III SA/Kr 1281/25

WyrokWSA w Krakowie2026-01-27

Skład orzekający: Katarzyna Marasek-Zybura, Ewa Michna, Magdalena Gawlikowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy odmowa przyznania zasiłku celowego specjalnego na pokrycie kosztów czynszu, w sytuacji gdy skarżąca przekracza kryterium dochodowe, ale posiada uprawnienie do lokalu socjalnego, które odrzuca, może być uzasadniona brakiem współpracy z organem pomocy społecznej?
Ratio decidendi
Odmowa przyznania zasiłku celowego specjalnego na pokrycie kosztów czynszu jest uzasadniona, gdy skarżąca, mimo przekroczenia kryterium dochodowego, nie podejmuje współpracy z organem pomocy społecznej w celu poprawy swojej sytuacji życiowej, w szczególności poprzez niekorzystanie z przysługującego jej uprawnienia do lokalu socjalnego. Działanie takie stanowi naruszenie obowiązku współdziałania z organem i może prowadzić do niegospodarnego zarządzania środkami publicznymi.
Stan faktyczny
Skarżąca A. G. wniosła o przyznanie zasiłku celowego specjalnego na pokrycie kosztów czynszu. Organ I instancji odmówił przyznania świadczenia, wskazując na przekroczenie kryterium dochodowego oraz brak współpracy skarżącej w przezwyciężaniu trudnej sytuacji życiowej, w szczególności poprzez odrzucanie propozycji lokalu socjalnego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji, podzielając argumentację o braku współpracy. Skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym błędne uznanie braku współpracy.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Marasek-Zybura Sędziowie WSA Ewa Michna Asesor WSA Magdalena Gawlikowska (spr.) Protokolant starszy referent Dominika Duda-Malik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 stycznia 2026 r. sprawy ze skargi A. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 17 lipca 2025 r. nr SKO.PS/4110/375/2025 w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego specjalnego oddala skargę. Decyzją z 17 lipca 2025 r., nr SKO.PS/4110/375/2025 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Krakowa z 14 maja 2025 r., nr F2.90492.4613.2025 odmawiającą A. G. (dalej skarżąca) przyznania świadczenia w formie zasiłku celowego specjalnego z przeznaczeniem na uregulowanie czynszu. Zaskarżona decyzja zapadła w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych. Po rozpatrzeniu wniosku A. G. z 17 kwietnia 2025 r., organ I instancji orzekł jak wskazano powyżej. Z uzasadnienia decyzji wynika, że na podstawie zebranej dokumentacji dotyczącej sytuacji majątkowej i osobistej skarżącej ustalono, że przekracza ona kryterium dochodowe uprawniające do przyznania zasiłku celowego, jej miesięczny dochód wynosi bowiem 1229 zł z tytułu otrzymywanego zasiłku stałego. Niemniej jednak organ ustalił, że skarżąca znajduje się w trudnej sytuacji bytowej, zdrowotnej i życiowej i nie jest w stanie samodzielnie zaspokoić podstawowych potrzeb życiowych. Stąd też rozważono przyznanie pomocy na zasadzie art. 41 pkt 1 u.p.s. Uzasadniając odmowę przyznania zasiłku celowego specjalnego na zapłatę czynszu, stwierdzono, że w sprawie nie zaistniała szczególnie uzasadniona sytuacja, która warunkuje przyznanie świadczenia na podstawie art. 41 u.p.s. Podano, że skarżąca obecnie zamieszkuje w wynajmowanym pokoju, za który czynsz wynosi 1000 zł miesięcznie, co stanowi znaczną część jej dochodu. Ustalono, że skarżąca posiada uprawnienie do otrzymania lokalu socjalnego i dwukrotnie oferowane jej były takie lokale: w lipcu 2023 r. oraz w maju 2024 r. Propozycje te zostały jednak przez skarżącą odrzucone. W dniu 7 października 2024 r. skarżąca złożyła deklarację, że w styczniu 2025 r. ponownie będzie składać wniosek o przyznanie lokalu socjalnego lub komunalnego. Wniosek taki nie został złożony. W tym czasie przyznano skarżącej pomoc na zapłatę czynszu, jednak w ograniczonej wysokości z uwagi na brak współpracy z pracownikiem socjalnym, tj. współdziałania w przezwyciężeniu trudnej sytuacji mieszkaniowej poprzez skorzystanie z przysługujących uprawnień. Następnie wyznaczono skarżącej termin na złożenie wniosku o przyznanie lokalu socjalnego do 30 kwietnia 2025 r. Skarżąca odmówiła jednak złożenia takiego wniosku, oświadczając to na piśmie. Mając na uwadze powyższe, a także treść przepisu art. 2 ust. 1 i art. 11 ust. 2 u.p.s. organ uznał, że brak woli ze strony skarżącej, aby ubiegać się o przyznanie lokalu socjalnego, w sytuacji, gdy lokal taki jej przysługuje, stanowi brak współpracy w przezwyciężaniu trudnej sytuacji życiowej. Stwierdzono, że osoba ubiegająca się o świadczenia z pomocy społecznej powinna w pierwszej kolejności wykorzystywać uprawnienia, które jej przysługują, a skorzystanie z których pomogłoby poprawić jej życiową sytuację. Z powyższego względu organ I instancji odmówił przyznania skarżącej specjalnego zasiłku celowego na czynsz. Podkreślił jednocześnie, że złożone równolegle wnioski o przyznanie pomocy na zakup żywności i leków, z uwagi na trudną sytuację finansową skarżącej, zostały uwzględnione. Od powyższej decyzji skarżąca wniosła odwołanie. W odwołaniu podała, że w 2017 r. zdiagnozowano u niej chorobę nowotworową, w latach 1997 i 2000 przeszła trepanację czaszki z powodu guza mózgu. Aktualnie ma podejrzenie wznowy nowotworu, co znacząco wpływa na jej codzienne możliwości funkcjonowania. Wskazała, że z uwagi na stan zdrowia ma bardzo ograniczone możliwości podjęcia pracy. Podejmowała kursy doszkalające, ale są przeciwskazania medyczne do podjęcia zatrudnienia w danych zawodach. Dotąd bezskutecznie poszukuje pracy, a urząd pracy nie chce dofinansować jej szkolenia w zawodzie programisty. Odnosząc się do kwestii proponowanych jej lokali socjalnych, przyznała, że odmówiła ich przyjęcia. W pierwszym przypadku powodem była obawa, że koszty utrzymania lokalu będą zbyt wysokie, poza tym lokal był nieumeblowany i wymagał nakładów. Poza tym udzielono jej informacji, że będzie musiała się ubiegać o dodatek mieszkaniowy na pokrycie kosztów mieszkania, a jego wysokość zostanie odjęta z przyznanego zasiłku stałego. Skarżąca obawiała się, że będzie musiała się zadłużyć, a w tym czasie prowadzona była jej upadłość konsumencka. Jeśli chodzi o drugi lokal, przyczyną odmowy była obawa o zbyt wysokie koszty mediów, zwłaszcza związane z zainstalowaną termą do grzania ciepłej wody. Ponownie zresztą okazało się, że dodatki, które otrzymałaby skarżąca na utrzymanie mieszkania zostałyby odjęte od zasiłku stałego. Skarżąca wskazała, że nie rozumie, dlaczego odmowa złożenia wniosku o przyznanie lokalu socjalnego potraktowana została jako brak współdziałania z pracownikiem socjalnym. Uważała, że jej sytuacja jest jasna i przedstawiła argumenty, dlaczego o lokal socjalny ubiegać się nie chce, dopóki nie znajdzie pracy. Wielokrotnie tłumaczyła to w organie I instancji. Podkreśliła, że podejmuje nieustające wysiłki, aby przezwyciężyć swoją trudną sytuację, dlatego wydana decyzja jest dla niej krzywdząca. Przekazując akta sprawy wraz z odwołaniem, Organ I instancji przekazał również pismo z 4 czerwca 2025 r., w którym odniósł się do argumentów podniesionych w odwołaniu. Wskazał w szczególności, że posiadanie mieszkania socjalnego w przypadku skarżącej znacząco obniżyłoby jej comiesięczne koszty utrzymania. Płaci ona 1000 zł czynszu, co stanowi większą część zasiłku stałego, z którego się utrzymuje. Wskazaną na wstępie decyzją z 17 lipca 2025 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W motywach rozstrzygnięcia organ odwoławczy podkreślił, że wsparcie, którego domaga się skarżąca jest udzielane w drodze decyzji uznaniowej i z uwagi na przekroczenie przez skarżącą kryterium dochodowego wymaga zaistnienia szczególnie uzasadnionego przypadku. Organ wskazał, że wbrew obowiązkowi nałożonemu w art. 11 u.p.s. skarżąca nie współdziała z organem pomocy społecznej, nie współpracuje z pracownikami socjalnymi, a przez to nie wypełnia obowiązków, jakie na osoby ubiegające się o taką pomoc nałożył ustawodawca. W szczególności wskazać należy, że podstawową zasadą wyłaniającą się z powołanych wyżej przepisów jest obowiązek wykorzystania w pierwszej kolejności wszystkich przysługujących danej osobie uprawnień, które mogłyby poprawić jej sytuację materialną. Uprawnienie do otrzymania lokalu socjalnego niewątpliwie do takich uprawnień należy i skarżąca, aby skutecznie ubiegać się o pomoc w tamach świadczeń pomocy społecznej, ma obowiązek to uprawnienie wykorzystać. Nie zmienia tego faktu, żadna własna ocena potencjalnych kosztów utrzymanie takiego mieszkania, czy przeświadczenie o wysokości opłat, zwłaszcza niepoparte żadnymi konkretnymi dowodami. Kolegium wskazuje, że w świetle ustaleń Organu I instancji obciążenia finansowe skarżącej z tytułu płaconego czynszu są znaczne, a przy tym możliwe do uniknięcia poprzez skorzystania z przysługującego uprawnienia do lakolu socjalnego. Przyznanie w tej sytuacji zasiłku celowego na pokrycie czynszu, zamiast egzekwowania od skarżącej skorzystania przez nią z tego uprawnienia, naraziłoby organ na niegospodarne zarządzanie środkami publicznymi przeznaczonymi na pomoc społeczną. Podkreślić w tym kontekście należy, że zasób tych środków zawsze w sposób oczywisty jest ograniczony, a skala potrzeb i beneficjentów pomocy społecznej zawsze przekracza możliwości finansowe organów taką pomocą dysponujących. Organ nie może zatem pozwolić sobie na pominięcie okoliczności, że skarżąca mogłaby uniknąć ponoszenia tak znacznych opłat w z tytułu czynszu i nie robi tego wyłącznie z uwagi na własne przeświadczenie, że działanie takie jej się nie opłaci. Organ odwoławczy podkreślił, że na moment wydania decyzji skarżąca nie składa wniosku o przyznanie lokalu socjalnego, nie bierze zatem w ogóle pod uwagę takiego rozwiania swojej sytuacji. W ocenie Kolegium, w sposób oczywisty stanowi to brak współdziałania w przezwyciężenie swojej trudnej sytuacji bytowej, skarżąca bowiem z góry zakłada, że z przysługującego jen uprawnienia nie skorzysta, ze względu na własne, z góry przyjęte i niczym niepoparte przekonania. Wniosku tego nie może zmienić twierdzenie Wnioskodawczyni, że chce ona najpierw podjąć pracę, zanim będzie ubiegać się o lokal socjalny. Jak wynika z akt sprawy, skarżąca nie rejestruje się w GUP, pomimo wielokrotnego sugerowania takiego rozwiązania przez pracowników socjalnych. Jej próby aktywizacji zawodowej jawią się jako chaotyczne i przypadkowe, a więc mało skuteczne, przy czym nie chce ona skorzystać z profesjonalnej pomocy w tym zakresie, jaką oferują powołane do tego instytucje. Wobec braku takiej rejestracji, nie można racjonalnie twierdzić, że podejmowane starania rzeczywiście wyczerpują dostępne dla skarżącej możliwości z tym zakresie. Tym samym nie może także uznać, aby rzeczywistym powodem braku woli wnioskowania o lokal socjalny była chęć wcześniejszego podjęcia pracy i uzyskania dochodu. Podkreślono, że z akt sprawy wynika, że na mocy wcześniejszych decyzji strona otrzymywała i otrzymuje nadal stałą pomoc finansową z pomocy społecznej. W szczególności, z uwagi na trudną sytuację finansową i zdrowotną, w bieżącym roku do tej pory ww. została udzielona pomoc finansowa w formie zasiłków celowych specjalnych w kwocie 10 770 zł. Zdaniem Kolegium decyzja wydana przez organ pierwszej instancji w przedmiotowej sprawie nie narusza zasad ogólnych przyznawania świadczeń z pomocy społecznej. Zgodnie z art. 1 ust 1 cyt. ustawy pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudności życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne środki, możliwości i uprawnienia. Na powyższą decyzję skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. W skardze zaskarżonej decyzji zarzuciła: - naruszenie prawa materialnego, tj. art. 41 w zw. z art. 2, 3 i 4 ustawy o pomocy społecznej poprzez jego niewłaściwe zastosowanie skutkujące odmową udzielenia wnioskowanej pomocy, co uniemożliwiło jej zaspokojenie niezbędnych potrzeb i życie w warunkach odpowiadających godności człowieka, - naruszenie art. 11 ust. 2 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej poprzez błędne uznanie, iż skarżąca nie współpracuje z pracownikiem socjalnym w rozwiązywaniu swojej trudnej sytuacji życiowej oraz naruszenie art. 7 i 77 k.p.a. poprzez brak wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności sprawy i wyciągnięcie błędnych wniosków z ustalonych faktów. W uzasadnieniu skargi skarżąca szeroko podstawiła swoją sytuację życiową, zdrowotną i osobistą. W szczególności przedstawiła okoliczności, które miały spowodować, że oferowanego jej lokalu socjalnego nie przyjęła bądź nie mogła przyjąć, a także dlaczego nie podejmowała kursów oferowanych jej przez urząd pracy. Wskazała, że jest śmiertelnie chora, jej sytuacja życiowa jest bardzo trudna, a organy orzekające w sprawie zdają się tego nie dostrzegać i stronniczo podchodzą do jej wniosku pozorując różne czynności, żeby stworzyć wrażenie, iż jest ona dobrze traktowana. Załączyła zaświadczenia lekarskie potwierdzające, że może podjąć lekką pracę, z którego wynika również, że zamiarem skarżącej jest przeprowadzka do Warszawy. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Skarżąca wniosła też do sądu szereg pism obrazujących jej położenie i podtrzymujących jej dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143), dalej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego w sposób, który miał wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także stosują środki określone w ustawie. Sąd administracyjny, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a p.p.s.a., co oznacza, że jeżeli sąd administracyjny dostrzega naruszenie prawa w zaskarżonej decyzji, to niezależnie od argumentów skarżącego, tenże sąd administracyjny uprawniony jest do uwzględnienia skargi. Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Podstawą prawną rozstrzygnięć podjętych w kontrolowanym postępowaniu administracyjnym były przepisy ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz.U. z 2024 r., poz. 1283 ze zm.), dalej w skrócie: "u.p.s.". Zasady ogólne tej pomocy zostały zawarte w art. 2 ust. 1 i art. 3 ust. 1 tej ustawy, zgodnie z którymi świadczenia z pomocy społecznej mają na celu umożliwienie przezwyciężania trudnych sytuacji życiowych, których osoby ubiegające się nie są w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości oraz zaspokajanie niezbędnych potrzeb i umożliwienie im życia w warunkach odpowiadających godności człowieka. W myśl art. 4 u.p.s. osoby i rodziny korzystające z pomocy społecznej są obowiązane do współdziałania w rozwiązywaniu ich trudnej sytuacji życiowej. Z kolei zgodnie z art. 11 ust. 2 u.p.s. brak współdziałania osoby lub rodziny z pracownikiem socjalnym lub asystentem rodziny, o którym mowa w przepisach o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, w rozwiązywaniu trudnej sytuacji życiowej, odmowa zawarcia kontraktu socjalnego, niedotrzymywanie jego postanowień, nieuzasadniona odmowa podjęcia zatrudnienia, innej pracy zarobkowej przez osobę bezrobotną lub nieuzasadniona odmowa podjęcia lub przerwanie szkolenia, stażu, przygotowania zawodowego w miejscu pracy, wykonywania prac interwencyjnych, robót publicznych, prac społecznie użytecznych, a także odmowa lub przerwanie udziału w działaniach w zakresie integracji społecznej realizowanych w ramach Programu Aktywizacja i Integracja, o których mowa w przepisach o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, lub nieuzasadniona odmowa podjęcia leczenia odwykowego w zakładzie lecznictwa odwykowego przez osobę uzależnioną - mogą stanowić podstawę do ograniczenia wysokości lub rozmiaru świadczenia, odmowy przyznania świadczenia, uchylenia decyzji o przyznaniu świadczenia lub wstrzymania świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej. Skarżąca ubiegała się o przyznanie zasiłku celowego z przeznaczeniem na uregulowanie czynszu. Ten rodzaj świadczenia został uregulowany w art. 39 u.p.s., zgodnie z którym w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej może być przyznany zasiłek celowy, w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu. Niewątpliwie przyznanie beneficjentowi tej formy pomocy jest związane ze spełnieniem kryterium dochodowego, o którym mowa w art. 8 u.p.s. Jak bowiem wynika z art. 8 ust. 1 u.p.s., prawo do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej, z zastrzeżeniem art. 40, art. 41, art. 53a i art. 91, przysługuje tym podmiotom, które nie przekroczyły wskazanych w punktach 1-3 w ust. 1 tego przepisu kwot kryterium dochodowego. W rozpoznawanej sprawie orzekające w obydwu instancjach organy stanęły na stanowisku, że skarżącej nie może być udzielone wsparcie z pomocy społecznej w formie zasiłku celowego z art. 39 u.p.s., z powodu przekroczenia kryterium dochodowego. W toku postępowania bezspornie ustalono, że skarżąca przekracza kryterium dochodowe wynoszące 1010 zł albowiem jej dochód wynosi 1229 zł. Organy wskazały jednak, że sytuacja życiowa skarżącej może zostać rozpatrzona w kontekście "szczególnie uzasadnionego przypadku", o którym mowa w art. 41 u.p.s, przewidującego możliwość przyznania beneficjentowi specjalnego zasiłku celowego. Słuszne jest stanowisko organu odwoławczego, zgodnie z którym postanowienia przepisu art. 41 u.p.s. należy odczytywać łącznie z zasadami ogólnymi tejże ustawy wyrażonymi w cytowanych wyżej przepisach art. 2 i art. 3 oraz art. 4 u.p.s. Podkreślić też należy, że z uwagi na to, że przepis daje organowi uprawnienie do przyznania bądź odmowy przyznania zasiłku celowego specjalnego, jest to uznanie administracyjne, czyli sytuacja, w której ustawodawca daje organowi możliwość wyboru konsekwencji prawnych. "Wybór ten jednak nie jest zupełnie dowolny i swobodny, ale ograniczony przez ustawodawcę w samej normie wprowadzającej uznanie" (J. Zimmermann, Prawo administracyjne, Wolters Kluwer 2018, s. 409). W przypadku wprowadzenia uznania administracyjnego, organ podejmuje decyzje nie tylko na podstawie ustawy, ale także z uwzględnieniem zasad celowości i sprawiedliwości oraz szczególnych cech stanu faktycznego (zob. J. Zimmermann, op. cit., s. 413). "Skoro prawo daje organowi administracji możliwość wyboru, to każdy wybór mieszczący się w ramach tego upoważnienia jest zgodny z prawem i on sam nie może być z zasady zakwestionowany przez sąd administracyjny. Kontrolując akty swobodne, sąd administracyjny może więc tylko badać, czy nie zostały przekroczone granice uznania i czy podjęte rozstrzygniecie nie było dowolne" (J. Zimmermann, op. cit., s. 417). Zatem mimo, że sądowa kontrola takiego aktu ma zakres ograniczony, to jednak wymaga zbadania, czy w postępowaniu podjęto wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, oraz czy organ uwzględnił słuszny interes strony. Kontroli sądowej podlega samo uzasadnienie aktu uznaniowego, z punktu widzenia powiązania ustaleń faktycznych z rekonstruowaną normą prawną. Ocenie Sądu nie podlegają natomiast kryteria słuszności, czy celowości podjętego rozstrzygnięcia (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 kwietnia 2010 r., sygn. I OSK 130/10 i z dnia 6 listopada 2014 r. sygn. I OSK 1981/14, opublikowane w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Kontrolując zaskarżoną decyzję w tak określonych granicach Sąd nie doszukał się w działaniu organu uchybień, które powodowałyby konieczność wyeliminowania zaskarżonej decyzji, czy też decyzji organu pierwszej instancji, z obrotu prawnego. Istota sprawy sprowadzała się do rozstrzygnięcia, czy organy pomocowe zassanie przyjęły za podstawę odmowy przyznania wnioskowanego wsparcia brak współpracy skarżącej w rozwiązywaniu trudnej sytuacji życiowej w aspekcie miejsca zamieszkania skarżącej i związanych z tym kosztów. W tym zakresie Sąd w pełni podziela stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Istotne w sprawie jest, że jedynym dochodem skarżącej jest zasiłek stały w wysokości 1229 zł. Skarżąca zaspokaja swoje potrzeby mieszkaniowe poprzez wynajmowanie pokoju, za który, w raz z mediami, płaci 1000 zł. Skarżąca posiada uprawnienie do otrzymania lokalu socjalnego z zasobów Gminy Miejskiej Kraków. W lipcu 2023 r. i maju 2024 r. skarżąca odmówiła przyjęcia propozycji takiego lokalu, działając w przekonaniu, że przyjęcie takiego lokalu pogorszy lub zagrozi jej sytuacji materialnej. Akta sprawy wskazują, że mimo takiej postawy skarżącej, podczas kolejnych wywiadów środowiskowych nadal była ona aktywizowana przez organ pomocowy do złożenia wniosku o lokal socjalny i nadal udzielano jej wsparcia w postaci przyznania zasiłku celowego specjalnego z przeznaczeniem na pokrycie należności czynszowych. Ostatecznie wyznaczono skarżącej datę, do której będzie ona zobligowana do złożenia takiego wniosku na dzień 30 kwietnia 2025 r. Skarżąca nie dopełniła tego obowiązku i oświadczyła, że nie złoży wniosku do UMK o lokal socjalny (k. 2145 a.a.). Zatem w istocie, powodem odmowy przyznania skarżącej wnioskowanego wsparcia nie był fakt braku przyjęcia lokalu socjalnego ale brak złożenia w wyznaczonym terminie wniosku w tym zakresie, jako wyraz braku współpracy beneficjenta w celu polepszenia swojej sytuacji bytowej. Sąd zgadza się z organem, że takie działanie skarżącej wyczerpuje znamiona braku współpracy, dającego podstawę do odmowy przyznania wnioskowanego wsparcia. Przedstawione w cytowanych wyżej przepisach zasadny przyznawania pomocy społecznej wymagają, aby osoba ubiegająca się o pomoc wykorzystywała w pierwszej kolejności wszystkie przysługujące jej uprawnienia, które mogłyby poprawić jej sytuację materialną. Niewątpliwie otrzymanie lokalu socjalnego polepszyłoby sytuację materialną i bytową skarżącej. Ponadto mogłaby się ona ubiegać o dodatek mieszkaniowy, który co prawda doprowadziłby do odpowiedniego obniżenia zasiłku stałego skarżącej, jednak bilans wsparcia finansowego dla skarżącej byłby tożsamy. Natomiast, jak sama skarżąca wskazała na rozprawie, czynsz najmu lokalu socjalnego to ok. 500 zł, czyli połowę mniej niż płaci dotychczas. Słusznie zdaniem Sądu argumentuje organ, że dalsze udzielanie wnioskowanego wsparcia przy biernej postawie skarżącej w korzystaniu z możliwości polepszenia jej sytuacji, naraziłoby organ na niegospodarne zarządzanie środkami publicznymi przeznaczonymi na pomoc społeczną. Okoliczności wskazywane przez skarżącą jako usprawiedliwienie jej postawy są w ocenie Sądu jedynie wyrazem jej obaw o swój byt i nie znajdują oparcia faktycznego. Zasadność ich całkowicie podważa okoliczność, że w styczniu 2026 r. skarżąca złożyła wniosek o przyznanie lokalu socjalnego. Postawy skarżącej nie usprawiedliwiają też jej twierdzenia, że chce ona najpierw podjąć pracę, zanim będzie ubiegać się o lokal socjalny. Skarżąca nie rejestruje się w GUP, pomimo wielokrotnego sugerowania takiego rozwiązania przez pracowników socjalnych. Jej samodzielne próby aktywizacji zawodowej są natomiast mało skuteczne, przy czym nie chce ona skorzystać z profesjonalnej pomocy w tym zakresie, jaką oferują powołane do tego instytucje. Słusznie zatem przyjął organ, że także na tym polu skarżąca nie współdziała z organem w przezwyciężaniu swojej trudnej sytuacji. Pokreślenia ponadto wymaga, że skarżąca jest stałym beneficjentem organu pomocowego. Z uwagi na trudną sytuację finansową i zdrowotną, w 2025 roku, do dnia wydania zaskarżonej decyzji została udzielona jej pomoc finansowa w formie zasiłków celowych specjalnych w kwocie 10 770 zł. Mimo swojej postawy otrzymuje wsparcie na żywność i na leki. Wskazuje to, że organ pomocowy, wbrew twierdzeniom skarżącej, nie prezentuje negatywnego nastawienia do skarżącej, a jedynie próbuje aktywizować ją do polepszenia swoje sytuacji bytowej, udzielając skarżącej wsparcia i działając w poszanowaniu zasad wynikających zarówno z k.p.a., jak i ustawy o pomocy społecznej. Mając na uwadze powyższe Sąd nie doszukał się w procedowaniu i rozstrzygnięciu organu takich wadliwości, które świadczyłyby o wadliwości, w tym dowolności zaskarżonej decyzji. Organ wyczerpująco zebrał i rozpatrzył materiał dowodowy sprawy, a następnie poddał go ocenie w poszanowaniu zasad wynikających z k.p.a. Ponadto zaskarżona decyzji została uzasadniona w sposób, który umożliwia Sądowi weryfikację wydanego rozstrzygnięcia w granicach, w jakich jest ono przez Sąd kontrolowane. Z tych przyczyn Sąd orzekł jak w sentencji wyroku, na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło