III SA/Kr 1070/05
WyrokWSA w Krakowie2006-12-29
Skład orzekający: Dorota Dąbek, Piotr Lechowski, Wiesław Kisiel
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy administracyjne prawidłowo ustaliły charakter pobytu osoby w celu dokonania zameldowania, zwłaszcza w sytuacji rozbieżnych zeznań świadków i braku wyjaśnienia podstawy prawnej wyboru między zameldowaniem na pobyt stały a czasowy?Ratio decidendi
Organy administracyjne nie ustaliły prawidłowo charakteru pobytu osoby, na podstawie której dokonano zameldowania, w sytuacji rozbieżnych zeznań świadków i braku wyjaśnienia podstawy prawnej wyboru między zameldowaniem na pobyt stały a czasowy. Zaskarżona decyzja oraz decyzja organu pierwszej instancji dotknięte są wadą niedopełnienia wymogów art. 107 § 3 K.p.a. przez nieustosunkowanie się do zebranego materiału.Stan faktyczny
Postępowanie dotyczyło zameldowania G.B. na pobyt czasowy. Organ pierwszej instancji orzekł o zameldowaniu, mimo braku potwierdzenia przez właściciela faktu przebywania G.B. w budynku. Odwołująca się B.B. zarzuciła błąd w ustaleniach faktycznych, twierdząc, że G.B. jedynie przetrzymuje tam rzeczy, a nie zamieszkuje. Wojewoda utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji, uznając, że przebywanie w lokalu jest podstawą do zameldowania, a brak zgody właściciela jest kwestią cywilną.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Dąbek Sędziowie NSA Piotr Lechowski NSA Wiesław Kisiel (spr.) Protokolant Monika Musiał po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 grudnia 2006 r. sprawy ze skargi B. B. na decyzję Wojewody z dnia 25 lipca 2005r., nr [...] w przedmiocie zameldowania na pobyt czasowy uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji
Na wniosek G. B. zostało w dniu [...] 2005 r. wszczęte postępowanie administracyjne w sprawie zameldowania wnioskodawcy na pobyt czasowy w budynku nr [...] przy ul. G. w S.
W sprawie zostali przesłuchani świadkowie oraz uzyskano informację Policji, zgodnie z którą G.B. zamieszkuje pod powyższym adresem.
Burmistrz Miasta, decyzją z dnia [...] 2005 r., na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. r.2000, nr 98, poz.1071 z późn.zm.) w związku z art. 47 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz.U. r.2001, nr 87, poz.960 z późn.zm.), po rozpatrzeniu zgłoszenia pobytu czasowego trwającego ponad 2 miesiące z dnia [...] 2005 r. złożonego przez G. B. orzekł o zameldowaniu wnioskodawcy na pobyt czasowy od dnia [...] 2005 r. do dnia [...] 2010 r. w budynku nr [...] przy ul. G. w S.
Odwołano się do wniosku G. B.,. który zgłosił pobyt czasowy ponad 2 miesiące pod adresem: S., ul. G. [...]. Na zgłoszeniu tym brak było potwierdzenia przez właściciela faktu przebywania Pana G.B. w budynku przy ul. G. [...] w S.
W wyniku przeprowadzonego postępowania ustalono, że właścicielami budynku przy ul. G. [...] są Państwo R. i J. K., którzy przebywają w Stanach Zjednoczonych Ameryki.
Przesłuchani do protokołu świadkowie, zgłoszeni przez G.B. oświadczyli, że G. B. zamieszkuje w tym budynku w przybudówce, w której ma swoje rzeczy osobiste. Fakt ten został również potwierdzony przez Komisariat Policji w K., pismem z dnia 2 czerwca 2005 r., z którego wynika, że G. B. zajmuje dwa niewykończone pomieszczenia w przybudówce przy ul. G. [...].
Żona G. B., B. B. wraz ze wskazanym przez siebie świadkiem zaprzeczają w swoich zeznaniach do protokołu, aby G.B. zamieszkiwał w budynku przy ul. G. [...] i twierdzą, że przetrzymuje on tam tylko swoje rzeczy. Równocześnie jednak z zeznań tych wynika, że G. B. często bywa zarówno w pobliżu domu, jak również w przybudówce, gdzie trzyma swoje rzeczy osobiste i nikt nie podjął do chwili obecnej żadnych środków prawnych, aby mu to uniemożliwić.
W dniu [...] 2005 r. wpłynęło do Urzędu pismo właścicieli budynku, J. i R. K., w którym nie wyrażają oni zgody na zameldowanie w budynku stanowiącym ich własność G. B.
Odwołanie od powyższej decyzji o zameldowaniu wniosła B.B. Zarzuciła organowi I instancji błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawię zameldowania, a polegający na uznaniu, iż G.B. zamieszkuje w przybudówce przy ul.G. [...] w S., podczas gdy w rzeczywistości przetrzymuje on tam tylko swoje rzeczy osobiste, ale z całą pewnością tam nie przebywa i nie zamieszkuje. Odwołująca się nie zakwestionowała ustalenia, iż G.B. od czasu do czasu przebywa obok domu lub w przybudówce, ale wykluczyła możliwość wyprowadzenia stąd wniosku o tym, że G.B. tam zamieszkuje. Dobudówka jest bowiem zupełnie niewykończona, nawet od wewnątrz nietynkowana. Nie ma w niej kanalizacji, wody ani żadnych mebli. W takich warunkach nikt tam nie mieszka, a samo tylko złożenie rzeczy osobistych nie świadczy o zamieszkiwaniu. O zamieszkiwaniu można byłoby mówić dopiero wówczas, gdyby G. B. tam przebywał, a nie tylko od czasu do czasu odwiedzał to miejsce.
Odwołanie B.B. od decyzji Burmistrza Miasta z dnia [...] 2005 r., nr [...] o zameldowaniu Pana G.B. na pobyt czasowy trwający ponad 2 miesiące z ważnością od [...] 2005 r. do [...] 2010 r. w budynku przy ul. G. [...] w S. rozpatrzył Wojewoda. Organ II instancji decyzją z dnia 25 lipca 2005 r., nr [...], na podstawie art.138 § 1 pkt 1 K.p.a. w związku z art. 47 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, utrzymał w mocy decyzję wydaną w I instancji.
Stosownie do art.10 ust.1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych obowiązek zameldowania się na pobyt stały lub czasowy zależy od przebywania w określonej miejscowości pod tym samym adresem dłużej niż trzy doby. Organ pierwszej instancji prawidłowo ustalił, że G. B. przebywa w części dobudowanej do budynku nr [...] przy ul. G. w S. zwanej "przybudówką". Ustalenie to jest prawidłowe, gdyż znajduje oparcie w wynikach przeprowadzonych w sprawie dowodów takich jak policyjna kontrola dyscypliny meldunkowej (k.22) oraz zeznania świadków. Z zeznań tych wynika, że G.B. posiada swobodny dostęp do przedmiotowego lokalu i jest tam faktycznie widywany. Dlatego zarejestrowanie pobytu czasowego na zadeklarowany okres było zasadne.
Konsekwencją przebywania w lokalu jest zameldowanie, więc dokonana przez organ pierwszej instancji czynność meldunkowa była zasadna, stąd brak jest podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji. Zameldowanie pod danym adresem służy wyłącznie celom ewidencyjnym i ma na celu potwierdzenie faktu pobytu w lokalu. Przepisy ustawy o ewidencji ludności są przepisami porządkowymi.
Zupełnie inną kwestią jest brak zgody na zamieszkiwanie w budynku stanowiącym własność prywatną. Ta kwestia nie leży w gestii organów właściwych w sprawach ewidencji ludności. Jest to sprawa cywilna pomiędzy właścicielem budynku a lokatorem. Kwestie sporne związane z zamieszkaniem winny być kierowane do sądu powszechnego.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie B.B. nie zgadza się, aby można było kogoś zameldować bez zgody właściciela nieruchomości. Zakwestionowała również ustalenie, że G. B. zamieszkuje pod wskazanym adresem.
Wojewoda wniósł o oddalenie skargi. W toku postępowania ustalono, że G.B. zamieszkuje w przybudówce do budynku nr [...] przy ul. G. w S.. Twierdzenia te nie są dowolne, lecz wynikają z treści zebranego w sprawie materiału dowodowego, w tym w szczególności z wyników kontroli dyscypliny meldunkowej oraz z zeznań świadków. W tym stanie sprawy zarejestrowanie pobytu czasowego na wnioskowany czas jest zasadne.
Podkreślenia wymaga fakt, że przepisy ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych są przepisami jedynie porządkowymi. Spełnienie przesłanki zamieszkiwania w lokalu jest jedyną podstawą do dokonania skutecznego zameldowania, nie ma natomiast znaczenia dla dokonania zameldowania brak zgody właściciela na zamieszkanie w budynku.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje:
Organy administracyjne dokonały zameldowania na pobyt czasowy na okres od 2005 r. do 2010 r. Pobytem stałym jest zamieszkanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania (art.6 ust.1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych). Pobytem czasowym jest przebywanie bez zamiaru zmiany miejsca pobytu stałego w innej miejscowości pod oznaczonym adresem lub w tej samej miejscowości, lecz pod innym adresem (art.7 ust.1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych).
W niniejszej sprawie organy administracyjne nie ustaliły charakteru pobytu G.B. w przybudówce domu nr [...] przy ul. G. w S. w sytuacji gdy świadkowie złożyli całkowicie rozbieżne zeznania. Organy administracyjne nie wyjaśniły, na jakiej podstawie ustaliły czasowy pobyt, który jest wyjątkiem od zasady zameldowania na pobyt stały. Nie ustalono również, gdzie jest centrum interesów i spraw życiowych G.B. uzasadniające zameldowanie na pobyt stały. Już sam fakt zameldowania na wiele lat stawia pod znakiem zapytania rzetelność i kompletność postępowania wyjaśniającego, racjonalność przyjętej rejestracji pobytu oraz zgodności treści decyzji z intencją ustawodawcy dokonującego rozróżnienie na formę zasadniczą (zameldowanie na pobyt stały) i subsydiarną (zameldowania na czas oznaczony). Mimo diametralnej rozbieżności zeznań świadków organy administracyjne nie wyjaśniły, dlaczego za bardziej wiarygodną uznały wersję podawaną przez świadków wskazanych przez G.B.
W konsekwencji zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji dotknięte są wadą niedopełnienia wymogów art.107 § 3 K.p.a. przez nieustosunkowanie się do zebranego materiału. Organy administracyjne nie wyjaśniły, co skłoniło je do przyjęcia że zameldowania należy dokonać w trybie art. 7 a nie art. 6 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Takie korzystanie z kompetencji prawa materialnego nie jest dopuszczalne z punktu widzenia konstytucyjnej zasady praworządności (art. 7 Konstytucji RP oraz art. 6 K.p.a.), wymagającej, aby organ administracyjny precyzyjnie wyjaśnił powody uzasadniające sposób załatwienia sprawy. Tylko w ten sposób strona i sąd może ocenić, czy organ administracyjny nie dział w sposób arbitralny czyli z pogwałceniem zasady praworządności.
Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.nr 153, poz.1270, zm.: Dz.U. 2004, nr 162, poz.1692 oraz 2005, nr 94, poz.788 i nr 169, poz. 1417 i nr 250, poz. 2118 oraz 2006, nr 38, poz. 268).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło