III SA/Kr 1201/09
PostanowienieWSA w Krakowie2011-04-28
Skład orzekający: Sędzia WSA Barbara Pasternak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sprawie dotyczącej choroby zawodowej, w której skarżący jest ustawowo zwolniony z kosztów sądowych, należy umorzyć postępowanie w części dotyczącej wniosku o zwolnienie od tych kosztów?Ratio decidendi
Postępowanie w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej choroby zawodowej należy umorzyć, ponieważ skarżący jest z nich ustawowo zwolniony na mocy art. 239 pkt 1 lit. "c" PPSA. Wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu powinien zostać uwzględniony, jeśli dochody strony nie pozwalają na opłacenie pełnomocnika z wyboru bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata po wniesieniu sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego, który oddalił jego pierwotny wniosek. Wniosek dotyczył sprawy o chorobę zawodową, w której wcześniej wyrok sądu stał się prawomocny. Skarżący przedstawił swoją sytuację finansową, wskazując na dochody swoje i żony oraz syna, a także wydatki na leki i alimenty. Sąd rozpoznał wniosek w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata.Rozstrzygnięcie
Sąd umorzył postępowanie w części obejmującej żądanie zwolnienia od kosztów sądowych i przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym przez ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Barbara Pasternak po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym wniosku S. D. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata po wniesieniu sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K. z dnia 25 lutego 2011 r. w dniu 28 kwietnia 2011 r. w sprawie ze skargi S. D. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 5 października 2009 r., nr: [...] w przedmiocie choroby zawodowej postanawia I. umorzyć postępowanie w części obejmującej żądanie zwolnienia od kosztów sądowych II. przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym przez ustanowienie adwokata
Wyrokiem z dnia 8 czerwca 2010r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. oddalił skargę S. D. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 5 października 2009r. nr: [...]. Skarżący nie złożył w terminie siedmiu dni wniosku o sporządzenia uzasadnienia i dlatego wyrok ten stał się prawomocny z dniem 9 lipca 2010r.
W dniu 4 stycznia 2011 r. skarżący złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Oświadczył, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z jakimkolwiek kwalifikowanym pełnomocnikiem. Określając majątek swój i osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym, wyjaśnił, że 90 metrowy dom przekazał synowi za dożywocie. Skarżący wskazał, że nie posiada zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. Dochody swego gospodarstwa domowego określił w ten sposób, że on sam uzyskuje dochód 1.259,34 zł netto, żona 830 zł netto, a syn pomiędzy 3.800-4000 netto przy czym niekiedy sięgają one kwoty nawet 5.500 zł. Ponadto skarżący podkreślił, że w jego ocenie sprawa jest zawiła i wskazał, że na leki wydają z żoną od 100 zł do 200 zł miesięcznie, zaś syn płaci 1.000 zł miesięcznie alimentów.
Referendarz sądowy WSA w K. postanowieniem z dnia 25 lutego 2011r. oddalił w całości wniosek skarżącego, który wniósł sprzeciw od tego orzeczenia.
Ponieważ na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący podał dochody swojego syna M., lecz nie wskazał syna jako osoby pozostającej ze skarżącym we wspólnym gospodarstwie domowym, zarządzeniem z dnia 31 marca 2011r. wezwano skarżącego do złożenia oświadczenia, czy jego syn pozostaje ze skarżącym we wspólnym gospodarstwie domowym. W odpowiedzi na wezwanie S. D. w piśmie opatrzonym datą 12 kwietnia 2011 r. oświadczył, że jego syn M. D. nie pozostaje z nim we wspólnym gospodarstwie domowym, ponieważ w związku z pracą przebywa w W. lub K. i tam wynajmuje mieszkanie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), w skrócie "ppsa", prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Art. 245 § 2 ppsa stanowi, że prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Natomiast zgodnie z art. 245 § 3 ppsa prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
Wyjaśnić trzeba, że zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. "c" ppsa nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach dotyczących chorób zawodowych, świadczeń leczniczych oraz świadczeń rehabilitacyjnych. Zaskarżona przez S. D. decyzja dotyczyła choroby zawodowej. Dlatego skarżący korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych, co oznacza, że nie musi on wnosić opłat sądowych jak i ponosić wydatków. Zatem postępowanie w zakresie zwolnienia skarżącego od kosztów sądowych było bezprzedmiotowe i należało je umorzyć na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 ppsa. Umorzenie postępowania w tym zakresie nie jest orzeczeniem niekorzystnym dla skarżącego, gdyż nie nakłada na niego obowiązku ponoszenia kosztów sądowych, lecz potwierdza, że skarżący jest zwolniony od kosztów na mocy samej ustawy i nie jest do tego potrzebne orzeczenie sądu.
Odnośnie wniosku skarżącego o ustanowienie adwokata Sąd ustalił, że na dochody gospodarstwa domowego skarżącego składają się emerytura skarżącego i jego żony, co daje miesięcznie kwotę 2.131,55 zł. Z zasad doświadczenia życiowego wynika, że środki finansowe, jakimi skarżący dysponuje, wystarczają jedynie na zapewnienie podstawowego utrzymania dla dwóch osób i nie są wystarczające do opłacenia kosztów kwalifikowanego pełnomocnika.
Skoro zaś skarżący nie jest w stanie bez uszczerbku dla swego koniecznego utrzymania opłacić kosztów pełnomocnika z wyboru, to należało przyznać mu pełnomocnika z urzędu. Dlatego orzeczono jak w punkcie drugim sentencji na podstawie art. 260, 243 § 1, 244 § 1, 245, 246 § 1 pkt 2 ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło