informowały strony o przyczynach zwłoki wskazując nowe terminy załatwienia sprawy (postanowienie Prezydenta Miasta K. z dnia 9 września 2011r. znak: [....] – karta 26 akt administracyjnych, pismo informujące Urzędu Miasta K. z dnia 7 października 2011r. – karta 31 akt administracyjnych, zawiadomienie Starosty [....] z dnia 23 stycznia 2012 r. – karta nr 44 akt administracyjnych). Na marginesie wskazać należy również, co nie miało jednak istotnego znaczenia w sprawie, że strona skarżąca – [....] Sp. z o. o. w K. skargę z dnia 16 kwietnia 2012r. wniesioną do WSA w Krakowie zatytułowała: "na przewlekłe prowadzenie postępowania i niezałatwienie sprawy w terminie (bezczynność)". Sąd mając na uwadze treść art. 149 § 1 ustawy z dnia 20 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), na który to przepis powołuje się również strona skarżąca, a który mówi o skardze na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy administracyjne, wskazuje, że niemożliwym jest złożenie skargi zarówno na bezczynność jak i na przewlekłość postępowania w tej samej sprawie. Dopiero na rozprawie w dniu 21 czerwca 2102 r. przed tut. Sądem pełnomocnik strony skarżącej sprecyzował, że skarga dotyczyła bezczynności organu związanej z niezałatwieniem sprawy w ustawowym terminie. Mając na uwadze powyższe rozważania Sąd działając na podstawie art. 151 p.p.s.a, orzekł jak w sentencji wyroku.