II SO/Kr 15/16

Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Renata Ranicka po rozpoznaniu w dniu 18 listopada 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B.K. o zwolnienie od kosztów sądowych w przedmiocie przywrócenia terminu do złożenia skargi p o s t a n a w i a oddalić wniosek skarżącej B.K. o zwolnienie od kosztów sądowych Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek skarżącej B.K. o zwolnienie od kosztów sądowych, uzupełniony pismem z dnia 10 listopada 2016 r., w sprawie przywrócenia terminu do wniesienia skargi. We wniosku skarżąca oświadczyła, iż prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z mężem. Ich wspólny miesięczny dochód wynosi 1.200 zł i składa się na niego świadczenie rentowe skarżącej. Mąż skarżącej według oświadczenia nie osiąga w miesiącu żadnego dochodu. W skład majątku skarżącej stanowiącego współwłasność wchodzi dom o pow. 100 m2, dwie działki oraz samochód osobowy . W ramach zobowiązań i stałych wydatków miesięcznych skarżąca wymieniła opłaty za media – energię elektryczną – 150 zł, gaz- 50 zł, wodę – 100 zł oraz spłatę kredytu – rata 500 zł – co daje łączną kwotę 800 zł. W opinii referendarza informacje przekazane przez skarżącą we wniosku o przyznanie prawa pomocy były niewystarczające do oceny jej rzeczywistej sytuacji majątkowej i finansowej, w związku z czym, działając na zasadzie art. 255 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, pismem z dnia 24 października 2016 r., skarżąca została wezwana do jego uzupełnienia. W piśmie uzupełniającym z dniu 8 listopada skarżąca wyjaśniła, iż mąż –J.K. nie uzyskuje żadnych dochodów, gdyż ma zawieszoną działalność gospodarczą. Skarżąca nie korzysta też z pomocy opieki społecznej. Do pisma dołączyła następujące kserokopie dokumentów : zeznanie podatkowe skarżącej i jej męża za rok 2015, umowę pożyczki z dnia 9 czerwca 2016 r. wraz z harmonogramem jej spłaty, decyzję Burmistrza Miasta i Gminy S. w sprawie łącznego zobowiązania podatkowego za rok 2016, decyzję Burmistrza Miasta i Gminy S. w sprawie podatku od nieruchomości na rok 2016, fakturę VAT za okres od września do listopada 2016 za dostawę gazu, odcinki opłat za gospodarowanie odpadami, odcinki opłat za energię elektryczną, potwierdzenie opłat za wodę i ścieki, potwierdzenie opłat za usługi telekomunikacyjne skarżącej i jej męża, historię konta bankowego skarżącej i jej męża za okres od lipca do października 2016. Łączna kwota obciążeń koniecznych to 1070 zł ( z uwzględnieniem podatku od nieruchomości- 11,5 zł oraz łącznego zobowiązania pieniężnego na 2016 r – 19,25 zł ). Kwota ta natomiast nie uwzględnia wydatków na żywność, gdyż takich nawet w przybliżeniu skarżąca nie podaje, a których dokonuje. Rozpoznając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a wniosek o przyznanie prawa pomocy referendarz sądowy zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 245 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym, które obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu lub w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W przedmiotowej sprawie skarżąca wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Zatem wniosek skarżącej należy rozpatrywać w kontekście przesłanek zawartych w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Zgodnie z wyżej powołanym artykułem przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Celem instytucji prawa pomocy jest zapewnienie prawa do sądu i możliwości obrony swoich racji podmiotom, które znajdują się w sytuacji finansowej uniemożliwiającej poniesienie kosztów z tym związanych. Jest to forma dofinansowania strony postępowania sądowego z budżetu państwa i przez to zwolnienie z obowiązku ponoszenia kosztów postępowania powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w takim postępowaniu jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe ( postanowienie NSA z 6 października 2004 r., sygn, akt GZ 71/04, ONSA 2005, Nr 1, poz.8). Zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy rozpatruje się w dwóch aspektach – z jednej strony z uwzględnieniem wysokości obciążeń , jakie strona musi ponieść w konkretnym postępowaniu, a z drugiej zaś z uwzględnieniem jej możliwości finansowych ( por. H. Knysiak – Molczyk, Prawo pomocy w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, PS 2003, nr 11-12, s.85). Oceniając sytuację materialną i życiową wnioskodawcy bierze się pod uwagę również sposób w jaki wnioskodawca gospodarował swoim majątkiem do chwili złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy. Niewątpliwe i ta okoliczność wpływa, i kształtuje obecną sytuację materialną wnioskodawcy. W przedmiotowej sprawie po dokonaniu analizy informacji wynikających z oświadczeń skarżącej jak i przekazanych przez nią dokumentów, referendarz sądowy uznał, iż nie zachodzą szczególne okoliczności, określone w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., pozwalające na skuteczne ubieganie się o przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Skarżąca we wniosku o przyznanie prawa pomocy oświadczyła, iż wspólny miesięczny dochód z tytułu pobieranego przez nią świadczenia rentowego wynosi 1.200 zł. Tymczasem po analizie przepływu środków finansowych na koncie skarżącej i jej męża wynika, iż znaczną cześć wydatków stanowią wydatki, które trudno nazwać koniecznymi. Z zestawienia wydatków i dochód skarżącej wynika, iż po dokonaniu koniecznych opłat skarżącej na utrzymanie pozostaje kwota 130 zł miesięcznie. Tak przedstawiona sytuacja finansowa stoi w sprzeczności z wydatkami wynikającymi z historii rachunku bankowego. Wydatki na ekskluzywną bieliznę, na opłatę telewizji cyfrowej, opłat za telefon komórkowy czy usługi restauracyjne z pewnością nie stanową argumentu do przyznanie skarżącej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Skoro bowiem stać ja na takie wydatki, tym bardziej jest ona w stanie zadośćuczynić obowiązkowi wniesienia stosownej opłaty od skargi , a nie przerzucać tego obowiązku bezpodstawnie na współobywateli. Orzekający pragnie również zauważyć , iż w dniu 6 października 2016 r. skarżąca dokonała wpłaty własnej na rachunek bankowy w kwocie 3.000 zł. W opinii orzekającego skarżąca nie wykazała, iż znajduje się w sytuacji finansowej uzasadniające zwolnienie jej od ponoszenia kosztów sądowych w sprawie. Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 243 § 1, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ).