III SA/Kr 1238/23
WyrokWSA w Krakowie2024-04-11
Skład orzekający: Elżbieta Czarny-Drożdżejko, Janusz Kasprzycki, Ewelina Dziuban
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ ewidencyjny jest zobowiązany do aktualizacji danych w ewidencji gruntów i budynków, jeśli wnioskodawca kwestionuje prawidłowość danych wprowadzonych podczas modernizacji, a dane te dotyczą klasyfikacji budynku według KŚT i rodzaju użytku gruntowego?Ratio decidendi
Organ ewidencyjny nie jest zobowiązany do samodzielnego ustalania dominującej funkcji budynku czy rodzaju użytku gruntowego, jeśli dane te podlegają ocenie i ustaleniu przez inne organy (np. administracji budowlanej). Modernizacja ewidencji ma na celu odzwierciedlenie stanu prawnego ustalonego w innych trybach. W przypadku wniosku złożonego po terminie na zgłoszenie uwag do projektu operatu, traktowany jest on jako wniosek o zmianę danych, a ciężar udowodnienia zasadności wniosku spoczywa na wnioskodawcy. Wpis w ewidencji ma charakter deklaratoryjny i nie kształtuje nowego stanu prawnego.Stan faktyczny
Skarżąca kwestionowała decyzję Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego utrzymującą w mocy decyzję Starosty Bocheńskiego o odmowie aktualizacji informacji w ewidencji gruntów i budynków. Chodziło o zmianę użytku gruntowego na działkach nr 2 i 1 z "Bi – inne tereny mieszkaniowe" oraz zmianę rodzaju budynku o ID 111 z "pozostały budynek mieszkalny" na "pozostały budynek niemieszkalny". Skarżąca zarzucała nieprawidłowości w procesie modernizacji ewidencji, ingerencję w prawo własności oraz błędną kwalifikację budynku i gruntu.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Elżbieta Czarny-Drożdżejko Sędziowie: WSA Janusz Kasprzycki (spr.) Asesor WSA Ewelina Dziuban Protokolant: specjalista Anna Chwalibóg po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 kwietnia 2024 r. sprawy ze skargi T. G. na decyzję Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 15 maja 2023 r. nr IG-II.7221.42.2023.UK w przedmiocie odmowy aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków oddala skargę.
Uzasadnienie:
Zaskarżoną przez T. G., zwaną dalej skarżącą, decyzją z dnia 15 maja 2023 r., znak: IG-II.7221.42.2023.UK, Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego Dz.U. z 2023 r., poz. 775 ze zm., zwanej dalej skrócie - k.p.a.) oraz art. 7b ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2021 r., poz. 1990 ze zm., zwanej dalej Prawem geodezyjnym i kartograficznym), utrzymał w mocy decyzję Starosty Bocheńskiego z dnia 14 lutego 2023 r., znak: GK-EG.6620.111.90.2021.GŁ, w przedmiocie odmowy aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów w przedmiocie wykreślenia na działkach nr 2 i 1, położonych w obrębie ewidencyjnym B., gmina L. użytku gruntowego Bi – inne tereny mieszkaniowe oraz zmiany rodzaju budynku o ID.111 określonego w KŚT jako pozostały budynek mieszkalny.
Powyższa decyzja zapadła w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:
Decyzją z 29 kwietnia 2022 r., znak: GK-EG.6620.111.90.2021.GL, Starosta Bocheński orzekł o odmowie aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków w przedmiocie zmiany użytku gruntowego na działkach nr 2 i 1 położonych w obrębie ewidencyjnym B., gmina L. oraz atrybutów opisowych budynków nr ID 11.
Decyzją z 24 czerwca 2022 r., znak: IG-II.7221.84.2022.UK, Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego uchylił ww. decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.
Zdaniem organu odwoławczego stan faktyczny przedstawiony przez wykonawcę modernizacji oraz zgromadzona w sprawie dokumentacja nie wskazywały jednoznacznie na dominującą funkcję niemieszkalną budynku. Orzeczenie Starosty Bocheńskiego nie zostało poparte dokumentacją architektoniczno-budowlaną, która umożliwiłaby potwierdzenie dominującej funkcji budynku, zatem konieczne stało się przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego.
Decyzją z dnia 14 lutego 2023 r., znak: GK-EG.6620.111.90.2021.GL, Starosta Bocheński orzekł ponownie o odmowie aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków w przedmiocie wykreślenia na działkach nr 2 i 1 położonych w obrębie ewidencyjnym B., gmina L. użytku gruntowego Bi - inne tereny mieszkaniowe oraz zmiany rodzaju budynku o lD.111 określonego w KŚT jako pozostały budynek niemieszkalny.
W odwołaniu od powyższej decyzji T. G., reprezentowana
przez pełnomocnika, podniosła w szczególności, że organ pierwszej instancji dokonując modernizacji dopuścił się zmiany danych dotyczących użytków gruntowych na nieruchomości wbrew zapisom ustawy, dokonał nieuprawnionej ingerencji w prawo własności poprzez zmianę powierzchni nieruchomości oraz zmianę rodzaju budynku. Organ nie dokonał także oględzin nieruchomości ani nie wykonał prac geodezyjnych w terenie na przedmiotowych działkach, które to pozwoliłyby w sposób prawidłowy dokonać ustaleń koniecznych dla prawidłowego wyjaśnienia przedmiotowej sprawy.
Opisaną na wstępie decyzją z dnia 15 maja 2023 r. Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
Organ odwoławczy wyjaśnił, że prowadzenie przez starostę operatu ewidencji gruntów i budynków regulują przepisy Prawa geodezyjnego i kartograficznego
oraz rozporządzenia Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 27 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2021 r., poz. 1390 – zwanego dalej rozporządzenie w sprawie ewidencji gruntów i budynków).
Organ ustalił, że w latach 2019 - 2020 na terenie obrębu B. została przeprowadzona w trybie art. 24a Prawa geodezyjnego i kartograficznego modernizacja ewidencji gruntów i budynków. W jej toku projekt operatu opisowo
-kartograficznego podlegał wyłożeniu do wglądu zainteresowanych na 15 dni roboczych od 6 do 27 listopada 2020 r. w siedzibie Starostwa Powiatowego w Bochni. Informacja o miejscu i terminie wyłożenia była wywieszona na tablicy ogłoszeń Urzędu Gminy L. i w Starostwie Powiatowym w Bochni oraz ogłoszona w prasie o zasięgu krajowym, czyli zgodnie z art. 24a ust. 5 Prawa geodezyjnego i kartograficznego. W okresie wyłożenia każdy, czyjego interesu prawnego dotyczyły dane ujawnione w projekcie operatu opisowo - kartograficznego mógł zgłaszać uwagi do tych danych. Skarżąca nie skorzystała z przysługującego jej prawa i nie zapoznała się z nowymi danymi ewidencyjnymi przedstawionymi w projekcie.
Informacja Starosty Bocheńskiego, że projekt operatu modernizacji ewidencji gruntów i budynków stał się operatem ewidencyjnym, ukazała się w Dzienniku Urzędowym Województwa Małopolskiego 31 grudnia 2020 r., poz. 8799 oraz Biuletynie Informacji Publicznej Starostwa Powiatowego. Skarżąca nie skorzystała z prawa wniesienia zarzutów w terminie 30 ni od ukazania się ww. dokumentacji, dopiero pismem z 16 września 2021 r. wystąpiła do Starosty o weryfikację ustaleń dokonanych podczas modernizacji ewidencji gruntów i budynków i dokonanie ponownych pomiarów i sprawdzenie stanu faktycznego sposobu użytkowania nieruchomości, gdyż budynek nr [...] jest budynkiem mieszkalnym. Skarżąca wskazała, że w części budynku w ramach prowadzonej działalności wynajmowane są pokoje, tj. miejsca krótkotrwałego zakwaterowania i nie jest to hotel i nigdy nie był, a powierzchnia użytkowa przeznaczona na działalność gospodarczą wynosi (po dokonanych pomiarach) 55 m2 i dotyczy jedynie drugiego poziomu domu, którym jest poddasze w skosach.
Zdaniem organu odwoławczego, biorąc pod uwagę przepis art. 24a ust. 12 Prawa geodezyjnego i kartograficznego oraz termin wniesienia pisma, organ pierwszej prawidłowo uznał, iż stanowi ono wniosek o dokonanie zmian danych w ewidencji gruntów i budynków dotyczący aktualizacji danych ewidencyjnych działek nr 2 i 1 położonych w obrębie ewidencyjnym B. w zakresie użytku gruntowego "Bi" oraz atrybutów opisowych budynku ID 111 ujawnionych w wyniku przeprowadzonej modernizacji ewidencji gruntów i budynków, podlegający rozpatrzeniu w trybie art. 24 Prawa geodezyjnego i kartograficznego.
W wyniku modernizacji ujawniono w ewidencji gruntów i budynków w działce nr 1 budynek o nr ID 111 o następujących atrybutach: adres – B. [...], rodzaj wg KŚT -"pozostałe budynki niemieszkalne", o dwóch kondygnacjach nadziemnych i jednej kondygnacji podziemnej i o powierzchni zabudowy 434 m2.
Obecnie w ewidencji gruntów i budynków na działce nr 1 o powierzchni 0,3454 ha wykazany jest użytek gruntowy: "Bi" inne tereny zabudowane o pow. 0,3454 ha. Użytek "Bi" ujawniono w wyniku przeprowadzonej modernizacji ewidencji gruntów i budynków. Przed modernizacją w działce wykazany był użytek "Br-RIVa" grunty rolne zabudowane o pow. 0,16 ha oraz "RIVa" grunty orne o pow. 0,19 ha. W działce nr 2 o powierzchni 0,43 ha wykazany jest użytek gruntowy: "Bi" inne tereny zabudowane o pow. 0,03 ha, "RIVa" grunty orne o pow. 0,19 ha i "LslV" las o pow. 0,23 ha.
W piśmie z 26 stycznia 2022 r. wykonawca modernizacji wyjaśnił, że prace geodezyjne i kartograficzne w modernizacji zostały wykonane prawidłowo. Podczas wywiadu terenowego wykonanego podczas modernizacji budynek o nr ewidencyjnym 111 został zaliczony jako inny budynek pełniący funkcję hotelu. W opinii wykonawcy taka funkcja budynku jest przeważająca. Dodatkowo potwierdzają to strony internetowe, które zawierają opis przedmiotowego budynku (w piśmie przywołane liczne strony internetowe).
Organ wskazał nadto, że zgodnie z art. 20 ust.1 pkt 2 Prawa geodezyjnego
i kartograficznego ewidencja gruntów i budynków w zakresie budynków obejmuje informacje dotyczące: ich położenia, przeznaczenia, funkcji użytkowych i ogólnych danych technicznych. Z kolei § 18 ust. 1 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków wskazuje, iż danymi ewidencyjnymi dotyczącymi budynku jest m.in. "rodzaj budynku według Klasyfikacji Środków Trwałych (KŚT). Dopuszczalne wartości tego atrybutu zostały określone w modelu pojęciowym danych ewidencji gruntów i budynków, stanowiącym załącznik nr 6 do tego rozporządzenia.
Według KŚT budynki dzieli się na "budynki mieszkalne" i "budynki niemieszkalne". Pośród "budynków niemieszkalnych" wyszczególnione "pozostałe budynki niemieszkalne", do których zalicza się m.in.: hotele i podobne budynki krótkotrwałego zakwaterowania, domy wypoczynkowe oraz pozostałe budynki zakwaterowania turystycznego. Natomiast do rodzaju "budynków mieszkalnych" zalicza się budynki, których co najmniej połowa całkowitej powierzchni użytkowej jest wykorzystywana do celów mieszkalnych oraz rodzaj ten nie obejmuje hoteli i podobnych budynków krótkotrwałego zakwaterowania sklasyfikowanych w rodzaju "pozostałych budynków niemieszkalnych". Zatem, co istotne w przedmiotowej sprawie, konieczne stało się określenie dominującej funkcji budynku (rodzaju budynku według KŚT). Ustalenie powyższego jest możliwe w oparciu o dokumentację architektoniczno - budowlaną budynku.
Organ wyjaśnił, że ustawodawca nałożył na organ ewidencyjny obowiązek rejestrowania tej wartości, ale nie wyposażył go w narzędzia do jej ustalenia samodzielnie, zatem w przypadku wątpliwości w tej kwestii wymagane jest pozyskanie rozstrzygającego stanowiska właściwego organu. Starosta wskazuje różne źródła wiedzy o przeważającej funkcji budynku. Tylko organ administracji budowlanej jest władny w sposób wiążący określić kategorię budynku w świetle przepisów prawa budowlanego i w ten sposób pośrednio określić wartość KŚT dla ewidencji gruntów i budynków (por. też wyrok NSA z dnia 16 stycznia 2017 r. sygn. akt l OSK 429/15).
Organ odwoławczy zauważył, że Starosta powtórnie rozpatrując sprawę przeprowadził postępowanie wyjaśniające. Zwrócił się do wnioskodawcy o przedłożenie dokumentacji architektoniczno-budowlanej, na podstawie której budynek o ID 111 usytuowany na działce nr 1 został przebudowany i decyzji pozwolenia na rozbudowę budynku, a także o wyjaśnienie, czy po zakończeniu przebudowy budynku zakończonej zawiadomieniem z 8 lipca 2003 r. Starosty Bocheńskiego dokonano dalszej przebudowy oraz czy dokonano zgłoszeń dotyczących zmiany sposobu użytkowania budynku lub jego części. Dnia 12 lipca 2022 r. skarżąca przedłożyła projekt koncepcyjny architektoniczny oraz projekt techniczny z planem realizacyjnym rozbudowy budynku mieszkalnego B. [...]. Nie przedłożyła natomiast decyzji pozwolenia na rozbudowę tego budynku, oświadczyła również, że nie dokonywała żadnych zgłoszeń dotyczących zmiany sposobu jego użytkowania.
W toku postępowania ustalono, że decyzją z 11 lipca 1996 r., znak: RBN-7351/1X/5/96 zatwierdzono projekt rozbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego o pow. 294 m2; dnia 27 czerwca 2003 r. skarżąca złożyła zawiadomienie o zamiarze przystąpienia do użytkowania obiektu budowlanego wykonanego na podstawie pozwolenia na budowę z 11 lipca 1996 r., znak: [...]; z kolei pismem z 8 lipca 2003 r., znak: [...], Wydział Architektury i Budownictwa Starostwa poinformował skarżącą o przyjęciu zgłoszenia bez uwag. Ponadto dnia 4 września 2017 r. skarżąca złożyła wniosek - zgłoszenie robót budowlanych o zmianę sposobu użytkowania (cyt.) "części budynku mieszkalnego (agroturystycznego) jednorodzinnego z dotychczasowego przeznaczenia agroturystyka prowadzona w budynku mieszkalnym jednorodzinnym na rodzinny dom pomocy". Na zgłoszeniu widnieje adnotacja pracownika "Przyjęto bez sprzeciwu 12.10.2017". Z załączonej dokumentacji architektoniczno-budowlanej wynikają podstawowe parametry budynku: powierzchnia zabudowy 442,06 m2 oraz łączna powierzchnia adaptowana pod Rodzinny Dom Opieki 400,90 m2.
Jak zauważył organ odwoławczy, organ ewidencyjny uzyskał również opinie PINB z dnia 23 grudnia 2022 r. z której wynika, że "(...) budynek mieszkalny od strony wejścia składa się: z gospodarczej kuchni, sypialni i pomieszczenia biurowego, nad starą częścią budynku poddasze nieużytkowe, które służy jako schowek. Ustalono, że nad rozbudowaną częścią wykonano: antresolę, po stronie zachodniej w skosach dachu - 3 pokoje, łazienkę, pomieszczenie gospodarcze
oraz dodatkowe pomieszczenie łazienki, natomiast po stronie wschodniej - 3 pokoje oraz łazienkę. W części rozbudowanej w piwnicy: basen, pochylnię dla osób niepełnosprawnych, łazienkę z pralką oraz suszarką, w kolejnym pomieszczeniu umieszczono urządzenia do ćwiczeń oraz maszynownię do basenu, w części przyziemia starej części budynku mieszkalnego - łazienkę z sauną, łazienkę, kotłownię oraz pomieszczenie JK garażowe na dwa samochody z dwoma bramami wjazdowymi. W poziomie parteru pod antresolą w części rozbudowanej: kuchnię z jadalnią, spiżarkę, po stronie zachodniej pokój z łazienką i garderobą, po stronie wschodniej pokój z łazienką przechodnią do drugiego pokoju". Dodatkowo z treści przesłanego protokołu z czynności kontrolnych wynika, iż w pokojach znajdujących się na poddaszu, w jego zachodniej części znajdują się 3 pokoje w skosach. Dwa z nich wyposażone są w łóżka, w każdym po 2, natomiast w trzecim znajduje się leżanka. Znajduje się również pomieszczenie gospodarcze, które pełni funkcję schowka na pościel. W poziomie parteru po stronie zachodniej znajduje się pokój wyposażony w 5 łóżek, łazienkę i garderobę. Po stronie wschodniej znajduje się pokój z łazienką przechodnią do drugiego pokoju. Pokoje wyposażone w lodówki, mikrofalę i czajnik. PINB stwierdził, iż projektowana rozbudowa budynku została usytuowana od strony północnej istniejącego obiektu - budynku mieszkalnego i połączona z nią częścią komunikacyjną.
Na podstawie zgromadzonego przez organ pierwszej instancji materiału dowodowego organ odwoławczy ustalił, że skarżąca dwukrotnie dokonywała przebudowy budynku o ID 111 położonego na działce nr 1, jednak z dokumentacji geodezyjnej znajdującej się w zasobie powiatowego ośrodka dokumentacji geodezyjnej nie wynika, aby właścicielka przedmiotowego budynku, zarówno po jego przebudowie zakończonej w 2003 r. jak również w 2017 r. wykonała inwentaryzację powykonawczą. Tym samym nie dopełniła obowiązku wynikającego z art. 22 ust. 2 Prawa geodezyjnego i kartograficznego, zgodnie z którym na właścicielu nieruchomości ciąży obowiązek zgłaszania zmian danych objętych ewidencją gruntów i budynków w terminie 30 dni, licząc od dnia ich powstania. Z kolei brak w zasobie powiatowego ośrodka dokumentacji geodezyjnej aktualnej dokumentacji, tj. inwentaryzacji budynku (po jego rozbudowie) spowodował, że budynek był błędnie wykazany w ewidencji w zakresie jego ogólnych danych technicznych, a w szczególności jego powierzchni zabudowy, co narusza przepis art. 20 ust. 1 pkt 2 Prawa geodezyjnego i kartograficznego oraz § 18 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków (w zakresie konturu budynku i jego pola powierzchni zabudowy). Aktualizację danych ewidencyjnych budynku umożliwiła przeprowadzona modernizacja ewidencji. Wykonawca modernizacji określił powierzchnie zabudowy budynku zgodnie z § 18 ust. 2 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków.
Organ odwoławczy podał, że rozbudowa budynku oraz zmiana jego sposobu użytkowania potwierdzona podczas modernizacji i w toku prowadzonego postępowania administracyjnego umożliwia wykazanie w ewidencji rodzaju budynku wg KŚT. O rodzaju budynku wg KŚT jako "pozostałego budynku niemieszkalnego" zdecydowały zarówno zgromadzona w sprawie dokumentacja architektoniczno-budowlana jak i stan faktycznego użytkowania budynku:
- opinia PINB z 23 grudnia 2022 r. sporządzona na podstawie kontroli budynku, potwierdzająca rozbudowę budynku mieszkalnego w latach 1996 - 2003 z oświadczeniem skarżącej, że w budynku cyt. "prowadzę działalność gospodarczą polegającą na krótkotrwałym wynajmie przez okres ok. 7 lat";
- zaświadczenie Wójta Gminy L. z 16 lutego 2022 r. o zmianie wpisu do ewidencji obiektów w których świadczone są usługi hotelarskie w Gminie L., z którego wynika, iż skarżąca- przedsiębiorca, świadczy usługi hotelarskie w obiekcie "A." B. nr [...] o zgłoszonej liczbie miejsc noclegowych 14 i 7 pokojach;
- wniosek z 4 września 2017 r. skarżącej - zgłoszenie robót budowlanych o zmianę sposobu użytkowania cyt. "części budynku mieszkalnego (agroturystycznego) jednorodzinnego z dotychczasowego przeznaczenia agroturystyka prowadzona w budynku mieszkalnym jednorodzinnym na rodzinny dom pomocy". Z dokumentacji architektoniczno-budowlanej wynikają natomiast podstawowe parametry budynku: powierzchnia zabudowy 442,06 m2 oraz łączna powierzchnia adaptowana pod Rodzinny Dom Opieki 400,90 m2;
- ogłoszenia i opinie umieszczane na stronach internetowych ([...], booking.pl, interhome.pl, hometogo.pl) reklamujące ten obiekt na wynajem jako: 8 (lub 7) pokojowy dom 750 m2 na 3 poziomach lub jako "dom wakacyjny B. , "A.", "750 m2 kurort" .
Według organu ww. okoliczności wskazują, że budynek B. nr [...] zgodnie z KŚT ma prawidłowo określony rodzaj jako "pozostały budynek niemieszkalny", gdyż pośród "budynków niemieszkalnych" wyszczególnione są: "pozostałe budynki niemieszkalne", do których zalicza się m.in.: hotele i podobne budynki krótkotrwałego zakwaterowania, domy wypoczynkowe oraz pozostałe budynki zakwaterowania turystycznego. Rodzinny Dom Opieki zgłoszony przez skarżącą jako sposób jego użytkowania zaliczony jest do grupy w KŚT jako budynek krótkotrwałego zakwaterowania, dom wypoczynkowy czy pozostały budynek zakwaterowania turystycznego. Budynku tego nie można natomiast zakwalifikować, zgodnie z oczekiwaniem wnioskodawcy, do rodzaju "budynków mieszkalnych", gdyż rodzaj ten nie obejmuje hoteli i podobnych budynków krótkotrwałego zakwaterowania. Budynek ten nie spełnia definicji "budynku mieszkalnego" zawartej w KŚT (cyt.): "jako obiektu budowlanego, którego co najmniej połowa całkowitej powierzchni użytkowej jest wykorzystywana do celów mieszkalnych. W przypadku, gdy mniej niż połowa całkowitej powierzchni użytkowej wykorzystywana jest na cele mieszkalne, budynek taki klasyfikowany jest jako niemieszkalny zgodnie z jego przeznaczeniem".
Nadto powierzchnia użytkowa budynku w części pełniącej funkcję mieszkalną dla jego właścicielki jest zdecydowanie mniejsza niż powierzchnia użytkowa budynku pełniąca funkcję związaną z najmem budynku jako obiektu krótkotrwałego zakwaterowania czy domu wypoczynkowego. Ocena taka wynika z załączonej dokumentacji architektoniczno-budowlanej, zgodnie z którą: powierzchnia zabudowy to 442,06 m2, a łączna powierzchnia adaptowana pod Rodzinny Dom Opieki 400,90 m2 (w tym powierzchnia użytkowa objęta zmianą sposobu użytkowania: piwnica - 236,30 m2 i parter 164,60 m2. Nadto najmem objęta jest też antresola położona nad rozbudowaną częścią budynku, gdzie znajduje się m.in. 6 pokoi, łazienki, pomieszczenia gospodarcze - o czym świadczy szczegółowy opis zawarty w opinii PINB z 22 grudnia 2022 r. oraz zaświadczenie Wójta Gminy L. z 16 lutego 2022 r. o zmianie wpisu do ewidencji obiektów w których świadczone są usługi hotelarskie w Gminie L., z którego wynika, iż skarżąca - przedsiębiorca, świadczy usługi hotelarskie w obiekcie .A." B. nr [...] o zgłoszonej liczbie miejsc noclegowych 14 i 7 pokojach.
Z uwagi na powyższe organ uznał, że rodzaj budynku położonego na działce nr 1 podczas modernizacji ewidencji gruntów i budynków został określony zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Taki rodzaj budynku determinuje z kolei użytek gruntowy wykazany na części działek 1 i 2 jako "Bi" - inne tereny mieszkaniowe. Zgodnie bowiem z załącznikiem nr 1 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków, definiującym poszczególne rodzaje użytków gruntowych, do użytku gruntowego "inne tereny zabudowane - Bi" zalicza się grunty: zajęte pod budynki inne niż mieszkalne, przemysłowe lub magazynowe oraz budowle lub urządzenia związane z tymi budynkami, w szczególności: kotłownie, zbiorniki, przewody naziemne, place składowe, place postojowe i manewrowe, ogrodzenia, śmietniki, składowiska odpadów; oraz grunty położone między budynkami, budowlami i urządzeniami, lub w bezpośrednim sąsiedztwie tych budynków i urządzeń i niewykorzystywane w innym celu, który uzasadniałby zaliczenie ich do innej grupy użytków gruntowych, w tym zajęte pod rabaty i kwietniki.
Odnosząc się do zarzutów odwołania organ skazał, że są one bezzasadne. Organy ewidencji nie są bowiem kompetentne do zmian zapisów ewidencyjnych co do kategorii budynku, bez uprzednich rozstrzygnięć organów administracji budowlanej, a zgromadzona w sprawie dokumentacja architektoniczno - budowlana jednoznacznie dowodzi, jaka jest przeważająca funkcja budynku, a zatem jaki jest rodzaj budynku wg KŚT. Tym samym żądanie przeprowadzenia dodatkowych oględzin nieruchomości przez geodetę uprawnionego nie znajduje uzasadnienia.
Ponadto żądanie sprostowania wprowadzonych zmian w ewidencji gruntów i budynków w ramach modernizacji nie jest możliwe w obecnym stanie prawnym i faktycznym bez przedłożenia przez strony postępowania dokumentacji geodezyjnej (sporządzonej w oparciu o załącznik Nr 1 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków), przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, która potwierdzałaby odmienny niż wykazany w modernizacji użytek gruntowy "Bi" oraz jego zasięg. W operacie ewidencyjnym odnośnie do działek nr 1 i 2 obręb B. wykazany jest stan aktualny, tj. zgodny z dokumentacją państwowego zasobu geodezyjnego - kartograficznego i stanem faktycznym. Wprowadzony wpis dezaktualizuje odnoszący się do tych danych wpis wcześniejszy. Jego zmiana jest zatem możliwa jedynie w oparciu o późniejszy co do daty powstania lub obowiązywania jeden z dokumentów o jakich mowa w art. 23 ust. 1 - 4 Prawa geodezyjnego i kartograficznego w związku z art. 24 ust. 2a pkt 1 tej ustawy. W toku prowadzonego postępowania skarżąca nie przedłożyła innej dokumentacji architektoniczno-budowlanej, niż dokumentacja zgromadzona w sprawie. Nie udokumentowała zatem innych parametrów budynku niż wykazane w ewidencji.
Jak podał organ bezzasadne są oczekiwanie skarżącej, że starosta w ramach postępowania przeprowadzi oględziny połączone z pomiarem powierzchni użytkowych pomieszczeń budynku przez geodetę uprawnionego, bo to do wnioskodawcy, a nie do organu ewidencyjnego należy udokumentowanie żądanej zmiany. Podobnie niezasadne są argumenty przedstawione w piśmie skarżącej z dnia 8 maja 2023 r. dotyczące przeprowadzenia ponownej weryfikacji przez organ i wykonawcy modernizacji i powoływanie się na ustalenia organu w stosunku do innej nieruchomości, nie będącej przedmiotem toczącego się postępowania.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżąca zarzuciła organowi naruszenie przepisów:
- art. 20 ust. 1 pkt. 2 Prawa geodezyjnego i kartograficznego w zw. z art. 24 ust. 2b w zw. z art. 24 ust. 2c tej ustawy, polegające na tym, że odmowa aktualizacji nieprawidłowo wprowadzonych danych zawartych w Ewidencji Gruntów i Budynków, w wyniku modernizacji ewidencji gruntów dokonanej przez organ I instancji, stworzyła stan, dla którego brak jest dokumentacji geodezyjnej i czym dokonano nieuprawnionej ingerencji w prawo własności skarżącej poprzez zmianę rodzaju budynku z budynku mieszkalnego na pozostały budynek niemieszkalny;
- art. 20 ust 1 pkt. 1 w zw. z art 24 ust 2b w zw. z art 24 ust 2c Prawa geodezyjnego i kartograficznego, polegające na tym, że odmowa aktualizacji nieprawidłowo wprowadzonych danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków, w wyniku modernizacji ewidencji gruntów dokonanej przez organ 1 instancji, stworzyła stan, dla którego brak jest dokumentacji geodezyjnej i czym dokonano nieuprawnionej ingerencji w prawo własności poprzez zmianę powierzchni nieruchomości stanowiącej działkę nr 1 obr. ew. [...] B. stanowiącą własność skarżącej;
- art. 20 ust. 3 "Prawa geodezyjnego i kartograficznego w zw. z § 4 i § 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 12 września 2012 r. w sprawie gleboznawczej klasyfikacji gruntów (zwanego dalej: rozporządzeniem w sprawie gleboznawczej klasyfikacji gruntów) w zw. z art 24 ust 2c Prawa geodezyjnego i kartograficznego, polegające na tym, że odmowa aktualizacji nieprawidłowo wprowadzonych danych w ewidencji gruntów i budynków usankcjonowała stan, w którym wbrew zapisom przedmiotowej ustawy dokonano zmiany danych dotyczących rodzaju rolnych użytków gruntowych na nieruchomości stanowiącej działkę 1 obr. ew. [...] B., dla których zmiany przewidziany jest odrębny tryb postępowania poprzez modernizację nieruchomości stanowiącej ww. działkę i w konsekwencji zmianę oznaczenia tejże nieruchomości z gruntów ornych (RlVa) i gruntów rolnych zabudowanych (Br-RIVa), na oznaczenie Bi - inne tereny zabudowane wobec braku zmiany użytków gruntowych na ww. nieruchomości;
- § 45 ust. 1 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków w zw. z art 24 ust 2c Prawa geodezyjnego i kartograficznego poprzez odmowę wyeliminowania nieprawidłowych danych, wprowadzonych w ramach przeprowadzonej modernizacji ewidencji gruntów i budynków w zakresie działek 2 i nr 1 położnych w miejscowości B., gmina L., w szczególności poprzez odmowę wykreślenia na działkach nr 2 i 1 obr. ew. B., gm. L. użytku gruntowego BI – inne tereny mieszkaniowe oraz odmowę zmiany rodzaju budynku mieszkalnego o faktycznym określonego w KŚT jako pozostały budynek mieszkalny, podczas gdy nieprawidłowe nr dane i niezgodne ze stanem faktycznym i prawnym;
- § 29 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków w zw. art 20 ust 1 pkt. 1 i 2 w zw. z art 24 ust. 2b w zw. z art 24 ust 2c Prawa geodezyjnego i kartograficznego, poprzez uznanie, że modernizacja gruntów i budynków wykonana w 2020 r. została przeprowadzona prawidłowo i odmowę aktualizacji nieprawidłowo wówczas wprowadzonych danych, podczas gdy modernizacja nie nastąpiła na podstawie źródeł danych, które mogą być wykorzystywane przy takich czynnościach według rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków;
- art. 20 ust. 1 pkt. 1 i 2 w zw. z art. 24 ust. 2b w zw. z art. 24 ust. 2c Prawa geodezyjnego i kartograficznego w zw. z § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 3 października 2016 r. w sprawie Klasyfikacji Środków Trwałych (KŚT) oraz pkt. 3 załącznika do rozporządzenia KŚT poprzez uznanie, że częściowa zmiana przeznaczenia budynku na Rodzinny Dom Pomocy, która została zgłoszona przez skarżącą, uzasadnia kwalifikację budynku jako "pozostałego budynku niemieszkalnego", podczas gdy Rodzinny Dom Pomocy jest formą niepublicznego, rodzinnego domu opieki społecznej, który należy zakwalifikować jako budynek mieszkalny wg KŚT;
- art. 22 ust. 2 Prawa geodezyjnego i kartograficznego, polegającego na uznaniu przez organ II instancji, że skarżąca nie dopełniła obowiązku dotyczącego zgłaszania zmian danych objętych ewidencją gruntów i budynków w terminie 30 dni po wykonanych adaptacjach z 2003 oraz 2017 r., podczas gdy skarżąca nie była do tego zobowiązana, bo przeznaczenie budynku nie zmieniło się;
- art. 8 § 1 i 2 k.p.a. w zw. z art. 107 § 1 pkt. 6 oraz § 3 k.p.a. poprzez wadliwe uzasadnienie skarżonej decyzji, w szczególności brak w skarżonej decyzji stosownego uzasadnienia faktycznego i prawnego, polegający na braku wskazania faktów, które organ uznał za udowodnione i dowodów na jakich oparł się ustalając w toku przeprowadzonego postępowania w sprawie stan faktyczny oraz brak wskazania przyczyn dla których innym dowodom odmówił waloru wiarygodności i mocy dowodowej, co jednocześnie utrudnia złożenie środka zaskarżenia;
- art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie w sposób dokładny stanu faktycznego, a to szczególnie przez brak wskazania dowodów na których oparł się organ wydając skarżoną decyzję, w tym brak uzasadnienia dlaczego organ wyjaśnienia wykonawcy modernizacji ewidencji gruntów i budynków złożone na zarzuty skarżącej konsekwentnie uznaje za wiarygodne i polegające na prawdzie, chociaż są sprzeczne z materiałem dowodowym zgromadzonym w sprawie, zwłaszcza z wyjaśnieniami skarżącej oraz przedłożonymi przez nią dokumentami, jak również z opinią PINB w B.;
- art. 77 § 1 k.p.a. i art. 7 k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie wszechstronnego, kompleksowego, pełnego oraz wyczerpującego postępowania dowodowego i błędnej, niezgodnej z zasadami logiki oraz doświadczenia życiowego ocenie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego oraz brak rozważenia wszelkich okoliczności mogących mieć znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, a w konsekwencji brak przyjęcia, że dane dotyczące budynku i działki skarżącej ujawnione w wyniku modernizacji w Ewidencji Gruntów i Budynków są nieprawidłowe, pomimo braku dokonania oględzin nieruchomości gruntowej stanowiącej przedmiot niniejszego postępowania oraz braku przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego z zakresu geodezji i kartografii, na okoliczność aktualnego przeznaczenia przedmiotowego budynku i gruntu oraz przy jednoczesnym powołaniu się na wyjaśnienia wykonawcy modernizacji ewidencji gruntów i budynków R. Sp. z o.o., który w momencie sporządzania operatu ewidencyjnego nie dokonał oględzin przedmiotowych nieruchomości ani nie wykonał prac geodezyjnych w terenie na przedmiotowych działkach należących do skarżącej oraz brak wezwania Wykonawcy modernizacji ewidencji gruntów i budynków przez organ do sporządzenia aktualizacji operatu ewidencyjnego;
- art. 78 § 1 i 2 k.p.a. w zw. z art. 75 § 1 k.p.a. w zw. z 85 § 1 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a. w zw. z art. § 29 pkt. 2 rozporządzenia Ministra Rozwoju Pracy i Technologii z dnia 27 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków poprzez nieprzeprowadzenie oględzin nieruchomości stanowiących budynek nr [...] w miejscowości B. oraz nieruchomości gruntowej stanowiącej działkę nr 1, pomimo, że oględziny takie stanowią wykorzystywanych przy modernizacji ewidencji gruntów i budynków oraz pomimo wniosku złożonego przez skarżącą w toku postępowania administracyjnego;
- art. 78 § 1 i 2 k.p.a. w zw. z art 75 § 1 k.p.a. w zw. z art 84 § 1 i 2 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art 7 k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie dowodu z opinii biegłego z zakresu geodezji i kartografii na okoliczność aktualnego przeznaczenia przedmiotowego budynku i gruntu, pomimo uznania, że do ustalenia kategorii budynku oraz przeznaczenia gruntu nie jest uprawniony organ ewidencyjny;
- art. 138 § 1 pkt. 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy przez organ II instancji decyzji organu I instancji;
- art. 7 k.p.a., 77 § 1 k.p.a. oraz 80 k.p.a. poprzez dowolną, a nie swobodną ocenę materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, polegającą przede wszystkim niezgodnym i doświadczenia życiowego, a przez to nieuprawnionym pominięciu wniosków zalegającej w aktach sprawy opinii Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Bochni, który zakwalifikował budynek należący do skarżącej jako budynek mieszkalny, a ponadto konsekwentnym bezkrytycznym przyjęciu za wiarygodne wyjaśnień wykonawcy modernizacji ewidencji gruntów i budynków R. Sp. z o.o. z dnia 26.01.2022 roku oraz dokumentów stanowiących kopie strony internetowej [...] a także kopii zapisów innych stron internetowych oraz zdjęć, pomimo, że w toku prowadzonego postępowania skarżąca przedstawiła dokumenty, z których wynika, że wykonawca modernizacji w sposób nieprawidłowy ustalił stan faktyczny dotyczący przedmiotowych nieruchomości i nie dokonał stosownych oględzin ani nie wykonał prac geodezyjnych w terenie, które pozwoliłyby w sposób prawidłowy ustalić wszystkie okoliczności oraz oczywistej sprzeczności tychże ustaleń z opinią PINB w Bochni.
Nadto zarzucono organowi odwoławczemu błędne ustalenie, że:
- wykonawca modernizacji R. Sp. z o.o. dokonał kontroli terenowej na przedmiotowych nieruchomościach należących do skarżącej, podczas gdy taka kontrola terenowa, ani wywiad terenowy nie były przeprowadzane na co wskazuje materiał dowody zgromadzony w sprawie;
- organ 1 instancji zwrócił się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Bochni o określenie kategorii budynku należącego do Skarżącej w świetle prawa budowlanego, podczas gdy organ zwrócił się do PINB w Bochni z dnia 22 grudnia 2022 r. w sprawie wydania opinii "czy obiekt zlokalizowany na działce nr 1 w miejscowości B., gmina L., został zrealizowany zgodnie decyzją Urzędu Rejonowego w B. z dnia 11,07.1996 r. znak: [...] w sprawie rozbudowy budynku mieszkalnego Jednorodzinnego oraz zgłoszenia robót budowalnych w przedmiocie zmiany sposobu użytkowania ww. budynku na rodzinny dom pomocy";
- budynek nr [...] znajdujący się w B. na nieruchomości skarżącej w przeważającej większości pełni funkcję hotelu, podczas gdy z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, w szczególności z opinii PINB w B.z dnia 22 grudnia 2022 r. wynika, że budynek pełni przede wszystkim funkcję mieszkalną;
- budynek nr [...] znajdujący się w B. na nieruchomości skarżącej nie może mieć charakteru budynku mieszkalnego, podczas gdy z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, w szczególności z opinii PINB w B. z dnia 22 grudnia 2022 r., wynika, że budynek jest budynkiem mieszkalnym;
- budynek nr [...] znajdujący się w B. na nieruchomości skarżącej w części przeznaczony jest na Rodzinny Dom Opieki, podczas gdy z oświadczeń strony, jak również z dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy m.in. opinii PINB z dnia 22 grudnia 2022 r., wypisu z CEIDG skarżącej, wynika, że skarżąca odstąpiła od realizacji częściowej zmiany przeznaczenia budynku;
- skarżąca w należącym do niej budynku nr [...] w B. świadczy usługę wynajmu od 6 do 9 pokoi, podczas gdy z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, w szczególności oświadczeń strony, opinii PINB z dnia 22 grudnia 2022 r. wynika, że skarżąca świadczy usługę wynajmu w łącznie 6 pomieszczeniach strychowych ze skosami, które mają łączną powierzchnię mierzoną po podłodze ok. 40 m2;
- powierzchnia użytkowa domu posadowionego na nieruchomości skarżącej
w B., gm. L. o nr [...] przeznaczona na działalność gospodarczą wynosi 750 m2, podczas gdy z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, w szczególności z opinii PINB z dnia 22 grudnia 2022 r., oświadczeń strony, jak również dokumentacji projektowej wynika, że powierzchnia użytkowa domu przeznaczona na działalność gospodarczą wynosi 55 m2;
- powierzchnia zabudowy domu posadowionego na nieruchomości skarżącej w B., gm. L. o nr [...] zmieniła się w latach 2003-2017 z 294 m2 do 434 m2 podczas gdy brak jest w zgromadzonym w sprawie materiale dowodów, że taka okoliczność zaistniała;
- powierzchnia zabudowy domu posadowionego na nieruchomości skarżącej w B., gm. L. o nr [...] wynosi 434 m2 podczas gdy z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika, że powierzchnia zabudowy wynosi 294 m2;
- powierzchnia działki nr 1 została w ewidencji gruntów i budynków wykazana prawidłowo tj. jako 0,3454 ha i oznaczona jako inne tereny zabudowane, pomimo że w rzeczywistości działka ma powierzchnię 0,35 ha i ma klasyfikację jako grunty orne oraz grunty rolne niezabudowane;
- oznaczenie części działki nr 2 wynoszącej 0,03, jako inne tereny zabudowane jest prawidłowe, podczas, gdy działka ta nie jest zabudowana.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r., poz. 2492 ze zm.) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634, zwanej dalej w skrócie P.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, stosując środki określone w ustawie. Kontrola sądu polega na zbadaniu zgodności z prawem (legalności) zaskarżonego aktu (odpowiednio decyzji, postanowienia) z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Sąd nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, zgodnie z dyspozycją art. 134 § 1 P.p.s.a. Sąd administracyjny nie rozstrzyga więc merytorycznie, lecz ocenia zgodność decyzji z przepisami prawa.
Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie, po dokonaniu oceny c do zgodności z prawem kontrolowanych na skutek skargi decyzji - zaskarżonej, jak poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, nie stwierdził, by tkwiły w nich kwalifikowane wady skutkujące stwierdzeniem ich nieważności, czy wznowieniem postępowania administracyjnego. Sąd nie dopatrzył się też takich naruszeń przez orzekające organy przepisów postępowania i prawa materialnego, które skutkowałyby ich uchyleniem.
Wskazać należy, że zgodnie z art. 24a ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2023 r. poz. 1752, zwanej dalej Prawem geodezyjnym i kartograficznym), starosta może zarządzić przeprowadzenie modernizacji ewidencji gruntów i budynków na obszarze poszczególnych obrębów ewidencyjnych.
W myśl ust. 2 art. 24a Prawa geodezyjnego i kartograficznego starosta podaje do publicznej wiadomości informację o rozpoczęciu prac geodezyjnych oraz informuje o trybie postępowania związanego z modernizacją ewidencji gruntów i budynków, o czym informuje przez wywieszenie informacji na okres 14 dni na tablicy ogłoszeń w siedzibie starostwa powiatowego, jak to stanowi ust. 3 art. 24a. Prawa geodezyjnego i kartograficznego. Po etapie informacji o rozpoczęciu prac geodezyjnych oraz o trybie związanego z tym postępowania, starosta, zgodnie z przepisem art. 24a ust. 4 Prawa geodezyjnego i kartograficznego wykłada na okres 15-tu dni roboczych do wglądu osób fizycznych, osób prawnych i jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej, w siedzibie starostwa powiatowego, projekt operatu opisowo - kartograficznego. Wyłożenie do wglądu projektu operatu opisowo - kartograficznego modernizacji, stosownie do przepisu art. 24a ust. 5 Prawa geodezyjnego i kartograficznego winno być poprzedzone wywieszeniem na tablicy ogłoszeń w siedzibie starostwa i właściwego urzędu gminy na co najmniej 14 dni przed dniem wyłożenia, informacji o terminie i miejscu wyłożenia projektu, a także ogłoszeniem tej informacji w prasie o zasięgu krajowym.
Zgodnie z przepisem art. 24a ust. 6 każdy, czyjego interesu prawnego dotyczą dane ujawnione w projekcie operatu opisowo-kartograficznego, może w okresie wyłożenia projektu do wglądu zgłaszać uwagi do tych danych.
Stosownie do art. 24a ust. 7 Prawa geodezyjnego i kartograficznego sposobem załatwienia uwag złożonych do projektu w czasie jego wyłożenia, nie jest decyzja administracyjna, lecz informacja o sposobie rozpatrzenia uwag zgłoszonych do projektu, udzielona przez upoważnionego pracownika starostwa powiatowego, posiadającego uprawnienia, o których mowa w art. 43 pkt 2 ustawy. Rozstrzygnięcie o przyjęciu lub odrzuceniu uwag następuje przy udziale wykonawcy prac geodezyjnych, kartograficznych lub taksacyjnych związanych z projektem operatu ewidencyjnego modernizacji. Upoważniony pracownik w protokole sporządza wzmiankę o treści zgłoszonych uwag i sposobie ich rozpatrzenia.
Ustawa nie określa żadnego terminu do rozpatrzenia uwag zgłoszonych w trybie art. 24a ust. 6 Prawa geodezyjnego i kartograficznego.
W przepisie art. 24a ust. 8 Prawa geodezyjnego i kartograficznego ustawa stanowi, że po upływie terminu, o którym mowa w ust. 4 (tekst jedn.: wyłożenia projektu na okres 15 dni roboczych), projekt operatu opisowo - kartograficznego staje się operatem gruntów i budynków, a informację o tym starosta ogłasza w dzienniku urzędowym województwa. Wzajemna relacja przepisów art. 24a ust. 6 i ust. 8 Prawa geodezyjnego i kartograficznego wskazuje zatem, że projekt operatu opisowo -kartograficznego z mocy prawa staje się operatem opisowo - kartograficznym, z chwilą upływu terminu na jaki projekt był wyłożony. Ewentualne uwagi do projektu złożone w trybie art. 24a ust. 6 oraz sposób i termin ich załatwienia nie mają wpływu na bieg terminu, po upływie którego projekt staje się z mocy prawa obowiązującym operatem ewidencji gruntów.
Zgodnie z przepisami art. 24a ust. 9 i 10 Prawa geodezyjnego i kartograficznego środkiem prawnym służącym do kwestionowania danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków ujawnionych w operacie opisowo - kartograficznym, przez osoby, których interesu prawnego dotyczą te dane, są zarzuty. O uwzględnieniu lub odrzuceniu tych zarzutów starosta rozstrzyga w drodze decyzji (ust. 10 art. 24a Prawa geodezyjnego i kartograficznego).
W myśl art. 24a ust. 12 Prawa geodezyjnego i kartograficznego zarzuty zgłoszone po upływie terminu określonego w ust. 9, tj. po upływie 30 dni od dnia ogłoszenia w dzienniku urzędowym województwa informacji, o tym, że projekt operatu stał się operatem ewidencji gruntów i budynków, traktowane są jako wnioski o zmianę danych objętych ewidencją.
W zależności więc od etapu prac modernizacji ewidencji gruntów ustawa przewiduje różne środki; uwagi do projektu, zarzuty do operatu, oraz wnioski o zmianę danych ewidencji.
Także w tej sprawie Sąd w pełni podziela stanowisko, wypowiedziane w wyroku tut. Sądu z dnia 7 lutego 2008 r., sygn. akt III SAB/Kr 30/07, które nadal pozostaje aktualne, " (...) że za nieuzasadnione należy uznać stanowisko (...), że początkową datą powstania uprawnienia do złożenia zarzutów od projektu operatu, jest dzień ogłoszenia przez starostę informacji o tym, że stał się operatem w dzienniku urzędowym województwa. Użyte w przepisie art. 24a ust. 9 ustawy sformułowanie, że każdy.... może w terminie 30 dni od dnia ogłoszenia w dzienniku urzędowym województwa informacji, o której mowa w ust. 8, zgłaszać zarzuty do tych danych nie wyłącza skutecznego wniesienia zarzutów do operatu, o których uwzględnieniu lub odrzuceniu starosta rozstrzyga decyzją, przed obwieszczeniem powyższej informacji. Przewidziany art. 24a ust. 9 termin 30 dni do wniesienia zarzutów od operatu, ma charakter terminu końcowego, po upływie którego złożone zarzuty traktowane są już jako wnioski o zmianę danych."
Skoro w rozpatrywanej sprawie skarżąca nie skorzystała z prawa wniesienia zarzutów w terminie 30 dni od dnia ogłoszenia informacji w dzienniku urzędowym województwa, że uprzednio wyłożony do wglądu projekt modernizacji staje się z mocy prawa projektem opisowo – kartograficznym, lecz dopiero pismem z dnia 16 września 2021 r. wystąpiła do Starosty o weryfikację ustaleń dokonanych podczas modernizacji ewidencji gruntów i budynków, dokonanie ponownych pomiarów i sprawdzenie stanu faktycznego sposobu użytkowania nieruchomości, gdyż jak twierdziła, budynek nr [...] jest budynkiem mieszkalnym, to prawidłowe były w tym zakresie działania organów obydwu instancji. Wskazane co dopiero pismo skarżącej istotnie należało, bowiem potraktować jako wniosek o zmianę danych ewidencyjnych. Biorąc pod uwagę datę tego pisma, jego wpływ do organu, skarżąca zgłaszając swoje zastrzeżenia do operatu niewątpliwie uczyniła to po dniu, w którym projekt operatu opisowo - kartograficznego stał się operatem ewidencji gruntów i budynków (tj. po dniu ogłoszenia informacji o tym w Dzienniku Urzędowym Województwa Małopolskiego w dniu 31 grudnia 2020 r., poz. 8799 oraz Biuletynie Informacji Publicznej Starostwa Powiatowego.
Zasadnie więc argumentuje w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy, że biorąc pod uwagę przepis art. 24a ust. 12 Prawa geodezyjnego i kartograficznego oraz termin wniesienia pisma skarżącej, organ pierwszej instancji prawidłowo uznał pismo skarżącej jako wniosek o dokonanie zmian danych w ewidencji gruntów i budynków dotyczący aktualizacji danych ewidencyjnych działek nr 2 i 1 położonych w obrębie ewidencyjnym B. w zakresie użytku gruntowego "Bi" oraz atrybutów opisowych budynku ID 111 ujawnionych w wyniku przeprowadzonej modernizacji ewidencji gruntów i budynków.
W tym zakresie nie można więc zarzucić organom nieprawidłowego działania.
Również w pozostałych działaniach orzekających w sprawie organów administracji Sąd nie dopatrzył się takich naruszeń przepisów postępowania, jak i prawa materialnego, które by skutkowały uchyleniem kontrolowanych decyzji.
Skarżąca we wniosku o zmianę danych ewidencyjnych podniosła mianowicie, że w części budynku położonego na działce ewidencyjnej nr 1 w ramach prowadzonej działalności wynajmowane są pokoje, tj. miejsca krótkotrwałego zakwaterowania. Jej zdaniem nie jest to hotel i nigdy jej budynek nim nie był, a powierzchnia użytkowa przeznaczona na działalność gospodarczą wynosi (po dokonanych pomiarach) 55 m2 i dotyczy jedynie drugiego poziomu domu, którym jest poddasze w skosach.
Spór w rozpoznawanej sprawie dotyczy więc tak naprawdę kwalifikacji przedmiotowego budynku, a co za tym idzie i gruntu przez niego zajmowanego,
które to atrybuty są następnie wpisywane do danych ewidencji gruntów i budynków. Rzeczywiście bowiem, jak stanowi art. 20 ust. 1 pkt 2 Prawa geodezyjnego i kartograficznego, co trafnie podkreślił organ odwoławczy, ewidencja gruntów i budynków w zakresie budynków obejmuje informacje dotyczące: ich położenia, przeznaczenia, funkcji użytkowych i ogólnych danych technicznych. Z kolei § 18 ust. 1 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków wskazuje, że danymi ewidencyjnymi dotyczącymi budynku jest m.in. "rodzaj budynku według Klasyfikacji Środków Trwałych (KŚT).
Skarżąca zarzuca jednakże orzekającym organom, że w tym zakresie podjęły działania z naruszeniem prawa. Uważa, że nie dokonały one aktualizacji nieprawidłowo bowiem, jej zdaniem, wprowadzonych danych ewidencyjnych w wyniku modernizacji, co stworzyło według skarżącej i jej pełnomocnika stan, dla którego brak jest dokumentacji geodezyjnej, czym dokonano nieuprawnionej ingerencji w prawo własności skarżącej poprzez: zmianę powierzchni nieruchomości stanowiącej działkę nr 1 obr. ew. [...] B. Nadto, dokonano zmiany danych dotyczących rodzaju rolnych użytków gruntowych na nieruchomości stanowiącej działkę 1 obr. ew. [...] B., poprzez zmianę oznaczenia tejże nieruchomości z gruntów ornych (RlVa) i gruntów rolnych zabudowanych (Br-RIVa), na oznaczenie Bi – "inne tereny zabudowane" oraz odmówiono zmiany rodzaju budynku mieszkalnego określonego w KŚT jako pozostały budynek mieszkalny.
W ocenie Sądu postawione w tym zakresie organom zarzuty są nieuzasadnione i wynikają z niezrozumienia modernizacji i jej celu oraz charakteru i przebiegu, a w tym wypadku także i specyfiki postępowania aktualizacyjnego.
Otóż, obowiązkiem organu prowadzącego ewidencję gruntów i budynków jest utrzymywanie operatu ewidencyjnego w stanie aktualności. Aktualizacja operatu ewidencyjnego następuje poprzez wprowadzenie udokumentowanych zmian do bazy danych ewidencyjnych. Informacje zawarte w ewidencji podlegają aktualizacji także w sytuacji wykrycia błędnych informacji (art. 24 ust. 2a pkt 1 lit. c Prawa geodezyjnego i kartograficznego, § 44 pkt 2 i § 45 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 27 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2021 r., poz. 1390 – zwanego dalej rozporządzeniem w sprawie ewidencji gruntów i budynków).
Przypomnieć zatem należy, że ewidencja gruntów i budynków jest specjalnie prowadzonym i wywierającym określone skutki prawne zbiorem informacji o gruntach, budynkach i lokalach, ich właścicielach oraz o innych podmiotach nimi władających lub gospodarujących. Wpis w ewidencji ma charakter rejestrowy, czyli wtórny względem zdarzeń prawnych, z których wynikają zmiany danych podlegających ujawnieniu w ewidencji. Techniczny charakter ewidencji powoduje, że to nie ewidencja kształtuje określony stan prawy, lecz dopiero zmiana tego stanu w innym przewidzianym przez prawo trybie znajduje swoje odzwierciedlenie w ewidencji gruntów i budynków. Ewidencja pełni zatem jedynie funkcje rejestrujące stanów prawnych ustalonych w innym trybie i przez inne organy. Deklaratoryjny charakter wpisów oznacza, że nie kształtują one nowego stanu prawnego, a jedynie potwierdzają stan prawny wynikający z dokumentów (por. wyrok NSA z dnia 14 kwietnia 2015 r., sygn. akt I OSK 1718/13; wyrok NSA z dnia 26 listopada 2010 r., sygn. akt I OSK 157/10 - dostępne na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl/cbo/query).
Organy prowadzące ewidencję gruntów i budynków nie mogą więc tworzyć stanu prawnego, lecz jedynie odzwierciadlają w prowadzonych ewidencjach stan prawny.
Ta konstatacja jest niezmiernie ważna i stanowi ona kluczową dla prawidłowości podjętego w niniejszej sprawie rozstrzygnięcia kwestię.
Otóż nie należy zapominać, że celem modernizacji jest nie tylko uzupełnienie bazy danych ewidencyjnych i utworzenia pełnego zakresu zbiorów danych ewidencyjnych ale także i modyfikacji istniejących danych ewidencyjnych do wymagań określonych w rozporządzeniu. Obejmuje ona zatem zespół działań technicznych, organizacyjnych i administracyjnych podejmowanych przez starostę, które umożliwiają osiągnięcie wskazanych celów.
Skarżąca próbuje natomiast wytworzyć przekonanie, że w danych ewidencyjnych zostały wpisane błędne dane co do atrybutu przedmiotowego budynku, jak i gruntów, a skoro są one błędne, to obowiązek ich usunięcia spoczywa na organach geodezyjnych.
Zdaniem Sądu w tym wypadku jest to błędne założenie. Istotnie, organy geodezyjne z urzędu mają obowiązek usunięcia błędnych danych, które powstały, ale co ważne, z ich winy. Nie może to więc dotyczyć takich danych, których charakter co do tego, czy są, czy też nie są błędne, podlega ustaleniu i ocenie. Obowiązek organów usunięcia błędnych danych ewidencyjnych musi dotyczyć tylko takich danych, które powstały z winy organu i ich błąd jest oczywisty, mówiąc potocznie – stwierdzalny "na pierwszy rzut oka"(por. wyroki WSA w Krakowie z dnia 24 stycznia 2019 r., sygn. akt III SA/Kr 1259/18; LEX nr 2619136 i powołany tam wyrok WSA w Białymstoku z dnia 13 października 2015 r., sygn. akt II SA/Bk 453/15; dostępne w CBOSA).
Z taką sytuacją nie mamy jednakże, wbrew twierdzeniom skarżącej i jej pełnomocnika, do czynienia w stanie faktycznym niniejszej sprawy.
W ramach więc modernizacji, jako zespołu działań organów geodezyjnych, możliwe jest więc dokonanie modyfikacji danych ewidencyjnych zgodnie z wymogami rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków, w tym danych dotyczących atrybutu i budynku i gruntów. Nie jest więc uprawnione w tym zakresie twierdzenie o działaniach organów wbrew przepisom ustawy i przepisów doń wykonawczych.
Trafnie podniósł organ odwoławczy, że ustawodawca nałożył na organ ewidencyjny obowiązek rejestrowania wskazanych wartości, o których mowa w art. 20 ust. 1 pkt 2 Prawa geodezyjnego i kartograficznego, ale nie wyposażył go w narzędzia do ich ustalenia samodzielnie. Zasadnie argumentuje zatem organ odwoławczy, że w przypadku wątpliwości w tej kwestii wymagane jest pozyskanie rozstrzygającego stanowiska właściwego organu administracji budowlanej, który jest władny w sposób wiążący określić kategorię budynku w świetle przepisów prawa budowlanego i w ten sposób pośrednio określić wartość KŚT dla ewidencji gruntów i budynków (por. wyrok NSA z dnia 16 stycznia 2017 r., sygn. akt l OSK 429/15).
W działaniach organów w tym zakresie nie można dostrzec nieprawidłowości. Rzeczywiście, jak słusznie wskazał organ odwoławczy Starosta powtórnie rozpatrując sprawę przeprowadził postępowanie wyjaśniające i co podkreślić należy szczególnie w tej sprawie - zwrócił się do skarżącej o przedłożenie dokumentacji architektoniczno-budowlanej, na podstawie której budynek o ID 111 usytuowany na działce nr 1 został przebudowany, decyzji pozwolenia na rozbudowę budynku, a także o wyjaśnienie, czy po zakończeniu przebudowy budynku zakończonej zawiadomieniem z 8 lipca 2003 r. Starosty Bocheńskiego dokonano dalszej przebudowy oraz czy dokonano zgłoszeń dotyczących zmiany sposobu użytkowania budynku lub jego części. Tym samym dał możliwość skarżącej wykazania rzeczywistego stanu rzeczy.
Skarżąca 12 lipca 2022 r. przedłożyła projekt koncepcyjny architektoniczny oraz projekt techniczny z planem realizacyjnym rozbudowy budynku mieszkalnego B. [...]. Nie przedłożyła natomiast decyzji pozwolenia na rozbudowę tego budynku, oświadczyła również, że nie dokonywała żadnych zgłoszeń dotyczących zmiany sposobu jego użytkowania.
W tej kwestii organ dokonał jednakże innych ustaleń niż twierdziła skarżąca. Zastrzec przy czym od razu należy, że ustaleń tych nie można oceniać w kategorii niewłaściwych, czy też sprzecznych z rzeczywistym stanem.
Mianowicie, decyzją z 11 lipca 1996 r., znak: RBN-7351/1X/5/96, zatwierdzono projekt rozbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego o pow. 294 m2; dnia 27 czerwca 2003 r. skarżąca złożyła zawiadomienie o zamiarze przystąpienia do użytkowania obiektu budowlanego wykonanego na podstawie pozwolenia na budowę z dnia 11 lipca 1996 r., znak: [...]; z kolei pismem z 8 lipca 2003 r., znak: [...], Wydział Architektury i Budownictwa Starostwa poinformował skarżącą o przyjęciu zgłoszenia bez uwag. Ponadto dnia 4 września 2017 r. skarżąca złożyła wniosek - zgłoszenie robót budowlanych o zmianę sposobu użytkowania (cyt.) "części budynku mieszkalnego (agroturystycznego) jednorodzinnego z dotychczasowego przeznaczenia agroturystyka prowadzona w budynku mieszkalnym jednorodzinnym na rodzinny dom pomocy". Na zgłoszeniu widnieje adnotacja pracownika "Przyjęto bez sprzeciwu 12.10.2017".
Trafnie zatem podniósł organ odwoławczy, że to organy budowalne tworzą stan prawny określający funkcję budynku, zaś organ ewidencyjny, aby mógł dokonać zmian w zakresie funkcji budynku innej niż określonej w projekcie budowlanym, zatwierdzonym pozwoleniem na budowę, musi mieć do tego podstawę w rozstrzygnięciu kompetentnego organu administracji budowlanej. W tym zakresie organy ewidencyjne się wywiązały.
Podzielić bowiem należało dokonaną przez nie ocenę zebranego materiału dowodowego, że dane obejmujące atrybuty i budynku i gruntów zmodyfikowane podczas prac modernizacyjnych i umieszczone w operacie, przyjętym następnie do zasobu, są prawidłowo określone, a nie jak to sugeruje skarżąca i jej pełnomocnik, błędnie.
Rację ma organ odwoławczy podnosząc, że o rodzaju budynku wg KŚT, jako "pozostałego budynku niemieszkalnego", zdecydowały zarówno zgromadzona w sprawie dokumentacja architektoniczno-budowlana jak i stan jego faktycznego użytkowania.
Istotnie, jak wskazał organ odwoławczy § 18 ust. 1 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków wskazuje, iż danymi ewidencyjnymi dotyczącymi budynku jest m.in. "rodzaj budynku według Klasyfikacji Środków Trwałych (KŚT). Dopuszczalne wartości tego atrybutu zostały określone w modelu pojęciowym danych ewidencji gruntów i budynków, stanowiącym załącznik nr 6 do tego rozporządzenia.
Według KŚT budynki dzieli się na "budynki mieszkalne" i "budynki niemieszkalne". Pośród "budynków niemieszkalnych" wyszczególnione "pozostałe budynki niemieszkalne", do których zalicza się m.in.: hotele i podobne budynki krótkotrwałego zakwaterowania, domy wypoczynkowe oraz pozostałe budynki zakwaterowania turystycznego. Natomiast do rodzaju "budynków mieszkalnych" zalicza się budynki, których co najmniej połowa całkowitej powierzchni użytkowej jest wykorzystywana do celów mieszkalnych oraz rodzaj ten nie obejmuje hoteli i podobnych budynków krótkotrwałego zakwaterowania sklasyfikowanych w rodzaju "pozostałych budynków niemieszkalnych".
Zatem, co istotne w przedmiotowej sprawie, konieczne stało się określenie dominującej funkcji budynku (rodzaju budynku według KŚT).
Ustalenie powyższego było możliwe w oparciu właśnie o przedłożoną dokumentację architektoniczno-budowlaną przedmiotowego budynku.
W rozpoznawanej sprawie nie sposób, zdaniem Sądu, podważyć przedstawioną w przekonywujący sposób ocenę zgromadzonego materiału dowodowego przez orzekające organy, że zakwalifikowanie przez geodetę wykonującego czynności w ramach modernizacji, przedmiotowego budynku nr [...], posadowionego na działce ewid. nr 1 było prawidłowe, a twierdzenia skarżącej nie znajdują podstaw.
Wnikliwa analiza opinii powiatowego inspektora nadzoru budowlanego z dnia 23 grudnia 2022 r. wskazuje na istnienie w przedmiotowym budynku pomieszczeń z licznymi łóżkami. W rozbudowanej części wykonano: antresolę, po stronie zachodniej w skosach dachu - 3 pokoje, łazienkę, pomieszczenie gospodarcze oraz dodatkowe pomieszczenie łazienki, natomiast po stronie wschodniej - 3 pokoje oraz łazienkę; W pokojach znajdujących się na poddaszu, w jego zachodniej części znajdują się 3 pokoje w skosach. Dwa z nich wyposażone są w łóżka, w każdym po 2, natomiast w trzecim znajduje się leżanka. Znajduje się również pomieszczenie gospodarcze, które pełni funkcję schowka na pościel. W poziomie parteru po stronie zachodniej znajduje się pokój wyposażony w 5 łóżek, łazienkę i garderobę. Po stronie wschodniej znajduje się pokój z łazienką przechodnią do drugiego pokoju. Pokoje wyposażone w lodówki, mikrofalę i czajnik. PINB stwierdził, że projektowana rozbudowa budynku została usytuowana od strony północnej istniejącego obiektu - budynku mieszkalnego i połączona z nią częścią komunikacyjną.
Już z powyższego opisu wynika, że z uwagi na sposób użytkowania tego budynku mieszkalnego, rozbudowanego i przebudowanego (w 2003 r. jak również w 2017 r.), nie sposób przyjąć, iż odpowiada on tylko definicji budynku mieszkalnego jednorodzinnego, zawartego w art. 3 pkt 2a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2024 r., poz. 725, zwanej dalej Prawem budowlanym, przez który rozumie się budynek wolno stojący, albo budynek w zabudowie bliźniaczej, szeregowej lub grupowej, w którym dopuszcza się wydzielenie nie więcej niż dwóch lokali mieszkalnych albo jednego lokalu mieszkalnego i lokalu użytkowego o powierzchni całkowitej nieprzekraczającej 30 % powierzchni całkowitej budynku. Z opisu tego, zawartego we wskazanej opinii organu nadzoru budowlanego, wynika że są to przygotowane miejsca noclegowe dla osób niespokrewnionych z właścicielką, z których one korzystają, bo świadczą o tym inne dowody, które razem ocenione dają podstawę do tego rodzaju stwierdzenia. Są to jak zasadnie podniósł organ odwoławczy: zaświadczenie Wójta Gminy L. z 16 lutego 2022 r. o zmianie wpisu do ewidencji obiektów w których świadczone są usługi hotelarskie w Gminie L., z którego wynika, iż skarżąca - przedsiębiorca, świadczy usługi hotelarskie w obiekcie "A." B. nr [...] o zgłoszonej liczbie miejsc noclegowych 14 i 7 pokojach; wniosek z 4 września 2017 r. skarżącej - zgłoszenie robót budowlanych o zmianę sposobu użytkowania cyt. "części budynku mieszkalnego (agroturystycznego) jednorodzinnego z dotychczasowego przeznaczenia agroturystyka prowadzona w budynku mieszkalnym jednorodzinnym na rodzinny dom pomocy". Z dokumentacji architektoniczno-budowlanej wynikają natomiast podstawowe parametry budynku: powierzchnia zabudowy 442,06 m2 oraz łączna powierzchnia adaptowana pod Rodzinny Dom Opieki 400,90 m2; ogłoszenia i opinie umieszczane na stronach internetowych ([...], booking.pl, interhome.pl, hometogo.pl) reklamujące ten obiekt na wynajem jako: 8
(lub 7) pokojowy dom 750 m2 na 3 poziomach lub jako "dom wakacyjny B., "A.", "750 m2 kurort" .
Użycie przez organ nadzoru budowlanego w treści wskazanej opinii organu nadzoru budowlanego słów "budynek mieszkalny" nic w kwestii oceny jego charakteru nie zmienia. Po pierwsze, pojęcie to zostało użyte w znaczeniu potocznym, a po drugie, nawet jego użycie w takim znaczeniu nie powoduje, że nie jest możliwa zmiana sposobu użytkowania takiego budynku. Trafnie zauważa bowiem WSA w Krakowie w wyroku z dnia 6 lipca 2020 r., sygn. akt II SA/Kr 3/20; LEX nr 3058593, że decydującym dla uznania obiektu za budynek mieszkalny będzie cel, któremu ten budynek ma służyć. Poruszając się dalej nadal w sferze Prawa budowlanego podnieść należy, że nawet budynek bez prowadzenia robót budowlanych w jego wnętrzu, nie będzie się kwalifikował jako jednorodzinny i w zależności od przyjętych rozwiązań może przyjmować funkcję zabudowy wielorodzinnej lub zamieszkania zbiorowego (tak np. w wyroku WSA w Olsztynie z dnia 27 sierpnia 2019 r., sygn. akt II SA/Ol 510/19). Oczywiście, że prawo nie zabrania budowy, czy rozbudowy budynków dla zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych samej skarżącej i członków rodziny skarżącej, jak próbuje skarżąca argumentować uzasadniając potrzebę dokonanych zmian wewnątrz przedmiotowego budynku, tyle tylko, że nawet z punktu widzenia definicji legalnej budynku mieszkalnego jednorodzinnego zawartej w prawie budowlanym będzie to uzależnione od stanu faktycznego rozwiązań funkcjonalnych pomieszczeń. O charakterze takiego budynku nie morze przesądzać tylko i wyłącznie jego kubatura. Sąd wskazuje na te regulacje tylko dlatego, że taka jest argumentacja skarżącej i jej pełnomocnika, że w budynku nawet o dużej kubaturze, z licznymi udogodnieniami takimi jak basen czy sauna lub inne tego typu podobne, może zamieszkiwać nawet jedna osoba i co pewien czas jej najbliżsi z rodziny. Owszem, ale właśnie funkcjonalne przeznaczenie pomieszczeń opisanych w opinii wraz z innymi co dopiero wskazanymi dokumentami w tym z dokumentacją architektoniczno-budowlaną, z zawartymi w niej rzutami parteru, piwnic oraz antresoli, uzupełnione materiałem zdjęciowym wykonanym podczas sporządzania wskazanej opinii organu nadzoru budowlanego, utwierdzają że funkcjonalne przeznaczenie pomieszczeń, wyposażonych w niezbędne sprzęty dla zamieszkania krótkotrwałego wynajmujących je osób (wyposażone w łazienki, lodówki, mikrofalę i czajnik, schowki na pościel), nie jest dla zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych skarżącej i jej rodziny, lecz potwierdza ich przeznaczenie w większości do zamieszkania dla osób wynajmujących je właśnie w tym celu. Również i doświadczenie życiowe za tym przemawia. Wbrew więc twierdzeniom skarżącej, że nie dokonała zmiany sposobu użytkowania przedmiotowego budynku wskazany wniosek z dnia 4 września 2017 r. skarżącej - zgłoszenie robót budowlanych o zmianę sposobu użytkowania, cyt. "części budynku mieszkalnego (agroturystycznego) jednorodzinnego z dotychczasowego przeznaczenia agroturystyka prowadzona w budynku mieszkalnym jednorodzinnym na rodzinny dom pomocy", przeczy tym twierdzeniom i wręcz potwierdza, że do tego doszło wcześniej. Nawet w budynku o innym przeznaczeniu możliwe jest wyodrębnienie lokalu lub lokali, pomieszczeń, przeznaczonych do zamieszkania zbiorowego.
Najważniejsze jest jednak prawidłowe działanie organu ewidencji gruntów i budynków, które zasadnie podniosły, że organ administracji budowlanej jest władny w sposób wiążący określić kategorię budynku w świetle przepisów prawa budowlanego i w ten sposób pośrednio określa wartość KŚT dla ewidencji gruntów i budynków, która z kolei ten stan rejestruje, tj. wpisuje w poczet danych ewidencyjnych, w tym atrybuty budynku i gruntów.
Nie można organom ewidencyjnym zarzucić nieprawidłowej w związku z tym klasyfikacji atrybutów budynku i gruntów dokonanej w według Klasyfikacji Środków Trwałych. Rację mają organy ewidencyjne, że przedmiotowy budynek nie spełnia definicji "budynku mieszkalnego" zawartej w KŚT (cyt.): "jako obiektu budowlanego, którego co najmniej połowa całkowitej powierzchni użytkowej jest wykorzystywana do celów mieszkalnych. W przypadku, gdy mniej niż połowa całkowitej powierzchni użytkowej wykorzystywana jest na cele mieszkalne, budynek taki klasyfikowany jest jako niemieszkalny zgodnie z jego przeznaczeniem".
Przekonywujący jest w obliczu zebranego materiału dowodowego argument, że powierzchnia użytkowa budynku w części pełniącej funkcję mieszkalną dla jego właścicielki jest zdecydowanie mniejsza niż powierzchnia użytkowa budynku pełniąca funkcję związaną z najmem budynku jako obiektu krótkotrwałego zakwaterowania czy domu wypoczynkowego. Ocena taka rzeczywiście wynika, wbrew twierdzeniom skarżącej i jej pełnomocnika, że brak w tym zakresie dokumentu to potwierdzającego, z załączonej dokumentacji architektoniczno-budowlanej, zgodnie z którą: powierzchnia zabudowy to 442,06 m2, a łączna powierzchnia adaptowana pod Rodzinny Dom Opieki 400,90 m2 (w tym powierzchnia użytkowa objęta zmianą sposobu użytkowania: piwnica - 236,30 m2 i parter 164,60 m2. (k. 194 akt administracyjnych). Nadto najmem objęta jest też antresola położona nad rozbudowaną częścią budynku, gdzie znajduje się m.in. 6 pokoi, łazienki, pomieszczenia gospodarcze.
W przedmiotowej sprawie, prawidłowo określono dominującą funkcję przedmiotowego budynku według KŚT.
Z uwagi na powyższe organ miał wszelkie podstawy do uznania, że rodzaj budynku położonego na działce nr 1 podczas modernizacji ewidencji gruntów i budynków został określony zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Twierdzenie, że przedmiotowy budynek jest nadal mieszkalny bo nigdy nie był hotelem i nie jest w nim prowadzona tego rodzaju działalność także nie jest zasadny. Nawet z punktu widzenia przepisów Prawa budowlanego dla uznania budynku zamieszkania zbiorowego nie jest konieczne prowadzenie w tym budynku działalności gospodarczej polegającej na świadczeniu usług hotelarskich (por. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 27 czerwca 2019 r., sygn. akt II SA/Gl 340/19, LEX nr 2706165). O braku tego rodzaju usług w przedmiotowym budynku nie przesądza też brak w nim recepcji, czy numeracji pokoi.
Podzielając w pełni to stanowisko wskazać należy, że z materiału dowodowego, w tym ze zgłoszeń do właściwych organów samej skarżącej wynika, że w tym stanie faktycznym działalność wynajmu pomieszczeń do krótkotrwałego zamieszkania w nich jest przez nią prowadzona. Taki rodzaj budynku determinuje z kolei użytek gruntowy wykazany na części działek 1 i 2 jako "Bi" - inne tereny mieszkaniowe. Zgodnie bowiem z załącznikiem nr 1 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków, definiującym poszczególne rodzaje użytków gruntowych, do użytku gruntowego "inne tereny zabudowane - Bi" zalicza się grunty: zajęte pod budynki inne niż mieszkalne.
Organ odwoławczy miał więc wszelkie podstawy do skorzystania z przyznanych mu kompetencji w art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r., poz. 572, zwanej dalej skrócie - k.p.a.), skoro jego rozstrzygnięcie jest tożsame z rozstrzygnięciem organu pierwszej instancji. Mógł więc utrzymać w mocy decyzję pierwszoinstancyjną.
Sąd stwierdził więc, że podniesione w skardze zarzuty naruszenia przepisów postępowania i prawa materialnego są bezzasadne.
Jeszcze raz podkreślić należy, że to na wniosek skarżącej zostało uruchomione postepowanie, które ze względów czasookresu wniesienia pisma kwestionującego określone podczas modernizacji atrybuty budynku i gruntu, jest postępowaniem o zmianę danych ewidencyjnych, co ma charakter rejestrowy. Organy zgromadziły wystarczający materiał dowodowy, prawidłowo go w całokształcie oceniły i w przekonywujący sposób wykazały, że twierdzenia skarżącej nie znajdują odzwierciedlenia. Nadto, zasadnie podniósł organ odwoławczy, że bezzasadne są oczekiwanie skarżącej, że starosta w ramach postępowania przeprowadzi oględziny połączone z pomiarem powierzchni użytkowych pomieszczeń budynku przez geodetę uprawnionego, bo to do wnioskodawcy, a nie do organu ewidencyjnego należy udokumentowanie żądanej zmiany. Podobnie niezasadne są argumenty przedstawione w piśmie skarżącej z dnia 8 maja 2023 r. dotyczące przeprowadzenia ponownej weryfikacji przez organ i wykonawcy modernizacji i powoływanie się na ustalenia organu w stosunku do innej nieruchomości, nie będącej przedmiotem toczącego się postępowania. Trafnie podnosi organ odwoławczy, że to skarżąca powinna wykazać, że inny jest stan rzeczy, a same twierdzenia nie poparte dokumentacją geodezyjną i to przyjętą do zasobu, nie wystarczą. Skarżąca nie przedłożyła innej dokumentacji architektoniczno-budowlanej, niż dokumentacja zgromadzona w sprawie przez organ ewidencyjny. Nie udokumentowała zatem rzeczywiście, że inne są atrybuty przedmiotowego budynku i gruntu niż wykazane w ewidencji. Zmiany w ewidencji nie rozstrzygają też sporów o prawo, nie nadają ani nie ujmują praw. Deklaratoryjny charakter wpisów oznacza, że ewidencja nie kształtuje nowego stanu prawnego, a jedynie potwierdza stan prawny wynikający z dokumentów, rejestruje zmiany dokonane w innych postepowaniach. Nie jest więc zasadny zarzut, że doszło do ingerencji w prawo własności skarżącej, podobnie jak, iż brak jest dokumentacji geodezyjnej w tej sprawie. Ona istnieje, to operat opisowo-kartograficzny, sporządzony w ramach czynności modernizacyjnych, który stał się operatem ewidencji gruntów i budynków i został przyjęty do zasobu.
Wszystkie więc podniesione zarzuty są niezasadne i jako takie nie mogły być uwzględnione, a wynikają one z nieznajomości istoty i modernizacji i postępowania aktualizacyjnego oraz wzajemnych relacji tych działań organu ewidencyjnego.
Skarga nie mogła więc z powyższych przyczyn wywrzeć zamierzonego skutku, a organy w uzasadnieniach kontrolowanych decyzji przedstawiły w wystarczający, spełniający podstawowe wymagania z art. 107 § 3 k.p.a. sposób motywy podjętych rozstrzygnięć, w tym okoliczności stanu faktycznego i prawnego sprawy.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634), orzekł, jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło