II SO/Kr 51/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Brachel - Ziaja po rozpoznaniu w dniu 27 kwietnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Stowarzyszenia [...] w K. o wymierzenie grzywny Prokuratorowi Okręgowemu w K. w związku z nieprzekazaniem Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu skargi wraz z aktami i odpowiedzią na nie postanawia: odrzucić zażalenia Stowarzyszenia [...] " w K. na postanowienia z dnia 28 listopada 2008 r.: o odrzuceniu wniosku o wymierzenie grzywny oraz o oddaleniu sprzeciwu. Postanowieniem z dnia 28 listopada 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił sprzeciw Prokuratora Okręgowego w K. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 5 października 2007 r. o zwolnieniu Stowarzyszenia [...] od wpisu sądowego ponad 1 zł i oddaleniu wniosku o zwolnienie od kosztów w pozostałym zakresie (k. [...]). Tego samego dnia Sąd wydał również postanowienie, w którym odrzucił wniosek Stowarzyszenia [...] w K. o wymierzenie grzywny Prokuratorowi Okręgowemu w K. (k. [...]). Odpis obu postanowień doręczono stronie skarżącej w dniu 23 grudnia 2008 r. (k. [...]). 30 grudnia do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynęło drogą elektroniczną pismo od strony skarżącej, powołujące się m. in. na sygn. II SO/Kr 51/07, o treści: "w związku z pismami sądu z 3 grudnia br. (postanowienia z 28 listopada 2008 roku) w sprawie sygn. akt jak wyżej stowarzyszenie wnosi od niech zażalenie (...)" (k. [...]). Zarządzeniem z dnia 25 lutego 2009 r. (k. [...]) skarżące Stowarzyszenie zostało wezwane do podpisania zażaleń zawartych w piśmie z dnia 30 grudnia 2008 r. w terminie 7 dni od daty otrzymania tego wezwania pod rygorem odrzucenia tych zażaleń. Odpis zarządzenia strona skarżąca otrzymała 17 marca 2009 r. (k. [...]) i w zakreślonym terminie zarządzenia nie wykonała. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 46 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) każde pismo strony powinno m. in. zawierać jej podpis albo podpis jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika. Zażalenia skarżącego z daty 30 grudnia 2008 r. tego warunku nie spełniały, bowiem podpis elektroniczny nie jest podpisem, o którym mowa w powołanym art. 46 § 1 pkt 4 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia z dnia 18 września 2001 r. o podpisie elektronicznym (Dz. U. z 2001 r. Nr 130 poz. 1450) bezpieczny podpis elektroniczny weryfikowany przy pomocy kwalifikowanego certyfikatu wywołuje skutki prawne określone ustawą, jeżeli został złożony w okresie ważności tego certyfikatu. Przepis ten odsyła do ustaw szczególnych, które dopuszczają możliwość posługiwania się podpisem elektronicznym w określonych sytuacjach, bowiem w polskim systemie prawa nie ma żadnego przepisu, który generalnie zrównywałby podpis elektroniczny z podpisem własnoręcznym. Wśród ustaw dopuszczających stosowanie podpisu elektronicznego można przykładowo wskazać kodeks cywilny (art. 60 i art. 78 § 2) i kodeks postępowania administracyjnego (art. 57 § 1 pkt 1 i art. 63 § 3a). Jednakże wskazane przepisy dotyczą wyłącznie zakresu, jaki reguluje dana ustawa. W ustawie Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie ma odpowiednika wskazanych wyżej przepisów kodeksu cywilnego i kodeksu postępowania administracyjnego, a pojęcie "podpis elektroniczny" w ogóle się nie pojawia. Jedyny wyjątek od konieczności złożenia własnoręcznego podpisu przez stronę lub jej pełnomocnika pod pismem adresowanym do sądu wprowadza art. 46 § 4, który stanowi: za stronę, która nie może się podpisać, podpisuje pismo osoba przez nią upoważniona, z wymienieniem przyczyny, dla której strona sama się nie podpisała. Trzeba również pamiętać o art. 1 pkt 6 oraz art. 2 ust. 3 ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne (Dz. U. Nr 64, poz. 565 ze zm.). Pierwszy z powołanych przepisów stanowi, że ustawa, o której mowa, określa zasady wymiany informacji drogą elektroniczną, w tym dokumentów elektronicznych, pomiędzy podmiotami publicznymi a podmiotami niebędącymi podmiotami publicznymi. Jednakże zgodnie z art. 2 ust. 3 przepisów tej ustawy nie stosuje się do sądów administracyjnych. Również doktryna i orzecznictwo podzielają pogląd o niedopuszczalności posługiwania się popisem elektronicznym w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (P. Szkudlarek, Kwartalnik Prawa Publicznego 2004/1/271 "Wymiana korespondencji w nowej procedurze sądowoadministracyjnej", postanowienia NSA z 24 lipca 2008 r. sygn. akt I OPP 25/08 i z 10 września 2008 r. sygn. akt I OZ 673/08). Skoro więc nie jest dopuszczalne posługiwanie się podpisem elektronicznym w postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało uznać, że zażalenia noszące datę 30 grudnia 2008 r. są dotknięte brakiem formalnym w postaci braku podpisu osoby uprawnionej do reprezentacji Stowarzyszenia, które wniosło zażalenie. Zgodnie z art. 197 § 2 p.p.s.a. do postępowania toczącego się na skutek zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej. Art. 178 p.p.s.a. nakazuje natomiast Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu odrzucić na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną wniesioną po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalną, jak również skargę kasacyjną, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. Ponieważ skarżące Stowarzyszenie zostało wezwane do uzupełnienia braku formalnego zażalenia i w zakreślonym terminie braku tego nie uzupełniło, zażalenie podlegało odrzuceniu na podstawie art. 178 w zw. z art. 197 § 2 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Na marginesie należy wskazać, że postanowienie o odrzuceniu wniosku o wymierzenie grzywny podlega zaskarżeniu skargą kasacyjną, a nie zażaleniem, o czym pouczono stronę skarżącą. Zażalenie na to postanowienie jest więc niedopuszczalne, jednakże odrzucenie środka zaskarżenia z tego powodu byłoby możliwe tylko w przypadku zażalenia, które nie jest dotknięte brakami formalnymi. Skoro skarżący nie wykonał wezwania o podpisanie zażaleń, należało odrzucić je z tego powodu.