II SO/Kr 37/14
PostanowienieWSA w Krakowie2014-10-30
Skład orzekający: Monika Rudzka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca może zostać zwolniony od kosztów sądowych i ustanowiony pełnomocnik z urzędu z powodu trudnej sytuacji materialnej i zdrowotnej?Ratio decidendi
Prawo pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym przysługuje stronie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla siebie i rodziny. Wnioskodawca, wykazując brak dochodów, trudną sytuację materialną oraz stan zdrowia wymagający leczenia, uzasadnił przyznanie prawa pomocy w pełnym zakresie, tj. zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu.Stan faktyczny
M. F. zwrócił się z wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu z powodu trudnej sytuacji materialnej i zdrowotnej. Prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną, której renta wynosi 500 zł, sam nie uzyskuje dochodów. Posiada dom i nieruchomość rolną, nie ma oszczędności ani wartościowych przedmiotów. Choruje na liczne schorzenia i oczekuje na operację.Rozstrzygnięcie
Zwolnić M. F. od kosztów sądowych oraz ustanowić dla niego radcę prawnego wyznaczonego przez Radę Okręgowej Izby Radców Prawnych w Krakowie.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - Monika Rudzka po rozpoznaniu w dniu 30 października 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. F. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego p o s t a n a w i a I) zwolnić M. F. od kosztów sądowych; II) ustanowić dla M. F. radcę prawnego, którego wyznaczy Rada Okręgowej Izby Radców Prawnych w K.
Pismem z dnia 16 października 2014 roku M. F. zwrócił się z prośbą o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu z powodu bardzo trudnej sytuacji materialnej.
W związku z tym, że wniosek o przyznanie prawa pomocy został złożony bez zachowania przewidzianej prawem formy, w wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 20 października 2014 roku wnioskodawcy został przesłany urzędowy formularz wniosku "PPF" celem jego wypełnienia i odesłania do tut. Sądu w terminie siedmiu dni, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania.
W zakreślonym terminie M. F. uzupełnił brak. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach zawartego we wniosku wynika, że skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną I. F.. Ich miesięczny dochód wynosi 500 zł i stanowi go renta I. F.. Wnioskodawca nie uzyskuje żadnego dochodu. W skład majątku M. F. wchodzi dom o powierzchni 60 m² oraz nieruchomość rolna o areale 3 ha. Wnioskodawca nie dysponuje oszczędnościami, ani przedmiotami wartościowymi.
Wniosek o prawo pomocy skarżący uzasadnił trudnymi warunkami materialnymi oraz zdrowotnymi. M. F. podał, iż choruje na kręgosłup, serce, oczy, żylaki, jest po operacji przepukliny, oczekuje na operację stawu kolanowego. Sprawa, w ocenie wnioskodawcy, jest bardzo trudna i nie poradzi on sobie bez pomocy zawodowego pełnomocnika.
Mając powyższe na uwadze, zważono, co następuje:
Instytucja przyznania prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym ma na celu zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na trudną sytuację finansową nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Zgodnie z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej: p.p.s.a.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku.
Przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. następuje w określonych przypadkach. W zakresie całkowitym, gdy osoba wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W zakresie częściowym zaś, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny. W niniejszej sprawie skarżący domaga się przyznania prawa pomocy w pełnym zakresie, obejmującym zwolnienie w całości od kosztów sądowych i ustanowienia na jego rzecz pełnomocnika z urzędu.
Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Użyte w art. 246 p.p.s.a. sformułowanie "gdy osoba wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
W ocenie orzekającego M. F. uwiarygodnił, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Skarżący nie uzyskuje żadnych dochodów. Źródłem jego utrzymania jest niewielka renta pobierana przez żonę wnioskodawcy w wysokości 500 zł. Skarżący jest osobą schorowaną, cierpi na szereg schorzeń, co wiąże się z ponoszeniem wydatków na konieczne leczenie. Wnioskodawca nie posiada żadnych oszczędności, ani przedmiotów wartościowych, które mogłyby zostać spieniężone.
Biorąc powyższe pod uwagę uznano, że w przedmiotowej sprawie zachodzą przesłanki do przyznania stronie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w całości i ustanowienie radcy prawnego z urzędu. Z tych względów orzeczono jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 245 § 2, art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło