III SA/Kr 1321/06

WyrokWSA w Krakowie2007-08-07

Skład orzekający: Dorota Dąbek, Halina Jakubiec, Elżbieta Kremer

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy rolnik, który otrzymał płatności bezpośrednie na dzierżawione grunty lotniska w poprzednim roku, może być obciążony sankcjami za złożenie wniosku na te same grunty w kolejnym roku, jeśli organ nie wykazał, że rolnik wiedział o braku uprawnienia do płatności lub nie zastosował art. 68 ust. 1 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, uznając, że zostały one wydane z naruszeniem prawa materialnego. Sąd podkreślił, że okoliczność, iż skarżący otrzymał płatności na te same grunty w poprzednim roku, powinna być rozważona w kontekście art. 68 ust. 1 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004, który stanowi, że sankcje nie mają zastosowania, gdy rolnik złożył poprawny pod względem faktycznym wniosek lub może wykazać, że nie jest winny nieprawidłowości. Organ nie wykazał, dlaczego ten przepis nie został zastosowany.
Stan faktyczny
Skarżący S. P. złożył wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich na rok 2005, deklarując powierzchnię 115,72 ha. Organ pierwszej instancji odmówił przyznania płatności i nałożył sankcje, stwierdzając niezgodność między zadeklarowaną a skontrolowaną powierzchnią (różnica 1398,96%). Organ drugiej instancji utrzymał decyzję w mocy, wskazując, że wykluczona z płatności powierzchnia to teren lotniska dzierżawiony przez skarżącego, zakwalifikowany jako "tereny komunikacyjne", a przyznanie płatności w 2004 r. było naruszeniem prawa. Skarżący argumentował, że w 2004 r. otrzymał płatności na te same grunty po konsultacji z organami ARiMR i nie mógł wiedzieć, że płatność mu nie przysługuje.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji i orzekł, że uchylone decyzje nie mogą być wykonane. Zasądził od Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w K. na rzecz S. P. zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Sędzia WSA Dorota Dąbek WSA Halina Jakubiec WSA Elżbieta Kremer spr. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym; Przewodniczący Sędziowie Protokolant Urszula Ogrodzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 sierpnia 2007 r. sprawy ze skargi S. P. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w K. z dnia 25 września 2006 r. , Nr: [...] w przedmiocie przyznania płatności bezpośredniej l uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II orzeka , że uchylone decyzje nie mogą być wykonane , III zasądza od Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w K. na rzecz S. P. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Skarżący S. P. złożył skargę na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa Nr [...] z dnia 25 września 2006r., którą utrzymana została w mocy decyzja Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w C. Nr [...] z dnia [...] maja 2006r. odmawiająca przyznania płatności bezpośrednich na rok 2005r. oraz wymierzającą sankcję w wysokości [...] zł. Wydanie powyższych decyzji poprzedzone zostało następującymi ustaleniami: Skarżący złożył w dniu [...].04.2005r. wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na rok 2005r. W wniosku wymienił posiadane działki ewidencyjne i zlokalizowane na nich działki rolne. Wśród wymienionych działek znajdują się działka ewidencyjna nr [...] o pow. ewidencyjnej 77,1276 w tym powierzchnia wykorzystywana w celu rolniczym to 70 ha, oraz działka ewidencyjna nr [...]o pow. ewidencyjnej 40,7250 ha, w tym powierzchnia wykorzystywana na cele rolnicze 38 ha., obie działki wykorzystywane są jako pastwisko i położone w obrębie ewidencyjnym N. Podana we wniosku powierzchnia działek rolnych zarówno w ramach Jednolitej Płatności Obszarowej jak i dla Uzupełniającej Płatności Obszarowej wynosiła 115,72 ha. Pismem z dnia [...] listopada 2005r. organ I instancji ł wezwał skarżącego do wyjaśnienia nieścisłości we wniosku, w tym dotyczących działki rolnej T zlokalizowanej na działkach ewidencyjnych nr [...] i [...]. Organ I instancji decyzją z dnia [...].05.2006r. odmówił przyznania na rok 2005 z tytułu: 1.Jednolitej Płatności Obszarowej - 2005 i nałożył sankcje w wysokości [...] zł , która będzie potrącana z płatności pomocy, do której producent rolny jest uprawniony z tytułu wniosków składanych w ciągu trzech lat kalendarzowych następujących po roku kalendarzowym, w którym stwierdzono niezgodności. 2.Uzupełniającej Płatności Obszarowej - inne -2005 i nałożył sankcję w wysokości [...] zł , która będzie potrącana z płatności pomocy, do której producent rolny jest uprawniony z tytułu wniosków składanych w ciągu trzech lat kalendarzowych następujących po roku kalendarzowym, w którym stwierdzono niezgodności. W uzasadnieniu decyzji podano, że stwierdzono niezgodności pomiędzy zadeklarowaną sumą powierzchni działek rolnych, a powierzchnią stwierdzoną w wyniku kontroli administracyjnej. Mianowicie powierzchnia zgłoszona we wniosku o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych w roku 2005 wynosiła 115,72 ha, natomiast powierzchnia co do której wniosek został rozpatrzony wynosiła 7,72 ha. Procentowa różnica w powierzchni działek zgłoszonych we wniosku i stwierdzonych w czasie kontroli administracyjnej wynosi 1398,96%. Jako podstawę prawną decyzji wskazano art.138 ust.2 Rozporządzenia Komisji /WE/ Nr 1973/2004 z dnia 29 października 2004r. ustanawiającego szczegółowe zasady zastosowania rozporządzenia Komisji /WE/ Nr 1782/2003 w sprawie systemów wsparcia przewidzianych w tytułach IV i IVa tego rozporządzenia oraz wykorzystania gruntów zarezerwowanych do produkcji surowców /Dz.Urz.WE Nr L 345 z 20.11.2004r. str.1 ze zm./, oraz art.51 ust.2, art.53 Rozporządzenia Komisji /WE/ Nr 796/2004r. z dnia 21 kwietnia 2004r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli przewidzianych schematów w rozporządzeniu Rady /WE/ Nr 1782/2003 ustanawiającym wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników/ Dz.Urz.WE Nr L 141 z 30.04. 2004r" str18 ze zm./. Od decyzji tej złożył odwołanie S. P. wnosząc o uchylenie decyzji. Podał, że decyzją tą odmówiono mu płatności na grunty, które dzierżawi od Aeroklubu w N. tj. lotnisko, a nadto został potraktowany jako kłamca, który próbuje wyłudzić płatności do gruntów oraz został pozbawiony płatności z własnych gruntów na poczet sankcji. Odwołujący się podał, że dzierżawione grunty są użytkowane jako pastwisko dla owiec. A o tym, że jego zamiarem nie było wyłudzenie dopłat świadczy fakt, że decyzją z dnia [...].03.2005r. nr [...]przyznano mu płatności na te same grunty, na które teraz otrzymał odmowę. Podał, że nie wiedział, że na lotnisko nie przysługuje płatność, jeżeli rok wcześniej taką płatność otrzymał, a nadto nikt go nie poinformował o tym przy składaniu wniosku. Stąd też odwołujący się wnosi o zniesienie sankcji i przyznanie płatności od jego własnych gruntów. Decyzją organu II instancji z dnia 25.09.2006r. utrzymana została w mocy zaskarżona decyzja. W uzasadnieniu decyzji podano, że strona otrzymała sankcje z powodu wykluczenia z płatności działek nr [...] i [...] o pow.108 ha. Powierzchnia wykluczona z płatności to teren lotniska w N., który jest dzierżawiony przez stronę pod wypas owiec. W ewidencji gruntów przedmiotowe działki są zakwalifikowane jako "tereny komunikacyjne". Przyznanie płatności na w/w działki w roku 2004 było rażącym naruszeniem prawa. Skargę na powyższą decyzję złożył S. P. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu skargi podał, że nie poczuwa się do winy, gdyż w roku 2004 po konsultacjach z Kierownikiem [...] Biura powiatowego ARiMR w C., który po konsultacjach z Prezesem ARiMR w W. poinformował go, że może otrzymać płatność na grunty dzierżawione od Aeroklubu w N. tj. lotnisko, a wykorzystywane przez niego jako pastwisko dla owiec. Stąd też złożył wniosek w 2004r. na w/w grunty i po kontroli w dniu [...] sierpnia 2004r. przyznano mu decyzją nr [...] z dnia [...].03.2005r. płatność obszarową na te grunty. W takich niezmienionych okolicznościach faktycznych złożył wniosek w dniu [...] 04.2005r., tak jak rok wcześniej na grunty swoje i dzierżawione podnosi , że nie mógł wiedzieć, że płatność mu nie przysługuje skoro rok wcześniej otrzymał dopłaty. Jeżeli organ przyznający mu płatność naruszył prawo, to nie wie dlaczego ma ponosić tego konsekwencje. W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o oddalenie skargi. W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę podtrzymano argumenty zawarte w uzasadnieniu decyzji, a nadto wskazano, że warunkiem uniknięcia sankcji związanych z niezastosowaniem się do wymogów programów pomocowych jest pisemne poinformowanie organu o braku aktualnych danych we wniosku jak i każdej nieprawidłowości jaka się nim pojawiła. Wynika to z brzmienia art.68 ust.2 Rozporządzenia Komisji /WE/ 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Stosownie do przepisu art.3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz.1270/ sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Powyższa kontrola, zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r.Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. Nr 153, poz.1269/ sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Sąd sprawując tę kontrolę rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga w przedmiotowej sprawie jest zasadna. W przedmiotowej sprawie zaskarżona decyzja organu II instancji oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji w sprawie przyznania płatności bezpośredniej za rok 2005 wydane zostały z naruszeniem prawa i dlatego zostały uchylone. Zdaniem Sądu, w rozpoznawanej sprawie stan faktyczny jest jednak odmienny od typowych spraw w których deklarowana przez stronę powierzchnia działek rolnych jest niezgodna z powierzchnią stwierdzoną, co powoduje konieczność zastosowania sankcji. Dla oceny stanu faktycznego w rozpoznawanej sprawie nie można pominąć tych okoliczności, które podnosi skarżący, mianowicie iż już w 2004r. złożył wniosek na posiadane grunty w tym na działki ewidencyjne nr [...] i [...] i po kontroli w dniu [...] sierpnia 2004r. przyznano mu decyzją nr [...] z dnia [...].03.2005r. płatność obszarową na te grunty. W takich niezmienionych okolicznościach faktycznych złożył wniosek w dniu [...].04.2005r., tak jak rok wcześniej na grunty swoje i dzierżawione stąd też zarzut, że nie mógł wiedzieć, że płatność mu nie przysługuje skoro rok wcześniej otrzymał dopłaty nie jest bez znaczenia prawnego. W takich okolicznościach faktycznych, wymaga rozważenia czy nie zostały spełnione przesłanki art.68 ust.1 Rozporządzenia Komisji /WE/ 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004r., który brzmi 1. "Obniżki i wyłączenia, przewidziane w rozdziale l, nie mają zastosowania w przypadku gdy rolnik złożył wniosek poprawny pod względem faktycznym lub gdy może wykazać, że nie jest winny nieprawidłości." W odpowiedzi na skargę organ powołuje wskazany przepis art.68, ale tylko ust.2, który brzmi 2. "Obniżki i wyłączenia przewidziane w rozdziale l nie mają zastosowania w odniesieniu do tych części wniosku pomocowego, odnośnie do co do których rolnik informował właściwy organ na piśmie, że wniosek pomocowy jest nieprawidłowy lub zdezaktualizował się od czasu złożenia, pod warunkiem że rolnik nie został powiadomiony o zamiarze właściwego organu co do przeprowadzenia kontroli na miejscu, oraz że ten organ nie poinformował rolnika o jakichkolwiek nieprawidłowościach we wniosku. Informacje podane przez rolnika określone w akapicie pierwszym powodują, że wniosek pomocowy jest dostosowywany do rzeczywistej sytuacji." i który nie mógł znaleźć zastosowania w przedmiotowej sprawie, natomiast zupełnie pomija treść art.68 ust.1, tzn. organ go nie stosuje, ani nie wskazuje dlaczego przepis ten nie został zastosowany. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, działając na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit a , w zw. z art. 134 i art.135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz.1270/ uchylił zaskarżoną decyzje i utrzymaną nią w mocy decyzje organu I instancji, albowiem stwierdził naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z art. 152 ustawy powołanej wyżej orzeczono, że uchylone decyzje nie mogą być wykonane. O kosztach orzeczono na podstawie art.200 powołanej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło