III SA/Kr 13/19
WyrokWSA w Krakowie2019-02-27
Skład orzekający: Halina Jakubiec, Janusz Kasprzycki, Barbara Pasternak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy umieszczenie reklamy na rowerze, który jest środkiem transportu i jest zaparkowany w pasie drogowym, wymaga zezwolenia zarządcy drogi i czy stanowi to podstawę do nałożenia kary pieniężnej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że umieszczenie reklamy na rowerze, stanowiącym nośnik informacji wizualnej w pasie drogowym, spełnia przesłankę uznania jej za reklamę w rozumieniu ustawy o drogach publicznych. Zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy, nawet jeśli reklama jest na rowerze będącym w codziennym użytku i prawidłowo zaparkowanym, prowadzi do nałożenia kary pieniężnej. Odpowiedzialność za zajęcie pasa drogowego ma charakter obiektywny, a kara nie podlega miarkowaniu.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nałożenia kary pieniężnej na J. Ł. za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi poprzez umieszczenie reklam na rowerze. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło decyzję Prezydenta Miasta i orzekło co do istoty sprawy, nakładając karę w wysokości 3 733,50 zł. Skarżący kwestionował potrzebę uzyskania zezwolenia, argumentując, że reklama była na rowerze będącym w codziennym użytku i prawidłowo zaparkowanym, a także podnosił zarzuty dotyczące sposobu prowadzenia postępowania i obliczenia kary. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Skargę oddala.Pełny tekst orzeczenia
|Sygn. akt III SA/Kr 13/19 | [pic] W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 27 lutego 2019 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Halina Jakubiec (spr.), Sędziowie: WSA Janusz Kasprzycki, WSA Barbara Pasternak, Protokolant: Tomasz Famulski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 lutego 2019 r., sprawy ze skargi J. Ł. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 12 października 2018 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego skargę oddala.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 12 października 2018 r. nr [...] uchyliło w całości decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] 2018 r. nr [...] orzekającą o ustaleniu i nałożeniu na J. Ł. (dalej w skrócie skarżącego) kary pieniężnej w wysokości 3 891,80 zł za zajęcie bez zezwolenia zarządcy drogi pasa drogowego ul. D (działka nr [...], obręb [...] Ś) ul. P (działka nr [...] obr. [...] Ś) powierzchnią reklamową treści "Pizzeria [...]" oraz "Pizzeria [...]" "[...]" w dniach od 26 lipca 2016 r. do dnia 14 października 2016 r. i orzekło co do istoty sprawy w ten sposób, że nałożyło na skarżącego karę pieniężną w wysokości 3 733,50 zł za zajęcie bez zezwolenia zarządcy drogi pasa drogowego ulicy D i ulicy P w K reklamami.
Jako podstawa prawna decyzji wskazany został przepis art. 40 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t.j., Dz.U. z 2017 r., poz. 2222) oraz art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 2096).
Z uzasadnienia powyższej decyzji wynika następujący stan faktyczny:
Wskutek kontroli inspektorów ZIKIT- u dokonanej w dniu 27 lipca 2016 r. Prezydent Miasta decyzją z dnia [...] 2018 r. nr [...] orzekł o ustaleniu i nałożeniu na skarżącego prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą C kary pieniężnej w wysokości 3 891,80 zł za zajęcie bez zezwolenia zarządcy drogi pasa drogowego ul. D (działka nr [...], obręb [...] Ś) ul. P (działka nr [...] obr. [...] Ś) powierzchnią reklamową treści "Pizzeria [...]" oraz "Pizzeria [...]" "[...]" w dniach od 26 lipca 2016 r. do dnia 14 października 2016 r.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w trybie odwoławczym uchyliło ww. decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania ze względu na uchybienia przepisom postępowania, w szczególności niewyjaśnienie czy działka, na której zlokalizowano obiekt wchodziła w obręb pasa drogowego.
Prezydent Miasta, ponownie rozpoznając sprawę, wydał opisaną na wstępie decyzję, wskazując, że tablice reklamowe umieszczone na rowerze znajdowały się na działkach o nr [...], [...] obręb [...] Ś stanowiących pas drogowy ulicy D i P. Ulica D jest drogą powiatową a ul. P drogą gminną, której właścicielem jest Gmina a zarządzającym Zarząd Infrastruktury Komunalnej i Transportu. Nałożenie kary pieniężnej poprzedziło 30 kontroli potwierdzonych protokołami, z których wynikało, że pomimo usunięcia przez Straż Miejską roweru ze znajdującymi się na nim reklamami rower ten ponownie został umieszczony w pasie drogowym w listopadzie 2016 r. Wysokość kary pieniężnej obliczono na podstawie uchwały Rady Miasta z dnia 21 grudnia 2011 r. nr [...].
Odwołując się od powyższej decyzji, skarżący podniósł, że nie potrzebował zezwolenia zarządcy drogi na umieszczenie reklamy własnej działalności gospodarczej, gdyż reklama była umieszczona na rowerze będącym w codziennym użytku, stanowiącym środek transportu. Rower był prawidłowo zaparkowany w stojaku na rowery. Wskazał na liczne uchybienia prowadzonego postępowania, w tym na pozbawienie go możliwości obrony swoich praw i niepodpisane protokoły, które w części nie obrazowały stanu faktycznego znajdującego się w pasie drogowym ulicy D i P. Odnosząc się do przyjętej stawki stanowiącej podstawę obliczenia kary pieniężnej, skarżący wskazał, że w języku polskim pojęcia transparent i chorągiew stanowią synonimy, w związku z tym nieprawidłowo przyjęto stawkę dla kategorii "pozostałe reklamy". Reklama umieszczona na trawniku przed posesją przy ul. D nie zawierała dwustronnego napisu "Pizzeria [...]" a jedynie dwustronny, co zostało odnotowane w protokole kontroli z dnia 14 października 2016 r. Zmniejszenie reklamy poprzez ucięcie fotografii pizzy stosownie do zaleceń Straży Miejskiej nastąpiło pomiędzy 2 a 7 września 2016 r., co nie zostało uwzględnione przy obliczeniu kary pieniężnej. Organ zaniechał ponownego zmierzenia rozmiaru tablic.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w uzasadnieniu decyzji odwoławczej wskazało, że przesłanką do wszczęcia postępowania w zakresie w sprawie zachodzącym jest w szczególności wymaganie, by działka, na której zlokalizowano obiekt, wchodziła w obręb pasa drogowego. Pasem drogowym jest zgodnie z art. 4 pkt 1 ustawy o drogach publicznych, wydzielony liniami granicznymi grunt wraz z przestrzenią nad i pod jego powierzchnią, w którym są zlokalizowane droga oraz obiekty budowlane i urządzenia techniczne związane z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu, a także urządzenia związane z potrzebami zarządzania drogą. W aktach sprawy znajduje się między innymi mapa ewidencyjna, na której zaznaczona jest granica pasa drogowego ul. D i ul. P oraz lokalizacja reklam.
Opłatę za zajęcie pasa drogowego w celu, o którym mowa w art. 40 ust. 2 pkt 3 ustawy o drogach publicznych (umieszczenie reklam) ustala się jako iloczyn liczby metrów kwadratowych powierzchni pasa drogowego zajętej przez rzut poziomy obiektu budowlanego albo powierzchni reklamy, liczby dni zajmowania pasa drogowego i stawki opłaty za zajęcie 1 m2 pasa drogowego. Stawkę opłaty za zajęcie 1 m2 pasa drogowego w przypadku dróg publicznych, których zarządcą jest Prezydent Miasta K, określa uchwała nr [...] Rady Miasta z dnia 21 grudnia 2011 r. w sprawie zmiany uchwały nr [...] Rady Miasta w prawie stawek za zajęcie pasa drogowego na cele niezwiązane z budową, przebudową, remontem utrzymaniem i ochroną dróg (Dziennik Urzędowy Województwa z dnia 15.05.2004 r. Nr 101, poz. 1394). Uchwała ta obowiązywała w 2016 r. Szczegółowe warunki udzielania zezwolenia na zajęcie pasa drogowego reguluje Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 1 czerwca 2004 r. w sprawie określenia warunków udzielania zezwoleń na zajęcie pasa drogowego (Dz.U. z 2004 r. Nr 140, poz. 1481). Zgodnie z art. 40 ust. 12 ww. ustawy za zajęcie pasa drogowego: (1) bez zezwolenia zarządcy drogi, (2) z przekroczeniem terminu zajęcia określonego w zezwoleniu zarządcy drogi, (3) o powierzchni większej niż określona w zezwoleniu zarządcy drogi zarządca drogi wymierza, w drodze decyzji administracyjnej, karę pieniężną w wysokości 10- krotności opłaty.
Organ podkreślił, że odpowiedzialność za zajęcie pasa drogowego ma charakter obiektywny, a kara nie podlega miarkowaniu. Oznacza to, że w przypadku zajęcia pasa drogowego bez zgody zarządcy drogi publicznej w przypadku spełnienia przesłanek ustawowych organ administracji nie może zaniechać nałożenia kary pieniężnej.
W ocenie Kolegium umieszczenie na rowerze plandeki stanowiącej nośnik informacji wizualnej może stanowić - w okolicznościach konkretnej sprawy - przesłankę uznania jej za reklamę w rozumieniu art. 4 pkt 23 ustawy o drogach publicznych. Umieszczenie na rowerze nośnika informacji wizualnej informującego o prowadzonej działalności obok miejsca, gdzie skarżący prowadzi działalność gastronomiczną jest zdaniem Kolegium reklamą.
W aktach sprawy znajdują się protokoły kontroli pasa drogowego ul. D i P z dnia 28 lipca 2016 r., 29 lipca 2016 r., 1 sierpnia 2016 r., 2 sierpnia 2016r., 3 sierpnia 2016 r., 4 sierpnia 2016 r., 5 sierpnia 2016 r., 8 sierpnia 2016 r., 9 sierpnia 2016 r. 10 sierpnia 2016 r., 11 sierpnia 2016 r., 12 sierpnia 2016 r. 15 sierpnia 2016 r., 16 sierpnia 2016 r., 19 sierpnia 2016 r., 23 sierpnia 2016 r., 26 sierpnia 2016 r., 29 sierpnia 2016 r., 30 sierpnia 2016 r., 1 września 2016 r., 2 września 2016 r., 7 września 2016 r., 8 września 2016 r., 4 października 2016 r., 6 października 2016 r., 11 października 2016 r. 12 października 2016 r. 13 października 2016 r., 14 października 2016 r. ( z protokołów i ze zdjęć wynika, iż w pasach drogowych ul. D i P umieszczone były reklamy) sporządzone przez inspektora K. G. Z protokołów tych wynika, iż reklamy umieszczone na rowerze i chorągwi znajdowały się w pasie drogowym przez 29 dni. We wszystkich opisanych wyżej protokołach znajdują się wymiary 2 tablic reklamowych 0,65 m. x 1,20 m jednej ściany szyldu reklamowego oraz tablicy o rozmiarach 45 cm x 45 cm umieszczonych na rowerze. Wymiary zaś jednej strony chorągwi reklamowej wynoszą 70 cm x 240 cm. Z protokołu z dnia 21 października 2016 r. wynika, iż stwierdzono brak wyżej opisanych reklam. Z pisma Straży Miejskiej z dnia 1 sierpnia 2016 r. wynika z kolei, iż w dniu 2 września 2016 r. usunięto urządzenie "przypominające rower wraz zamontowaną na nim reklamą". Zatem w dniu 2 września 2016 r. rower z umieszczonymi na nim reklamami znajdował się pasie drogowym. Fakt ten potwierdza także protokół z kontroli pasa drogowego z tego dnia.
Wysokość kary zależy od powierzchni zajęcia, długości czasu zajęcia oraz stawki opłaty za zajęcie metra kwadratowego drogi publicznej, która jest określana w prawie miejscowym.
Obliczenie kary odnośnie reklam zainstalowanych na rowerze polega na zastosowaniu następującego wzoru: 29 [dni] x 1,96 [powierzchnia reklamy, w tym przypadku reklama dwustronna 0.65 cm x 1,20 m= 0.78 cm x 2= 1,56 m oraz 0,45 cm x 0,45 cm= 0.20 cm x 2 - O, 40 m] x. 2,42 [stawka w zł opłaty za zajęcie 1 m2 pasa drogowego dziennie zgodnie z § 5 ust. 2 pkt i uchwały nr [...] Rady Miasta z dnia 21 grudnia 2011 r.] = 10 x 137,55 zł = 1375,50 zł (słownie: tysiąc trzysta siedemdziesiąt pięć 50/100). Uwzględniając fakt, że wysokość kary, co do reklamy stanowi dziesięciokrotność opłaty za zajęcie pasa drogowego, w niniejszej sprawie obliczenie kary odnośnie reklamy na chorągwi polega na zastosowaniu następującego wzoru: 29 [dni] x 3,36 [powierzchnia reklamy, w tym przypadku reklama dwustronna 0.70 cm x 2,40 cnr= 1.68 cm x 2- 3,36 m ] x 2,42 [stawka w zł opłaty za zajęcie l m2 pasa drogowego dziennie zgodnie z § 5 ust. 1 pkt i uchwały nr [...] Rady Miasta z dnia 21 grudnia 2011 r.] = 10 x 235,80 zł = 2358,00 zł (słownie: dwa tysiące trzysta pięćdziesiąt osiem 00/100). Kara za zajęcia pasa drogowego łącznie wynosi ostatecznie kwotę 3733,50 zł.
Odnosząc się do zarzutów odwołania, Kolegium wskazało, że znajdujące się w aktach sprawy protokoły (31 protokołów) są podpisane i wszystkie, poza jednym z wizji lokalnej z dnia 21 października 2016 r., podczas której stwierdzono brak reklamy, zawierają fotografie. Odnośnie zaś zarzutu, iż niektóre z protokołów kontroli nie zawiera w ogóle fotografii "transparentu (chorągwi)". Kolegium przyznało tę okoliczność, jednakże wskazało jednocześnie, że w treści protokołów znajdują się stwierdzenia, iż reklama w formie chorągwi znajduje się w pasie drogowym ul. P.
Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi J. Ł. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, w której podniósł zarzuty naruszenia:
- prawa materialnego mającego istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 40 ust 12 pkt 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. (Dz.U. z 2017 r. poz. 2222) o drogach publicznych poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i nałożenie na skarżącego kary pieniężnej, podczas gdy zamieszczenie tablic reklamowych na rowerze będącym w codziennym użytku przez skarżącego, stanowiącym jego środek transportu, zaparkowanym prawidłowo w miejscu do tego przeznaczonym nie wymaga uzyskania zezwolenia zarządcy na zajęcie pasa drogowego,
- naruszenie prawa materialnego, a to art. 40 ustawy o drogach publicznych, poprzez podwójne naliczenie wysokości opłaty za reklamę dwustronną (przyjęto powierzchnię 1,96 m2 zamiast 0,98 m2 - w przypadku reklam umieszczonych na rowerze oraz 3,36 m2 zamiast 1,68 m2 w przypadku reklam umieszczonych na transparencie), co według orzecznictwa jest niedopuszczalnym zabiegiem,
- rażące naruszenie przepisów postępowania mające decydujący wpływ na wynik sprawy, tj. art. 10 Kpa w zw. z art. 67 Kpa poprzez uniemożliwienie stronie czynnego udziału w postępowaniu polegające na przeprowadzaniu okresowych kontroli bez udziału, a nawet informowania strony, czego wyrazem są protokoły kontrolne poddające w wątpliwość to, czy kontrole zostały faktycznie przeprowadzone, jeśli tak, to przez kogo i co zostało w trakcie kontroli rzeczywiście stwierdzone, albowiem: protokoły z dni: 28 lipca, 29 lipca, 4 sierpnia, 8 sierpnia, 10 sierpnia, 15 sierpnia, 29 sierpnia, 1 września, 6 października, 11 października, oraz 14 października 2016 r. nie zostały w ogóle podpisane (nie były podpisane w dacie zapoznania się strony ze zgromadzonym materiałem dowodowym w dniu 12 grudnia 2016 r. – przed wydaniem decyzji z dnia [...] 2017 r. następnie uchylonej, co oznacza popełnienie przez organ administracyjny l instancji uchybień, których nie da się usunąć w dalszym toku postępowania, w szczególności przez późniejsze podpisanie protokołów), protokoły z dni 28 lipca, 29 lipca, 2 sierpnia, 3 sierpnia, 5 sierpnia, 8 sierpnia, 11 sierpnia, 15 sierpnia, 29 sierpnia, 1 września, 8 września, 6 października, 11 października oraz 13 października 2016 r. nie zawierają fotografii transparentu (chorągwi), a jednak stwierdzają jego umiejscowienie w pasie drogowym, protokoły z dni 1 sierpnia, 9 sierpnia, 12 sierpnia, 16 sierpnia, 19 sierpnia oraz 23 sierpnia 2016 r. zawierają tę samą fotografię transparentu (chorągwi), co wskazuje, iż do kontroli w ogóle nie doszło, a jedynie posłużono się wykonanym wcześniej zdjęciem, protokół z daty 15 sierpnia 2016 r. został wykonany w dniu wolnym od pracy (w święto),
- naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art, 7 Kpa w zw. z art. 77 § 1 Kpa, w zw. z art, 80 Kpa poprzez dokonanie dowolnej i wybiórczej oceny zgromadzonego materiału dowodowego w sprawie i w konsekwencji ustalenie, że:
nośnik reklamy umieszczonej na trawniku przed posesją D, tj. w pasie drogowym ul. P, zawierającej treść "Pizzeria [...]", stanowił chorągiew, choć przepisy stanowiące podstawę zaskarżonej decyzji nie zawierają definicji pojęć "chorągiew" i "transparent", a w języku polskim pojęcia te stanowią synonimy, w związku z czym nieprawidłowe było ustalenie stawki opłaty dziennej dla kategorii "pozostałe reklamy" (2,42 zł) zamiast dla kategorii "umieszczone na transparentach" (0,60 zł);
przedmiotowe reklamy (zarówno w formie transparentu, jak i tablic zamieszczonych na rowerze) były dwustronne, podczas gdy ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, iż transparent (chorągiew) był jednostronny, co wynika chociażby z protokołu kontroli protokole nie widać, by na rowerze reklamy były zamieszczone po obu stronach, co w istotny sposób wpływa na wysokość wymierzonej kary pieniężnej;
naruszenie przepisów postępowania mające znaczący wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7 i art. 77 § 1 oraz art. 80 Kpa polegające na niepoczynieniu przez organ administracyjny l instancji wiarygodnych ustaleń w zakresie stwierdzenia powierzchni zajęcia pasa drogowego przez przedmiotowe reklamy i w konsekwencji ustalenie wysokości kary za zajęcie pasa drogowego na podstawie okoliczności niemożliwych do zweryfikowania, co jest szczególnie widoczne w przypadku znacznego zmniejszenia powierzchni tablic zamieszczonych na rowerze oraz ich obniżenia, zgodnie z wytycznymi Straży Miejskiej, poprzez ucięcie fotografii pizzy, co nastąpiło między 2 a 7 września 2016 r., a nie doprowadziło do żadnej zmiany we wskazywanej w decyzji powierzchni reklamy.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje.
Stosownie do art. 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2017.1369 ze zm.), zwanej dalej w skrócie ppsa, sądy administracyjne powołane są do kontroli działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do treści art. 134 § 1 ppsa. Orzekanie - w myśl art. 135 ppsa - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Sąd administracyjny nie ma możliwości orzeczenia co do meritum sprawy, a jedynie ocenia legalność zaskarżonej decyzji, aktu lub czynności rozumianą jako zgodność z przepisami prawa materialnego oraz zachowanie wymaganych prawem procedur postępowania.
Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a) ppsa), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. b) oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt.1 lit. c) ppsa). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 kodeksu postępowania administracyjnego sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt. 2 ppsa), jeżeli zachodzą przyczyny określone w innych przepisach, sąd stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa.
W wyniku przeprowadzonej kontroli legalności zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że stwierdzono, że jest ona zgodna z przepisami prawa, dlatego skarga nie może być uwzględniona.
Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowi art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tekst jedn.: Dz. U. z 2018 r. poz. 2068, dalej: u.d.p.) stanowiący, że zajęcie pasa drogowego na cele niezwiązane z budową, przebudową, remontem, utrzymaniem i ochroną dróg, wymaga zezwolenia zarządcy drogi, wydanego w drodze decyzji administracyjnej - zezwolenie nie jest wymagane w przypadku zawarcia umowy, o której mowa w art. 22 ust. 2, 2a lub 2c. Zgodnie z treścią art. 40 ust. 2 pkt 3 u.d.p. zezwolenie to dotyczy umieszczania w pasie drogowym obiektów budowlanych niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego oraz reklam. Z kolei stosownie do dyspozycji art. 40 ust. 12 pkt 1 u.d.p. za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia zarządca drogi wymierza, w drodze decyzji administracyjnej, karę pieniężną w wysokości 10-krotności opłaty ustalanej zgodnie z ust. 6. Opłatę za zajęcie pasa drogowego w celu, którym mowa w ust. 2 pkt 3 (m.in. umieszczenia w pasie drogowym reklam) ustala się jako iloczyn liczby metrów kwadratowych powierzchni pasa drogowego zajętej przez rzut poziomy obiektu budowlanego albo powierzchni reklamy, liczby dni zajmowania pasa drogowego i stawki opłaty za zajęcie 1 m 2 pasa drogowego (ust. 6).
Zasadniczą sporną w sprawie jest kwestia czy umieszczenie reklamy na znajdującym się w pasie drogowym rowerze pozostawionym w miejscu przeznaczonym do parkowania rowerów wymaga zezwolenia zarządcy drogi. Natomiast drugorzędną jest sprawa ustalenia wysokości tej opłaty jako konsekwencji braku wymaganego zezwolenia.
Pas drogowy definiuje art. 4 pkt 1 u.d.p. jako wydzielony liniami granicznymi grunt wraz z przestrzenią nad i pod jego powierzchnią, w którym są zlokalizowane droga oraz obiekty budowlane i urządzenia techniczne związane z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu, a także urządzenia związane z potrzebami zarządzania drogą, natomiast reklamę pkt 23 tego przepisu, wskazując, iż jest to umieszczone w polu widzenia użytkownika drogi tablica reklamowa lub urządzenie reklamowe a także każdy inny nośnik informacji wizualnej, wraz z jej elementami konstrukcyjnymi i zamocowaniami, niebędący znakiem drogowym, ustawionym przez gminę znakiem informującym o obiektach zlokalizowanych przy drodze, w tym obiektach użyteczności publicznej, znakiem informującym o formie ochrony zabytków lub tablicą informacyjną o nazwie formy ochrony przyrody.
Wskutek licznych kontroli ustalono, że skarżący zajmował bez zezwolenia zarządcy drogi pas drogowy ul. D (działka nr [...], obręb [...] Ś) ul. P (działka nr [...] obr. [...] Ś) powierzchnią reklamową treści "Pizzeria [...]" oraz "Pizzeria [...]" "[...]" w dniach od 26 lipca 2016 r. do dnia 14 października 2016 r.
Zdaniem Sądu, trafne jest stwierdzenie organów wydających decyzje w sprawie, że sporna reklama była zamieszczona przez skarżącego bez zgody zarządcy w pasie drogowym, co prowadziło do nałożenia kary pieniężnej w odpowiedniej wysokości. Prawidłowo organ II instancji ustalił zarówno liczbę dni, według których obliczono karę, jak i powierzchnię reklamy oraz stawki opłaty karnej wynikające z Uchwały nr [...] Rady Miasta z dnia 21 grudnia 2011 r. w sprawie zmiany uchwały nr [...] Rady Miasta w sprawie stawek za zajęcie pasa drogowego na cele niezwiązane z budową, przebudową, remontem utrzymaniem i ochroną dróg (Dziennik Urzędowy Województwa z dnia 15.05.2004 r. Nr 101, poz. 1394).
W orzecznictwie przyjmuje się, że z normatywnego pojęcia reklamy wynika, iż jej istota zawiera się w kierowanych na zewnątrz treściach podanych w dowolnej wizualnej formie, a nie w rodzaju konstrukcji, na której te treści są prezentowane. Elementy konstrukcyjne i zamocowania umożliwiają i mają na celu przedstawienie określonej informacji przez nośnik, jak najszerszemu kręgowi odbiorców (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 kwietnia 2008 r., sygn. akt II GSK 71/08, LEX nr 489101 oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 lutego 2013 r., sygn. akt VI SA/Wa 1425/12, LEX nr 1324062).
Umieszczenie na rowerze reklamy, która stanowi nośnik informacji wizualnej, spełnia przesłankę uznania jej za reklamę w rozumieniu art. 4 pkt 23 ustawy. Wstawienie reklamy w pasie drogowym nastąpiło w celu przekazania użytkownikom drogi wizualnej informacji wskazującej na prowadzony w tym miejscu lokal gastronomiczny. Należy ponadto zwrócić uwagę, że w orzecznictwie ukształtował się pogląd, iż nie można aprobować ewidentnych prób obchodzenia przepisów prawa, w tym przepisów dotyczących zajmowania pasa drogowego bez zezwolenia (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 października 2006 r., sygn. akt I OSK 1408/05, LEX nr 281425).
Sąd w pełni podziela stanowisko wyrażone przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w wyroku z dnia 11 lipca 2013 roku, sygn. akt. II SA/Gl 1270/12, że nie ma żadnego dającego się racjonalnie uzasadnić powodu, aby reklama, będąca nośnikiem informacji wizualnej, znajdująca się w polu widzenia użytkowników drogi i w pasie drogowym, była traktowana odmiennie niż inne nośniki informacji z tego powodu, że znajduje się na bezpłatnym parkingu usytuowanym w tym pasie drogowym. Inaczej mówiąc, aby zezwolenie na zajęcie pasa drogowego - w tym parkingu znajdującego się w tym pasie - nie było wymagane, na czas parkowania reklama powinna być zdjęta, zasłonięta lub zdemontowana (LEX nr 1355035).
Nie ma wobec tego racji skarżący, który podnosi, że nie potrzebował zezwolenia zarządcy drogi na umieszczenie reklamy własnej działalności gospodarczej, gdyż reklama była umieszczona na rowerze będącym w codziennym użytku, stanowiącym środek transportu, a sam rower był prawidłowo zaparkowany w stojaku na rowery. Inne rozumienie obowiązków właściciela pojazdu, na którym zamocowano reklamę, znajdującego się w stojaku na rowery w pasie drogowym ulicy publicznej skutkowałoby obejściem przepisów ustawy.
Zaskarżona decyzja wydana została w wyniku prawidłowo przeprowadzonego postępowania odwoławczego. Prawidłowo też organy ustaliły stan faktyczny i dokonały wykładni przepisów prawa materialnego, które mają zastosowanie w sprawie.
Z tego względu, uznając, że decyzja odpowiada prawu, Sąd skargę oddalił na podstawie art. 151 ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło