II SO/Kr 14/13
PostanowienieWSA w Krakowie2013-11-22
Skład orzekający: Monika Rudzka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy adwokatowi wyznaczonemu z urzędu w ramach prawa pomocy przysługuje wynagrodzenie za czynności, które nie doprowadziły do podjęcia działań procesowych lub poprawy sytuacji prawnej strony?Ratio decidendi
Adwokatowi wyznaczonemu z urzędu w ramach prawa pomocy przysługuje wynagrodzenie tylko za faktycznie udzieloną pomoc prawną, która zmierza bezpośrednio do poprawy lub ochrony sytuacji prawnej strony. Samo zapoznanie się ze sprawą, czytanie akt czy konsultacje bez podjęcia dalszych czynności procesowych nie są wystarczające do uznania, że pomoc prawna została udzielona i że przysługuje za nią wynagrodzenie.Stan faktyczny
Referendarz WSA w Krakowie rozpoznał wniosek adwokata A.Z. o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne z urzędu. Adwokat został wyznaczony do sprawy, w której Prezydent Miasta K. został ukarany grzywną za nieprzekazanie skargi na bezczynność w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Adwokat domagał się wynagrodzenia za zapoznanie się ze sprawą, czytanie akt i konsultacje, twierdząc, że nie podjął żadnych czynności procesowych.Rozstrzygnięcie
Wniosek o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne oddalono.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - Monika Rudzka po rozpoznaniu w dniu 22 listopada 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata A.Z. o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne na zasadzie prawa pomocy w sprawie z wniosku A. w K. o wymierzenie grzywny Prezydentowi Miasta K. na nieprzekazanie skargi na bezczynność w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej p o s t a n a w i a wniosek oddalić
Postanowieniem Referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 9 lipca 2013 roku przyznane zostało stowarzyszeniu A. w K. prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu. Na tej podstawie Dziekan Okręgowej Rady Adwokackiej w K. zarządzeniem Nr [...] z dnia 31 lipca 2013 roku wyznaczył do niniejszej sprawy dla strony skarżącej pełnomocnika z urzędu w osobie adwokata A.Z. wykonującego zawód w Kancelarii Adwokackiej w K. przy ul. [...]
Postanowieniem z dnia 11 września 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wymierzył Prezydentowi Miasta K. grzywnę w kwocie 1.500 zł za nieprzekazanie skargi.
Pismem procesowym złożonym osobiście w tut. sądzie w dniu 9 października 2013 roku adwokat A.Z., złożył wniosek o uzupełnienie postanowienia Sądu z dnia 11 września 2013 roku przez zasądzenie na jego rzecz kosztów nieopłaconej pomocy prawnej według norm przepisanych. Pełnomocnik oświadczył, iż nie otrzymał wynagrodzenia od strony skarżącej ani w całości, ani w części.
Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 10 października 2013 roku wniosek pełnomocnika został przekazany do rozpoznania przez Referendarza sądowego WSA w Krakowie.
Referendarz sądowy zarządzeniem z dnia 18 października 2013 roku zwrócił się do adw. A.Z. o wyjaśnienie za jakie czynności domaga się wynagrodzenia. W odpowiedzi pełnomocnik podał, iż wnosi o przyznanie wynagrodzenia za zapoznanie się ze sprawą, czytanie akt oraz konsultacje z Prezesem [...] w K. Panią E.M. Mając na uwadze powyższe, zważono, co następuje:
Zgodnie z art. 250 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej: p.p.s.a.) wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Szczegółowe zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu reguluje rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163 , poz. 1348 ze zmianami).
W orzecznictwie sądowym prezentowany jest pogląd, że postanowienie o przyznaniu pomocy prawnej oznacza, że Skarb Państwa przejmuje na siebie ciężar finansowy związany z wynagrodzeniem pełnomocnika z urzędu i że sąd, jako dysponent środków publicznych, odpowiada za zasadność i legalność ich wydatkowania. Oznacza to uprawnienie i obowiązek ustalenia, czy pomoc prawna rzeczywiście została udzielona (por. postanowienie NSA z dnia 22 grudnia 2004 r., OZ 720/04, ONSAiWSA 2005/5/93). Przewidziany w art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze (tekst jednolity: Dz. U. z 2009 r., Nr 146, poz. 1188 ze zm.) obowiązek Skarbu Państwa ponoszenia kosztów nieopłaconej przez strony pomocy prawnej z urzędu dotyczy pomocy "udzielonej", a zatem powstaje w momencie rozpoczęcia wykonywania przez adwokata czynności związanych bezpośrednio z udzieleniem pomocy stronie, dla której został on wyznaczony. Udzielenie pomocy prawnej przez pełnomocnika powinno zmierzać bezpośrednio do poprawy lub ochrony sytuacji prawnej osoby, której udzielana jest pomoc (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 24 maja 2005 r., sygn. akt I KZP 15/05, LEX nr 151472).
Z akt przedmiotowej sprawy wynika, że adwokat A.Z. nie podjął w postępowaniu przed sądem administracyjnym w pierwszej instancji żadnych czynności, które mogłyby zostać uznane za udzielenie stronie skarżącej pomocy prawnej i za które winien otrzymać wynagrodzenie. Orzekający ustalił, iż wbrew twierdzeniu pełnomocnika, nie zapoznawał się on z sprawą i nie czytał akt niniejszej sprawy w okresie od dnia 31 lipca 2013 roku (tj. dnia wyznaczenia go przez Okręgową Radę Adwokacką w K. ) do dnia wydania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie postanowienia w dniu 11 września 2013 roku o wymierzeniu organowi grzywny. Pełnomocnik nie podejmował także w imieniu strony żadnych czynności procesowych, nie przedłożył jakiegokolwiek wniosku procesowego, ani nie przedstawił stanowiska w sprawie. Prowadzenie zaś konsultacji ze stroną skarżącą bez podjęcia dalszych czynności procesowych nie jest wystarczające dla uznania, że pomoc prawna z urzędu została stronie udzielona.
Mając na uwadze powyższe orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 258 § 2 pkt 8 w zw. z art. 250 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło