III SA/Kr 113/13

PostanowienieWSA w Krakowie2013-02-25

Skład orzekający: Krystyna Kutzner

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej dotyczące ustalenia schorzeń i ich związku ze służbą wojskową w celu ustalenia prawa do świadczeń odszkodowawczych podlega kognicji sądu administracyjnego?
Ratio decidendi
Orzeczenia wojskowej komisji lekarskiej dotyczące ustalenia stanu zdrowia i związku schorzeń ze służbą wojskową dla celów odszkodowawczych, rentowych lub zaopatrzenia emerytalnego nie podlegają kontroli sądowoadministracyjnej. Sprawy te należą do właściwości sądów powszechnych. W związku z tym, skarga wniesiona do sądu administracyjnego w tej materii podlega odrzuceniu.
Stan faktyczny
Skarżący został zaliczony przez Rejonową Wojskową Komisję Lekarską do kategorii "N" (niezdolny do zawodowej służby wojskowej) z powodu zaburzenia nerwicowego i zespołu jelita drażliwego. Komisja orzekła, że zaburzenie nerwicowe pozostaje w związku ze służbą wojskową, natomiast zespół jelita drażliwego nie. Skarżący zakwestionował ustalenia organu w zakresie inwalidztwa, braku związku zespołu jelita drażliwego ze służbą wojskową oraz brak orzeczenia w zakresie świadczeń odszkodowawczych. Skarga została wniesiona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia NSA Krystyna Kutzner po rozpoznaniu w dniu 25 lutego 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Ł. N. na orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej z dnia 26 listopada 2012r. Nr [...] w przedmiocie zdolności do zawodowej służby wojskowej i inwalidztwa postanawia odrzucić skargę. Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska orzeczeniem z dnia 26 listopada 2012r. Nr [...] wydanym na podstawie : - rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z 8 stycznia 2010 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz.U.10.15.80), - rozporządzenia z dnia 10 stycznia 2006r. w sprawie orzekania o inwalidztwie żołnierzy zawodowych, żołnierzy zwolnionych z zawodowej służby wojskowej oraz emerytów i rencistów wojskowych, a także właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz.U.2006.12.75) , - rozporządzenia z 31 marca 2003r. w sprawie ustalenia wykazu chorób powstałych w związku ze szczególnymi właściwościami lub warunkami służby wojskowej oraz chorób i schorzeń, które istniały prze powołaniem do służby wojskowej, lecz uległy pogorszeniu lub ujawniły się w czasie trwania służby wskutek szczególnych właściwości lub warunków służby na określonych stanowiskach (Dz.U.03.62.567) – rozpoznała u skarżącego Ł. N. schorzenie powodujące niezdolność do zawodowej służby wojskowej w postaci zaburzenia nerwicowego lękowego z komponentem somatyzacyjnym znacznie upośledzającym zdolności adaptacyjne oraz schorzenie współistniejące w postaci zespołu jelita drażliwego, nadając skarżącemu kategorię "N" – niezdolny do zawodowej służby wojskowej. Jednocześnie organ orzekł , że schorzenie "zaburzenia nerwicowe" pozostaje w związku ze służbą wojskową , natomiast "zespół jelita drażliwego" nie pozostaje w związku ze służbą wojskową. Skarżący został zaliczony do trzeciej grupy inwalidztwa w związku ze służbą wojskową . Organ orzekł, że skarżący jest zdolny do pracy. Na powyższe orzeczenie skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie , w której zarzuty dotyczyły ustaleń organów w zakresie inwalidztwa i braku związku ze służbą wojskową schorzenia określonego jako "zespół jelita drażliwego". Skarżący zarzucił również braku orzeczenia w zakresie świadczeń odszkodowawczych z tytułu schorzeń powstałych w związku ze służbą wojskową. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie, podnosząc, że orzeczenia komisji lekarskich w kwestionowanym przez skarżącego zakresie nie są decyzjami administracyjnymi i skarga taka nie podlega kognicji sądu administracyjnego. Organ wyjaśnił , że zaliczenie do grupy inwalidztwa w zakresie chorób, z tytułu których przysługują świadczenia odszkodowawcze nie decyduje o zdolności lub niezdolności do służby wojskowej, a ma wpływ na prawo do świadczeń odszkodowawczych. Organ wskazał na art. 22 ustawy z dnia 11 kwietnia 2003r. o świadczeniach odszkodowawczych przysługujących w razie wypadków i chorób pozostających w związku ze służbą wojskową (Dz.U.2003.83.760), zgodnie z którym prawo do świadczenia odszkodowawczego i jego wysokość ustala, w drodze decyzji szef właściwego wojewódzkiego sztabu wojskowego. Od decyzji i postanowień organów w sprawach odszkodowań przysługuje osobie zainteresowanej odwołanie do sądu pracy i ubezpieczeń społecznych, na zasadach i w terminach określonych w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego. Orzeczenia w tym zakresie , zdaniem organu , nie mają wiążącego charakteru dla sądów powszechnych rozpoznających odwołania od decyzji administracyjnych, wydanych na podstawie orzeczeń wojskowych komisji lekarskich poprzez inne organy, właściwe w przedmiocie ustalenia prawa do odszkodowania. Odnośnie schorzeń rozpoznanych u skarżącego organ podniósł , że schorzenia te nie znajdują odzwierciedlenia w wykazie chorób, z tytułu których przysługują świadczenia określone w ww. ustawie z dnia 11 kwietnia 2003r. , stanowiącym załącznik do rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 1 sierpnia 2003r. w sprawie wykazu chorób pozostających w związku ze służba wojskową, z tytułu których przysługują świadczenia odszkodowawcze (Dz.U.2003.143.1397). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (2012.270) zwanej dalej "p.p.s.a.". sąd odrzuca skargę , jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Odrzucenie skargi z uwagi na brak właściwości sądu administracyjnego następuje w szczególności wówczas, gdy skarga dotyczy aktu lub czynności nieobjętych zakresem właściwości sądów administracyjnych (art. 3 § 2 i 3 oraz art. 4 ww. ustawy) lub gdy dotyczy sprawy wyłączonej z właściwości tych sądów (art. 5 tej ustawy). Odrzucenie skargi z wymienionego powodu ma miejsce także w wypadku, gdy skarga została wniesiona w sprawie objętej właściwością sądów powszechnych. Skarga w niniejszej sprawie podlega odrzuceniu, gdyż sprawa będąca przedmiotem zaskarżenia nie należy do właściwości sądu administracyjnego. W orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że istnieją dwie grupy orzeczeń wydawanych przez wojskowe komisje lekarskie. Zarówno w uchwale składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 stycznia 1998 r. sygn. OPS 8/97 (ONSA 1998, nr 2, poz. 39), jak i w uchwale składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 27 października 1999 r. sygn. akt III ZP 9/99 (OSNAPiUS 2000, nr 5, poz. 167) rozróżniono orzeczenia ustalające stan zdrowia danej osoby na potrzeby zaliczenia jej do określonej kategorii zdolności do służby wojskowej w celu jej powołania lub przyjęcia do odbycia tej służby albo zwolnienia ze służby oraz orzeczenia ustalające schorzenia (stan zdrowia) danej osoby i ich związek ze służbą wojskową dla celów odszkodowawczych, rentowych lub zaopatrzenia emerytalnego. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie siedmiu sędziów w postanowieniu z dnia 6 stycznia 2000 r., sygn. akt OSA 1/00 (ONSA 2001/2/47) orzekł, że od orzeczenia wojskowej komisji lekarskiej w zakresie dotyczącym oceny stanu zdrowia żołnierza i ustalenia związku stwierdzonych schorzeń ze służbą wojskową do celów odszkodowawczych lub zaopatrzenia emerytalnego (rentowego), skarga do Naczelnego Sądu Administracyjnego nie przysługuje. W niniejszej sprawie skarżący zakwestionował nieuznanie w pełnym zakresie, że stwierdzone u niego schorzenia pozostają w związku ze służbą wojskową. Orzeczenia ustalające stan zdrowia i związek schorzeń ze służbą nie podlegają jednak kontroli sądowoadministracyjnej. Orzeczenia w tym zakresie wydawane są na użytek innych postępowań (emerytalnych, rentowych, odszkodowawczych), w których właściwy jest sąd powszechny. Mając na uwadze powyższe okoliczności , Sąd działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ww. ustawy – Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi , orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło