III SA/Kr 1087/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym : Przewodniczący : Sędzia WSA Tadeusz Wołek po rozpoznaniu w dniu 9 grudnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku G. G. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi G. G. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia 1 lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry postanawia 1. zwolnić skarżącego od kosztów sądowych w części, obejmującej wpis od skargi, 2. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. G. G., reprezentowany przez adwokata, wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia 1 lipca 2015 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] 2015 r., nr [...] wymierzającą karę pieniężną w wysokości 36 000 zł za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry. Przesyłką pocztową z 14 lipca 2015 r. skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W złożonym na urzędowym formularzu "PPF" objaśniając swoją sytuację rodzinną podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym ze swoją matką i dwójką swoich dzieci. Zadeklarował brak nieruchomości, zasobów pieniężnych i przedmiotów wartościowych. Dochody gospodarstwa domowego oszacował na 2000 zł z prowadzonej działalności gospodarczej i 807 zł emerytury matki. Uzasadniając wniosek podniósł, że jest przedsiębiorcą. Stwierdził, że posiada zadłużenie alimentacyjne na ok. 40 tys. zł. Boryka się z egzekucją komorniczą. Prowadzone są w stosunku do niego także inne postępowania egzekucyjne z tytułu niezapłaconych kar. Ich wysokość bez odsetek szacuje na 312 tys. zł. Należące do niego automaty są zajmowane przez poborcę z izby celnej. Poza tym jest na dozorze elektronicznym co przy panującym bezrobociu dodatkowo utrudnia mu znalezienie pracy. Pomaga matce przy domu. Do wniosku dołączył zaświadczenie komornika o prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym, zeznanie PIT 36 za rok 2014 oraz informacje o wysokości straty poniesionej w 2014 r. Postanowieniem z dnia 5 października 2015 r. sygn. III SA/Kr 1087/15 Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie oddalił wniosek skarżącego. W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że skarżący udzielił wybiórczych informacji na tematy samodzielnie przez siebie dobrane. Odpis powyższego postanowienia został doręczony skarżącemu 19 października 2015 r. Dnia 29 października 2015 r. pełnomocnik skarżącego złożył sprzeciw od ww. postanowienia, wnosząc o jego uwzględnienie i przyznanie prawa pomocy. Podniósł w nim, że skarżący nie prowadzi już działalności gospodarczej, albowiem została ona wykreślona z rejestru. Nie posiada aktualnie stałego i regularnego dochodu. W wykonaniu zarządzenia z dnia 9 listopada 2015 r. skarżący został wezwany o uzupełnienie braków złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy przez: - wyjaśnienie pod jaką nazwą obecnie skarżący prowadzi działalność gospodarczą i prowadził w ciągu ostatnich sześciu miesięcy, przynoszącą 2000 zł dochodu netto miesięcznie (zgodnie z formularzem PPF), wobec wykreślenia działalności pod nazwą A oraz B, - jeżeli nie prowadzi działalności gospodarczej, wyjaśnienie z jakich źródeł osiąga dochód umożliwiający obsłużenie bieżących kosztów utrzymania, wskazanych m.in. w piśmie z dnia 22 września 2015 r., W odpowiedzi na wezwanie w piśmie z dnia 23 listopada 2015 r. skarżący wskazał, że poza działalnością B oraz A prowadził również działalność pod nazwą E. Poinformował, że wszelkie bieżące koszty utrzymania zostały zredukowane do minimum, albowiem jedynym dochodem w gospodarstwie domowym pozostaje emerytura jego matki. Załączył zaświadczenie wydane przez Powiatowy Urząd Pracy z dnia 6 listopada 2015 r. w przedmiocie zarejestrowania skarżącego jako bezrobotnego bez prawa do zasiłku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej P.p.s.a., w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Na postanowienie przysługuje zażalenie. Z uwagi na wniesienie sprzeciwu w terminie, wniosek skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych podlega ponownemu rozpoznaniu przez sąd. Stosownie do art. 243 § 1 P.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Zgodnie z art. 245 § 1 P.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3). Częściowe zwolnienie od opłat lub wydatków może polegać na zwolnieniu od poniesienia ułamkowej ich części albo określonej ich kwoty pieniężnej (art. 245 § 4). W myśl art. 246 § 1 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zwolnienie od kosztów sądowych jest, zatem wyjątkiem od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania, zawartej w art. 199 P.p.s.a. Zgodnie z regulacją art. 255 P.p.s.a. jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku, o którym mowa w art. 252 okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest zobowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania, a tym samym przedstawienia i wykazania wszelkich okoliczności potwierdzających ten fakt obciąża wnioskującego o przyznanie prawa pomocy. Odnośnie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, zdaniem Sądu, z dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy wynika, że skarżący nie posiada żadnych nieruchomości, dochodów, wartościowych ruchomości ani oszczędności. Skala zobowiązań finansowych skarżącego odbiegająca od uzyskiwanego w jego gospodarstwie domowym dochodu powoduje, że jest osobą zadłużoną, borykającą się z problemem licznych zobowiązań z wielu różnych tytułów. W sprawie wartość przedmiotu zaskarżenia została określona na 36 000 zł, zatem wpis od skargi wynosiłby zgodnie z § 1 pkt 2 rozporządzenia z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2003 r., nr 221, poz. 2193 ze zm.) - 1080 zł. Nie bez znaczenia na ocenę możliwości płatniczych pozostaje również fakt, że skarżący wniósł łącznie 8 skarg zarejestrowanych do sygn. III SA/Kr 644, 645/15, 685-687/15, 948/15, 1057/15, 1087/15. Mając na uwadze powyższe, w ocenie Sądu, skarżący nie jest w stanie ponieść kosztów opłaty od skargi bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, a zatem sytuacja skarżącego uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w ww. zakresie. Wniosek skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych został uwzględniony w części, albowiem skarżący wykazał w sposób wiarygodny, że znajduje się w sytuacji, która uniemożliwia mu poniesienie kosztów wpisu sądowego od skargi w zainicjowanym postępowaniu sądowym. Z uwagi na powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie działając na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.