III SA/Kr 103/09

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 6 listopada 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku D. K. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi D. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 21 listopada 2008 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania postanawia: oddalić wniosek. Skarżący w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagał się zwolnienia od kosztów sądowych. Objaśniając swoją sytuację rodzinną podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną i jej 19-letnim synem z pierwszego małżeństwa. Określając majątek swój i osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym uwidocznił brak nieruchomości, zasobów pieniężnych i przedmiotów wartościowych. Miesięczne dochody swego gospodarstwa domowego skarżący oszacował jednak na kwotę 4980 zł na którą składa się wynagrodzenie jego i żony. Uzasadniając swoje starania podniósł, że na utrzymaniu ma troje dzieci na które miesięcznie płaci 750 zł alimentów a prócz tego komornik potrąca mu jeszcze 502 zł zaległych alimentów. Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje: Stosownie do art. 252 w związku z art. 246 §1 pkt. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej "ppsa", osoba fizyczna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym m.in. zwolnienie od kosztów sadowych (art. 245 §3 ppsa) o ile – poza samym wnioskiem (art. 243 ppsa) - złoży również oświadczenie którym wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Oświadczenie to zgodnie z wolą ustawodawcy ma być "dokładne", a owa "dokładność" stopniowana jest przeświadczeniem sądu, że strona okoliczności te wykazała, czyli przedstawiła je w sposób przekonywujący. Jednocześnie przyjęta przez ustawodawcę konstrukcja prawna opiera się na założeniu, że jeżeli oświadczenie strony pozwala na zorientowanie się co do tego, czy stać ją będzie na uiszczenie wymaganych kosztów to tym samym sąd nie ma obowiązku dokonywania dodatkowych wezwań bo generalnie ciężar dowodu co do wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na stronie składającej wniosek o przyznanie prawa pomocy (por. postanowienie NSA z 18 czerwca 2004 r. FZ 165/04). Jeżeli więc na podstawie przyjętego oświadczenia sąd dojdzie do przekonania, że wymagane koszty nie pozostają w takiej dysproporcji z deklarowanym przez stronę stanem majątkowym, że strony najzwyczajniej albo nie będzie stać na pokrycie wymaganych opłat albo odbędzie się to kosztem istotnego uszczuplenia jej majątku to może wydać rozstrzygniecie bez konieczności wzywania o składanie dodatkowych oświadczeń czy przedłożenie dokumentów źródłowych (arg. ex art. 255 ppsa). Mając na uwadze powyższe i zestawiając wysokość wpisu od skargi kasacyjnej przewidywanego w oparciu o §3 w związku z §2 ust. 6 rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu sądowoadministracyjnym /Dz.U 03.221.2193 ze zm./) z kwotą 4980 zł uwidocznionych przez skarżącego miesięcznych dochodów jego gospodarstwa domowego trudno bronić poglądu, że jest to wydatek którego poniesienie odbędzie się z uszczerbkiem dla utrzymania koniecznego dla skarżącego lub jego rodziny. Wpis na poziomie 100 zł w żaden sposób nie przewyższa bowiem miesięcznej kwoty dochodów wnioskodawcy pomniejszonej nawet o sumę płaconych i ściąganych alimentów tj. ok. 3700 zł (z wyliczenia 4980-750-502=3728). Równocześnie skarżący nie przytoczył żadnych danych w oparciu o które można by ustalić na jakim poziomie kształtują się koszty jego utrzymania i tym samym uniemożliwił ustalenie, czy poniesienie przez niego kosztów sądowych mogłoby się wiązać z uszczerbkiem uzasadniającym przyznanie prawa pomocy (por. także post. WSA w Warszawie z 12 czerwca 2006 r. III SA/Wa 967/Wa oraz post. WSA w Warszawie z 4 października 2006 r. III SA/Wa 604/06) Z tych względów orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 243 §1 oraz art. 252 w związku z art. 246 §1 pkt. 2 i art. 245 §1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270).