II SO/Kr 24/14

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - Monika Rudzka po rozpoznaniu w dniu 7 sierpnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J.Z. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego p o s t a n a w i a I) zwolnić J.Z. od kosztów sądowych; II) ustanowić dla J.Z. radcę prawnego, którego wyznaczy Rada Okręgowej Izby Radców Prawnych w K. W dniu 30 lipca 2014 roku do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek J.Z. o przyznanie prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu ze wskazaniem na radcę prawnego A.M. z Kancelarii Radcy Prawnego [....] w K. przy ul. [....] . Z danych zawartych w formularzu "PPF" wynika, że wnioskodawczyni prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Jej miesięczny dochód z tytułu renty wynosi 1.155,18 zł. J.Z. nie dysponuje żadnym majątkiem nieruchomym, nie posiada oszczędności, ani cennych przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro. W uzasadnieniu wniosku strona podniosła, iż postanowieniem z dnia 12 czerwca 2014 roku Wojewoda [....] odmówił jej przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia 17 maja 2012 roku. J.Z. podała, iż ponosi miesięcznie koszty utrzymania w wysokości 1.600-1.900 zł. Opłaty za wodę, energię elektryczną, gaz, wywóz śmieci i telefon wynoszą ok. 400 zł. Na zakup lekarstw strona przeznacza miesięcznie kwotę ok. 150 zł. Zamieszkuje w lokalu mieszkalnym na zasadzie najmu, gdzie notorycznie podwyższany jest czynsz. Strona została najemcą tego mieszkania po wywłaszczeniu jej rodziców w 1955 roku z ich nieruchomości. Aktualnie dochodzi ona odszkodowania za utraconą nieruchomość, której jest spadkobierczynią. Kwotą 400-600 zł miesięcznie wspiera skarżącą jej syn (pomimo własnego niewielkiego dochodu) i wnuk, który od dwóch lat choruje na raka i sam wymaga opieki. Strona nie posiada środków na postępowanie sądowe i wynagrodzenie pełnomocnika, dlatego swój wniosek o przyznanie prawa pomocy uważa za uzasadniony. Do wniosku strona dołączyła kopie następujących dokumentów: odcinka renty za czerwiec 2014 roku (1.155,18 zł), trzech dowodów płatności za czynsz opiewających na kwotę 1.199,26 zł, ośmiu faktur za zakup lekarstw: z dnia 28 sierpnia 2013 roku na kwotę 59,97 zł, z 29 sierpnia 2013 roku na kwotę 205,45 zł, z 21 września 2013 roku na kwotę 63,75 zł, z dnia 31 października 2013 roku na kwotę 90,21 zł, z dnia 31 stycznia 2013 roku na 9,60 zł, z dnia 31 lipca 2013 roku na kwotę 184,94 zł, z dnia 30 listopada 2013 roku na kwotę 95,72 zł i z dnia 7 grudnia 2013 roku na kwotę 177,45 zł, a także faktury z dnia 26 czerwca 2014 roku za gaz (rozliczenie) na kwotę 97,86 zł. Mając powyższe na uwadze, zważono, co następuje: Prawo pomocy, zgodnie z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Instytucja przyznania prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym ma na celu zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na trudną sytuację finansową nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. następuje w określonych przypadkach. W zakresie całkowitym, gdy osoba wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W zakresie częściowym zaś, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny. W niniejszej sprawie strona domaga się przyznania prawa pomocy w pełnym zakresie obejmującym zwolnienie w całości od kosztów sądowych i ustanowienia na jej rzecz radcy prawnego z urzędu. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Użyte w art. 246 p.p.s.a. sformułowanie "gdy osoba wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W ocenie orzekającego J.Z. uwiarygodniła w sposób wystarczający, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Wnioskodawczyni nie należy do osób majętnych. Nie posiada ona majątku nieruchomego, oszczędności, ani przedmiotów wartościowych. Jest rencistką legitymującą się orzeczeniem o niepełnosprawności (I grupa). Wydatki, które ponosi z miesiącu na konieczne utrzymanie (czynsz 1.199,26 zł, media ok. 400 zł) i leczenie (ok.150 zł) przewyższają wysokość pobieranego świadczenia rentowego (1.155,18 zł). Środki finansowe w wysokości od 400 do 600 zł miesięcznie, na pokrycie różnicy między dochodami, a koniecznymi wydatkami, strona otrzymuje od syna i wnuka. Członkowie rodziny nie są w stanie dodatkowo wspomóc skarżącej, gdyż syn posiada niewielki dochód, a wnuk boryka się z problemami zdrowotnymi (od dwóch lat cierpi na chorobę nowotworową). Przedstawiona sytuacja obrazuje trudną sytuację materialną J.Z. W takich realiach strona nie jest w stanie wygospodarować jakichkolwiek środków na pokrycie kosztów sądowych oraz kosztów wynagrodzenia pełnomocnika z wyboru we własnym zakresie. Z tych względów orzeczono jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 245 § 2, art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a.