III SA/Kr 1140/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia WSA Halina Jakubiec spr. Sędziowie : WSA Bożenna Blitek WSA Dorota Dąbek Protokolant Urszula Ogrodzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 kwietnia 2010 r. sprawy ze skargi A. M. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia 30 września 2009 r. , Nr : [...] w przedmiocie kary pieniężnej I . uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji , II. orzeka , że uchylone decyzje nie mogą być wykonane , III. zasądza od Komendanta Wojewódzkiego Policji na rzecz skarżącego kwotę 320 zł ( trzysta dwadzieścia złotych ) tytułem zwrotu kosztów postępowania . Decyzją z dnia 30.09.2009 r. (znak [...]) Komendant Wojewódzki Policji utrzymał w mocy wydaną w dniu [...] 2009 r. decyzję Komendanta Powiatowego Policji Nr [...], o nałożeniu na A. M. kary pieniężnej w wysokości 8000 zł za wykonywanie transportu drogowego osób bez wymaganej licencji, wskazując jako podstawę prawną art. 92 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U. z 2007 r. Nr 125 poz. 874). Decyzję organu pierwszej instancji poprzedziły następujące ustalenia faktyczne: W dniu 30.04.2009 r. o godz. 11.45 w miejscowości A ul. B. został zatrzymany celem kontroli samochód FSO Polonez o nr rej. [...] prowadzony przez A. M. Z przeprowadzonej kontroli został sporządzony protokół [...], w którym stwierdzono, że kontrolowanym pojazdem przewożono osoby, a ostatni z pasażerów za wykonywany przewóz zapłacił kierującemu kwotę 2,50 zł za przejazd na trasie C – A. Kierujący pojazdem nie posiadał licencji na wykonywanie transportu drogowego osób, a pojazd nie spełniał warunków przewidzianych dla taksówki. W oparciu o powyższy protokół w dniu 30.04.2009 r. sporządzono zawiadomienie o wszczęciu postępowania, doręczone A. M. w dniu 6.05.2009 r. Równocześnie w dniu 30.04.2009 r. przesłuchany został świadek S. B., który zeznał że polonezem [...], z tym samym kierowcą jeździł wcześniej i za przejazd płacił w zależności od trasy. Przesłuchany w tym samym dniu A. M. potwierdził, że otrzymał od mężczyzny 2,50 zł na gaz, jednakże tego pasażera wiózł pierwszy raz. Stwierdził też, że nie jeździ zarobkowo, czasem jedynie podwozi znajomych i otrzymuje za to na paliwo. Jak wynika z akt administracyjnych, przesłuchani zostali także inni świadkowie, którzy korzystali z przewozu różnymi samochodami (Polonez nr rej. [...], VW Jetta nr [...]) płacili drobne kwoty, oceniając jednak, że opłata była dobrowolna, za paliwo. Sporządzone zostały także notatki urzędowe: w dniu 31.07.2008 r., 29.07.2008 r., 21.07.2008 r., których treść wskazuje na przeprowadzenie w tych dniach kontroli drogowej pojazdów, którymi kierował skarżący A. M. Ponadto organ ustalił, że A. M. nie została wydana licencja na wykonywanie transportu drogowego taksówką, jak również nie figuruje w ewidencji działalności gospodarczej. O zebranym materiale dowodowym A. M. został powiadomiony w trybie art. 10 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2000 r. Nr 98 poz. 1071 z późn.zm.) pismem z dnia 12.08.2009 r. doręczonym w dniu 14.08.2009 r. Powołując się na sporządzony w dniu 30.04.2009 r. protokół oraz ustalenia dokonane w Starostwie Powiatowym dotyczące braku licencji na krajowy transport drogowy osób, oraz w Urzędzie Miejskim, odnośnie niezgłoszenia przez A. M. wpisu do ewidencji działalności gospodarczej, Komendant Powiatowy Policji w dniu 28.08.2008 r. nałożył na A. M. karę 8000 zł, wydając opisaną na wstępie decyzję. W uzasadnieniu stwierdził, że pojazd FSO Polonez nr rej [...] służył skarżącemu do wykonywania transportu drogowego w rozumieniu art. 4 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym. Pojazdem tym skarżący wykonywał zarobkowy przewóz osoby z miejscowości C do A, za co otrzymał 2,50 zł, co potwierdziła ostatnio przewożona osoba przesłuchana w charakterze świadka. Przeprowadzone postępowanie dowodowe zdaniem organu pozwoliło stwierdzić fakt, że A. M. nie będąc przedsiębiorcą prowadził działalność gospodarczą polegającą na zarobkowym przewozie osób pojazdem osobowym, co uzasadnia zastosowanie art. 1 ust. 2 pkt 2 lit. a ustawy o transporcie drogowym. Pojazd, którym skarżący przewoził pasażerów jest pojazdem osobowym konstrukcyjnie przeznaczonym do przewozu nie więcej niż 5 osób łącznie z kierowcą. Nie można go zakwalifikować, jako taksówkę ze względu na niespełnienie wymogów dla taksówki określonych w odrębnych przepisach. Zarobkowy charakter przewozu wyłącza zastosowanie zwolnienia ujętego w art. 3.1 ustawy o transporcie drogowym, dlatego do wykonywania przewozu ma zastosowanie art. 5 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, stanowiący, że podjęcie i wykonywanie transportu drogowego wymaga uzyskania odpowiedniej licencji. Skoro z ustaleń niezbicie wynika, że skarżący nie posiada licencji, a ustalone fakty wskazują na wykonywanie przez niego transportu drogowego (w rozumieniu ustawy o transporcie drogowym) to obowiązkiem organu jest zastosowanie sankcji określonych w art. 92 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym. W odwołaniu wniesionym od powyższej decyzji do Komendanta Wojewódzkiego Policji, A. M. zarzucił błędne ustalenie stanu faktycznego i naruszenie przepisu 92 ust. 1 i 4 ustawy o transporcie drogowym. Rozpatrując odwołanie Komendant Wojewódzki Policji podzielił ustalenia organu pierwszej instancji oraz stanowisko zajęte w sprawie i wydał opisaną na wstępie decyzję z dnia 30 września 2009 r. Decyzja organu odwoławczego stała się przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, w której A. M. domagał się jej uchylenia jako naruszającej prawo. W uzasadnieniu skargi wyjaśnił, że utrzymuje się z dorywczych prac sezonowych przewożąc płody rolne na bazar w S. lub giełdę w K., a przy okazji zabiera znajomych nie czerpiąc z tego korzyści. Będąc kilkakrotnie poproszony o zawiezienie znajomych otrzymał za to paliwo i posiłek, jednak nigdy nie przewoził osób zarobkowo. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), sądy sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanej wyżej ustawy, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Ponadto Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn.zm., cyt. dalej ppsa). Rozpoznając skargę w świetle powyższych kryteriów należało ją uznać za uzasadnioną. Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, podjęcie i wykonywanie transportu drogowego wymaga uzyskania odpowiedniej licencji. W art. 1 ust. 1 tej ustawy określone zostały zasady podejmowania i wykonywania krajowego transportu drogowego, oraz krajowego niezarobkowego przewozu drogowego. Przepisów ustawy nie stosuje się w przypadkach określonych w art. 3. Jedną z przesłanek wyłączających stosowanie ustawy jest przewóz drogowy wykonywany pojazdami samochodowymi przeznaczonymi konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą – w niezarobkowym przewozie osób. W sprawie organy przyjęły, że A. M. w dniu 30.04.2009 r. wykonywał zarobkowy przewóz osób, bez licencji, co stanowi naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym, skutkujące obowiązkiem nałożenia kary 8000 zł. Zatem istotę rozstrzygnięcia, a zarazem jedyną kwestię sporną stanowiło ustalenie czy wykonywany przez A. M. w tym dniu przewóz osób miał charakter zarobkowy czy niezarobkowy. W ocenie Sądu zebrany w sprawie materiał dowodowy nie dostarcza jednoznacznych podstaw do stwierdzenia charakteru wykonywanego przez A. M. przewozu, a w szczególności organ pierwszej instancji nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego, w sposób pozwalający na uznanie iż zeznania przesłuchanych w sprawie świadków odnoszą się do osoby skarżącego. Na żadnym z protokołów przesłuchania świadka nie ma podpisu skarżącego A. M. jako osoby biorącej udział w czynnościach, a równocześnie żaden ze świadków nie był w stanie wskazać nazwiska kierującego pojazdem. W treści protokołu kontroli z dnia 30.04.2009 r. nie odnotowano żadnego nazwiska świadka, stąd też nie jest jasne czy był nim S. B. przesłuchany w tym dniu w charakterze świadka. Zauważyć też należy, że był to jedyny świadek, którego zeznania mogły wskazywać na zarobkowy charakter wykonywanego przewozu. Pozostali świadkowie wskazywali na przypadkowy charakter wykonanego przewozu i dobrowolność uiszczenia niewielkiej kwoty. Jedynie istotne treści z punktu widzenia stawianego skarżącemu zarzutu zawiera notatka urzędowa z dnia 31.07.2008 r. z której można wyczytać, że A. M. namawiał oczekujące na przystanku osoby do skorzystania z jego usług. Jednakże ani notatka urzędowa ani zapisek urzędowy nie stanowią dowodu w rozumieniu art. 75 kpa, natomiast świadek (Z. B.) słuchana co do okoliczności opisanych w tej notatce przedstawiła je nieco odmiennie. Potwierdziła, że w tym dniu została podwieziona samochodem osobowym który stał po przeciwnej stronie ulicy w kierunku do przystanku autobusowego, to ona zwróciła się do kierowcy, jak również dobrowolnie pozostawiła drobne (2,00 zł), których kierowca nie domagał się oświadczając że podwozi "przy okazji". Nie zostały przesłuchane pozostałe osoby, o których obecności w samochodzie wspomina świadek. Reasumując należy stwierdzić, że przeprowadzone postępowanie dowodowe nie spełnia wymogów określonych art. 7 oraz 8 kpa, gdyż jedynie częściowo naprowadza na okoliczności mające świadczyć o zarobkowym charakterze przewozu osób opisanego w protokole będącym podstawą wydania decyzji o nałożeniu kary na A. M. Jednakże, ani protokół, ani też późniejsze postępowanie wyjaśniające nie dostarczyły ustaleń świadczących o naruszeniu przez A. M. przepisów ustawy o transporcie drogowym, dlatego przyjętą przez organy ocenę zebranego materiału należało uznać jako przekraczającą granicę swobodnej oceny dowodów. W szczególności organ nie wskazał na żadne kryteria wg. których przyjął ocenę zarobkowego charakteru kontrolowanego przewozu: czy jest nim fakt rozliczenia kosztów paliwa, czy i jakie znaczenie dla tej oceny miał dobrowolny charakter i wysokość tych "rozliczeń". Nie dość wszechstronne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy i wydanie decyzji pomimo szeregu w/w wątpliwości narusza wyrażoną w art. 77 kpa zasadę prawdy obiektywnej, co stanowi uchybienie przepisom postępowania mogące mieć istotny wpływ na jego wynik. Z tego względu na mocy art. 145 § 1 p 1 lit. c i art. 134 ppsa Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu pierwszej instancji. O wstrzymaniu wykonania decyzji orzeczono na podstawie art. 152 ppsa.