III SA/Kr 1296/13

WyrokWSA w Krakowie2014-05-14

Skład orzekający: Piotr Lechowski, Halina Jakubiec, Tadeusz Wołek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy orzeczenie komisji lekarskiej o niezdolności do służby w Państwowej Straży Pożarnej, wydane na podstawie przepisów rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych, powinno być uzasadniane zgodnie z przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego?
Ratio decidendi
Orzeczenia komisji lekarskich podległych Ministrowi Spraw Wewnętrznych, dotyczące ustalenia zdolności do służby w Państwowej Straży Pożarnej, są decyzjami administracyjnymi. Jednakże, tryb postępowania tych komisji jest odrębny od trybu uregulowanego przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego i opiera się na przepisach rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych. W związku z tym, zarzuty dotyczące naruszenia przepisów KPA, w tym lakoniczności uzasadnienia, nie zasługują na uwzględnienie, gdyż organ tych przepisów nie stosował. Orzeczenie o niezdolności do służby kandydata do służby nie wymaga szczegółowego uzasadnienia, w przeciwieństwie do orzeczeń dotyczących osób już pełniących służbę, które ustalają trwałą niezdolność do służby.
Stan faktyczny
Skarżący, kandydat do służby w Państwowej Straży Pożarnej, został orzeczeniem Okręgowej Komisji Lekarskiej uznany za niezdolnego do służby z powodu choroby mięśnia serca. Skarżący zarzucił organowi naruszenie przepisów KPA, w tym zasady prawdy materialnej, dowolne ustalenie stanu faktycznego z pominięciem dowodów oraz brak uzasadnienia orzeczenia. Sąd administracyjny rozpoznał skargę, oceniając legalność orzeczenia komisji lekarskiej.
Rozstrzygnięcie
Skargę oddalono.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Piotr Lechowski Sędziowie WSA Halina Jakubiec (spr.) WSA Tadeusz Wołek Protokolant Ewelina Kalita po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 maja 2014 r. sprawy ze skargi P. K. na orzeczenie Okręgowej Komisji Lekarskiej Ministerstwa Spraw Wewnętrznych z dnia 5 września 2013 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia zdolności do służby w Państwowej Straży Pożarnej skargę oddala. Okręgowa Komisja Lekarska Ministerstwa Spraw Wewnętrznych w orzeczeniu z dnia 5 września 2013 r. znak [...] po przeprowadzeniu badania lekarskiego stwierdziła, że skarżący P. K. jest niezdolny do służby w Państwowej Straży Pożarnej. Jednocześnie Komisja uchyliła orzeczenie Wojewódzkiej Komisji Lekarskiej Ministerstwa Spraw Wewnętrznych z dnia [...] 2013 r. znak [...]. Jako podstawę zaskarżonego orzeczenia organ wskazał rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 2 listopada 1995 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie właściwości i trybu postępowania komisji lekarskich podległych Ministrowi Spraw Wewnętrznych (Dz. U. z 1995 r., Nr 146, poz. 712, zwane dalej rozporządzeniem). Zaskarżone orzeczenie zapadło w następujących okolicznościach stanu faktycznego: Skarżący, jako kandydat do służby w Państwowej Straży Pożarnej poddał się badaniu lekarskiemu w celu ustalenia stanu zdrowia przed Wojewódzką Komisją Lekarską Ministerstwa Spraw Wewnętrznych (dalej WKL). WKL dnia [...] 2013 r., po przeprowadzeniu czynności komisyjno-lekarskich i ustaleń stwierdziła bradykardię do obserwacji oraz orzekła na podstawie § 38 pkt 1 rozporządzenia niezdolność skarżącego do służby w Państwowej Straży Pożarnej. Od tego orzeczenia skarżący wniósł odwołanie, w którym zarzucił WKL wadliwie przeprowadzone rozpoznanie choroby jak również wadliwą wykładnię przepisów polegającą na bezpodstawnym orzeczeniu niezdolności do służby. Do odwołania skarżący załączył kartę konsultacji kardiologicznej oraz wyniki badań, z której wynika że w stanie zdrowia skarżącego brak przeciwwskazań do służby. Okręgowa Komisja Lekarska Ministerstwa Spraw Wewnętrznych (dalej OKL) przeprowadziła w dniu 5 września 2013 r. dodatkowe badanie lekarskie, w którym stwierdziła u skarżącego chorobę mięśnia serca w okresie wydolności układu krążenia i orzekła że jest on z tego powodu niezdolny do służby w Państwowej Straży Pożarnej. Na orzeczenie OKL skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, zarzucając OKL naruszenie zasady prawdy materialnej to jest przepisu art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeksu postępowania administracyjnego - kpa (Dz.U. z 2013, poz. 267), naruszenie art. 77 kpa poprzez dokonanie ustaleń faktycznych w sposób dowolny, z pominięciem wskazywanych przez skarżącego dowodów w postaci karty konsultacji kardiologicznych i badań lekarskich jak również naruszenie art. 107 kpa polegające na nieuzasadnieniu orzeczenia. W odpowiedzi na skargę organ wskazał, że stopień zdolności skarżącego do służby został ustalony na podstawie obowiązującego ww. rozporządzenia z 2 listopada 1995 r. oraz przy uwzględnieniu całości zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w tym przedstawionego przez skarżącego. Skarżący, na rozprawie w dniu 14 maja 2014 r. wyjaśnił, że nie był badany przez Komisję Okręgową. Nie został przebadany przez specjalistów w pierwszej instancji, a wyniki badań lekarzy specjalistów, które przedstawił nie zostały przez organy uznane. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, zgodnie z art. 145 § 1 tej ustawy, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia przepisów prawa materialnego, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo też do naruszenia przepisów prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania albo stwierdzenia nieważności decyzji. Przystępując do oceny legalności zaskarżonych decyzji (postanowień) sąd bada czy zaskarżona decyzja (postanowienie) nie narusza prawa oraz czy zostały wydane w prawidłowo przeprowadzonym postępowaniu. Kierując się powyższymi kryteriami należy stwierdzić, że skarga P. K. nie podlega uwzględnieniu. Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest orzeczenie Okręgowej Komisji Lekarskiej Ministerstwa Spraw Wewnętrznych, które dotyczyło określenia zdolności skarżącego jako kandydata do służby w Państwowej Straży Pożarnej. Orzeczenie zostało wydane na podstawie przepisów rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 9 lipca 1991r. w sprawie właściwości i trybu postępowania komisji lekarskich podległych Ministrowi Spraw Wewnętrznych (Dz. U. Nr 79, poz. 349 ze zm.), zwanego dalej "rozporządzeniem". W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że komisje lekarskie podległe ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych są w omawianym przypadku organami administracji publicznej, a ich orzeczenia w przedmiocie zdolności do służby, stanowią decyzje administracyjne (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 kwietnia 2010 r., sygn. akt I OSK 93/10, LEX nr 595620). Od ostatecznych orzeczeń komisji lekarskich podległych Ministrowi Spraw Wewnętrznych i Administracji, w zakresie dotyczącym oceny stanu zdrowia konkretnej osoby na potrzeby ustalenia kategorii zdolności do służby, przysługuje skarga do sądu administracyjnego. Wskazać należy, że w postępowaniu orzeczniczym prowadzonym w sprawie stwierdzenia zdolności do pełnienia służby stosuje się procedurę (zasady i tryb postępowania) ustanowione w rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 9 lipca 1991 r., natomiast nie stosuje się przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 kwietnia 2010 r., sygn. akt I OSK 93/10, LEX nr 595620). Zaskarżony akt wydany został bowiem na podstawie rozporządzenia wydanego w wyniku wykonania delegacji ustawowej, w postępowaniu uregulowanym w przepisach prawa mających moc powszechnie obowiązującą. Zwraca się uwagę, że tryb postępowania komisji lekarskich podległych Ministrowi Spraw Wewnętrznych i Administracji jest trybem odrębnym od trybu uregulowanego przepisami kpa. Ma on swój autonomiczny byt prawny i jak już wyżej wskazano, znajduje swoje umocowanie w delegacji ustawowej. W takiej sytuacji zarzuty dotyczące naruszenia przepisów kpa nie zasługują na uwzględnienie, gdyż organ tych przepisów nie stosował. Dotyczy to zwłaszcza lakoniczności uzasadnienia orzeczenia. Zaskarżonym orzeczeniem stwierdzono, że P. K. jest niezdolny do pełnienia służby w Państwowej Straży Pożarnej. Zgodnie z treścią 10 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia stopień zdolności kandydatów do służby w Państwowej Straży Pożarnej ustala się przez zaliczenie do osoby do jednej z następujących kategorii: 1. kategoria "Z" – zdolny, co oznacza, że stan zdrowia badanego nie budzi żadnych zastrzeżeń albo że stwierdzone schorzenia lub ułomności fizyczne albo psychiczne nie stanowią przeszkody do pełnienia służby, 2. kategoria "N" – niezdolny, co oznacza, że stwierdzone u badanego schorzenia lub ułomności fizyczne albo psychiczne uniemożliwiają pełnienie służby. W myśl § 12 ust. 1 rozporządzenia orzeczenie o stanie zdrowia i stopniu zdolności do służby komisje lekarskie wydają na podstawie wykazu chorób i ułomności, stanowiącego załącznik nr 2, zwanego dalej wykazem, po wszechstronnym zbadaniu przez członków komisji, z uwzględnieniem wyników badań specjalistycznych, w tym badań psychiatrycznych, psychologicznych i dodatkowych, a gdy zachodzi potrzeba - po przeprowadzeniu obserwacji szpitalnej w zakładzie służby zdrowia resortu spraw wewnętrznych, zakładzie służby zdrowia podległemu Ministrowi Obrony Narodowej lub zakładzie społecznym służby zdrowia. Wzór orzeczenia stanowi załącznik do rozporządzenia. Zgodnie z § 28 ust. 2 rozporządzenia okręgowa komisja lekarska wydaje orzeczenie po zapoznaniu się ze wszystkimi dokumentami w sprawie, a w razie potrzeby również po zleceniu przeprowadzenia dodatkowych badań lekarskich lub po dostarczeniu na żądanie komisji dodatkowych dokumentów. W niniejszej sprawie Okręgowa Komisja Lekarska wydała zaskarżone orzeczenie w oparciu o zebraną w postępowaniu dokumentację medyczną oraz po przeprowadzeniu, na jej zlecenie, dodatkowego badania kardiologicznego, z którego wynika, że skarżący choruje na chorobę mięśnia serca w okresie wydolności układu krążenia. Choroba ta widnieje w § 38 pkt 1 załącznika nr 2 ww. rozporządzenia i jej rozpoznanie stanowi konieczną, ale też jedyną podstawę do uznania skarżącego za niezdolnego do służby (kategoria N). Badania, do których odwołuje się zaskarżone orzeczenie, wykonane zostały wbrew twierdzeniu skarżącego przez lekarzy specjalistów i na gruncie rozporządzenia są wystarczającym środkiem dowodowym służącym ustaleniu stopnia zdolności kandydatów do służby. W sprawie niniejszej przeprowadzone zostały wszystkie wymagane rozporządzeniem czynności, a zaskarżone orzeczenie spełnia wymogi formalne z § 28 ust. 5 pkt 1. Istotne jest również, iż na gruncie rozporządzenia wyróżnia się dwa tryby orzekania – wobec kandydatów do służby (tu w Państwowej Straży Pożarnej) i wobec pełniących służbę. § 10 rozporządzenia dotyczy określenia zdolności kandydatów do służby, natomiast § 11 i § 13 dotyczą określenia stopnia zdolności do służby osób pełniących służbę. Znaczenie dla oceny wydanych orzeczeń w tych dwóch trybach ma wymaganie na gruncie § 23 rozporządzenia, iż tylko orzeczenia, które dotyczą osób pełniących służbę i które ustalają trwałą niezdolność do służby, trwałą niezdolność do służby na zajmowanym stanowisku, istnienie lub nieistnienie związku schorzeń i ułomności ze służbą, związek śmierci ze służbą i trwały uszczerbek na zdrowiu spowodowany wypadkiem w służbie lub chorobami określonymi w odrębnych przepisach – powinny być szczegółowo uzasadnione. Oznacza to, że nie można czynić zarzutu wydanemu w sprawie orzeczeniu, iż w postępowaniu prowadzącym do jego wydania naruszone zostały zasady dokładnego wyjaśniania sprawy i zasady przekonywania znane stricte procedurze administracyjnej. Mając na względzie powyższe okoliczności Sąd na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło