III SA/Kr 131/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia WSA Janusz Kasprzycki Sędziowie : WSA Bożenna Blitek spr. WSA Elżbieta Kremer Protokolant Urszula Ogrodzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 maja 2010 r. sprawy ze skargi A. P. na decyzję Dowódcy Jednostki Wojskowej Nr [...] z dnia 4 grudnia 2009 r. , Nr : [...] w przedmiocie umorzenia postępowania pierwszej instancji s k a r g ę o d d a l a Zaskarżoną decyzją Nr [...] z dnia 4 grudnia 2009 r. wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 156 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. (Dz. U z 2000r. Nr 98, poz.1071 z późn. zm.) - Kodeks postępowania administracyjnego (kpa) po rozpoznaniu odwołania A. P. od decyzji Nr [...] z dnia [...] 2009 roku Dowódcy Jednostki Wojskowej Nr 1 - Dowódca Jednostki Wojskowej Nr 2 w pkt. 1 uchylił zaskarżoną decyzję w całości i w pkt. 2 umorzył postępowanie pierwszej instancji. Na uzasadnienie podano, że decyzją Nr [...] z dnia [...] 2009 roku Dowódca Jednostki Wojskowej Nr 1 orzekł o odmowie uwzględnienia wniosku A. P. z dnia 16 lipca 2009 r., w którym A. P. domagał się wypłaty równoważnika pieniężnego w zamian za wyżywienie za okres odbywania podróży służbowej od 3 kwietnia 2009 r. do 17 maja 2009 r., przy czym w tej samej sprawie (rozpoznając ten sam wniosek A. P. z dnia 16 lipca 2009 r.) Dowódca Jednostki Wojskowej Nr 1 wydał już wcześniej, bo w dniu [...] 2009 r. decyzję o takim samym Nr [...] i decyzja ta "wskutek braku odwołania stała się ostateczna i prawomocna w dniu 8 września 2009 r." Wydanie ponownie decyzji w tej samej sprawie powoduje, że – zdaniem rozpatrującego odwołanie Dowódcy Jednostki Wojskowej Nr 2 – zaistniała przesłanka z art. 156 § 3 kpa do stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] 2009 roku. Podniesiono, że organ odwoławczy rozpatrując odwołanie od decyzji dotkniętej wadą nieważności z art. 156 kpa nie może w postępowaniu instancyjnym stosować tego przepisu zastrzeżonego dla postępowań nadzwyczajnych, a zobowiązany jest do rozpatrzenia sprawy zgodnie z regułami określonymi w art. 138 kpa, co też organ uczynił. Mając powyższe na względzie organ odwoławczy uznał, że w sprawie zachodzi bezprzedmiotowość postępowania organu I instancji, a przeto – mając na względzie orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego i stanowisko komentatorów Kodeksu postępowania administracyjnego – uchylił decyzję organu I instancji wydaną w dniu [...] 2009 r. i umorzył postępowanie pierwszej instancji. Z powyższą decyzją Nr [...] z dnia 4 grudnia 2009 r. Dowódcy Jednostki Wojskowej Nr 2 nie zgodził się A. P. i w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie podniósł, że decyzja ta "jest formalnie nieczytelna i absolutnie nie rozwiązuje kwestii merytorycznych, jakie winna obiektywnie rozstrzygać". Nadto skarżący skoncentrował się na argumentacji mającej na celu wykazanie, że decyzja organu I instancji z dnia [...] 2009 roku, w której Dowódca Jednostki Wojskowej Nr 1 orzekł o odmowie uwzględnienia jego wniosku z dnia 16 lipca 2009 r. odmawiająca wypłaty równoważnika pieniężnego w zamian za wyżywienie za okres odbywania podróży służbowej od 3 kwietnia 2009 r. do 17 maja 2009 r. jest merytorycznie niewłaściwa. Do skargi A. P. dołączył między innymi dwie decyzje Dowódcy Jednostki Wojskowej Nr 1 o Nr [...] rozpatrujące jego wniosek – z dnia [...] 2009 roku (k. 18) i z dnia [...] 2009 roku (k. 21). W odpowiedzi na skargę Dowódca Jednostki Wojskowej Nr 2 wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji Nr [...] z dnia 4 grudnia 2009 r. podkreślając, że uchylenie decyzji i umorzenie postępowania organu pierwszej instancji nastąpiło bez merytorycznego rozpatrzenia sprawy, a jedynie ze względów formalnych albowiem decyzja z dnia [...] 2009 r. "była decyzją dotyczącą sprawy uprzednio rozstrzygniętej inną decyzją administracyjną" (z dnia [...] 2009 r.). Nadto poinformowano, że prawomocna decyzja z dnia [...] 2009 r. została wzruszona w innym postępowaniu z powodu niewłaściwości organu I instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Wojewódzki Sąd Administracyjny zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.) sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jednocześnie w oparciu o art. 134 § 1 p.p.s.a Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. W ramach tej kognicji Sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania. Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarga nie jest uzasadniona. Sąd podziela w pełni stanowisko organu odwoławczego wskazujące na bezprzedmiotowość postępowania w sprawie wniosku, który został już wcześniej rozpoznany. Tak było w niniejszej sprawie albowiem wniosek A. P. z dnia 16 lipca 2009 r., w którym A. P. domagał się wypłaty równoważnika pieniężnego w zamian za wyżywienie za okres odbywania podróży służbowej od 3 kwietnia 2009 r. do 17 maja 2009 r. został rozpoznany i w wyniku tego rozpoznania wydano decyzję z dnia [...] 2009 r. Z tym dniem organ I instancji nie miał przedmiotu do rozpatrzenia i dlatego nie mógł w tej samej sprawie wydać kolejnej decyzji z dnia [...] 2009 r. Postępowanie związane z wydaniem decyzji z dnia [...] 2009r. było więc bezprzedmiotowe, a w związku z tym decyzja z dnia [...] 2009 r. dotknięta była wadą nieważności, co słusznie organ odwoławczy zauważył. Stanowisko powyższe znajduje oparcie w orzecznictwie sądownictwa administracyjnego. W szczególności należy przytoczyć stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie zawarte w wyroku z dnia 1 kwietnia 2009 r. sygn. akt II SA/Kr 91/09 (opubl. Lex nr 550627): "Gdy strona wnosi odwołanie od decyzji obarczonej wadą nieważności wniosek tego rodzaju powinien zostać rozpatrzony w ramach postępowania odwoławczego oraz załatwiony w ramach uprawnień wynikających z art. 138 k.p.a., który to artykuł zawiera zamknięty katalog rozstrzygnięć podejmowanych przez organ odwoławczy oraz - co należy podkreślić - wyklucza możliwość stwierdzenia nieważności decyzji w postępowaniu odwoławczym" i stanowisko Naczelnego Sadu Administracyjnego zawarte w wyroku z dnia 8 stycznia 2010 r. sygn. akt I OSK 1094/09 (opubl. Lex nr 553993): "Dyspozycja zawarta w art. 138 § 1 pkt 2 in fine k.p.a. polega na uchyleniu zaskarżonej decyzji i umorzeniu postępowania pierwszej instancji. Sentencja decyzji, o której mowa w art. 138 § 1 pkt 2 in fine k.p.a., powinna składać się z dwóch części: w pierwszej organ odwoławczy uchyla zaskarżoną decyzję, w drugiej - umarza postępowanie przed organem pierwszej instancji." Na marginesie Sąd zauważa, że wobec wzruszenia prawomocnej decyzji Dowódcy Jednostki Wojskowej Nr 1 z dnia [...] 2009r. orzekającej - w wyniku rozpatrzenia wniosku A. P. z dnia 16 lipca 2009 r. - o odmowie wypłaty równoważnika pieniężnego w zamian za wyżywienie za okres odbywania podróży służbowej od 3 kwietnia 2009 r. do 17 maja 2009 r. - wniosek ten zapewne zostanie przekazany organowi właściwemu do jego rozpoznania i merytorycznie rozpatrzony. Nastąpi to jednak w innym postępowaniu niż postępowanie w niniejszej sprawie. Mając powyższe na względzie – Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżona decyzja została wydana zgodnie z obowiązującym prawem, a zatem Sąd w oparciu o art. 151 p.p.s.a. orzekł – jak w sentencji.