II SO/Kr 12/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Agnieszka Nawara-Dubiel po rozpoznaniu w dniu 20 lipca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. K. o wymierzenie Wójtowi Gminy Szczurowa grzywny za nieprzekazanie skargi z 24 kwietnia 2026 r. na bezczynność w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej postanawia: 1. wymierzyć organowi grzywnę za nieprzekazanie skargi w kwocie 100 zł (sto złotych) 2. zasądzić od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania w kwocie 100 zł (sto złotych) 12 maja 2026 r. T. K. (dalej: "skarżący") wniósł o wymierzenie Wójtowi Gminy Szczurowa (dalej: "organ") grzywny w kwocie 5000 zł na podstawie art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r. poz. 143, dalej: "ppsa") za nieprzekazanie skargi z 24 kwietnia 2026 r. – dotyczącej wniosku z 27 stycznia 2026 r. o informację publiczną na temat korespondencji z autorem projektu budowlanego – wskazując przy tym, że organ powinien równolegle doręczyć odpowiedź na skargę Sądowi i skarżącemu (k. 2). Wniosek został opłacony (k. 28 – 100 zł). W odpowiedzi na wniosek organ wniósł o jego oddalenie (k. 40). 25 czerwca 2026 r. skarżący podkreślił, że we wszystkich jego sprawach organ przekazuje skargę w formie wydruku zamiast w formie elektronicznej, co wydłuża postępowanie sądowe (sygn. akt II SAB/Kr 208/26, sygn. akt II SAB/Kr 215/26, sygn. akt II SAB/Kr 237/26). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ppsa). Organ przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, w postaci papierowej lub elektronicznej, w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania (art. 54 § 2 zdanie pierwsze ppsa). W razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6. Postanowienie może być wydane na posiedzeniu niejawnym (art. 55 § 1 ppsa). Grzywnę wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów (art. 154 § 6 ppsa). Do skarg rozpatrywanych w postępowaniach o udostępnienie informacji publicznej stosuje się przepisy ppsa, z tym że przekazanie akt i odpowiedzi na skargę następuje w terminie 15 dni od dnia otrzymania skargi (art. 21 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, Dz. U. z 2022 r. poz. 902, dalej: "udip"). Art. 55 ppsa przewiduje procesową gwarancję nadania biegu sprawie, aby ten, przeciwko któremu skierowana jest skarga, był skłonny ją przekazać, nie zamykając jednostce drogi do rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki przez właściwy, niezależny, bezstronny i niezawisły sąd (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP). Nie uzasadnia odstąpienia od wymierzenia grzywny ani nie czyni postępowania w sprawie wymierzenia grzywny bezprzedmiotowym okoliczność, że organ zdążył przekazać skargę przed rozpoznaniem wniosku o wymierzenie grzywny albo że sama skarga została już rozpoznana. Instytucja grzywny pełni bowiem trzy funkcje: dyscyplinującą, represyjną i prewencyjną (uchwała NSA z 3 listopada 2009 r., sygn. akt II GPS 3/09). Nie chodzi zatem o proste zmobilizowanie organu do podjęcia aktywności, od której zależy sprawne rozpoznanie sprawy jednostki przez Sąd, ale także o zapobieżenie naruszeniu prawa w przyszłości, które może osłabiać wiarę w efektywność sądowej kontroli administracji i obniżać zaufanie do wymiaru sprawiedliwości. Grzywna może być wymierzona nawet wtedy, gdy skarga jest niedopuszczalna (uchwała NSA z 16 kwietnia 2024 r., sygn. akt III OPS 1/23). Grzywna może być wymierzona do wysokości 89035,60 zł, albowiem przeciętne wynagrodzenie w gospodarce narodowej w 2025 r. wyniosło 8903,56 zł (Komunikat Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 9 lutego 2026 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w 2025 r., M.P. z 2026 r. poz. 192). Minimalna wysokość grzywny nie została określona przez ustawodawcę. Rozpocząć należy od tego, że – wbrew twierdzeniu skarżącego – w świetle przytoczonych przepisów organy nie mają obowiązku informowania skarżących o przekazaniu skargi do Sądu. Choć spotykane czasem przesyłanie odpowiedzi na skargę "do wiadomości" skarżących może być postrzegane jako dobra praktyka, to jednak w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada oficjalności doręczeń, z której wynika, że skargę i odpowiedź na skargę składa się w odpowiedniej liczbie odpisów właśnie po to, aby doręczył je Sąd. Nie wyklucza to komunikowania się ze stroną przeciwną (organem) czy gospodarzem postępowania (Sądem) celem ustalenia, czy do przekazania dokumentacji na styku postępowania administracyjnego i sądowoadministracyjnego istotnie doszło, zwłaszcza że od wniesienia skargi za pośrednictwem organu do zarządzenia przez sąd ekspediowania odpowiedzi na skargę zwykle upływa więcej niż 15 dni. Ze zbadanych akt sprawy głównej (sygn. akt II SAB/Kr 215/26) wynika, że: < 24 kwietnia 2026 r. skarżący wniósł skargę drogą elektroniczną (k. 41 – identyfikator wiadomości: [...] < 11 maja 2026 r. organ przekazał wydruk skargi wniesionej drogą elektroniczną, papierową odpowiedź na skargę i akta (k. 18 – przesyłka nr [...]); < 2 czerwca 2026 r. organ przekazał skargę wniesioną drogą elektroniczną i elektroniczną odpowiedź na skargę (k. 36 – na wezwanie Sądu doręczone 26 maja 2026 r.). Termin przekazania dokumentacji do Sądu upływał 11 maja 2026 r. (poniedziałek) i w ostatnim dniu tego terminu organ przekazał komplet wymaganych dokumentów, jednakże skarga i odpowiedź nie miały formy dokumentu elektronicznego. Tymczasem § 3 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 27 maja 2019 r. w sprawie szczegółowego sposobu oraz szczegółowych warunków przekazywania skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę do sądu administracyjnego (Dz. U. z 2019 r. poz. 1003, dalej: "rozporządzenie") nie pozostawia formy dowolności organu. W efekcie doszło do opóźnienia w tym zakresie o 22 dni. Choć zatem fakt wniesienia skargi nie został zatajony przed Sądem, to – naruszającego przepisy rozporządzenia – zachowania organu nie sposób poczytać za właściwe. Przy wymierzaniu grzywny Sąd miał na względzie to, że organ przekroczył skrócony termin szczególny zakreślony dla spraw z zakresu dostępu do informacji publicznej oraz dopuścił się już podobnego naruszenia (por. nieprawomocne postanowienie WSA w Krakowie z 13 lipca 2026 r., sygn. akt II SO/Kr 11/26), a także to, że terminowo wykonał doręczone mu wezwanie Sądu, które nie było opatrzone rygorem grzywny. W pkt 2 sentencji Sąd zasądził zwrot kosztów postępowania w kwocie 100 zł, co odpowiada uiszczonemu wpisowi od wniosku (art. 64 § 3 w zw. z art. 200 w zw. z art. 205 § 1 ppsa w zw. z § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. z 2021 r. poz. 535).