III SA/Kr 1164/10

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 3 grudnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. B. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 29 lipca 2010 r. nr [...] w przedmiocie wydania prawa jazdy postanawia: przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżący w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagał się zwolnienia od kosztów sądowych. Objaśniając swoją sytuację rodzinną podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z zona i małoletnim synem. Określając majątek swego gospodarstwa domowego uwidocznił, że poza jedenastoletnim samochodem marki VW Golf z 1999 r. o wartości szacunkowej ok. 12 tyś. zł nie posiada innych przedmiotów wartościowych, nieruchomości ani zasobów pieniężnych. Miesięczne dochody gospodarstwa domowego oszacował na kwotę 1200 zł netto swojego wynagrodzenia za pracę.. Uzasadniając swoje starania zaakcentował, że ma na utrzymaniu żonę która nie pracuje zawodowo oraz 17 miesięczne dziecko. Skarżący z małżonką mieszka w domu rodziców. W takiej sytuacji przy zarobkach 1200 zł netto nie stać go na poniesienie kosztów sadowych bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje: Stosownie do art. 252 ppsa w związku z art. 246 §1 pkt. 2 osoba fizyczna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym m.in. poprzez zwolnienie od kosztów sadowych (art. 245 §3 ppsa) o ile – poza wnioskiem (art. 243 ppsa) - złoży oświadczenie którym wykaże, że nie jest wstanie ponieść opłat za jego czynności w postępowaniu przed sądami administracyjnymi bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 §1 pkt. 2 ppsa). Oświadczenie to zgodnie z wolą ustawodawcy ma być "dokładne" (art. 252 ppsa) a owa dokładność stopniowana jest przekonaniem sądu i referendarza, że strona podnoszone przez siebie okoliczności "wykazała". Zgodnie natomiast z art. 255 ppsa jeżeli oświadczenie strony okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych względnie wzbudzi wątpliwości można zażądać od strony dodatkowych oświadczeń oraz przedłożenia dokumentów źródłowych. Zestawienie tych przepisów pozwala dojrzeć przyjętą przez ustawodawcę konstrukcję prawną, która opiera się na założeniu, że jeżeli oświadczenie strony pozwala na zorientowanie się w sytuacji strony i nie wzbudza jakichś istotnych wątpliwości to tym samym nie ma obowiązku wzywania strony o składanie dodatkowych oświadczeń i przedkładanie dokumentów źródłowych. Konkludując należy stwierdzić, że jeżeli na podstawie przyjętego oświadczenia sąd dojdzie do przekonania, że ma do czynienia z osobą "biedną" w potocznym tego słowa znaczeniu lub jeśli stwierdzi, że wymagane koszty postępowania pozostają w takiej dysproporcji z deklarowanym przez nią stanem majątkowym, że strony nie będzie stać na ich poniesienie to może wydać rozstrzygniecie bez konieczności prowadzenia dalszych czynności. Odnosząc te uwagi do realiów niniejszej sprawy należy stwierdzić, że skarżący złożył oświadczenie o jakim mowa w art. 252 ppsa wskazując na swój stan rodzinny, majątek, aktualną wysokość i źródło dochodów. Oświadczenia są wystarczające dla oceny aktualnych możliwości płatniczych strony. Sytuacja skarżącego jawi się jako nieszczególna. Tak bowiem należy postrzegać rodzinę ze znikomym majątkiem (tzn. starym jedenastoletnim samochodem) i niewielkim dochodem. Z zasad doświadczenia życiowego wynika, że pozostające do dyspozycji rodziny skarżącego środki finansowe wystarczają na skromną egzystencję trzyosobowej rodziny nawet jeśli zamieszkując w domu rodziców nie ponosi wydatków mieszkaniowych. Po pierwsze taka wysokość dochodu w przeliczeniu na osobę w rodzinie oscyluje wokół progu ubóstwa wyznaczonego przepisami ustawy o pomocy społecznej. A po drugie nie można tracić z pola widzenia, tej części wyjaśnień skarżącego gdzie wskazuje, że na utrzymaniu ma 17 miesięczne dziecko. Taki wiek niemowlęcia wiąże się bowiem ze zwiększonymi wydatkami choćby na zapewnienie mu odpowiedniej diety, odżywek, pieluch, środków pielęgnacyjnych etc. Zarazem trudno w takiej sytuacji czynić małżonce skarżącego zarzut, że nie czyni starań mających na celu poprawienie sytuacji bytowej rodziny, bo z przyczyn obiektywnych jest to utrudnione. Biorąc to wszystko pod uwagę udzielono skarżącemu pomocy o którym to prawie traktują przepisy Oddziału 2 Rozdziału 3 Działu V ustawy z dnia 30 czerwca 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zwalniając go zgodnie z wnioskiem od kosztów sadowych i w związku z tym orzeczono jak w sentencji podstawie art. 246 §1 pkt. 2 ppsa w związku z art. 245 §3 ppsa.