III SA/Kr 1143/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Pasternak Sędziowie WSA Tadeusz Wołek NSA Grażyna Danielec (spr.) Protokolant Renata Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 marca 2012 r. sprawy ze skargi G. Z. na decyzję Wojewody z dnia 7 lipca 2011 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania I. skargę oddala, II. przyznaje od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na rzecz adwokata R. S. - Kancelaria Adwokacka w K, ul. [...], tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 240 zł (słownie: dwieście czterdzieści złotych) podwyższoną o podatek od towarów i usług przewidziany dla tego rodzaju czynności. Decyzją znak: [...] z dnia [...] 2011 r. Prezydent Miasta na podstawie: - art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 roku o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. Nr 139, poz.993 z 2006 r. ze zm.); - art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 - kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. Nr 98. poz. 1071 z 2000 r. ze zm.); po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego orzekł o wymeldowaniu skarżącego – G. Z. z pobytu stałego z lokalu nr [...] przy ul. A w K. W uzasadnieniu organ pierwszej instancji podniósł, w dniu 20 grudnia 2010 r. na wniosek H. M. - działającej przez pełnomocnika T. W. zostało wszczęte postępowanie administracyjne w sprawie o wymeldowanie skarżącego z pobytu stałego. W uzasadnieniu wniosku wskazano, iż skarżący w miejscu zameldowania na pobyt stały, nie zamieszkuje od ponad 2 lat, a centrum spraw życiowych skarżący skupia się poza miejscem zameldowania na pobyt stały. Organ podniósł, że w piśmie z dnia 25 lutego 2011 r. T. W. oświadczył, iż skarżący w miejscu zameldowania na pobyt stały, tj. w lokalu nr [...] przy ulicy A w K nie zamieszkuje od 2 lat. Skarżący nie dysponuje kompletem kluczy, gdyż wyprowadzając się przekazał je lokatorce nieruchomości przy ulicy A w K. W dniu 3 marca 2011 r. w urzędzie stawił się skarżący, który oświadczył, iż lokal nr [...] przy ulicy A w K wraz z kolegą wynajął od H. M., i opuścił go 2 lata temu. Wyprowadzając się opróżnił lokal ze swoich rzeczy osobistych oraz przedmiotów codziennego użytku. Wyjaśnił, iż zmiana miejsca pobytu spowodowana była stanem zdrowia jego matki, która wymagała opieki. Wówczas skarżący wyprowadził się do miejscowości B, gdzie zamieszkuje do chwili obecnej. Skarżący wyjaśnił ponadto, iż nie interesuje się lokalem, pomimo tego, iż pracuje w K, a także nie partycypuje w kosztach jego utrzymania. Organ podkreślił, iż skarżący, do nieruchomości przy ulicy A w K przyjeżdżał jedynie w celu zabrania korespondencji ze skrzynki pocztowej, jednakże nigdy nie wchodził do lokalu nr [...]. Skarżący oświadczył również, iż posiada klucze do rzeczonej nieruchomości. Przesłuchani w charakterze świadków J. P., Z. R., oraz K. K. zeznali, iż skarżący nie zamieszkuje w przedmiotowym lokalu. Ponadto T. W., oświadczył, iż skarżący nie zamieszkuje w lokalu nr [...] przy ulicy A w K od czerwca 2009 r. Skarżący opróżnił przedmiotowy lokal ze swoich rzeczy osobistych oraz przedmiotów codziennego użytku oraz przekazał komplet kluczy do przedmiotowego lokalu, lokatorce nieruchomości przy ulicy A w K. W lokalu nr [...] pozostał jedynie stary rozkładany fotel, oraz szafa, które T. W. usunął w związku z przeprowadzanym za zgodą administracji remontem w 2009 r. Organ stwierdził, że na podstawie zebranego w trakcie postępowania administracyjnego materiału dowodowego ustalono bezspornie, iż skarżący nie zamieszkuje w chwili obecnej w lokalu nr [...] przy ulicy A w K. Zdaniem organu wskazują na to zarówno zgodne wyjaśnienia stron, jak i zeznania świadków, przesłuchanych w toku prowadzonego postępowania które organ uznał jako dowód. Organ podkreślił, że skarżący nie posiada w lokalu rzeczy osobistych i rzeczy codziennego użytku oraz nie ponosi żadnych kosztów z nim związanych. Od momentu opuszczenia lokalu nr [...] przy ulicy A w K, skarżący nie interesuje się przedmiotowym lokalem, jak sam oświadczył do protokołu w dniu 3 marca 2011 r. Od momentu opuszczenia rzeczonego lokalu zamieszkuje wraz ze swoją matką w miejscowości B, gdzie skupia się jego centrum spraw życiowych. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł skarżący, który podniósł, że H. M. nie przedstawiła oryginału tytułu prawnego do zajmowanego lokalu, a jedynie kserokopię więc samo to wyklucza, w jego ocenie, wszczęcie postępowania. Ponadto podniósł, że H. M., która jest ubezwłasnowolniona od wielu lat, więc jej podpis nie ma skutków prawnych. Skarżący podkreślił, iż posiada komplet kluczy do lokalu nr [...] posiadam przez cały czas i nikomu go nie oddawał. Nie może dostać się do mieszkania z powodu zmiany zamków. Jego zdaniem mieszkanie przy ul. A nie przestało być jego centrum życiowym, nie zabierał również z mieszkania swoich rzeczy, a zmiana pobytu podyktowana była koniecznością opieki się chorą matką. Decyzją z dnia 7 lipca 2011 r. nr [...] Wojewoda na podstawie: - art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego; - art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych; utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, że jak wynika z materiału dowodowego skarżący opuścił lokal nr [...] przy ul. A w K około 2 lata temu. Ustalony stan faktyczny sprawy daje podstawę do wymeldowania skarżącego w drodze decyzji administracyjnej, w oparciu o przepis art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Skarżący opuszczając lokal nr [...] przy ul. A w K nie wykonał ciążącego na nim obowiązku wymeldowania się z tego lokalu. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżący podkreślił, iż nie można twierdzić, że skoncentrował sprawy życiowe w innym miejscu. Nadal korzysta z usług banku, przychodni i poczty w K. Zarzucił, iż wymeldowanie go ma na celu umożliwienie wykupu mieszkania od Gminy przez T. W. W odpowiedzi na skargę Wojewoda podtrzymując w całości swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie wniósł o oddalenie skargi. W piśmie z dnia 6 marca 2012 r. pełnomocnik skarżącego domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji w całości oraz uchylenia w całości poprzedzającej jej decyzji organu pierwszej instancji zarzucił: - naruszenie prawa materialnego które miało wpływ na wynik sprawy a to: art. 15 ust. 1 w zw. z art. 8 ust 1 pkt 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych w zw. z art. 25 k.c. poprzez błędną wykładnię i niezasadne przyjęcie, że skarżący opuścił miejsce swojego stałego pobytu, gdy w rzeczywistości jedynie ze względów rodzinnych przebywał poza miejscem stałego zameldowania oraz przez błędne przyjęcie, że zostały spełnione warunki uzasadniające wymeldowanie skarżącego; - naruszenie przepisów postępowania które miało istotny wpływ na treść orzeczenia a to: art. 77 § 1 k.p.a. w zw., z art. 7 k.p.a. i art. 15 ust 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych i art. 107 kpa poprzez błędną ocenę materiału dowodowego oraz niepodjęcie przez organ w toku postępowania wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego; art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. przez brak odniesienia się organu I jak i II instancji do zarzutów przedstawionych odpowiednio organom pierwszej instancji w toku postępowania oraz w odwołaniu od decyzji rozpatrywanym przez organ II instancji. Pełnomocnik ponownie podkreślił, iż opuszczenie miejsca zamieszkania przy ul. A w K przez skarżącego było wywołane jedynie faktem konieczności opieki nad chorą matką. Powyższa sytuacja trwa do chwili obecnej z uwagi na fakt, że matka skarżącego nadal wymaga stałej opieki. Brak zatem przesłanek trwałości oraz dobrowolności opuszczenia spornego lokalu o których mowa w decyzjach organu. Pełnomocnik zarzucił, iż organy administracyjne nie weryfikują faktu samowolnego opróżnienia lokalu z części rzeczy skarżącego oraz faktu, że skarżący pracuje w K, codziennie dojeżdża do chorej matki, a wszelką korespondencję np. z Sądu, organów administracji, miejsca pracy itd. odbiera pod adresem spornego lokalu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Powyższa kontrola, zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Sąd sprawując tę kontrolę rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (t. j. Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 993 ze zm.). Zgodnie z treścią art. 15 ust. 2 tej ustawy organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Oznacza to, iż do wymeldowania w trybie administracyjnym niezbędne jest spełnienie następujących przesłanek: faktyczne opuszczenie lokalu oraz niedopełnienie obowiązku wymeldowania się. Sąd pragnie podkreślić, iż zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem sądów administracyjnych spełnienie przesłanki opuszczenia przez zainteresowaną osobę dotychczasowego miejsca pobytu stałego następuje wówczas, gdy jest ono dobrowolne i wynika z jej własnej woli. Koniecznym jest zatem dokonanie oceny zamiaru osoby, która ma być wymeldowana. Niezbędnym w tej kwestii jest uwzględnienie obiektywnych przesłanek opuszczenia, takich jak: powód opuszczenia, możliwość dostępu do lokalu, wola powrotu i utrzymywania związków z miejscem stałego pobytu. Nawet jeśli przyjąć, jak chce skarżący, iż nie opuścił on lokalu, a został pozbawiony do niego dostępu poprzez zmianę zamków, podkreślić należy, iż nie podejmował on żadnych prawnych kroków, które umożliwiłyby mu powrót do lokalu. Celem decyzji o wymeldowaniu jest doprowadzenie do zgodności faktycznego miejsca pobytu osoby z miejscem rejestracji, ma więc ona charakter ewidencyjny i służy jedynie aktualizacji i doprowadzenia do zgodności pomiędzy miejscem zamieszkania, a miejscem zameldowania. Sąd chce podkreślić, iż decyzja ta nie powoduje powstania, ani utraty jakichkolwiek praw, nie ma więc żadnego wpływu na możliwość wykupu przez H. M. mieszkania przy ul. A. Zgodnie z art. 1 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych zameldowanie jest wyłącznie aktem rejestracji danych o miejscu pobytu oznaczonej osoby. Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że skarżący obecnie zamieszkuje z matką w B, jednakże - jak podkreślił - pobyt ten ma charakter czasowy, gdyż musi się matką opiekować i w przyszłości zamierza powrócić do mieszkania przy ul. A. Zamiar, to jest wola skarżącego ma znaczenie, przy ocenie, czy do opuszczenia lokalu rzeczywiście doszło, jednakże w rozpatrywanej sprawie znaczenie nadrzędne ma możliwość dostępu do lokalu. O braku możliwości dostępu do lokalu świadczy fakt, iż zamieszkujący obecnie w mieszkaniu przy ul. A T. W. oraz H. M. będąca najemcą lokalu, nie widzą możliwości aby skarżący ponownie zamieszkał w przedmiotowym lokalu. Przeprowadzone postępowanie dowodowe wykazało, iż skarżący nie ma dostępu do przedmiotowego lokalu. Nie ogniskuje tam swoich spraw życiowych, gdyż skoncentrował je w innym miejscu. Ponadto mieszkaniem się nie interesuje - jak sam zeznał do protokołu w dniu 3 marca 2011 r. obecnie nie wie co dzieje się z mieszkaniem, nie wie czy jest tam woda i prąd. Należy zatem przyjąć, że w niniejszej sprawie nastąpiło świadome, dobrowolne i trwałe opuszczenie przez skarżącego dotychczasowego miejsca pobytu stałego w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, a pozostawienie zameldowania stanowiłoby w takiej sytuacji jedynie fikcję meldunkową. Zaskarżona decyzja odpowiada więc prawu. Sąd uznał, iż w sprawie nie zostały naruszone przepisy art. 7 k.p.a. i 77 k.p.a., a organ II instancji w sposób prawidłowy ocenił zebrany materiał dowodowy nie naruszając zasady swobodnej oceny dowodów wyrażonej w art. 80 k.p.a. W związku z powyższym orzeczono o oddaleniu skargi na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). O przyznaniu wynagrodzenia dla pełnomocnika skarżącego z tytułu poniesienia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu orzeczono na podstawie art. 250 tej ustawy w zw. z § 18 ust. 1 pkt.1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy udzielonej z urzędu ( Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.).