III SA/Kr 1258/11
PostanowienieWSA w Krakowie2012-09-12
Skład orzekający: Referendarz Sądowy Renata Ranicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sytuacja materialna skarżącego, polegająca na utrzymywaniu się wyłącznie ze świadczenia emerytalnego w wysokości 1007,19 zł netto miesięcznie, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata?Ratio decidendi
Sytuacja majątkowa skarżącego, utrzymującego się jedynie ze świadczenia emerytalnego w wysokości 1007,19 zł netto miesięcznie i samodzielnie ponoszącego wszelkie opłaty związane z codziennym utrzymaniem, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest stosowana w przypadku osób o trudnej sytuacji materialnej lub gdy środki są bardzo ograniczone i zaspokajają jedynie niezbędne potrzeby egzystencjalne.Stan faktyczny
Skarżący E. L. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego. Skarżący oświadczył, że utrzymuje się z emerytury w wysokości 1007,19 zł netto miesięcznie, jest właścicielem mieszkania i współwłaścicielem nieruchomości rolnej. Wskazał na trudną sytuację finansową, brak środków na pokrycie kosztów sądowych i adwokata do sporządzenia skargi kasacyjnej.Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił zwolnić skarżącego E. L. od kosztów sądowych oraz ustanowić dla niego adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w osobie Referendarza Sądowego Renaty Ranickej po rozpoznaniu w dniu 12 września 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E. L. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 31 sierpnia 2011 r. Nr [...] w przedmiocie ewidencji gruntów p o s t a n a w i a I) zwolnić skarżącego E. L. od kosztów sądowych, II) ustanowić dla skarżącego E. L. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.
W dniu 25 lipca 2012 r. wpłynął do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniosek E. L. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, w sprawie skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 31 sierpnia 2011 r.
We wniosku tym skarżący oświadczył, iż prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Jego miesięczny dochód z tytułu pobieranego świadczenia emerytalnego wynosi 1.007,19 zł netto.
Skarżący jest właścicielem mieszkania oraz współwłaścicielem nieruchomości rolnej o pow. 1.29 ha. Żona skarżącego mieszka z synem w T. Skarżący nie ma z nią kontaktu i nie jest w stanie określić wysokości jej dochodu.
W uzasadnieniu wniosku skarżący podniósł, iż utrzymuje się jedynie ze świadczenia emerytalnego i nie stać go na pokrycie kosztów sądowych i ustanowienie adwokata do sporządzenia skargi kasacyjnej.
W piśmie z dnia 30 sierpnia 2012 r., uzupełniającym wniosek skarżący oświadczył, iż nie korzysta z opieki pomocy społecznej. Małżeństwo skarżącego nie zostało rozwiązane. Nie prowadzi on działalności rolniczej. Uprawia działkę na własne potrzeby. Pozostała część nieruchomości gruntowej jest odłogiem i nie nadaje się pod uprawę ze względu na klasę gruntu. Do pisma skarżący dołączył kserokopie następujących dokumentów: fakturę VAT za dostawę wody, fakturę VAT za odprowadzanie ścieków, wyciąg z konta bankowego za okres od maja do lipca 2012 r. Skarżący wyjaśnił również, iż posiada zaległości z tytułu wywozu nieczystości i wskazał fakturę z 25 maja 2012 r. Stwierdził, również, iż świadczenie emerytalne w pobieranej wysokości, nie jest w stanie pokryć jego wydatków za żywność. leki i sroki czystości. Znajduje się w trudnej sytuacji finansowej.
Stosownie do treści art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi,( Dz. U. nr 153, poz.1270). prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowaniu lub w jego toku. Prawo to obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym.
W przedmiotowej sprawie skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od ponoszenia kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.
W tym miejscu należy też zwrócić uwagę czym jest instytucja prawa pomocy. Prawo pomocy to inaczej prawo ubogich. Instytucja ta ma charakter wyjątkowy co oznacza, że może być stosowana tylko w przypadku osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną (do takich osób zalicza się bezrobotnych, osoby pozbawione środków do życia), bądź gdy środki te są bardzo ograniczone i zaspakajają tylko niezbędne potrzeby egzystencjonalne (vide postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 października 2005 r. I GZ 107/05, niepubl.). Z kolei przez uszczerbek dla siebie, bądź rodziny należy rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych (vide postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 marca 2005 r. sygn. akt FZ 794/04, niepubl.).
W ocenie orzekającego sytuacja majątkowa skarżącego, utrzymywanie się jedynie ze świadczenia emerytalnego w wysokości 1007,19 zł netto miesięcznie, samodzielne ponoszenie wszelkich opłat i kosztów związanych z codziennym utrzymaniem skarżącego uzasadnia decyzję o uwzględnieniu wniosku i zwolnieniu skarżącego od kosztów sądowych oraz ustanowieniu pełnomocnika z urzędu.
Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 243 § 1, art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 §1 i § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło