III SA/Kr 1189/10

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 26 listopada 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. S. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi A. S. na decyzję Rektora Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej z dnia 23 sierpnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyjęcia na I rok studiów postanawia: I. zwolnić skarżącego od kosztów sądowych, II. ustanowić dla skarżącego adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka. Skarżący w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagał się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Oświadczył, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z jakimkolwiek kwalifikowanym pełnomocnikiem. Objaśniając swoją sytuację rodzinną podał, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo. Określając swój majątek wskazał, że w jego skład wchodzi jedynie mieszkanie o powierzchni 37,35 m2 "do Wiosny 2011". Nie posiada zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. Swoje miesięczne dochody oszacował na kwotę 1270 zł. Uzasadniając swoje starania podniósł, że jest "z urzędu emerytem", posiada umiarkowany stopień niepełnosprawności. Cierpi na wskazywane problemy zdrowotne. Wyjaśnił, że od 1 marca 2010 r. otrzymuje 792 zł netto emerytury. Z przyznanych 1270 zł strącane jest bowiem 330 zł na podatek i komornika. Powiada, że na utrzymanie, energię i wodę przeznacza ok. 200 zł. Poniżej 100 zł musi rezerwować na leki. Do tego dochodzą wydatki na książki, zeszyty i ksero. W konsekwencji tego wszystkiego miesięcznie zostaje mu ok. 200 zł. Wskazując na to podniósł, że prowadząc jednoosobowe gospodarstwo domowe nie jest w stanie bez uszczerbku na zdrowiu ponieść kosztów sądowych ani opłacić pełnomocnika z wyboru. Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje: Stosownie do art. 252 ppsa w związku z art. 246 §1 pkt. 1 osoba fizyczna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym o ile – poza wnioskiem (art. 243 ppsa) - złoży również oświadczenie którym wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Oświadczenie to zgodnie z wolą ustawodawcy ma być "dokładne" (art. 252 ppsa) a owa dokładność stopniowana jest przekonaniem sądu i referendarza, że strona podnoszone przez siebie okoliczności "wykazała". Zgodnie natomiast z art. 255 ppsa jeżeli oświadczenie strony okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych względnie wzbudzi wątpliwości można zażądać od strony dodatkowych oświadczeń oraz przedłożenia dokumentów źródłowych. Zestawienie tych przepisów pozwala dojrzeć przyjętą przez ustawodawcę konstrukcję prawną, która opiera się na założeniu, że jeżeli oświadczenie strony pozwala na zorientowanie się w sytuacji strony i nie wzbudza jakichś istotnych wątpliwości to tym samym nie ma obowiązku wzywania strony o składanie dodatkowych oświadczeń i przedkładanie dokumentów źródłowych. Konkludując należy stwierdzić, że jeżeli na podstawie przyjętego oświadczenia sąd dojdzie do przekonania, że ma do czynienia z osobą "biedną" w potocznym tego słowa znaczeniu lub jeśli stwierdzi, że wymagane koszty postępowania pozostają w takiej dysproporcji z deklarowanym przez nią stanem majątkowym, że strony nie będzie stać na ich poniesienie to może wydać rozstrzygniecie bez konieczności prowadzenia dalszych czynności. W realiach niniejszej sprawy skarżący złożył oświadczenie o jakim mowa w art. 252 ppsa. Oświadczenie to jest wystarczające do oceny jego możliwości płatniczych. Skarżący nie należy do osób zamożnych. Tak bowiem należy postrzegać osobę w podeszłym wieku, z problemami zdrowotnymi, samotnie gospodarującą, z niewielkim majątkiem i niskim dochodem obciążonym zajęciami komorniczymi. Z zasad doświadczenia życiowego wynika, że środki jakie skarżący ma do dyspozycji po opłaceniu wskazywanych kosztów utrzymania wystarczają na opędzenie podstawowych potrzeb życia codziennego i skromną egzystencję. Nie można tracić z pola widzenia także i tego, że równocześnie skarżący inicjuje trzy postępowania sądowadaministracyjne. Uwzględniając to wszystko udzielono zatem skarżącemu pomocy o którym to prawie traktują przepisy oddziału 2 rozdziału III działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekając jak w sentencji na podstawie art. 246 §1 pkt. 1 ppsa w związku z art. 245 §2 ppsa.