III SA/Kr 1071/17

PostanowienieWSA w Krakowie2017-10-27

Skład orzekający: Starszy Referendarz Sądowy Grzegorz Karcz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która jest obciążona znacznym długiem alimentacyjnym i której majątek (nieruchomość) jest zajęty przez komornika, może domagać się ustanowienia adwokata w postępowaniu sądowoadministracyjnym z uwagi na brak możliwości ponoszenia kosztów?
Ratio decidendi
Osoba fizyczna, której podstawą utrzymania są zasiłki z pomocy społecznej i wsparcie organizacji dobroczynnych, a która jest obciążona znacznym długiem alimentacyjnym, od którego naliczane są wysokie odsetki, a jej majątek jest zajęty przez komornika, nie czerpiąc z niego żadnych pożytków, jest osobą niezamożną. W takiej sytuacji konieczność wygospodarowania środków na koszty sądowe i opłacenie pełnomocnika z wyboru jest problematyczna, co uzasadnia twierdzenie, że osoba ta nie jest w stanie ponieść tych kosztów i może domagać się ustanowienia adwokata w ramach prawa pomocy.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o ustanowienie adwokata w postępowaniu sądowoadministracyjnym, powołując się na swoją trudną sytuację materialną. Wskazał na niskie dochody, posiadanie zajętego przez komornika mieszkania oraz znaczne zadłużenie alimentacyjne. Sąd, analizując wniosek i informacje znane z urzędu z poprzednich postępowań, ocenił, że skarżący jest osobą niezamożną i nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania.
Rozstrzygnięcie
Ustanowiono dla skarżącego adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 27 października 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku G. P. o ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi G. P. na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 19 lipca 2017 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego postanawia: ustanowić dla skarżącego adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka. Skarżący w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagał się ustanowienia adwokata. Objaśniając swoją sytuację rodzinną wskazał brak osób z którymi pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym. Określając swój majątek podał, że należy do niego piętro w starej kamienicy o powierzchni 100 m2, zajęte przez komornika. Swoje stałe miesięczne dochody oszacował na kwotę 604 zł wyjaśniając, że składa się na to 433 zł zasiłku stałego z MOPS i 54 USD emerytury z USA. Uzasadniając swoje starania powtórzył deklarowaną wysokość i składniki swojego dochodu dodając, że otrzymuje także 400 zł jako działacz opozycji antykomunistycznej. Powiada, że na lekarstwa przeznacza 100 zł a na hotel robotniczy 744 zł w dofinansowaniu czego pomaga mu Caritas. Wymieniając zobowiązania i stałe wydatki powtórzył, że koszt lekarstw to 100 zł a hotelu robotniczego 744 zł akcentując jednocześnie, że ciąży na nim zadłużenie alimentacyjne sięgające 160 tyś. zł od którego odsetki wynoszą 800 zł miesięcznie. Wobec tego, iż nie jest to pierwszy wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy jaki został złożony w inicjowanych wcześniej przez skarżącego postepowaniach sadowoadministracyjnych więc okolicznością znaną z urzędu pozostaje między innymi to, że w sprawie o sygn. akt III SA/Kr 1401/13 skarżący na wezwanie o złożenie dodatkowych oświadczeń i przedłożenie wskazywanych dokumentów źródłowych podawał, że Urząd do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wypłaca mu okresowo przez okres roku 400 zł miesięcznie zasiłku. Arcybractwo płaci za niego dwa razy w roku czynsz 500 zł/m a Caritas 500 zł/m czynsz jednorazowo. Korzysta także z różnorakiej pomocy MOPS. Do takich pisemnych oświadczeń skarżący dołączył wówczas kopię decyzji o przyznanym zasiłku stałym, zaświadczenie MOPS że pozostaje pod opieką i korzysta ze świadczeń pomocy społecznej, paragony które potwierdzały wysokość deklarowanych przez skarżącego miesięcznych wydatków za pobyt w hotelu robotniczym, pisma z dnia 26.02.2016 r. od komornika informującego o stanie zaległości alimentacyjnych potwierdzające wysokość deklarowanego zadłużenia z tego tytułu, pismo z 31.07.2004 r. o zajęciu wierzytelności z tytułu czynszu za lokal w L przy ul. Ł, decyzję Szefa Urzędu ds. Kombatantów i osób Represjonowanych potwierdzającą status skarżącego jako działacza opozycji antykomunistycznej, wyciąg z postanowienia Prezydenta RP z dnia 21.07.2015 r. o odznaczeniu skarżącego Krzyżem Wolności i Solidarności a także wyciągi z jego rachunku bankowego, które potwierdzały deklarowane przez skarżącego wysokości wpływów i bieżących wydatków związanych z utrzymaniem skarżącego. Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje: Stosownie do art. 252 ppsa w związku z art. 246 §1 pkt. 1 osoba fizyczna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sadowych i ustanowienie adwokata (art. 245 §2 ppsa) o ile nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W realiach niniejszej sprawy skarżący złożył oświadczenie o jakim mowa w art. 252 ppsa, które uzupełnione informacjami znanymi z urzędu są wystarczające do oceny możliwości płatniczych strony bez konieczności wzywania o dodatkowe oświadczenia i dokumenty źródłowe. Wynika z nich, że skarżący generalnie rzecz biorąc jest osobą niezamożną. Tak bowiem należy postrzegać osobę dla której podstawą utrzymania są przyznawane z pomocy społecznej zasiłki oraz wsparcie oferowane przez instytucje i organizacje dobroczynne, obciążoną znacznym długiem alimentacyjnym egzekwowanym przez komornika. Z zasad doświadczenia życiowego wynika, że przy obecnym poziomie cen oraz usług środki jakie skarżący ma do dyspozycji wystarczają przede wszystkim na opędzenie podstawowych potrzeb bytowych w niezbędnym zakresie. Okoliczność, że do skarżącego należy wykazane piętro w starej kamienicy o powierzchni 100 m2 nie zmienia tej optyki. Chociaż bowiem potencjalnie posiada ono pewną wartość sprzedażną lub podkładową to jednak nie można tracić z pola widzenia wysokości wykazanego zadłużenia alimentacyjnego sięgającego 160 tyś. zł. Wskutek dokonanych przez komornika zajęć wierzytelności, skarżący nie czerpie zaś z tego tytułu żadnych pożytków. W takiej sytuacji konieczność wygospodarowania środków na koszty sądowe oraz opłacenie pełnomocnika z wyboru jest problematyczna i uzasadnia twierdzenie, że skarżący nie jest w stanie ponieść tych kosztów. Biorąc to pod uwagę udzielono więc skarżącemu zgodnie z wnioskiem pomocy o którym to prawie traktują przepisy oddziału 2 rozdziału III działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekając jak w sentencji na podstawie art. 246 §1 pkt. 1 ppsa w związku z art. 245 §2 ppsa.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło