III SA/Kr 1298/17

Starszy Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 21 lutego 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. M. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego lub adwokata w sprawie ze skargi A. M. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 25 września 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego postanawia: I. oddalić wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, II. ustanowić dla skarżącego adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka. Skarżący w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną. Określając majątek swój i osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym wykazał stanowiące własność PKP mieszkanie zakładowe. Zadeklarował brak innych nieruchomości, zasobów, przedmiotów wartościowych. Na stałe miesięczne dochody gospodarstwa domowego skarżący składa się 871,96 zł renty skarżącego oraz 2040 zł wynagrodzenia za pracę żony. Uzasadniając swoje starania odniósł się do okoliczności nurtującej go sprawy. W dołączonym do wniosku piśmie przedstawił szczegółowe wyliczenia zobowiązań i stałych wydatków. Oszacowane przez skarżącego koszty utrzymania mieszkania, mediów, wydatków na leki i leczenie oszacował łącznie na 900 zł. Do wniosku dołączył orzeczenie o stopniu niepełnosprawności zaliczające skarżącego na trwale do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności. Wezwany, sprecyzował żądania wniosku podając, że domaga się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego lub adwokata. Przedstawił również szereg dokumentów źródłowych. Okazana kopia decyzji o waloryzacji renty potwierdza jej deklarowaną wysokość a kopia porozumienia z pracodawcą potwierdza deklarowaną wysokość wynagrodzenia żony. Z kopii okazanych rachunków wynika, że telefon to wydatek 65,13 zł, Cyfrowy Polsat 49,99 zł, opłata za śmieci 14 zł, abonament rtv 22,70 zł, rachunki na prąd ok. 70-80 zł, woda 211,38 zł (za pół roku), wydatki w aptekach od ok. 13 zł do ok. 140 zł. Skarżący nie wyjaśnił w jaki sposób jest wypłacana jego renta oraz wynagrodzenie żony i nie wyjaśnił czy należą do nich jakieś rachunki bankowe. Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje: Stosownie do art. 252 §1 ppsa wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach oraz o stanie rodzinnym, a owa "dokładność" stopniowana jest przeświadczeniem sądu, że strona okoliczności te wykazała, czyli przedstawiła je w sposób przekonywujący, bo generalnie ciężar dowodu co do wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na stronie składającej wniosek o przyznanie prawa pomocy (por. postanowienie NSA z 18 czerwca 2004 r. FZ 165/04). W realiach niniejszej sprawy oświadczenie skarżącego zawarte we wniosku wzbudzało było niewystarczające stąd został on wezwany o złożenie dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych. Skarżący z jednej strony przedstawił szereg dokumentów źródłowych potwierdzających jego wcześniejsze deklaracje. Z drugiej zaś strony zbył milczeniem pytania w jaki sposób jest wypłacana jego renta oraz wynagrodzenie żony i nie wyjaśnił czy należą do nich jakieś rachunki bankowe. Takie zachowanie skarżącego komplikuje starania skarżącego. Przypomnieć bowiem wypada iż niedostosowanie się do wezwania o którym mowa w art. 255 ppsa należy interpretować na niekorzyść wnioskodawcy (por. postan. NSA z 12 stycznia 2006 r. II OZ 1405/05). Wyciąganie jednak z tego najdalej idących konsekwencji polegających na oddalaniu w całości wniosku strony niejako ex machina mogłoby być dla skarżącego krzywdzące. Z zasad doświadczenia życiowego wynika bowiem, że przy obecnym poziomie cen oraz usług bieżące dochody gospodarstwa domowego skarżącego wystarczają po opłaceniu wykazanych zobowiązań i stałych wydatków w zasadzie na bieżącą egzystencję bez specjalnej możliwości czynienia oszczędności. Sytuacja taka powoduje, że choć skarżący jest w stanie pokryć samodzielnie koszty sądowe, które na obecnym etapie postępowania ograniczając się do konieczność opłacenia wpisu od skargi – co wymaga podkreślenia - w najniższej możliwej wysokości, to już opłacenie przez niego własnym sumptem pełnomocnika z wyboru mogłoby odbyć się z uszczerbkiem dla koniecznego utrzymania jego i małżonki. Tym bardziej, że nie posiadają w zasadzie żadnego majątku. Mając to wszystko na uwadze udzielono zatem skarżącemu pomocy, o którym to prawie traktują przepisy oddziału 2 rozdziału III działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekając jak w sentencji na podstawie art. 246 §1 pkt. 2 ppsa w związku z art. 245 §3 ppsa. Równocześnie skarżący powinien mieć świadomość, że w przypadku gdyby okazało się, że okoliczności na podstawie których przyznano mu prawo pomocy nie istniały lub przestały istnieć przyznane skarżącemu prawo pomocy może być cofnięte przez Sąd.