III SA/Kr 1224/06
WyrokWSA w Krakowie2007-04-17
Skład orzekający: Bożenna Blitek, Kazimierz Bandarzewski, Wiesław Kisiel
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy żołnierzowi zawodowemu, którego jednostka wojskowa została przeniesiona do miejscowości pobliskiej, a on sam nadal mieszka w pierwotnej miejscowości, przysługuje ryczałt z tytułu przeniesienia służbowego, jeśli nie nastąpiło jego faktyczne przesiedlenie?Ratio decidendi
Żołnierzowi zawodowemu, który nie przesiedlił się do nowej miejscowości pełnienia służby ani do miejscowości pobliskiej, a jedynie jego jednostka wojskowa została przeniesiona, nie przysługuje ryczałt z tytułu przeniesienia służbowego. Kluczowe jest faktyczne przesiedlenie się żołnierza, a nie tylko zmiana miejsca stacjonowania jednostki. Przepisy dotyczące należności pieniężnych żołnierzy zawodowych muszą być stosowane ściśle według ich brzmienia.Stan faktyczny
Skarżący, mjr Z. S., złożył wniosek o wypłatę ryczałtu z tytułu przeniesienia służbowego, argumentując, że jego jednostka wojskowa została przeniesiona z K. do R. (miejscowości pobliskiej). Organy administracji odmówiły wypłaty, wskazując, że skarżący nadal mieszka w K. i nie nastąpiło jego faktyczne przesiedlenie. Skarżący odwołał się, twierdząc, że przeniesienie jednostki jest równoznaczne z przesiedleniem. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, uznając, że brak faktycznego przesiedlenia uniemożliwia przyznanie ryczałtu.Rozstrzygnięcie
Skargę oddala.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Bożenna Blitek (spr.) Sędziowie: AWSA Kazimierz Bandarzewski, NSA Wiesław Kisiel Protokolant: Urszula Ogrodzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 kwietnia 2007 r. sprawy ze skargi Z. S. na decyzję Dowódcy [...] Korpusu [...] w K. z dnia 4 sierpnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wypłaty ryczałtu z tytułu przeniesienia służbowego skargę oddala.
Z. S. zamieszkały wraz z rodziną w K. złożył w dniu [...].05.2006r. wniosek o wypłacenie mu "ryczałtu z tytułu przeniesienia z m. K. do m. R." w oparciu o art. 104 § 1 w związku z art. 86 ustawy z dnia 11 września 2003r. o służbie żołnierzy zawodowych (Dz. U. Nr 179, poz. 1750) i § 3 ust. 1 pkt 3, § 5 oraz § 10 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 28 maja 2004r. w sprawie należności żołnierzy zawodowych za przeniesienia i podróże służbowe (Dz. U. Nr 140, poz. 1487).
Decyzją Nr [...] z dnia [...].06.2006 r. Dowódca Jednostki Wojskowej Nr [...] w R. - nie przyznał mjr Z. S. ryczałtu z tytułu przeniesienia służbowego.
Na uzasadnienie tej decyzji organ I instancji podał, że Z. S. nadal mieszka wraz z rodziną w K., gdzie jest zameldowany na pobyt stały od 1998 r. i nie został przeniesiony do żadnej innej jednostki wojskowej, a jedynie jego jednostka [...] została przeniesiona z dniem 01.07.2003 r. z miejscowości K. do miejscowości R., która jest miejscowością pobliską, albowiem granice administracyjne miasta K. znajdują się w linii prostej w odległości nie większej niż trzydzieści kilometrów od granic administracyjnych miejscowości R.
Od tej decyzji odwołał się Z. S. zarzucając, że posiadanie domu, czy też zamieszkiwanie z rodziną na pobyt stały w miejscowości pobliskiej nie stanowi przeszkód do wypłaty świadczenia, o które się ubiega. Podkreślił, że ubiega się o wypłatę ryczałtu z tytułu przeniesienia na podstawie przepisów rozporządzenia, które podał we wniosku.
Decyzją Nr [...] z dnia 04.08.2006 r. Dowódca [...] Korpusu [...] w wyniku rozpatrzenia w/w odwołania utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Na uzasadnienie podano, że zgodnie z definicją zawartą w § 2 pkt 4 rozporządzenia jako przeniesienie służbowe traktuje się wyznaczenie żołnierza na stanowisko służbowe poza miejscowością stanowiąca siedzibę jednostki wojskowej (lub wydzielonego pododdziału), w której żołnierz zajmował ostatnio stanowisko służbowe. Z. S. pełnił i pełni obowiązki służbowe w tej samej jednostce [...], a więc nie ma zastosowania § 5 ust. 1 cyt. wyżej rozporządzenia, gdyż nie nastąpił fakt samego przeniesienia służbowego. Podniesiono, że nie ma zastosowania także § 11 tego rozporządzenia, albowiem nastąpiła zmiana stałego miejsca stacjonowania [...], jednak odwołujący się nie przesiedlił się do miejscowości R.
Od decyzji złożył skargę Z. S., który zarzucił, że dokonał przesiedlenia, ponieważ przesiedlił się wraz z jednostką do miejscowości R. w przeciwieństwie do części kadry zawodowej, która nadal wykonuje swe obowiązki w K. ([...]). Zarzucił, że "cały czas bazowano na ustawie i rozporządzeniu Ministra Obrony Narodowej w/w, które obowiązują dopiero od dnia 1 lipca 2004r. W konsekwencji skarga zmierza do uchylenia zaskarżonej decyzji oraz o uchylenie decyzji ją poprzedzającej.
W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji podkreślając, że skarżący nie spełnił warunku pozwalającego na przyznanie mu wnioskowanego ryczałtu, gdyż nie nastąpiło przeniesienie służbowe i skarżący nadal pełni służbę w tej samej jednostce.
Na rozprawie w dniu 17 kwietnia 2007 r. skarżący wyjaśnił m.in., że rozumie "przesiedlenie" w ten sposób, że jego biuro w siedzibie jednostki w K. zostało spakowane i przewiezione wraz z urządzeniami kancelaryjnymi do nowej siedziby jednostki w R., czyli - jego zdaniem - "przesiedlenie" to zmiana miejsca pracy i oświadczył, że on sam wraz z rodziną mieszka w dalszym ciągu w K. Skarżący podniósł, że uważa, iż został przeniesiony służbowo i przesiedlił się z kancelaria.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Wojewódzki Sąd Administracyjny zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. (Dz. U. nr 153, poz. 1270) - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.) sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269) kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jednocześnie w oparciu o art. 134 § 1 p. p.p.s.a Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. W ramach tej kognicji Sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania.
Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Poza sporem pozostaje stan faktyczny sprawy, a mianowicie to, że z dniem 1 lipca 2003 roku Jednostka Wojskowa Nr [...] została przeniesiona z miejscowości K. do [...] miejscowości R., że skarżący przed dniem 1 lipca 2003r, jak i po tej dacie pełnił służbę w tej jednostce wojskowej i jednocześnie mieszkał i mieszka nadal w miejscowości K., a także to, że granice administracyjne miejscowości R. pozostają w odległości mniejszej niż 30 km od granic administracyjnych K.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zwraca uwagę na to, że podstawowym aktem prawnym regulującym sytuację prawną żołnierzy zawodowych jest ustawa z dnia 11 września 2003r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. Nr 179, poz. 1750 z późn. zm.), która w art. 1 pkt 4 mówi, że "ustawa określa zasady otrzymywania uposażenia i innych należności pieniężnych przez żołnierzy zawodowych".
Rozdział 5 tej ustawy zatytułowany "Uposażenie i inne należności pieniężne żołnierzy zawodowych" stanowi m.in.:
"Art. 71. 1. Żołnierze zawodowi otrzymują uposażenie i inne należności pieniężne określone w u stawie. (...)
Art. 86. 1. Żołnierzowi zawodowemu przeniesionemu do pełnienia zawodowej służby wojskowej w innej miejscowości albo skierowanemu do wykonywania zadań służbowych poza stałym miejscem pełnienia służby lub miejscem zamieszkania przysługują należności za przeniesienia i podróże służbowe.
2. Minister Obrony Narodowej, w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw pracy, określi, w drodze rozporządzenia, wysokość oraz tryb przyznawania należności za przeniesienia i podróże służbowe, z uwzględnieniem sposobu obliczania czasu podróży służbowej oraz rodzaju należności i sposobu ustalania ich wysokości oraz terminów i trybu wypłaty tych należności."
Na podstawie art. 86 ust. 2 powołanej ustawy zostało wydane Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 28 maja 2004r. w sprawie należności żołnierzy zawodowych za przeniesienia i podróże służbowe (Dz. U. Nr 140, poz. 1487), które m.in. określa:
"§ 2. Użyte w rozporządzeniu określenia oznaczają:
4) przeniesienie służbowe - wyznaczenie żołnierza na stanowisko służbowe poza miejscowością stanowiącą siedzibę jednostki wojskowej lub wydzielonego pododdziału, w której żołnierz zajmował ostatnio stanowisko służbowe;
5) miejscowość pobliska - miejscowość, której granice administracyjne znajdują się w linii prostej, w odległości nie większej niż trzydzieści kilometrów od granic administracyjnych miejscowości, w której żołnierz zajmuje stanowisko służbowe."
W § 3 tego aktu wykonawczego wymieniono należności, jakie z tytułu tak określonego przeniesienia służbowego żołnierzowi przysługują, a § 6 i § 7 cyt wyżej Rozporządzenia reguluje kwestię należności w przypadku żołnierza, który w związku z przeniesieniem służbowym przesiedlił się na pobyt stały do nowego miejsca pełnienia służby lub miejscowości pobliskiej".
Nadto należy zwrócić uwagę na § 11 Rozporządzenia:
"Przepisy §3-10 stosuje się odpowiednio do żołnierza, który przesiedlił się do innej miejscowości w związku ze zmianą stałego miejsca stacjonowania jednostki wojskowej lub wydzielonego pododdziału."
Zarówno cyt. wyżej ustawa jak i wymienione Rozporządzenie nie podają definicji "przesiedlenia". W tej sytuacji ustalenie treści tego pojęcia należy szukać poza tymi aktami prawnymi, I tak ze Słownika Języka Polskiego PWN Tom II L-P, Wwa 1988r. wynika, że: "przesiedlić, przesiedlać - przenieść kogoś na inne miejsce stałego pobytu, zamieszkania", a to oznacza, że pojecie to dotyczyć może zmiany miejscowości w rozumieniu miejsca zamieszkania, a nie zmiany miejsca pracy, jak chce tego skarżący.
Omawiane rozporządzenie weszło w życie z dniem 1 lipca 2004 r. i było poprzedzone rozporządzeniem Ministra Obrony Narodowej z dnia 5 kwietnia 2001 r. w sprawie należności żołnierzy za podróże i przeniesienia służbowe (Dz. U. Nr 32, poz. 372). Należy zauważyć, że rozporządzenie z dnia 5 kwietnia 2001 r. w podobny sposób definiowało przeniesienie służbowe (§ 2 pkt 5), a co do pojęcia miejscowości pobliskiej (§ 2 pkt 6) odwoływało się do art. 22 ust. 6 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 1996r, Nr 86, poz. 433, z późn. zm.):
"Za miejscowość pobliską uważa się miejscowość, do której czas dojazdu publicznymi środkami transportu przewidziany w rozkładzie jazdy, łącznie z przesiadkami, nie przekracza w obie strony dwóch godzin, licząc od stacji (przystanku) najbliższej miejsca pełnienia służby do stacji (przystanku) najbliższej miejsca zamieszkania. Do czasu tego nie wlicza się dojazdu do i od stacji (przystanku) w obrębie miejscowości, z której żołnierz dojeżdża, oraz miejscowości, w której wykonuje obowiązki służbowe".
Rozdział 4 rozporządzenia z dnia 5 kwietnia 2001 r. regulował według tytułu: "Należności za przeniesienia służbowe" i nie definiował pojęcia "przesiedlenia", ale z § 26 wynikało, że chodzi o zmianę miejsca zamieszkania, a nie miejsca pracy, gdyż mowa była o należnościach dla żołnierza zawodowego, "który w związku z przeniesieniem służbowym przesiedlił się na pobyt stały do nowego miejsca pełnienia służby lub miejscowości pobliskiej". I w wypadku tego aktu wykonawczego Sąd zwraca uwagę na treść § 31:
"Przepisy § 23-30 stosuje się odpowiednio do żołnierza zawodowego, który przesiedlił się do innej miejscowości w związku:
1) ze zmianą stałego miejsca stacjonowania jednostki wojskowej lub wydzielonego pododdziału,
2) z otrzymaniem decyzji o przydziale pierwszej osobnej kwatery stałej lub innego samodzielnego lokalu mieszkalnego po powołaniu go do służby stałej."
Przytaczając powyższe przepisy Wojewódzki Sąd Administracyjny zwraca uwagę, że w sytuacji skarżącego nie mogą mieć zastosowania, albowiem istotą tego sporu jest fakt, że skarżący nie przesiedlił się do innej miejscowości -mieszkał i mieszka w K. Skarżący nie został też przeniesiony służbowo, gdyż pełnił i pełni służbę w Jednostce Wojskowej Nr [...], natomiast nastąpiła zmiana stałego miejsca stacjonowania Jednostki Wojskowej Nr [...] z miejscowości K. do pobliskiej miejscowości R.
Mając na względzie powyższe ustalenia Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że organy administracyjne nie naruszyły prawa stwierdzając brak podstaw prawnych do przyznania skarżącemu wnioskowanych należności pieniężnych. Sąd zwraca uwagę także na treść wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29.01.2002r, sygn. akt II SA 2094/01 (opubl. LEX nr 82789): "Przepisy dotyczące uposażenia żołnierzy muszą być wykładane i stosowane ściśle z ich brzmieniem". Treść tego orzeczenia - zdaniem Sądu - ma zastosowanie nie tylko w zakresie uposażenia, ale także w przypadku innych należności pieniężnych przysługujących żołnierzom.
W oparciu o powyższe - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie skargi nie uwzględnił, a przeto na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł-jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło