III SA/Kr 1146/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Dąbek spr. Sędziowie NSA Wiesław Kisiel AWSA Kazimierz Bandarzewski Protokolant Urszula Ogrodzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 grudnia 2006 r sprawy ze skargi A. W. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 25 lipca 2005 r. nr : [...] w przedmiocie choroby zawodowej I uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji , II zasądza od Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania w kwocie [...] ( [...] ) złotych. Wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodka Zamiejscowego w Krakowie z dnia 13.08.2003 r., sygn. akt.: II SA/Kr 1788/00 uchylone zostały decyzje: Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] 2000 r., znak: [...] oraz Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] 2000r., znak: [...]. W wyroku Sąd stwierdził m.in., że: - Decyzja organu administracji winna zawierać uzasadnienie obejmujące ustalenia faktyczne nawiązujące do treści i oceny zgromadzonych dowodów. Wymagań takich nie spełnia uzasadnienie decyzji organu I instancji, gdyż nie wynika z niego czy u wnioskującej nie stwierdzono jednostki chorobowej z wykazu chorób zawodowych, czy też stwierdzono takie schorzenie, ale nie pozostające w związku z narażeniem zawodowym. Braku tego nie usunął organ II instancji. - Orzeczenia lekarskie nie zostały poddane żadnej weryfikacji choć ich konkluzje nie zostały praktycznie umotywowane. Z orzeczeń tych nie wynikało czy brak podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej narządu głosu jest następstwem tego, że stwierdzone schorzenie nie mieści się w ogóle w wykazie chorób zawodowych, czy też, że schorzenie to w wykazie się mieści, ale wykluczono jego związek z narażeniem, - W orzeczeniu lekarskim z dnia [...] .1999r. podano w sposób ogólny podstawy negatywnej oceny bez wyjaśnienia dlaczego analizowany materiał do takiej oceny doprowadził. Nie wiadomo co oznacza "charakter stwierdzonych zmian" i dlaczego uznano, że brak narażenia na wysiłek głosowy od 1978 r. wyklucza stwierdzenie choroby zawodowej. Jeśli choroby tej miałoby nie być już tylko dlatego, że nie jest ona wymieniona w wykazie, to nieracjonalne jest wskazywanie przyczyn wykluczających istnienie związku przyczynowego. Jeśli zaś miałby zachodzić wypadek drugi, to dla wykluczenia związku takie uzasadnienie nie jest absolutnie wystarczające. - Organy administracji nie dostrzegły, że zawarte w orzeczeniu z dnia [...] 2000 r. rozpoznanie Instytutu Medycyny i Zdrowia Środowiskowego jest odmienne od rozpoznania z orzeczenia z dnia [...] 1999 r., a przyczyny i ewentualne znaczenie tej różnicy nie zostały w ogóle wyjaśnione. Rozpatrując ponownie sprawę Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny wziął pod uwagę następujące ustalenia: A.W. była zatrudniona: - od [...] 1969 r. do [...] 1970 r. jako wychowawca świetlicy w Szkole Podstawowej Nr [...] w W., - od [...]1970 r. do [...]1971 r. jako instruktor w Domu Dzieci i Młodzieży w A., - od [...]1971 r. do [...] 1978 r. jako nauczyciel w Szkole Podstawowej Nr[...]w A. z czego lata szkolne 1971/1972 - 1975/1976 przypadają na klasy specjalne natomiast lata 1976/1977 -1977/1978 na nauczanie początkowe, - od [...]1978 r. do [...]1999 r. jako nauczyciel - bibliotekarz w Szkole Podstawowej Nr [...] w A. Praca A. W. wymagała wysiłku głosowego szczególnie podczas prowadzenia zajęć muzyki, nauczania początkowego i kształcenia specjalnego. Na stanowisku nauczyciela-bibliotekarza wysiłek głosowy był mniejszy. A. W. była badana przez jednostki orzecznicze właściwe do rozpoznawania chorób zawodowych: Centrum Medycyny Profilaktycznej Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy (obecna nazwa: Ośrodek Medycyny Pracy) oraz Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego. Placówki te wydały niżej przedstawione orzeczenia i opinie. 1. Centrum Medycyny Profilaktycznej Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w oparciu o: charakter stwierdzonych zmian w górnych drogach oddechowych, analizę kartoteki Poradni Laryngologicznej w A. prowadzonej od 1985 r. oraz brak narażenia na wysiłek głosowy od 1978r.; krótki (1969-1978) i odległy okres pracy wymagającej wysiłku głosowego wydał orzeczenie lekarskie z dnia [...] 1999 r., znak: [...] o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej narządu głosu (póz. 7). 2. Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w orzeczeniu lekarskim z dnia [...] 2000 r., znak: [...] podał, iż u A. W. rozpoznano stan po usunięciu migdałków podniebiennych oraz przewlekły prosty podsychający nieżyt błony śluzowej gardła i krtani. Charakter stwierdzonych zmian chorobowych nie upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej narządu głosu. 3. Ośrodek Medycyny Pracy w opinii lekarskiej z dnia [...] 2003r" znak: [...] przedstawił szersze uzasadnienie orzeczenia lekarskiego z dnia [...] 1999 r., znak: [...] w następujący sposób: "Pod pojęciem przewlekłych chorób narządu głosu spowodowanych wykonywaniem pracy wymagającej nadmiernego wysiłku głosowego według dawnego wykazu chorób zawodowych obowiązującego w okresie diagnozowania i orzekania pacjentki, rozumiemy organiczne zmiany w krtani, które mogą występować pod postacią zmian przerostowych, niedowładów fałdów głosowych lub guzków śpiewaczych (Dz. U. Nr 65, z dnia 6.12.1983r. póz. 294, pkt 7). Tylko taki rodzaj zmian chorobowych narządu głosu mógł być rozpatrywany i można go było wiązać przyczynowo z nadmiernym długotrwałym wysiłkiem głosowym. W badaniu laryngologicznym przeprowadzonym w tut. Ośrodku w dniu 29.07.1999 r. u pacjentki stwierdzono "przewlekły podsychający zanikowy nieżyt śluzówki gardła i krtani" oraz stan po operacji migdałków podniebiennych. Rozpoznane schorzenia śluzówek gardła i krtani oraz migdałków nie są schorzeniami wynikającymi z pracy z nadmiernym wysiłkiem głosowym - nie znajdowały się w wykazie chorób zawodowych Dz. U. Nr 65 z dnia 6.12.1983r. pkt 7. Orzeczenie o "braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej" wydano w oparciu o przeprowadzone powyższe badanie laryngologiczne oraz analizę dostarczonej przez pacjentkę dokumentacji leczenia laryngologicznego prowadzonej od 1985 roku. Na podstawie dokumentacji możemy stwierdzić, że do 1997r. opisywano jedynie przewlekłe zapalenie gardła i krtani oraz stan po operacji migdałków. Dopiero od 1997 roku stwierdzono zmiany modzelowate strun głosowych oraz ich niedomykalność, jednak stopień utrwalenia i nasilenia tych zmian nie został określony, a zmiany te nie zostały potwierdzone w badaniu laryngologicznym zarówno w Ośrodku Medycyny Pracy jak i w Instytucie Medycyny Pracy. Jeżeli zatem dwie jednostki równocześnie upoważnione do rozpoznawania chorób zawodowych I i II stopnia w badaniu przeprowadzonym w odstępie czasowym półrocznym, nie potwierdziły istnienia zmian chorobowych wynikających z pracy w narażeniu na nadmierny wysiłek głosowy, to należy uznać, iż brak jest podstaw do rozpoznania choroby zawodowej narządu głosu. Dokonana zatem ponowna analiza całości dokumentacji lekarskiej pozwala na rozpoznanie u pacjentki przewlekłego podsychającego stanu zapalnego śluzówek gardła i krtani, które jest schorzeniem nie pozostającym w związku przyczynowo-skutkowym z pracą zawodową w narażeniu na nadmierny wysiłek głosowy. Brak zatem podstaw do rozpoznania choroby zawodowej." 4. Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w opinii lekarskiej z dnia [...] 2005 r., znak: [...] przedstawił szersze uzasadnienie orzeczenia lekarskiego z dnia [...] 2000 r., znak: [...] w następujący sposób: "Wg NSA zasadniczym pytaniem jest "na jakie dokładnie schorzenie narządu głosu rzeczywiście cierpi skarżąca i czy schorzenie to odpowiada jednemu z wymienionych w pkt 7 wykazu. Odpowiadając na zadane przez Sąd pytanie wyjaśniamy, że u pani A.W. stwierdzono zmiany patologiczne w obrębie błony śluzowej gardła i krtani (w I instancji orzeczniczej pod postacią zanikowego podsychającego nieżytu, w II instancji podsychającego prostego nieżytu). Zmiany patologiczne w obrębie błony śluzowej gardła i krtani zgodnie z aktualną wiedzą nie przedstawiają klinicznych cech charakterystycznych dla organicznej patologii narządu głosu, wywołanej zawodowym nadmiernym wysiłkiem głosowym, nie figurują także w obowiązującym wykazie chorób zawodowych. W związku z powyższym brak jest zarówno przesłanek medycznych jak i prawnych do rozpoznania u Pani A.W. choroby zawodowej narządu głosu." W oparciu o wydane opinie lekarskie: Ośrodka Medycyny Pracy z dnia [...] 2003 r., znak: [...]. i Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego z dnia [...] 2005 r., znak: [...] oraz przeprowadzone postępowanie wyjaśniające Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny wydał decyzję Nr [...] z dnia [...] 2005 r., znak: [...] o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej - przewlekłej choroby narządu głosu wywołanej nadmiernym wysiłkiem głosowym, od której A.W. wniosła odwołanie. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny po zapoznaniu się z całością dokumentacji w sprawie uznał, że wydana decyzja organu I instancji jest merytorycznie uzasadniona. W sprawie orzekały dwie jednostki służby zdrowia właściwe do rozpoznawania chorób zawodowych: Ośrodek Medycyny Pracy oraz Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego, który jest jednostką naukowo-badawczą resortu zdrowia i opieki społecznej rozstrzygającą w sprawach spornych i wątpliwych, której orzeczenia są merytorycznie ostateczne. Ponadto, obie te instytucje w sposób jasny i zrozumiały przedstawiły szersze uzasadnienie swych orzeczeń. W ten sposób został wyczerpany tryb postępowania przewidziany przepisem § 9 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych. Odnosząc się do argumentów zawartych w odwołaniu A.W. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny wyjaśnił, że zarzut, iż w postępowaniu nie zostały uwzględnione uwagi A. W. oraz przedłożona dokumentacja lekarska jest bezpodstawny. Pismo A.W. z dnia [...] 2004 r. wraz z dołączoną dokumentacją zostało przesłane wraz z aktami sprawy do Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego pismem z dnia [...] 2004 r., znak: [...]. Wcześniej całość akt sprawy również została przesłana do Ośrodka Medycyny Pracy. W obu przypadkach Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny prosił jednostki orzecznicze o ponowne rozpatrzenie i zajęcie stanowiska w sprawie choroby zawodowej A.W. . Podkreślono też, że wniosek o ponowne przeprowadzenie specjalistycznych badań przez Poradnię Chorób Zawodowych nie może być uwzględniony, gdyż A.W. była badana w Ośrodku Medycyny Pracy, a następnie w Instytucie Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego - którego orzeczenia lekarskie są merytorycznie ostateczne. W ten sposób został wyczerpany tryb postępowania przewidziany przepisem § 9 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych. Mając na uwadze te argumenty Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny nie znalazł podstaw do zmiany decyzji organu I instancji i utrzymał ją w mocy. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżąca A.W. podnosi, że zaskarżona decyzja jest dla niej krzywdząca i domaga się uchylenia tej decyzji i stwierdzenia choroby zawodowej. W skardze zarzuca, że parokrotnie podnoszone przez nią uwagi dotyczące postępowania poprzedzającego wydanie poprzednich decyzji nie zostały uwzględnione. Przy orzekaniu o chorobie zawodowej przez Poradnię Chorób Zawodowych nie wykonano badań stroboskopowych, a to badanie wykazuje niedomykalność strun głosowych, które typizowane jest w poz. 7 wykazu chorób zawodowych będącego załącznikiem do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18.11. 1983r. w sprawie chorób zawodowych. Ponadto Skarżąca podnosi, że nie została wnikliwie rozpatrzona dokumentacja lekarska, w tym opinie dwóch poradni specjalistycznych. Podejmując decyzję oparto się na istniejących i zaskarżonych orzeczeniach lekarskich i nie przeprowadzono dodatkowego postępowania wyjaśniającego. Nie uwzględniono również kwestii zawartych w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego- Ośrodka Zamiejscowego w Krakowie. W dalszym ciągu nie wykazano faktycznych przyczyn odmowy stwierdzenia choroby zawodowej. Organ wydający decyzję dokonał nadinterpretacji obowiązujących przepisów stosując wykładnię na niekorzyść Strony. Odpowiadając na uwagi, wnioski oraz żądania wnoszone przez Stronę ograniczał się jedynie do lakonicznych stwierdzeń, że nie mogą być one uwzględnione. Do skargi dołączono cztery kserokopie z badań lekarskich wykonanych przez Poradnie Foniatryczne. W odpowiedzi na skargę Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny wniósł o jej oddalenie i wyjaśnił, że :przedłożona Państwowemu Powiatowemu Inspektorowi Sanitarnemu przez Skarżącą przy piśmie z dnia [...] 2004r. dokumentacja medyczna z Poradni Foniatrycznej z dnia [...] 1999r i z dnia [...]1999r. , ze Szpitala w B./ bez daty / oraz Poradni Foniatrycznej Szpitala Wojewódzkiego w B. z dnia [...] 2000 r. została przekazana wraz z aktami sprawy do Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego pismem (dnia [...] 2004 r., znak : [...] / 2004 celem ponownego rozpatrzenia sprawy udzielenia odpowiedzi "na jakie dokładnie schorzenie narządu głosu rzeczywiście cierpi skarżąca i czy schorzenie to odpowiada jednemu z wymienionych w pkt. 7 wykazu" chorób zawodowych i w odpowiedzi na to pytanie uzyskano wyjaśnienia [...] 2005r. Jeżeli zatem dwie jednostki upoważnione do rozpoznawania chorób zawodowych I i II stopnia w badaniu przeprowadzonym w odstępie czasowym półrocznym, nie potwierdziły zmian chorobowych wynikających z pracy w narażeniu na nadmierny wysiłek głosowy, to należy uznać, iż brak jest podstaw do rozpoznania choroby zawodowej narządu głosu. Brak zatem podstaw do rozpoznania choroby zawodowej". Dołączony do skargi wynik badania Poradni Foniatrycznej Szpitala w B. [...]2004 r zawiera taką samą informację jak wynik badania w tej samej Poradni z dnia [...] 2000 roku, który znany był jednostkom orzekającym w tej sprawie. Brak pełnego zwarcia fonacyjnego w części środkowej głośni nie jest schorzeniem wymienionym w cyt. wykazie chorób zawodowych. Ponadto takie schorzenie nie zostało potwierdzone w badaniach wykonanych w OMP jak i w Instytucie Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego. Pozostałe dokumenty medyczne dołączone do skargi także znane były jednostkom orzekającym. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W ocenie sądu wydane w niniejszej sprawie decyzje administracyjne naruszają prawo. Stosownie do §1 ust. 1 Rozporządzenia Rady Ministrów dnia 18.11.1983r. w sprawie chorób zawodowych (Dz.U. nr 65, poz. 294 z późn. zm.), "za choroby zawodowe uważa się choroby określone w wykazie chorób zawodowych stanowiącym załącznik do rozporządzenia, jeżeli zostały spowodowane działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących w środowisku pracy". Na pojęcie choroby zawodowej składają się zatem dwa elementy: istnienie schorzenia wymienionego w przedmiotowym wykazie oraz istnienie związku przyczynowego objętej wykazem choroby z warunkami wykonywanej pracy. W pozycji 7 wykazu chorób zawodowych wymieniono "przewlekłe choroby narządu głosu związane z nadmiernym wysiłkiem głosowym (guzki śpiewacze, niedowłady strun głosowych, zmiany przerostowe)". Jeżeli zatem u danej osoby stwierdzone zostanie tego typu schorzenie, stanowi ono chorobę zawodową w rozumieniu cytowanych przepisów, o ile spowodowane zostało działaniem czynników szkodliwych w środowisku pracy. Zgodnie z treścią § 10 cyt. powyżej Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18.11.1983r. w sprawie chorób zawodowych, podstawą wydania przez inspektora sanitarnego decyzji w sprawie choroby zawodowej jest orzeczenie lekarskie wydane przez upoważnioną jednostkę służby zdrowia i wyniki dochodzenia epidemiologicznego. Opierając się na orzeczeniach lekarskich, orzekające w niniejszej sprawie organy administracyjne stwierdziły, że skoro dwie upoważnione do rozpoznawania chorób zawodowych jednostki służby zdrowia nie znalazły podstaw do rozpoznania choroby zawodowej, również inspektor sanitarny nie mógł wydać pozytywnej decyzji. Podnieść jednak należy, że przedmiotowe orzeczenia lekarskie wydawane na użytek postępowania w sprawie chorób zawodowych są w istocie opiniami w rozumieniu art. 84 §1 kpa (tak m.in. NSA w wyroku z 21 września 2001r., sygn. akt I S.A. 2870/00; z dnia 14 kwietnia 1999r., sygn. akt I S.A. 1931/98; z dnia 5 listopada 1998r., sygn. akt I S.A. 1200/98, LEX nr 45833) i jak każdy dowód winny być przez organ wszechstronnie ocenione. Bez tej opinii bądź sprzecznie z tą opinią organ administracji nie może dokonać we własnym zakresie rozpoznania choroby i ustalenia, czy rozpoznane schorzenie mieści się w wykazie chorób zawodowych. Nie oznacza to zwolnienia organu orzekającego od obowiązku dokonania oceny opinii biegłego w granicach wskazanych w art. 80 kpa. Organ nie może oprzeć rozstrzygnięcia na opinii lekarskiej lakonicznej, nie zawierającej przekonywającego uzasadnienia, bądź sprzecznej z przepisami prawa. Mając taką opinię, organ zobowiązany jest wezwać biegłych lekarzy do uzupełnienia opinii w kierunku przez siebie wskazanym bądź z urzędu zasięgnąć opinii innej placówki naukowej służby zdrowia z zakreśleniem jej okoliczności, jakie winny być w opinii ustalone. Tymczasem w niniejszej sprawie orzeczenia lekarskie nadal nie spełniają wskazanych powyżej wymogów. Uzasadnienia orzeczeń lekarskich nadal są zbyt lakoniczne. Powoduje to wątpliwości co do powodów, które spowodowały tej treści rozstrzygnięcia. Lekarze nie dokonali należytej weryfikacji i oceny dokumentacji lekarskiej przedstawionej przez stronę i nie ustosunkowali się do zawartej w niej diagnozy. W orzeczeniu IMP w ogóle nie odwołano się do wyników badań przedkładanych przez skarżącą, zarówno w samym orzeczeniu z [...] 2000r., jak i jego uzupełnieniu z [...] 2003r. Sam fakt, że - jak pisze organ w zaskarżonej decyzji a zwłaszcza w odpowiedzi na skargę - dokumentacja medyczna przedkładana przez stronę była przesyłana do biegłych lekarzy, nie jest wystarczający skoro biegli się do niej w ogóle nie ustosunkowali. W orzeczeniu OMP z [...]1999r. powołano się wprawdzie na analizę kartoteki Poradni Laryngologicznej w A., a następnie w uzupełniającym uzasadnieniu (pismo z dnia [...] 2003r.) odwołano się do "przedłożonej przez pacjentkę dokumentacji leczenia laryngologicznego od 1985r.", jednakże ograniczono się jedynie do przytoczenia treści tej dokumentacji ("dopiero od 1997r. stwierdzono zmiany modzelowate strun głosowych oraz ich niedomykalność, jednak stopień ich utrwalenia i nasilenia nie został określony"), a nie dokonano szczegółowego uzasadnienia przyczyn rozbieżności ustaleń uzyskanych w tej dokumentacji w porównaniu z diagnozą OMP i IMP, ograniczono się bowiem jedynie do krótkiego skwitowania stwierdzeniem, że "zmiany te nie zostały potwierdzone w badaniu laryngologicznym, zarówno w OMP jak i w IMP". Wobec odmiennej treści diagnozy biegli powinni szczególnie starannie się do tego ustosunkować wyjaśniając, z czego może wynikać fakt, że w przedłożonej dokumentacji lekarskiej rozpoznaje się pewne zmiany chorobowe, a w orzeczeniach OMP i IMP tych schorzeń się nie stwierdza. Nie można zatem uznać, że w/w orzeczenia lekarskie mogły stanowić prawidłową podstawę do wydania rozstrzygnięć przez organ administracyjny. W kontekście przedstawionych powyżej zarzutów wydane w niniejszej sprawie opinie lekarskie budzą uzasadnione wątpliwości co do ich wiarygodności. Nie mogły one zatem stanowić wystarczającej podstawy do wydanych w sprawie decyzji administracyjnych. Wobec powyższego przyjąć należy, że decyzje organów obu instancji zapadły bez należytego wyjaśnienia sprawy, co naruszyło art. 7 i art. 77 §1 kpa. Nie wykonano więc w sposób należyty wskazań Sądu, naruszając art. 153 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Przeprowadzone zatem w przedmiotowej sprawie postępowanie administracyjne było dotknięte wadami. Stwierdzone przez Sąd uchybienia proceduralne, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 litera c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ustawy, stanowią podstawę do uchylenia decyzji obu instancji. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zasądzona kwota stanowi zwrot kosztów przejazdu skarżącej do sądu, zgodnie z art. 205 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy administracyjne winny w sposób prawidłowy i wyczerpujący przeprowadzić postępowanie administracyjne poprzedzające wydanie rozstrzygnięcia w przedmiocie choroby zawodowej, uwzględniając w tym zakresie zawarte powyżej wskazówki Sądu. Dopiero wydane w oparciu o takie postępowanie rozstrzygnięcie nie będzie obarczone wadami prawnymi. Mając powyższe na uwadze, Sąd orzekł jak w sentencji.