III SA/Kr 1257/09
PostanowienieWSA w Krakowie2010-01-15
Skład orzekający: Referendarz Sądowy Grzegorz Karcz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, będąca inwalidką I grupy, samotna, z niskim dochodem i znacznymi wydatkami na leczenie i utrzymanie, może zostać zwolniona z kosztów sądowych i otrzymać ustanowionego radcę prawnego w postępowaniu administracyjnym?Ratio decidendi
Osoba fizyczna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, jeżeli wraz z wnioskiem złoży oświadczenie, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania. W sytuacji skarżącej, która jest inwalidką I grupy, samotną, z niskim dochodem i ponoszącą wysokie koszty leczenia i utrzymania, sąd uznał, że spełnione zostały przesłanki do przyznania prawa pomocy.Stan faktyczny
Skarżąca I. P. złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego. Skarżąca jest inwalidką I grupy, samotną, z niskim dochodem (renta w wysokości 764,44 zł) i ponosi wysokie wydatki na utrzymanie domu (ok. 400 zł), leki (ok. 200 zł) i telefon (60 zł), co sprawia, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania. Do wniosku dołączyła dokumenty potwierdzające jej sytuację zdrowotną i finansową.Rozstrzygnięcie
I. Zwolniono skarżącą od kosztów sądowych. II. Ustanowiono dla skarżącej radcę prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 15 stycznia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku I. P. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi I. P. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 15 października 2009 r. nr [...] w przedmiocie zmiany w ewidencji gruntów postanawia: I. zwolnić skarżącą od kosztów sądowych, II. ustanowić dla skarżącej radcę prawnego, którego wyznaczy Rada Okręgowej Izby Radców Prawnych.
Skarżąca w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagała się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego.
Oświadczyła, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z jakimkolwiek kwalifikowanym pełnomocnikiem.
Objaśniając swoją sytuację rodzinną uwidoczniła brak osób pozostających z nią we wspólnym gospodarstwie domowym.
Określając swój majątek podała, że w jego skład wchodzi dom o powierzchni 100 m2, 87 arowa nieruchomość rolna i udział 5/8 części w innej nieruchomości rolnej o powierzchni 1 h 20 arów. Nie ma zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych.
Swoje miesięczne dochody szacuje na kwotę 764 zł 44 gr otrzymywanej renty.
Uzasadniając swoje starania zaakcentowała, że jest inwalidką I grupy. Z podawanej renty comiesięcznie przeznacza ok. 400 zl na stałe opłaty związane z utrzymaniem domu. Ze względu na przewlekłe choroby zmuszona jest przeznaczać następnych ok. 200 zł na wykup lekarstw. Z uwagi na wiek i stan zdrowia korzysta często w niezbędnego w takiej sytuacji dla niej telefonu co jednak wiąże się z koniecznością przeznaczenia dalszych 60 zł na rachunek za usługi telekomunikacyjne. W sumie łącznie wszystkie swoje wydatki szacuje na około 700 zł co dla osoby samotnej jaką skarżąca stała się po śmierci męża nie jest łatwe. Taka sytuacja sprawia, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania.
Do wniosku dołączyła kopie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności na podstawie którego skarżącą zaliczono na stałe od osób ze znacznym stopniem niepełnosprawności , niezdolną do pracy, wymagającą konieczności zaopatrzenia w specjalistyczne środki pomocnicze a także korzystania z systemu środowiskowego wsparcia w samodzielnej egzystencji i konieczności stałej lub długotrwałej opieki i pomocy innej osoby. Z przedłożonej karty leczenia szpitalnego wynika, że w ubiegłym roku na przestrzeni miesiąca września skarżąca przebywała w Szpitalu Uzdrowiskowym na Oddziale Reumatologicznym. Przedstawione kopie odcinka renty, przelewów, pokwitowań, faktur i zaświadczeń potwierdzają wysokość miesięcznych dochodów skarżącej oraz wskazują na wysokość ponoszonych przez nią wydatków na telefon, gaz i podatki od posiadanych nieruchomości.
Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje:
Zgodnie z art. 252 w związku z art. 246 §1 pkt. 1 ppsa osoba fizyczna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie m.in. radcy prawnego (art. 245 §2 ppsa) o ile wraz z wnioskiem (art. 243 ppsa) złoży oświadczenie, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Oświadczenie takie stopniowane jest przekonaniem sądu, że strona podnoszone przez siebie okoliczności "wykazała" czyli, że zostały one przedstawione w sposób przekonywujący.
W realiach niniejszej sprawy skarżąca złożyła oświadczenie o jakim mowa w art. 252 ppsa przedkładając dla wykazania swych racji szereg kopii wskazywanych wyżej dokumentów źródłowych, które ocenić należy jako obiektywnie świadectwo zawartych w nich informacji i danych. W konsekwencji wniosek skarżącej nadaje się do rozpoznania. Sytuacja skarżącej nie należy do łatwych. Tak bowiem należy postrzegać starszą, samotną osobą, z dochodem którego wysokość odbiega od przeciętnych zarobków w gospodarce, borykającą się z problemami zdrowotnymi. Z zasad doświadczenia życiowego wynika, że po opłaceniu bieżących kosztów utrzymania domu i wykupie lekarstw skromne środki jakie pozostają skarżącej do dyspozycji wystarczają na opędzenie najbardziej podstawowych potrzeb życia codziennego. Spojrzenia tego nie zmienia ujawniony przez skarżącą majątek. Chociaż bowiem co do zasady ma określoną wartość podkładową to jednak wysokość bieżących dochodów skarżącej powoduje, że kwestia tzw. zdolności kredytowej jest więcej niż dyskusyjna. Zbycia domu w którym zamieszkuje w celu zdobycia środków na koszty postępowania trudno zaś od niej wymagać. Rozporządzenia tego rodzaju godziłyby bowiem w podstawy jej egzystencji (por. orzecz. SN z 6.11. 1953 r., IC 1427/53 OSN 54/2/52). Podobnie nieruchomości rolnych. Z zasad doświadczenia życiowego wynika bowiem, że starsza, samotna osoba borykająca się z problemami zdrowotnymi powinna dysponować pewnym zabezpieczeniem na wypadek jakichś poważniejszych powikłań nawet gdy Państwo deklaruje powszechny oraz bezpłatny dostęp do służby zdrowia. Pozostaje bowiem cały szereg kosztów dodatkowych jak choćby na część leków nierefundowanych czy zaordynowanej diety. Biorąc pod uwagę wiek skarżącej a także orzeczony stopień jej niepełnosprawności i wynikające stąd ograniczenia trudno czynić skarżącej zarzut, że nie stara się poprawić swej sytuacji życiowej.
Mając to wszystko na uwadze udzielono skarżącej zgodnie z wnioskiem pomocy o którym to prawie traktują przepisy oddziału 2 rozdziału III działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekając jak w sentencji na podstawie art. 246 §1 pkt. 1 ppsa w związku z art. 245 §2 ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło