III SA/Kr 1/16

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 11 lutego 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. B. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi S. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 13 listopada 2015 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego postanawia: I. umorzyć postępowanie w części obejmującej żądanie zwolnienia od kosztów sądowych, II. przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym i ustanowić dla niego radcę prawnego, którego wyznaczy Rada Okręgowej Izby Radców Prawnych. Skarżący w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagał się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. Oświadczył, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z jakimkolwiek kwalifikowanym pełnomocnikiem. Objaśniając swoją sytuację rodzinną podał, że mieszka samotnie, ale obciążają go alimenty na dwójkę dzieci w wysokości 780 zł miesięcznie. Określając swój majątek uwidocznił 23 metrowe mieszkanie i niespełna 6 arową działkę. Nie posiada zasobów ani przedmiotów wartościowych. Wskazując na dochody podał, że pobiera rentę z ZUS w kwocie ok. 900 zł całą "jego rencinę" pochłaniają jednak alimenty i koszty egzekucji co wynika z zaświadczenia komornika. Uzasadniając swoje starania powołał się na ciężką sytuację materialną i zdrowotną oraz brak perspektyw. Zaakcentował, że żyje w ciężkim ubóstwie, ze zbieraniny po śmietnikach. Jeśli zaś chodzi o zobowiązania i stałe wydatki, to obciąża go czynsz w wysokości 100 zł a także opłaty z gaz i prąd. Do wniosku dołączył kopię pisma komornika w sprawie egzekucyjnej o egzekucję należności alimentacyjnych oraz kopię wyciągu z posiadanego przez skarżącego rachunku na którym widnieje przelewane świadczenie emerytalne w wysokości 337,57 zł. Z urzędu stwierdza się że nie jest to pierwszy wniosek o prawo pomocy jaki skarżący składa w tut. Sądzie albowiem o prawo pomocy wnosił również w swoich wcześniejszych sprawach. Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje: Zgodnie z art. 239 §1 pkt 1 lit. a ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, obowiązek uiszczenia kosztów sądowych nie ciąży na stronie skarżącej działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. W konsekwencji uznania, że strona korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych - co oznacza całkowite zwolnienie z obowiązku wnoszenia zarówno opłat sądowych jak i ponoszenia wydatków – rozpoznanie wniosku w tym zakresie jest zbędne a w związku z tym postanowiono jak w punkcie pierwszym sentencji działając na zasadzie art. 249a ppsa w związku z art. 258 §1 i §2 pkt. 7 ppsa. Równocześnie godzi się zauważyć, że bezprzedmiotowość jego wniosku o zwolnienie od kosztów pozostaje bez wpływu na drugie z żądań skarżącego a mianowicie ustanowienia adwokata. Zgodnie bowiem z aktualnymi poglądami doktryny sąd nie jest związany żądaniem strony zawartym we wniosku o przyznanie pomocy byleby tylko nie wyszedł ponad żądanie strony (por. komentarz J.P Tarno do art. 246 w : Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2004). Logiczną konsekwencją przedstawionego stanu rzecz jest więc, że w sytuacji gdy strona domaga się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, sąd może przyznać jej to prawo w zakresie częściowym obejmującym tylko ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika (art. 245 §3 in fine ppsa). Oczywiście pod warunkiem, uprzedniego złożenia oświadczenia, którym strona wykaże, że nie jest wstanie ponieść opłat za jego czynności w postępowaniu przed sądami administracyjnymi bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 §1 pkt. 2 ppsa). W realiach niniejszej sprawy skarżący złożył oświadczenie o jakim mowa w art. 252 ppsa. Oświadczenie to jest wystarczające do oceny sytuacji bytowej skarżącego a co za tym idzie i jego aktualnych możliwości płatniczych. Koresponduje z wcześniej składanymi w innych sprawach. Obrazuje, że skarżący jest osobą niezamożną. Tak bowiem należy postrzegać osobę o znikomym majątku, utrzymującą się z niewielkiej renty, którą w znacznej części pochłaniają egzekwowane alimenty i koszty komornicze. Z zasad doświadczenia życiowego wynika, że środki jakimi skarżący dysponuje w zasadzie nie wystarczają nawet na opędzenie podstawowych potrzeb dnia codziennego, co zresztą skarżący akcentuje podnosząc, że żyje w ciężkim ubóstwie, ze zbieraniny po śmietnikach. Mając więc na uwadze powyższe i przewidując tylko minimalny koszt opłat za czynności radców prawnych w postępowaniu przed sądami administracyjnymi można stwierdzić, że skarżącego nie będzie stać na wynajęcie kwalifikowanego pełnomocnika. Skoro zaś skarżący nie jest w stanie bez uszczerbku dla swego koniecznego utrzymania opłacić kosztów pełnomocnika z wyboru, to należało udzielić mu pomocy o którym to prawie traktują przepisy oddziału 2 rozdziału III działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i zgodnie z wnioskiem ustanowić radcę prawnego opłacanego ze środków budżetowych Skarbu Państwa. Z tych względów orzeczono jak w punkcie drugim sentencji na podstawie art. 246 §1 pkt. 2 ppsa w związku z art. 245 §3 ppsa.