III SA/Kr 1054/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożenna Blitek (spr.) Sędziowie WSA Elżbieta Kremer WSA Barbara Pasternak Protokolant Renata Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 lipca 2011 r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 2 sierpnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania dofinansowania na likwidację barier architektonicznych w miejscu zamieszkania skargę oddala I. M. S. zwróciła się pismem złożonym w dniu 13 lipca 2009 r. do Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie "o pomoc w zrobieniu łazienki" motywując prośbę tym, że jest osobą niepełnosprawną, choruje na padaczkę i jest w ciężkiej sytuacji materialnej. Pismem z dnia 10 sierpnia 2009 r. Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie poinformowało M. S. o możliwości ubiegania się o dofinansowanie ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych zadań w ramach likwidacji barier architektonicznych zaznaczając, ze o takie dofinansowanie mogą starać się osoby niepełnosprawne, które mają trudności w poruszaniu się, jeżeli realizacja tych zadań umożliwi lub w znacznym stopniu ułatwi tym osobom niepełnosprawnym wykonywanie podstawowych czynności lub kontaktów z otoczeniem. W wyniku kolejnych pism M. S. Dyrektor Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie poinformował ponownie M. S. pismem z dnia 16 października 2009 r. Nr [...], że na podstawie obowiązujących przepisów, tj. rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 25 czerwca 2002 r. w sprawie określenia rodzajów zadań powiatu, które mogą być finansowane ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (Dz. U. Nr 96, poz. 861 z późn. zm.), nie ma możliwości udzielenia jej dofinansowania w ramach likwidacji barier architektonicznych na adaptację pomieszczenia na łazienkę albowiem o takie dofinansowanie mogą ubiegać się tylko osoby niepełnosprawne, które mają trudności w poruszaniu się. Po rozpatrzeniu odwołania M. S., Samorządowe Kolegium Odwoławcze - uznając pismo Dyrektora Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie z dnia 16 października 2009 r. za decyzję - decyzją z dnia [...] 2010 r. Nr [...] uchyliło decyzję Dyrektora Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie z dnia [...] 2009 r. Nr [...] i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W uzasadnieniu Kolegium podało, że forma pisma narusza treść art. 107 § 1 i § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego, które określają jakie elementy winna zawierać decyzja administracyjna. Ponadto organ odwoławczy stwierdził, że zostały również naruszone przepisy procedury, a w szczególności art. 7, art. 8, art. 9 i art. 10 Kodeksu postępowania administracyjnego, stanowiące zasady ogólne tego postępowania i według organu II instancji, naruszenia te miały wpływ na wynik postępowania.. Kolegium nakazało organowi I instancji aby prowadząc ponownie postępowanie, rozpatrzył wniosek strony w sposób zgodny z przepisami prawa i podjął rozstrzygniecie odpowiadające wymogom art. 107 Kodeksu postępowania administracyjnego. II. Decyzją z dnia [...] 2010 r. Nr [...] Dyrektor Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie odmówił przyznania M. S. dofinansowania do likwidacji barier architektonicznych w miejscu zamieszkania osoby niepełnosprawnej. W uzasadnieniu swojej decyzji organ I instancji wyjaśnił, że pismem z dnia 11 marca 2010 r. Nr [...] wezwano M. S. do uzupełnienia brakujących dokumentów i po uzupełnieniu dokumentacji, a także po przeprowadzeniu oględzin lokalu w miejscu zamieszkania wnioskodawcy komisja powołana Zarządzeniem Starosty z dnia 12 maja 2010 r. w sprawie powołania komisji rozpatrującej wnioski na likwidację barier architektonicznych w 2010 r. stwierdziła, że ujawnione okoliczności faktyczne i dowody nie pozwalają na pozytywne rozpatrzenie wniosku M. S. wobec obowiązującego prawa, a w szczególności § 6 pkt 1 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 25 czerwca 2002 r. w sprawie określenia rodzajów zadań powiatu, które mogą być finansowane ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych. Podkreślono, że wniosek M. S. obejmował wykonanie łazienki i - zdaniem organu I instancji - w rozumieniu powołanego przepisu tego typu praca znajdowałaby uzasadnienie jedynie w przypadku konieczności wykonania łazienki na rzecz osoby niepełnosprawnej ruchowo. Natomiast M. S. zaliczona jest do pierwszej grupy inwalidów z ogólnego stanu zdrowia, a zdiagnozowane u niej schorzenie, tj. padaczka nie prowadzi do żadnych schorzeń ruchowych. Tym samym - zdaniem tego organu – M. S. nie jest uprawniona do skorzystania z takiej formy pomocy. W odwołaniu od powyższej decyzji Dyrektora Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie M. S. oświadczyła, iż nie zgadza się z tym rozstrzygnięciem. Decyzją z dnia 2 sierpnia 2010r. Nr [...], wydaną na podstawie art. 35a ust. 1 pkt 7 lit. d ustawy z dnia 27 sierpnia 1997r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. z 2008r. Nr 14, poz. 92 z późn. zm.), § 2 i § 6 pkt 1 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 25 czerwca 2002r. w sprawie określenia rodzajów zadań powiatu, które mogą być finansowane ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (Dz. U. Nr 96, poz. 861 z późn. zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Dyrektora Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie z dnia [...] 2010r. Nr [...]. W uzasadnieniu decyzji Kolegium podało, że podstawą prawną przyznania świadczeń pieniężnych i rzeczowych dla osób niepełnosprawnych w celu likwidacji barier architektonicznych jest ustawa z dnia 27 sierpnia 1997r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych oraz wydane na jej podstawie rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 25 czerwca 2002r. w sprawie określenia rodzajów zadań powiatu, które mogą być finansowane ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych. Z treści § 2 ust. 4 tego rozporządzenia wynika, że ze środków Funduszu mogą być finansowane w części lub w całości następujące rodzaje zadań: likwidacja barier architektonicznych, w komunikowaniu się i technicznych, w związku z indywidualnymi potrzebami osób niepełnosprawnych. Z kolei zgodnie z definicją słownikową bariery architektoniczne to wszelkie utrudnienia występujące w budynku i w jego najbliższej okolicy, które ze względu na rozwiązania techniczne, konstrukcyjne lub warunki użytkowania uniemożliwiają lub zmniejszają swobodę ruchu osobom niepełnosprawnym. Organ odwoławczy stwierdził, że organ I instancji zebrał materiał dowodowy pozwalający ustalić stan faktyczny w sprawie. W szczególności zwrócono uwagę na to, że w orzeczeniu o stopniu niepełnosprawności Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności orzekł, że stwierdzone schorzenia uzasadniają zaliczenie M. S. do "pierwszej grupy inwalidów z ogólnego stanu zdrowia – trwale". Kolegium zaznaczyło, że w aktach sprawy znajduje się również ocena stanu psychofizycznego osoby ubiegającej się o dofinansowanie do likwidacji barier architektonicznych w miejscu zamieszkania, z której wynika, że M. S. porusza się samodzielnie. Ponadto z zaświadczeń lekarskich wynika, że odwołująca się od wielu lat pozostaje w leczeniu z powodu padaczki. Zatem - zdaniem Kolegium - z powyższego wynika, że stan zdrowia M. S. nie powoduje ograniczeń w poruszaniu się. Organ II instancji podniósł, że z brzmienia § 6 w/w rozporządzenia wynika, że o dofinansowanie ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych w celu likwidacji barier architektonicznych może ubiegać się każda osoba niepełnosprawna i to niezależnie od stopnia niepełnosprawności. Ten krąg uprawnionych został jednak zawężony określeniem: "które mają trudności w poruszaniu się". Kolegium stwierdziło, iż w niniejszej sprawie organ I instancji podjął działania zmierzające do wyjaśnienia stanu zdrowia odwołującej się, w wyniku których ustalono, że M. S. porusza się samodzielnie, a zdiagnozowane schorzenie nie prowadzi do schorzeń ruchowych. W związku z powyższym Kolegium utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Z powyższą decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego nie zgodziła się M. S. i w dniu 23 sierpnia 2010r. wniosła na nią skargę. W skardze skarżąca opisała swoją sytuację zdrowotną i materialną. Stwierdziła również, iż odmówiono jej przyznania pomocy, podczas gdy osoby będące w takiej samej sytuacji jak ona taką pomoc otrzymały. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Wojewódzki Sąd Administracyjny zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.) sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jednocześnie w oparciu o art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. W ramach tej kognicji Sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania. Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, skarga M. S. nie jest uzasadniona. Stan faktyczny sprawy jest bezsporny. Skarżąca jest osobą niepełnosprawną i ubiega się o pomoc w ramach likwidacji barier architektonicznych na sfinansowanie prac polegających na wykonaniu łazienki. Kwestią sporną jest natomiast czy skarżąca spełnia ustawowe wymogi uprawniające do otrzymania takiej pomocy. Zdaniem skarżącej, pomoc w żądanym zakresie jej się należy, gdyż jest osobą niepełnosprawną, a z własnych środków nie jest w stanie sfinansować zrobienia łazienki. Z kolei organy administracyjne obu instancji uważają, że przyznanie skarżącej pomocy finansowej w ramach likwidacji barier architektonicznych nie jest możliwe, gdyż pomoc ta przyznawana jest jedynie osobom niepełnosprawnym, które mają trudności z poruszaniem się, a skarżąca do tych osób nie należy. Sąd zwraca uwagę na to, że zasady przyznawania osobom niepełnosprawnym dofinansowania na likwidację barier architektonicznych zostały określone w ustawie z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. z 2008 r. Nr 14, poz. 92 z późn. zm.) oraz w wydanym na jej podstawie rozporządzeniu Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 25 czerwca 2002 r. w sprawie określenia rodzajów zadań powiatu, które mogą być finansowane ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (Dz. U. Nr 96, poz. 861 z późn. zm.). Zgodnie z art. 35a ust. 1 pkt 7 lit. d ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych: "Art. 35a. 1. Do zadań powiatu należy: 7) dofinansowanie: d) likwidacji barier architektonicznych, w komunikowaniu się i technicznych, w związku z indywidualnymi potrzebami osób niepełnosprawnych," Z kolei § 2 pkt 4 i § 6 pkt 1 wyżej wymienionego rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 25 czerwca 2002 r. stanowią, że: "§ 2. Ze środków Funduszu mogą być finansowane w części lub całości następujące rodzaje zadań: 4) likwidacja barier architektonicznych, w komunikowaniu się i technicznych, w związku z indywidualnymi potrzebami osób niepełnosprawnych." "§ 6. O dofinansowanie ze środków Funduszu zadań, jeżeli ich realizacja umożliwi lub w znacznym stopniu ułatwi osobie niepełnosprawnej wykonywanie podstawowych, codziennych czynności lub kontaktów z otoczeniem, mogą ubiegać się: 1) na likwidację barier architektonicznych - osoby niepełnosprawne, które mają trudności w poruszaniu się, jeżeli są właścicielami nieruchomości lub użytkownikami wieczystymi nieruchomości albo posiadają zgodę właściciela lokalu lub budynku mieszkalnego, w którym stale zamieszkują," Z treści § 6 pkt 1 omawianego rozporządzenia wyraźnie zatem wynika, że o dofinansowanie na likwidację barier architektonicznych mogą się ubiegać jedynie te osoby niepełnosprawne, które mają trudności w poruszaniu się. Sąd zauważa, że z akt sprawy wynika natomiast, iż skarżąca jest wprawdzie osobą niepełnosprawną, ale porusza się samodzielnie. Z wypisu z treści orzeczenia z dnia 9 lutego 1993 r. wynika, że skarżąca została zaliczona do pierwszej grupy inwalidów z ogólnego stanu zdrowia. Natomiast w przeprowadzonej ocenie stanu psychofizycznego skarżącej stwierdzono wprost, że skarżąca porusza się ona samodzielnie i jest w stanie samodzielnie zaspakajać swoje podstawowe potrzeby życiowe (takie jak: spożywanie posiłków, toaleta, ubiór). Mając takie niekwestionowane dowody - zdaniem Sądu - organy administracyjne w sposób właściwy ustaliły i dokonały oceny stanu faktycznego oraz prawidłowo zastosowały przepisy prawa materialnego. Co prawda należy zaznaczyć, że organy administracyjne nie zapewniły skarżącej możliwości czynnego udziału w postępowaniu, a w szczególności przed wydaniem decyzji nie umożliwiły jej wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, czym naruszyły art. 10 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), nie mniej jednak w ocenie Sądu, uchybienie to nie miało żadnego wpływu na treść rozstrzygnięcia. Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji odpowiadają prawu, a w związku z tym – w oparciu o powołane wyżej przepisy i na podstawie art. 151 p.p.s.a. - Sąd skargę oddalił.