III SA/Kr 1128/25

WyrokWSA w Krakowie2026-01-27

Skład orzekający: Katarzyna Marasek-Zybura, Ewa Michna, Magdalena Gawlikowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ prowadzący szkołę ma obowiązek powołać do komisji konkursowej przedstawicieli wszystkich reprezentatywnych organizacji związkowych obejmujących swoim zasięgiem terytorium szkoły, nawet jeśli nie zrzeszają one pracowników tej szkoły?
Ratio decidendi
Organ prowadzący szkołę, w świetle art. 63 ust. 14 pkt 3 ustawy Prawo oświatowe w związku z art. 23 ust. 2 ustawy o Radzie Dialogu Społecznego, ma obowiązek powołać do komisji konkursowej przedstawicieli wszystkich reprezentatywnych organizacji związkowych obejmujących swoim zasięgiem terytorium szkoły, niezależnie od tego, czy zrzeszają one pracowników danej placówki. Pominięcie takiego obowiązku stanowi istotne naruszenie prawa i skutkuje stwierdzeniem nieważności zarządzenia powołującego komisję konkursową w tym zakresie.
Stan faktyczny
Wójt Gminy Biskupice wydał zarządzenie z dnia 5 marca 2025 r. powołujące komisje konkursowe do wyłonienia dyrektorów czterech szkół podstawowych, w tym Szkoły Podstawowej w Trąbkach. W skład komisji konkursowej powołano przedstawiciela jednej organizacji związkowej, Związku Nauczycielstwa Polskiego, który jest jedyną organizacją działającą na terenie gminy. Wojewoda Małopolski zakwestionował zarządzenie w zakresie powołania komisji konkursowej, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących udziału wszystkich reprezentatywnych organizacji związkowych w komisji.
Rozstrzygnięcie
Stwierdził nieważność zarządzenia Wójta Gminy Biskupice z dnia 5 marca 2025 r. nr 0050.28.2025 w części dotyczącej § 4 oraz § 6 w zakresie zwrotu "§ 4". Zasądził od Wójta Gminy Biskupice na rzecz Wojewody Małopolskiego 480 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Marasek-Zybura Sędziowie WSA Ewa Michna Asesor WSA Magdalena Gawlikowska (spr.) Protokolant starszy referent Dominika Duda-Malik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 stycznia 2026 r. sprawy ze skargi Wojewody Małopolskiego na zarządzenie Wójta Gminy Biskupice z dnia 5 marca 2025 r. nr 0050.28.2025 w sprawie: powołania komisji konkursowych w celu wyłonienia kandydatów na stanowisko Dyrektora Szkoły Podstawowej w Biskupicach, Dyrektora Szkoły Podstawowej w Przebieczanach, Dyrektora Szkoły Podstawowej w Sławkowicach oraz Dyrektora Szkoły Podstawowej w Trąbkach I. stwierdza nieważność zaskarżonego zarządzenia w części, tj. § 4 oraz § 6 w zakresie zwrotu "§ 4"; II. zasądza od Wójta Gminy Biskupice na rzecz Wojewody Małopolskiego 480 zł (czterysta osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Wojewoda Małopolski (dalej skarżący) pismem z 4 lipca 2025 r. wniósł skargę na zarządzenie nr 0050.28.2025 Wójta Gminy Biskupice z dnia 5 marca 2025 r. w sprawie powołania komisji konkursowych w celu wyłonienia kandydatów na stanowisko Dyrektora Szkoły Podstawowej w Biskupicach, Dyrektora Szkoły Podstawowej w Przebieczanach, Dyrektora Szkoły Podstawowej w Sławkowicach oraz Dyrektora Szkoły Podstawowej w Trąbkach. Wojewoda wniósł o stwierdzenie nieważności § 4 oraz § 6 w zakresie zwrotu "§ 4" zarządzenia. A akt sprawy wynika, że w dniu 5 marca 2025 r. Wójt Gminy w Biskupicach wydał ww. zarządzenie. W § 4 przedmiotowego zarządzenia powołano komisję konkursową w celu przeprowadzenia konkursu na stanowisko Dyrektora Szkoły Podstawowej w Trąbkach w składzie m.in. jednego przedstawiciela organizacji związkowych działających na terenie Gminy Biskupice (pkt 5 § 4). Skarżący jako organ nadzoru przeprowadził postępowanie wyjaśniające i pismem z 11 kwietnia 2025 r. zwrócił się do Wójta Gminy Biskupice min. o przekazanie dokumentacji obrazującej procedurę wyboru kandydata na stanowisko Szkoły Podstawowej w Trąbkach. W odpowiedzi na wezwanie w piśmie z 15 kwietnia 2025 r. Wójt Gminy Biskupice odnośnie składu komisji konkursowej w celu wyłonienia kandydata na stanowisko dyrektora szkoły podała, że w związku z tym, że na terenie Gminy Biskupice działa tylko jednak organizacja związkowa, tj. Związek Nauczycielstwa Polskiego (który na leży do Ogólnopolskiego Porozumienia Związków Zawodowych), zwrócono się do Międzygminnego Oddziału ZNP w Wieliczce o wytypowanie przedstawiciela organizacji związkowej do komicji konkursowej. Zarządzeniem Wójta Gminy Biskupice Nr 0050.28.2025 z dnia 5 marca 2025 r. wskazany przez ww. organizację związkową przedstawiciel został powołany do komisji konkursowych w celu wyłonienia kandydatów na stanowisko Dyrektora Szkoły Podstawowej w Biskupicach, Dyrektora Szkoły Podstawowej w Przebieczanach, Dyrektora Szkoły Podstawowej w Sławkowicach oraz Dyrektora Szkoły Podstawowej w Trąbkach. W odpowiedzi na ww. stanowisko organ nadzoru w piśmie z 23 kwietnia 2025 r. stwierdził, że w celu wskazania przedstawicieli organizacji związkowych, o których mowa w art. 63 ust. 14 pkt 3 ustawy Prawo oświatowe, organ prowadzący szkołę powinien wystąpić do NSZZ "Solidarność", Ogólnopolskiego Porozumienia Związków Zawadowych i Forum Związków Zawodowych, które stanowią reprezentatywne organizacje związkowe. W oparciu o powyższe skarżący wniósł o przesłanie dowodów potwierdzających, że Związek Nauczycielstwa Polskiego, który należy do Ogólnopolskiego Porozumienia Związków Zawodowych jest jedyną reprezentatywną organizacją związkową, zrzeszającą nauczycieli, obejmującą swoim zakresem działania Szkołę Podstawową w Trąbkach, wypełniając tym samym przesłankę normy art. 63 ust. 14 pkt 3 ustawy Prawo oświatowe dla składu komisji konkursowej. Jak wskazują akta sprawy powyższe wezwanie pozostało bez odpowiedzi. W argumentacji skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżący podniósł, że w zaskarżonym zakresie przedmiotowe zarządzenie Wójta Gminy w Biskupicach z 5 marca 2025 r. nie odpowiada obowiązującemu porządkowi prawnemu, w szczególności przepisowi art. 63 ust. 14 pkt 3 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 roku Prawo oświatowe (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 737 z późn. zm.) w związku z przepisem § 8 ust. 2 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 11 sierpnia 2017 г. w sprawie regulaminu konkursu na stanowisko dyrektora publicznego przedszkola, publicznej szkoły ponadpodstawowej lub publicznej placówki oraz trybu pracy komisji konkursowej (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 1428 ). Jak wskazał Wojewoda do komisji konkursowej należało powołać przedstawicieli wszystkich organizacji związkowych reprezentatywnych w rozumieniu u.r.d.s., obejmujących swoim zakresem działania szkołę lub placówkę (tj. terytorium gminy, na którym znajduje się szkoła lub placówka), bez względu na to, czy organizacje te zrzeszają nauczycieli szkoły lub placówki, w której odbywa się konkurs. O przedmiotowym konkursie powinny zostać zatem zawiadomione wszystkie reprezentatywne organizacje związkowe, obejmujące swym działaniem teren Gminy Biskupice. Na poparcie swojego stanowiska skarżący powołał wybrane orzecznictwo sądów administracyjnych. W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy Biskupice wniósł o jej oddalenie nie zgadzając się ze stanowiskiem zawartym w skardze. Zarzucił brak wskazania w treści skargi, który z interesów wskazanych w treści art. 4 u.z.z. został naruszony przez Wójta Gminy Biskupice oraz jaką rolę w obronie indywidualnych interesów kandydatów w konkursie lub zbiorowych pracowników, miałyby pełnić przedstawicielstwa związkowe central "Solidarności" czy "Forum". W jaki sposób i w jakim celu wspomniane przedstawicielstwa miałyby uczestniczyć w pracach komisji konkursowej. Wskazano też, że kandydaci w konkursie, według wiedzy Wójta, nie są członkiem żadnej z organizacji związkowych, nie skorzystali z możliwości przewidzianej w art. 7 ust. ustawy o związkach zawodowych, nie wykazano więc zrozumienia dla tezy skargi, zgodnie z którą przedstawiciele organizacji związkowych nieobecni na terenie Gminy Biskupice i nie działający na jej terenie mieliby wpłynąć na przebieg konkursu i zapewnić jego prawidłowy przebieg. Wójt podniósł, że kontrola sprawowana przez związki zawodowe nie rozciąga się na działalność gmin w sferze zatrudniania i prowadzenia w tym zakresie procedur wymaganych przepisami. Natomiast zaskarżone zarządzenie dotyczy indywidualnej sprawy z zakresu administracji publicznej i nie jest sprawą, do której stosuje się przepisy prawa pracy z czego wniosek, że jakakolwiek kontrola lub ingerencja w procedury konkursowe ze strony związkowej jest niedopuszczalna prawnie. Dodano też, że z przebiegu postępowania konkursowego wynika, że żadna z osób kandydujących nie zwracała się ani nie oczekiwała "pomocy" związków zawodowych. Ponadto zdaniem Wójta, reprezentowanie interesów pracowników oświaty, jak ich obrona przez reprezentatywną "Solidarność" i "Forum" byłaby uzasadniona w sytuacji zatrudnienia w jednostkach oświatowych Gminy Biskupice członków tych organizacji związkowych. Z informacji posiadanych przez Urząd Gminy Biskupice wynika, że jedyną reprezentatywną organizacją związkową działającą na terenie Gminy i zrzeszającą członków zatrudnionych w placówkach oświatowych jest Związek Nauczycielstwa Polskiego zrzeszony w OPZZ. Zdaniem Wójta stosowanie przepisów prawa nie może prowadzić do rezultatów sprzecznych z zasadą "racjonalnego ustawodawcy" i godzić w słuszny interes gminy, którym jest sprawne i szybkie obsadzenie stanowisk dyrektorskich w gminnych placówkach oświatowych. Prawo powinno tworzyć logiczny i spójny system, a nie zbiór sprzecznych ze sobą przepisów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Skarga zasługiwała na uwzględnienie. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.), zwanej w skrócie p.p.s.a., w związku z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267 ze zm.), sądy administracyjne właściwe są do kontroli zgodności z prawem aktów organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, innych niż określone w pkt 5 (akty prawa miejscowego), podejmowanych w sprawach z zakresu administracji publicznej. Na zasadzie art. 147 § 1 p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na uchwałę lub akt, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6, stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności. Odnośnie do uchwał i zarządzeń organów gminy przepis ten pozostaje w związku z art. 91 ust. 1 cyt. wyżej ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, nadal zwanej w skrócie u.s.g., zgodnie z którym uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem są nieważne. W tym miejscu wyjaśnienia wymaga, że zgodnie z art. 91 ust. 1 zdanie pierwsze w związku z art. 94 ust. 4 u.s.g. zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem jest nieważne, chyba że naruszenie ma charakter nieistotny. Przez sprzeczność taką należy przy tym rozumieć niezgodność z aktami prawa powszechnie obowiązującego, a więc z Konstytucją, ustawami, aktami wykonawczymi oraz z powszechnie obowiązującymi aktami prawa miejscowego (por. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 9 grudnia 2003 r., sygn. akt P 9/02, opubl. w Dz. U. z 2003 r., nr 218 poz. 2151). Ustawodawca wskazał w ten sposób, że podstawą stwierdzenia nieważności zarządzenia organu gminy są istotne naruszenia prawa, przy czym powołana regulacja nie typizuje takich istotnych naruszeń prawa, podobnie jak nie charakteryzuje nieistotnych naruszeń prawa, które ustawodawca uwzględnia w art. 91 ust. 4 u.s.g., sankcjonując w odmienny niż stwierdzenie nieważności sposób tę kategorię wadliwości wymienionych aktów organu gminy (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 grudnia 2008 r., sygn. akt II OSK 1151/08, wszystkie orzeczenia powołane w uzasadnieniu dostępne są na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Niemniej jednak w orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że istotne naruszenie prawa, to takiego rodzaju naruszenia prawa jak: wydanie zarządzenia przez organ niewłaściwy, brak podstawy do podjęcia zarządzenia określonej treści, niewłaściwe zastosowanie przepisu prawnego będącego podstawą wydania zarządzenia, czy też naruszenie procedury jego wydania (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 12 kwietnia 2011 r., sygn. akt II OSK 117/11 i z dnia 30 czerwca 2022 r., sygn. akt I OSK 1295/21). Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest zarządzenie Wójta Gminy Biskupice z dnia 5 marca 2025 r., nr 0050.28.2025, w części dotyczącej § 4 i § 6 w zakresie zwrotu "§ 4", w sprawie powołania komisji konkursowej w celu przeprowadzenia postępowania konkursowego na stanowisko dyrektora Szkoły Podstawowej Trąbkach. Zaskarżone zarządzenie, nie będąc aktem prawa miejscowego, nie podlegało ogłoszeniu w dzienniku urzędowym i w konsekwencji weszło w życie w sposób określony w § 6 zarządzenia, tj. z dniem jego podpisania. Przypomnieć należy, że w art. 86 u.s.g. ustawodawca upoważnił wojewodę do wykonywania nadzoru nad działalnością gminną. Organowi nadzoru zgodnie z art. 91 ust. 1 zd. drugie u.s.g. przyznano kompetencję do stwierdzania nieważności w całości lub w części uchwał i zarządzeń organów gminy. Kompetencja ta została jednak ograniczona w czasie, bowiem zgodnie z art. 93 ust. 1 u.s.g., po upływie 30 dni od doręczenia aktu samorządu terytorialnego organowi nadzoru, nie posiada on już możliwości samodzielnego stwierdzenia jego nieważności. W tym przypadku organ nadzoru może natomiast zaskarżyć taki akt do sądu administracyjnego, a uprawnienie do wniesienia skargi na akt organu samorządu terytorialnego przez organ nadzoru, ze względu na szczególny charakter postępowania nadzorczego, nie zostało przez ustawodawcę ograniczone żadnym terminem. W rozpoznawanej sprawie zaskarżone zarządzenie nie zostało objęte rozstrzygnięciem nadzorczym w wymaganym terminie 30 dni od dnia jego doręczenia Wojewodzie Małopolskiemu, a skarga została wniesiona do Sądu w trybie art. 93 ust. 1 u.s.g. Wskazać też trzeba, że Sąd również ograniczony jest terminem w zakresie możliwości stwierdzenia w wyroku nieważności zakwestionowanego aktu. Zgodnie bowiem z art. 94 ust 1 i ust 2 u.s.g. nie stwierdza się nieważności uchwały lub zarządzenia organu gminy po upływie jednego roku od dnia ich podjęcia, chyba że uchybiono obowiązkowi przedłożenia uchwały lub zarządzenia w terminie określonym w art. 90 ust. 1, albo jeżeli są one aktem prawa miejscowego (ust 1). Jeżeli nie stwierdzono nieważności uchwały lub zarządzenia z powodu upływu terminu określonego w ust. 1, a istnieją przesłanki stwierdzenia nieważności, sąd administracyjny orzeka o ich niezgodności z prawem. Uchwała lub zarządzenie tracą moc prawną z dniem orzeczenia o ich niezgodności z prawem. Przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, co do skutków takiego orzeczenia stosuje się odpowiednio (ust 2). Taka sytuacja nie miała jednak miejsca w przedmiotowej sprawie, albowiem na moment orzekania przez Sąd nie upłynął rok od wydania zaskarżonego zarządzenia z 5 marca 2025 r. Przechodząc na grunt przedmiotowej sprawy wyjaśnić należy, że zarządzenie organu wykonawczego jednostki samorządu terytorialnego o powołaniu komisji konkursowej w celu przeprowadzenia postępowania konkursowego na stanowisko dyrektora szkoły, dla której dana jednostka samorządu jest organem prowadzącym, stanowi akt z zakresu administracji publicznej. Powołanie komisji jest elementem procedury mającej na celu wyłonienie kandydata, któremu ma być powierzone stanowisko dyrektora szkoły. Jest to akt o charakterze organizacyjnym związany z wykonywaniem zadań własnych jednostki samorządu terytorialnego w zakresie oświaty. Zarządzenie takie jest natomiast prawną formą działania wójta, który w ten sposób podejmuje władcze rozstrzygnięcie w zakresie swoich kompetencji wynikających z ustawy. Zarządzenie o powołaniu komisji w celu przeprowadzenia postępowania konkursowego na stanowisko dyrektora szkoły niewątpliwie należy zatem do kategorii aktów z zakresu administracji publicznej, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 6 p.p.s.a., zaskarżalnych do sądu administracyjnego. Stosownie do powyżej powiedzianego Sąd uznał skargę Wojewody Małopolskiego za dopuszczalną i przystąpił do jej merytorycznego rozpoznania. Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadzała się do rozstrzygnięcia, czy w świetle brzmienia przepisu art. 63 ust. 14 pkt 3 ustawy z 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (Dz.U. z 2024 r., poz. 737 ze zm.) organ prowadzący szkołę, w rozważanym przypadku Wójt Gminy Biskupice, miał obowiązek powołać do składu komisji konkursowej przedstawiciela każdej organizacji związkowej reprezentatywnej w rozumieniu ustawy z dnia 24 lipca 2015 r. o Radzie Dialogu Społecznego i innych instytucjach dialogu społecznego (Dz.U. z 2018 r., poz. 2232 ze zm.), dalej "u.r.d.s.", która terytorialnie obejmuje swym zasięgiem obszar placówki, w której przeprowadzana jest procedura konkursowa, nawet jeśli nie zrzesza ona pracowników danej szkoły. Zaskarżonym zarządzeniem z 5 marca 2025 r. Wójt Gminy Biskupice powołał bowiem komisję konkursową, w której składzie nie powołano przedstawicieli organizacji związkowych. Powyższe zagadnienie było już przedmiotem rozważań w wielu wyrokach sądów administracyjnych, min. w wyroku: WSA w Opolu z 28 maja 2024 r., sygn. akt I SA/Op 276/24; WSA w Opolu z 26 października 2023 r., sygn. akt II SA/Op 221/23; WSA w Poznaniu z 22 stycznia 2020 r., sygn. akt IV SA/Po 1004/19; WSA w Olsztynie z 11 lutego 2021 r., sygn. akt II SA/Ol 831/20; wyrok WSA w Opolu z 9 maja 2024 r., sygn. akt I SA/Op 277/24. Orzekający w niniejszej sprawie Sąd w pełni podzielił zawarte tam stanowisko i uznał je za własne, dlatego zasadnym było przywołanie rozważań zawartych w ww. wyrokach w zakresie adekwatnym do realiów niniejszej sprawy. Wskazać należy, że zasady powoływania na stanowisko dyrektora szkoły zostały określone w powołanej wyżej ustawie z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe, dalej jako "u.p.o.". Zgodnie z art. 63 u.p.o. stanowisko dyrektora szkoły lub placówki powierza organ prowadzący szkołę lub placówkę (ust. 1). Kandydata na stanowisko dyrektora szkoły lub placówki wyłania się w drodze konkursu. Kandydatowi nie można odmówić powierzenia stanowiska dyrektora (art. 63 ust. 10 ustawy). Stosownie zaś do przepisu art. 63 ust. 14 u.p.o. w celu przeprowadzenia konkursu organ prowadzący szkołę lub placówkę powołuje komisję konkursową w składzie: 1) po trzech przedstawicieli: a) organu prowadzącego szkołę lub placówkę, b) organu sprawującego nadzór pedagogiczny; 2) po dwóch przedstawicieli: a) rady pedagogicznej, b) rady rodziców; 3) po jednym przedstawicielu organizacji związkowych reprezentatywnych w rozumieniu ustawy o Radzie Dialogu Społecznego, wyłonionym spośród członków ich jednostek organizacyjnych albo jednostek organizacyjnych organizacji związkowych wchodzących w skład reprezentatywnych organizacji związkowych, zrzeszających nauczycieli, obejmujących swoim zakresem działania szkołę lub placówkę, w której konkurs się odbywa - z zastrzeżeniem ust. 15. Z kolei art. 63 ust. 15 tej u.p.o. stanowi, że łączna liczba przedstawicieli organów, o których mowa w ust. 14 pkt 1, nie może być mniejsza niż łączna liczba przedstawicieli, o których mowa w ust. 14 pkt 2 i 3. Przepis art. 23 ust. 2 u.r.d.s. określa zaś, że za reprezentatywne organizacje związkowe uznaje się ogólnokrajowe związki zawodowe, ogólnokrajowe zrzeszenia (federacje) związków zawodowych i ogólnokrajowe organizacje międzyzwiązkowe (konfederacje), które spełniają łącznie następujące kryteria: 1) zrzeszają więcej niż 300 000 członków będących osobami wykonującymi pracę zarobkową, o których mowa w art. 11 pkt 1 ustawy z dnia 23 maja 1991 r. o związkach zawodowych; 2) działają w podmiotach gospodarki narodowej, których podstawowy rodzaj działalności jest określony w więcej niż w połowie sekcji Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD), o której mowa w przepisach o statystyce publicznej. Stosownie do przytoczonych przepisów, w ocenie Sądu, Wojewoda słusznie przyjął, że reprezentatywnymi związkami zawodowymi, spełniającymi wskazane warunki, są (poza powołanym w zarządzeniu Związkiem Nauczycielstwa Polskiego, który należy do Ogólnopolskiego Porozumienia Związków Zawodowych) Niezależny Samorządny Związek Zawodowy "Solidarność" i Forum Związków Zawodowych. Jak wynika bowiem ze statutów każdy z tych związków działa na obszarze całej Rzeczypospolitej Polskiej, a także poza granicami kraju, a więc również na terenie Gminy Biskupice. Ponadto zakresy działalności wszystkich tych organizacji związkowych odnoszą się do szeroko rozumianej oświaty. W tym miejscu podkreślenia wymaga, że skład orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela pogląd prezentowany powołanym wyżej orzecznictwie sądów administracyjnych na tle wykładni omawianych przepisów, że w składzie komisji konkursowej winni znaleźć się przedstawiciele wszystkich organizacji związkowych, których działanie obejmuje placówkę, w której przeprowadzany jest konkurs, nawet jeśli członkowie tej organizacji nie są zatrudnieni w tej placówce. Udział organizacji związkowych w procedurze konkursowej wynika z istoty i celu działalności tych organizacji. W myśl bowiem art. 1 ust. 1 ustawy o związkach zawodowych związki zawodowe są dobrowolnymi i samorządnymi organizacjami ludzi pracy, powołanymi do reprezentowania ich praw, interesów zawodowych i socjalnych. Obszar ich działania obrazuje w szczególności art. 7 tej ustawy, który stanowi, iż w zakresie praw i interesów zbiorowych związki zawodowe reprezentują wszystkich pracowników, niezależnie od ich przynależności związkowej. W świetle tych regulacji nie sposób więc ograniczyć udziału przedstawicieli zakładowych organizacji związkowych w komisji konkursowej tylko do tych organizacji związkowych, które działają na terenie placówki. Stąd istotne znaczenie dla składu komisji konkursowej co do grupy przedstawicieli organizacji związkowych ma okoliczność, czy dany związek zawodowy obejmuje swym działaniem teren, na którym ma siedzibę placówka, co do której przeprowadzany jest konkurs. Gdyby bowiem zamierzeniem ustawodawcy było przyjęcie, że przepis ten dotyczy jedynie przedstawicieli zakładowych organizacji związkowych działających w placówce (teren ograniczony przestrzennie wyłącznie do danej placówki), to takie stanowisko - jak trafnie argumentował Wojewoda - zostałoby wprost wyrażone w normie prawnej. Skoro jednak tego nie uczyniono, to brak jest podstaw do przyjmowania sposobu interpretacji sugerowanej przez Wójta, zwłaszcza, że stoi ona w sprzeczności z zadaniami i rolą społeczną związków zawodowych. Należy również wskazać, że powyższą wykładnie wzmacnia zmiana Prawa oświatowego dokonanego ustawą z dnia 15 czerwca 2018 r. o zmianie ustawy - Prawo oświatowe (Dz. U. z 2018 r. poz. 1290), która weszła w życie w dniu 19 lipca 2018 r. Przed nowelizacją ustawy wspomniany przepis art. 63 ust. 14 ustawy Prawo oświatowe, w odniesieniu do reprezentacji organizacji związkowych wskazywał, iż w skład komisji konkursowej wchodzi po jednym przedstawicielu zakładowych organizacji związkowych będących jednostkami organizacyjnymi organizacji związkowych reprezentatywnych w rozumieniu ustawy o Radzie Dialogu Społecznego albo jednostkami organizacyjnymi organizacji związkowych wchodzących w skład organizacji związkowych reprezentatywnych w rozumieniu ustawy o Radzie Dialogu Społecznego, zrzeszających nauczycieli, przy czym przedstawiciel ten nic może być zatrudniony w szkole lub placówce, której konkurs dotyczy. Poprzez zatem usunięcie pojęcia "zakładowa organizacja związkowa" ze znowelizowanego przepisu, zamiarem ustawodawcy było powołanie do składu komisji przedstawicieli każdej organizacji związkowej z danego terenu, w tym, niemającej swoich przedstawicieli zatrudnionych u danego pracodawcy. W świetle powyższego, do komisji konkursowej należało powołać przedstawicieli wszystkich organizacji związkowych reprezentatywnych w rozumieniu ustawy o Radzie Dialogu Społecznego, obejmujących swoim zakresem działania szkołę lub placówkę (tj. terytorium gminy, na którym znajduje się szkoła lub placówka), bez względu na to, czy organizacje te zrzeszają nauczycieli szkoły lub placówki, w której odbywa się konkurs (por. wyrok WSA Olsztynie z 11 lutego 2021 r., sygn. akt II SA/Ol 831/20). Reasumując, Sąd uznał, że zaskarżone zarządzenie w kontrolowanym zakresie zostało podjęte z istotnym naruszeniem art. 63 ust. 14 pkt 3 ustawy w zw. z art. 23 ust. 2 u.r.d.s., ponieważ organ prowadzący w składzie komisji konkursowej pominął przedstawicieli reprezentatywnych związków zawodowych, tj. Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego "Solidarność" i Forum Związków Zawodowych, co trafnie zarzucił organ nadzoru we wniesionej skardze. Niewątpliwie też Wójt wydając kwestionowane przez organ nadzoru zarządzenie i nie stosując wymaganych ustawą procedur nie działał w zgodzie z przepisami prawa. Powyższe stanowi o naruszeniu fundamentalnej zasady prawa publicznego jaką jest zasada praworządności (art. 7 Konstytucji RP), która wymaga, by każde działanie organu stanowiącego przepisy prawa nie nosiło cech dowolności i znajdowało oparcie w przepisach obowiązującego prawa. Uzasadniało to, stwierdzenie nieważności zaskarżonego zarządzenia w zaskarżonym zakresie. Mając powyższe na względzie Sąd, na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło