III SA/Kr 1122/13
PostanowienieWSA w Krakowie2014-08-22
Skład orzekający: Grzegorz Karcz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy substytut pełnomocnika ustanowionego z urzędu może samodzielnie wystąpić o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu?Ratio decidendi
Substytut pełnomocnika ustanowionego z urzędu nie może samodzielnie wystąpić o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. Wniosek taki powinien złożyć wyznaczony przez właściwą korporację pełnomocnik. Udzielenie dalszego pełnomocnictwa nie powoduje zmiany osoby pełnomocnika ustanowionego z urzędu ani nie uprawnia substytuta do występowania o przyznanie kosztów pomocy prawnej w imieniu wyznaczonego pełnomocnika.Stan faktyczny
Radca prawny działający z substytucji adwokata ustanowionego z urzędu złożył wniosek o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne dla adwokata. Wniosek ten dotyczył sprawy ze skargi na akt Prezydenta Miasta odmawiający przyznania lokalu mieszkalnego. Naczelny Sąd Administracyjny wcześniej oddalił skargę kasacyjną bez orzekania o wynagrodzeniu. Sąd administracyjny rozpatrywał również wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek radcy prawnego o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne. Umorzono postępowanie wywołane wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 22 sierpnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku radcy prawnego M. D. – B. o przyznanie adwokat A. B. wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy w związku ze sporządzeniem i wniesieniem skargi kasacyjnej od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 21 października 2013 r. sygn. akt. III SA/Kr 1122/13 w sprawie ze skargi T. S. na akt Prezydenta Miasta z dnia 12 sierpnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania lokalu mieszkalnego z zasobów Gminy postanawia: oddalić wniosek. POSTANOWIENIE Dnia 22 sierpnia 2014 r. Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 22 sierpnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. S. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi T. S. na akt Prezydenta Miasta z dnia 12 sierpnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania lokalu mieszkalnego z zasobów Gminy postanawia: umorzyć postępowanie wywołane wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych.
W sporządzonej i wniesionej skardze kasacyjnej radca prawny M. D. – B. działająca z substytucyji adwokat A. B. wniosła m.in. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu na rzecz adw. A. B. Jednocześnie oświadczyła, że koszty udzielonej skarżącej pomocy nie zostały uiszczone w całości ani w części (k. 48v.)
Postanowieniem z dnia 25 czerwca 2014 r. sygn. akt I OSK 1350/14 Naczelny Sąd Administracyjny na posiedzeniu niejawnym oddalił skargą kasacyjną bez orzekania o wynagrodzeniu za wykonane na zasadzie prawa pomocy zastępstwo prawne.
Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje:
Jak wynika z akt skarżącej przyznano prawa pomocy ustanawiając na jej rzecz adwokata (k. 32), którego Okręgowa Rada Adwokacka wyznaczyła w osobie mecenas A. B. (k. 42). Wymieniona udzielił zaś w dniu 04.02.2014 r. pełnomocnictwa substytucyjnego radcy prawnemu M. D. – B. (k. 46).
Przy przedstawionym układzie procesowym kwestia uwzględnienia wniosku złożonego przez radcę prawnego M. D. – B. o zasądzenie na rzecz adw. A. B. kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu nieco się komplikuje.
W myśl bowiem art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Ponadto zgodnie z §20 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. 02/163/1348 ze zm.) wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej powinien zawierać oświadczenie, że opłaty te nie zostały zapłacone w całości lub części.
Przez wyznaczonego adwokata, czy radcę prawnego rozumieć należy adwokata, radcę prawnego wskazanego przez właściwą Okręgową Radę Adwokacką, czy właściwą Okręgową Izbę Radców Prawnych.
W niniejszej sprawie ORA pełnomocnikiem z urzędu dla skarżącego wyznaczyła adwokat A. B.
W świetle powyższego stwierdzić zatem należy, iż przyznanie - wyznaczonemu pełnomocnikowi - kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu nastąpić może wyłącznie na wniosek tego pełnomocnika. Znajdujące się w aktach postępowania sądowoadministracyjnego pełnomocnictwo substytucyjne nie stanowi bowiem podstawy do uznania, że substytut staje się pełnomocnikiem pełnomocnika strony, który udzielił substytucji i nie oznacza, że substytut może wystąpić o przyznanie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu w imieniu wyznaczonego pełnomocnika. Udzielenie dalszego pełnomocnictwa powoduje bowiem jedynie powstanie określonego stosunku pomiędzy substytutem i stroną. W wyniku powyższego nie następuje też zmiana osoby pełnomocnika ustanowionego z urzędu, wyznaczonego przez właściwą korporację. Również wymagane oświadczenie, dotyczące opłacenia kosztów udzielonej pomocy prawnej z urzędu, powinno być złożone przez wyznaczonego pełnomocnika z urzędu (por. postanowienie NSA z 17.03.2010 i powołaną w jego uzasadnieniu uchwała Sądu Najwyższego z dnia 28 czerwca 2006 r. sygn. akt III CZP 27/06, Lex nr 182874, postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 7 listopada 2006 r. sygn. akt I CZ 78/06, Lex nr 276382)
Z przytoczonych względów orzeczono więc jak w sentencji na podstawie art. 250 ppsa oraz art. 258 § 2 pkt 8 ppsa.
UZASADNIENIE
W sporządzonej i wniesionej skardze kasacyjnej reprezentująca skarżącą radca prawny M. D. – B. wniosła m.in. o przyznanie skarżącej prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od wydatków i opłat sadowych w całości (k. 48v.), dołączając wypełniony i podpisany przez skarżącą urzędowy formularz PPF z żądaniem zwolnienia od kosztów sądowych (k. 51-52
Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje:
Zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. a) ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, obowiązek uiszczenia kosztów sądowych nie ciąży na stronie skarżącej działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. Przedmiotem skargi w niniejszym postępowaniu jest odmowa przyznania lokalu mieszkalnego z zasobu Gminy. Opierając się na argumentacji zbieżnej z tą jaka legła u podstaw uznania w Naczelnym Sądzie Administracyjnym, że przyznawanie dodatków mieszkaniowych mieści się w szeroko rozumianej kategorii spraw z zakresu pomocy społeczne należy wyrazić zapatrywanie, że skoro na pomoc mieszkaniową gminy mogą liczyć mieszkańcy mający niezaspokojone potrzeby mieszkaniowe i osiągający niskie dochody to sprawy mające za przedmiot odmowę lub przyznanie takiej pomocy z gminnego zasobu mieszkaniowego kwalifikować należy w podobny sposób. W konsekwencji uznania, że skarżący korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych jej wniosek należało uznać za bezprzedmiotowy a w związku z tym postanowiono jak w sentencji działając na zasadzie art. 161 §1 pkt. 3 ppsa w związku z art. 258 §1 i §2 pkt. 7 ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło