III SA/Kr 10/17
PostanowienieWSA w Krakowie2017-02-16
Skład orzekający: Monika Rudzka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, której dochody stanowią zasiłek stały z pomocy społecznej i zasiłek pielęgnacyjny, a wydatki na czynsz pochłaniają większość tych dochodów, może uzyskać prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu?Ratio decidendi
Osoba fizyczna, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, ma prawo do uzyskania pomocy prawnej w zakresie częściowym, obejmującym m.in. ustanowienie pełnomocnika. W przypadku, gdy dochody wnioskodawcy są niskie, przeznaczane w całości na bieżące utrzymanie, a majątek nie generuje dochodów ani nie może zostać spieniężony, należy uznać, że wnioskodawca nie jest w stanie pokryć kosztów wynagrodzenia pełnomocnika z wyboru bez uszczerbku dla własnego utrzymania.Stan faktyczny
J. L. złożył wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą zasiłku celowego. Skarżący jest osobą niepełnosprawną, utrzymującą się z zasiłku stałego i pielęgnacyjnego, przy czym większość dochodów pochłania czynsz za mieszkanie. Posiada mieszkanie i garaż, ale nie posiada oszczędności ani cennych przedmiotów. Stan zdrowia utrudnia mu sprawne wykonywanie uprawnień strony postępowania.Rozstrzygnięcie
Ustanowiono dla J. L. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.Pełny tekst orzeczenia
Starszy Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Monika Rudzka po rozpoznaniu w dniu 16 lutego 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. L. o ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi J. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 11 października 2016 r. Nr: [...] w przedmiocie zasiłku celowego p o s t a n a w i a ustanowić dla J. L. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka
J. L. zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z wnioskiem o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu.
Z oświadczenia zawartego w formularzu "PPF" wynika, że skarżący prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Jego miesięczny dochód wynosi 634 zł i stanowi go zasiłek stały z MOPS w wysokości 481 zł i zasiłek pielęgnacyjny w wysokości 153 zł. Na wydatki miesięczne składa się czynsz za mieszkanie w wysokości 480 zł. W skład majątku wnioskodawcy wchodzi mieszkanie o powierzchni 55,85 m² oraz garaż wielkości 16 m². Skarżący nie posiada oszczędności, ani cennych przedmiotów o wartości powyżej 5.000 zł.
Uzasadniając wniosek o przyznanie prawa pomocy J. L. podniósł, iż jest osobą niepełnosprawną legitymującą się orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności. W roku 2010 przebywał w szpitalu przy ul. B w K na oddziale udarowym i od tego czasu pozostaje nieprzerwanie w leczeniu neurologicznym. Stan zdrowia skarżącego utrudnia mu sprawne wykonywanie uprawnień strony postępowania. Od stycznia 2016 roku wnioskodawca utrzymuje się z zasiłku stałego z opieki społecznej.
Mając na uwadze powyższe, zważono, co następuje.
Celem instytucji prawa pomocy jest zapewnienie osobie wnioskującej szeroko rozumianego prawa do sądu, a wiec możliwości skorzystania ze wszystkich przysługujących stronie uprawnień, jeżeli znajduje się ona w położeniu uniemożliwiającym poniesienie we własnym zakresie związanych z tym kosztów.
Instytucja przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej: p.p.s.a.) przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Prawo pomocy w zakresie częściowym, którego przyznania domaga się skarżący, obejmuje m. in. ustanowienie pełnomocnika (art. 245 § 3 p.p.s.a.).
Podkreślić należy, iż udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Użyte w art. 246 p.p.s.a. sformułowanie "gdy osoba wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
W ocenie orzekającego J. L. wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów wynagrodzenia pełnomocnika z wyboru we własnym zakresie. Skarżący jest osobą niepełnosprawną, pozostającą w stałym leczeniu neurologicznym. Źródłem jego utrzymania jest zasiłek stały z pomocy społecznej oraz zasiłek pielęgnacyjny. Środki finansowe, którymi dysponuje w miesiącu w całości przeznaczane są na pokrycie kosztów jego bieżącego utrzymania. Wnioskodawca nie posiada przy tym żadnych oszczędności, ani przedmiotów wartościowych, które mogłyby zostać spieniężone. Posiadane składniki majątkowe w postaci mieszkania i garażu nie przynoszą mu żadnych dochodów.
Wobec powyższego uznano, że skarżący nie jest w stanie pokryć kosztów wynagrodzenia pełnomocnika z wyboru bez uszczerbku w koniecznym własnym utrzymaniu. Z tych względów orzeczono jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło