III SA/Kr 1122/06

WyrokWSA w Krakowie2007-03-13

Skład orzekający: Dorota Dąbek, Krystyna Kutzner, Tadeusz Wołek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o zwolnieniu funkcjonariusza celnego ze służby, wydana na podstawie wniesienia aktu oskarżenia, może być skuteczna z datą wsteczną, naruszając tym samym zasadę związania organu decyzją od chwili jej doręczenia lub ogłoszenia?
Ratio decidendi
Sąd podzielił stanowisko organu, że wniesienie aktu oskarżenia o umyślne popełnienie przestępstwa ściganego z oskarżenia publicznego stanowi obligatoryjną podstawę do zwolnienia funkcjonariusza celnego ze służby. Jednakże, uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, uznając, że zostały one wydane z naruszeniem art. 110 Kodeksu postępowania administracyjnego, ponieważ rozwiązanie stosunku służbowego nastąpiło z datą wsteczną, co jest niedopuszczalne.
Stan faktyczny
Funkcjonariusz celny został zwolniony ze służby na podstawie art. 25 ust. 1 pkt 8a ustawy o Służbie Celnej, po tym jak Prokuratura Okręgowa poinformowała o skierowaniu przeciwko niemu aktu oskarżenia. Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy decyzję o zwolnieniu. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów KPA, w tym art. 110, wskazując, że decyzja została mu doręczona po terminie jej wejścia w życie, a także naruszenie zasad ogólnych KPA poprzez brak zawiadomienia o wszczęciu postępowania i brak możliwości czynnego udziału. Sąd uznał skargę za zasadną.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Celnej oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji i orzekł, że uchylone decyzje nie mogą być wykonane.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Dąbek Sędziowie NSA Krystyna Kutzner spr. WSA Tadeusz Wołek Protokolant Urszula Ogrodzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 marca 2007 r. sprawy ze skargi T. G. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w [...] z dnia 10 lipca 2006 r Nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby l uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji , II orzeka , że uchylone decyzje nie mogą być wykonane. Skarżący T. G. był funkcjonariuszem celnym od dnia [...].1994 r, ostatnio zatrudnionym w Urzędzie Celnym w [...]. na stanowisku eksperta celnego , w stopniu starszego dyspozytora celnego . Pismem z dnia [...]..2006 r nr [...]. Prokuratura Okręgowa w [...]. poinformowała Dyrektora Izby Celnej w [...]., iż przeciwko skarżącemu skierowano do Sądu Rejonowego , Wydział [...].w [...]., akt oskarżenia z art.231 § 2 i art.271 § 3 w związku z art.11 § 2 Kodeksu karnego . W związku z powyższą informacją , Dyrektor Izby Celnej w [...]. działając na podstawie art.25 ust.1 pkt.8a ustawy z dnia 24.07.1999 r o Służbie Celnej (Dz.U.Nr 156 , poz.1641 z 2004 r) decyzją z dnia 08.06.2006 r zwolnił skarżącego ze służby stałej w Izbie Celnej w [...]. z dniem [...].2006 r. W uzasadnieniu wydanej decyzji organ celny wyjaśnił , że zgodnie z powołanym wyżej art.25 ust.1 pkt.8a ww. ustawy , w przypadku wniesienia aktu oskarżenia o umyślne popełnienie przestępstwa ściganego z oskarżenia publicznego, funkcjonariusza celnego zwalnia się ze służby celnej bez zachowania okresu wyprzedzającego. Decyzja ta została doręczona skarżącemu w dniu [...].2006 r. Zgodnie z pouczeniem zawartym w ww. decyzji skarżący pismem z dnia [...].2006 r wniósł o ponowne rozpatrzenie sprawy . Dyrektor Izby Celnej w [...]. , działając na podstawie art.138 § 1 pkt.1 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art.81 ww. ustawy o Służbie Celnej , po rozpatrzeniu wniosku skarżącego , decyzją z dnia 10.07.2006 r utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie . W jego uzasadnieniu organ celny stwierdził, że art.25 ww. ustawy o Służbie Celnej zawiera katalog sytuacji , których zaistnienie obliguje organ do zwolnienia funkcjonariusza celnego ze służby i w związku z tym wniosek skarżącego nie mógł być uwzględniony. Na powyższą decyzję wpłynęła skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, w której skarżący zarzucił naruszenie art.6, art.7, art.8, art.10, art.61 § 1 oraz § 4 , art.77 § 4 i art.110 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez nie doręczenie i nie ogłoszenie decyzji o zwolnieniu ze służby przed jej wprowadzeniem w życie . Skarżący wyjaśnił , że przesyłkę zawierającą przedmiotową decyzję odebrał w dniu [...].2006 r tj. tydzień po wprowadzeniu jej w życie , a w tym czasie przebywał na zwolnieniu lekarskim. Tym samym organ celny naruszył art.110 Kodeksu postępowania administracyjnego , który stanowi , że organ administracji publicznej , który wydał decyzję jest nią związany od chwili jej ogłoszenia lub doręczenia. Ponadto skarżący zarzucił naruszenie zasad ogólnych Kodeksu postępowania administracyjnego , poprzez to , że organ celny nie zawiadomił go o wszczęciu postępowania administracyjnego , postępowania takiego nie przeprowadzono w jego sprawie , przez co naruszono w konsekwencji zasadę czynnego udziału strony w postępowaniu administracyjnym. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w [...].wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie. Odnosząc się do zarzutów skargi organ celny stwierdził , że postępowanie w przedmiotowej sprawie nie było prowadzone w warunkach uznania administracyjnego . Treść art.25 ust.1 pkt.8a ww. ustawy o Służbie Celnej nie pozostawia organowi administracji celnej , w razie zaistnienia określonych w normie prawnej przesłanek , żadnej swobody decydowania o możliwości pozostawienia funkcjonariusza celnego w służbie , to tym samym prowadzenie w niniejszej sprawie dodatkowego postępowania wyjaśniającego , w ocenie organu celnego , było zbędne. Uzyskanie informacji o wniesieniu przeciwko skarżącemu aktu oskarżenia o umyślne popełnienie przestępstwa ściganego z oskarżenia publicznego , było wystarczającą przesłanką do wydania decyzji o zwolnieniu ze służby stałej , bez konieczności przeprowadzenia dodatkowego postępowania dowodowego. Organ celny przyznał , że naruszył art.77 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez nie poinformowanie skarżącego o faktach znanych z urzędu oraz bez uprzedzenia o zamiarze wydania rozstrzygnięcia , jednak uchybienia te nie miały wpływu na wynik sprawy, a tylko takie naruszenie może stanowić podstawę do uwzględnienia skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Stosownie do art.1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269 ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem . Oznacza to , że przedmiotem kontroli Sądu jest zgodność z prawem zaskarżonej decyzji . Usunięcie z obrotu prawnego decyzji może nastąpić tylko wtedy , gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania , że przy wydawaniu zaskarżonej decyzji organy administracji publicznej naruszyły prawo w zakresie wskazanym w art.145§ 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym Dz.U. Dz 2002 r Nr 153, póz. 1270 ). Skarga zasługuje na uwzględnienie , gdyż zaskarżone decyzje naruszają prawo. Zaskarżone rozstrzygnięcia Dyrektora Izby Celnej zostały wydane na podstawie art.25 ust.1 pkt.8a ww. ustawy o Służbie Celnej , który stanowił materialnoprawną podstawę zwolnienia skarżącego ze służby stałej. Sąd podzielił stanowisko organu celnego , że wskazany przepis nie pozostawia organowi administracji celnej żadnej swobody decydowania o możliwości pozostawienia funkcjonariusza celnego w służbie w przypadku m.in. wniesienia przeciwko niemu aktu oskarżenia o umyślne popełnienie przestępstwa ściganego z oskarżenia publicznego . W rozpatrywanej sprawie okolicznością nie kwestionowaną przez skarżącego było wniesienie przeciwko niemu aktu oskarżenia o umyślne popełnienie przestępstwa ściganego z oskarżenia publicznego , a zatem w zaistniałym stanie faktycznym zwolnienie skarżącego było obowiązkiem Dyrektora Izby Celnej w [...]. Tak więc co do zasady Sąd podzielił stanowisko tego organu. Postępowania w sprawach dotyczących stosunków służbowych funkcjonariuszy celnych prowadzone są na podstawie Kodeksu postępowania administracyjnego. Oznacza to , iż organ administracji celnej zobowiązany jest do przestrzegania zasad prowadzenia tego postępowania , wynikających z ww. ustawy, w tym m.in. do wszczęcia postępowania zgodnie z art.61 tej ustawy , umożliwienia stronie przeglądania akt - art.73, ewentualnie zakomunikowanie jej o faktach znanych organowi z urzędu - art.77 § 4 , a przed wydaniem decyzji umożliwić stronie wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów - art.10 ustawy. W rozpatrywanej sprawie pismo Prokuratury Okręgowej z dnia [...].2006 r informujące Dyrektora Izby Celnej w [...]. o skierowaniu przeciwko skarżącemu aktu oskarżenia o umyślne popełnienie przestępstwa ściganego z oskarżenia publicznego samo przez się nie wszczęło postępowania administracyjnego w sprawie zwolnienia funkcjonariusza celnego ze służby ; pismo to stanowiło oczywiście podstawę do tego , by Dyrektor Izby Celnej w [...]. wszczął z urzędu postępowanie w tej sprawie . Po skutecznym wszczęciu postępowania , skarżącemu należało zakomunikować o fakcie otrzymania ww. pisma Prokuratury Okręgowej i po przyjęciu oświadczenia co do tego dokumentu , dopiero wówczas możliwe było wydanie decyzji o zwolnieniu ze służby. Odmienne stanowisko Dyrektora Izby Celnej w tym zakresie nie znajduje żadnego uzasadnienia w obowiązujących przepisach Niezależnie od powyższych uchybień zgodzić należy się z zarzutem skargi , iż Dyrektor Izby Celnej w [...].naruszył również art.110 Kodeksu postępowania administracyjnego i to w stopniu skutkującym uchyleniem tych rozstrzygnięć. Zgodnie z ww. przepisem decyzja wiąże organ , który ją wydał od chwili jej doręczenia lub ogłoszenia . Decyzja administracyjna rozpoczyna swój byt prawny z chwilą jej doręczenia adresatowi lub jej ogłoszenia . To z tym momentem wiąże ona organ , który ja wydał , a także wskazuje adresatowi , w jaki sposób wpływa na jego prawa lub obowiązki . Art.110 Kodeksu postępowania administracyjnego wprowadza zasadę stabilizacji treści rozstrzygnięcia konkretnej sprawy . W związku z powyższym niedopuszczalne jest rozwiązanie stosunku służbowego z funkcjonariuszem celnym z datą wsteczną. W rozpatrywanej sprawie okolicznością bezsporną jest, że decyzja Dyrektora Izby celnej w [...].z dnia [...].2006 r o zwolnieniu skarżącego ze służby stałej w Izbie Celnej w [...]. z dniem [...]..2006 r została doręczona adresatowi w dniu [...]..2006 r. Rozstrzygnięcie to zostało utrzymane w mocy decyzją Dyrektora Izby Celnej w [...]. z dnia [...]..2006 r, a zatem decyzja ta została wydana z naruszeniem art.110 Kodeksu postępowania administracyjnego . Uznając , że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania w zakresie wyżej opisanym , Sąd działając na podstawie art.145 § 1 pkt.1 c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, póz. 1270)-orzekł jak w sentencji. Na podstawie art.152 w/w ustawy Sąd orzekł, że uchylone rozstrzygnięcia organów celnych nie podlegają wykonaniu , co oznacza , iż w/w rozstrzygnięcia nie wywołują skutków prawnych od chwili wydania wyroku , mimo że wyrok ten nie jest jeszcze prawomocny. Rozstrzygnięcie to traci moc z chwilą uprawomocnienia się wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 tej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło