III SA/Kr 1095/13

PostanowienieWSA w Krakowie2013-10-24

Skład orzekający: Halina Jakubiec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który wykazał, że pozostająca do jego dyspozycji kwota po odliczeniu wszystkich wydatków wynosi około 900 zł miesięcznie, zasługuje na częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w postaci wpisu od skargi?
Ratio decidendi
Skarżący zasługuje na częściowe zwolnienie od kosztów sądowych, ponieważ wykazał, że mimo stałych dochodów ponosi wysokie koszty utrzymania, w tym wydatki na leczenie, a pozostająca do dyspozycji kwota poniżej 1000 zł miesięcznie pozwala na utrzymanie jedynie na poziomie poniżej egzystencji. Sąd, stosując art. 245 § 4 PPSA, przyznał zwolnienie w zakresie wpisu od skargi w ½ części.
Stan faktyczny
Skarżący A. P. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych. Wskazał, że jego miesięczne dochody wraz z żoną wynoszą 2652,64 zł brutto, a po odliczeniu stałych wydatków (mieszkanie, media, raty, leczenie) pozostaje im około 920 zł. Referendarz sądowy oddalił wniosek, jednak skarżący wniósł skuteczny sprzeciw. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznał sprawę.
Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od wpisu w ½ części.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia WSA Halina Jakubiec po rozpoznaniu w dniu 24 października 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku A. P. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 22 maja 2013 r. nr [...] w przedmiocie skierowania na badania lekarskie postanawia przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od wpisu w ½ części. Skarżący A. P. wniósł o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną. Są właścicielami mieszkania o powierzchni 48,36 m2. Nie posiadają zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. Stałe miesięczne dochody swego gospodarstwa domowego skarżący oszacował łącznie na kwotę 2652,64 zł brutto wyjaśniając, że składa się na to jego renta w wysokości 875,42zł i emerytura żony w wysokości 1777,22 zł. Wyjaśnił przy tym, że renta jaką otrzymuje do wypłaty w wysokości 753,63 zł netto nie wystarcza mu na podstawową egzystencję ani leczenie. Żona także boryka się z problemami zdrowotnymi. Stałe miesięczne wydatki obejmują opłatę według oświadczenia skarżącego, za mieszkanie 372,52 zł, opłacenie mediów ok. 120 zł, ratę pożyczki w banku [...] w wysokości 314,30 zł i ratę w [...] w wysokości 158,04 zł. Zalecane wydatki na leczenie to koszt 300-400 zł. Skarżący wyjaśnił także, że z powodu własnych obciążeń finansowych żona nie jest w stanie partycypować w kosztach jego leczenia oraz jego kosztach własnych a jakiekolwiek uszczuplenie jego bardzo małego dochodu będzie skutkowało dalszym ograniczeniem zakupu wymagalnych lekarstw. Postanowieniem z dnia 27 września 2013 r. Referendarz Sądowy oddalił wniosek skarżącego. Postanowienie zostało zaskarżone przez A. P. wniesionym skutecznie sprzeciwem, w którym zaznaczył, że kwota, która pozostaje do dyspozycji jemu oraz żonie wynosząca po odliczeniu wszystkich wydatków – 920 zł praktycznie rzecz ujmując, daje możliwość utrzymania się na poziomie poniżej egzystencji i że wydatek na wpis od skargi stanowiłby dla jego gospodarstwa zbytnie obciążenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Stosownie do art. 252 w związku z art. 246 §1 pkt. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2012.270 ze zm.) osoba fizyczna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym m.in. zwolnienie od kosztów sądowych (art. 245 §3 ppsa) o ile nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Zgodnie z przepisem art. 245 § 3 prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. § 4 stanowi z kolei, że częściowe zwolnienie od opłat lub wydatków może polegać na zwolnieniu od poniesienia ułamkowej ich części albo określonej ich kwoty pieniężnej. Warunkiem przyznania przedmiotowego uprawnienia stronie, jest zatem wykazanie przez nią, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Na wnioskodawcy spoczywa z tego względu ciężar dowodu, w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania. Instytucja zwolnienia od kosztów postępowania stanowi w istocie pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić tych kosztów bez wywołania uszczerbku koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W ocenie Sądu skarżący zasługuje na zwolnienie w zakresie częściowym, które zgodnie z przepisem art. 245 § 4 ppsa Sąd określa na zwolnienie od poniesienia wpisu od skargi w ½ części, gdyż skarżący wykazał w sposób przejrzysty i nie wzbudzający wątpliwości, że mimo uzyskiwania przez siebie i żonę stałych miesięcznie dochodów rzędu 2234,90 zł ponosi stosunkowo wysokie koszty utrzymania, dodatkowo zwiększone wydatkami na leczenie. Pozostająca jemu i żonie do dyspozycji kwota ponad 900 zł miesięcznie, jak słusznie zauważył, pozwala w dzisiejszych realiach na utrzymanie, niemniej każdorazowy dodatkowy wydatek powoduje automatyczne pogorszenie sytuacji majątkowej, w rozumieniu ustawy byłby to uszczerbek utrzymania koniecznego dla rodziny skarżącego. Sąd niemniej zauważa, że stałość dochodu skarżącego i jego żony powoduje, iż zwolnienie dotyczy jedynie wpisu od skargi w ½ części, pozostałą część wpisu od skargi oraz ewentualne dalsze koszty sądowe skarżący na podstawie niniejszego postanowienia jest obowiązany uiścić. Wobec powyższego Sąd na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 245 § 4 p.p.s.a orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło