III SA/Kr 1333/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Jakubiec spr. Sędziowie NSA Grażyna Danielec WSA Tadeusz Wołek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 października 2007 r. sprawy ze skargi R. A. na decyzję Wojewody z dnia [...], nr [...] w przedmiocie wymeldowania s k a r g ę o d d a l a Wojewoda decyzją z dnia [...] Nr [...] na podstawie art. 138 § l pkt l kpa w zw. z art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (j. t. Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 993) po rozpatrzeniu odwołania R. A. od decyzji Wójta Gminy z dnia [...], znak [...] orzekającej o wymeldowaniu wyżej Wymienionego z miejsca pobytu stałego w miejscowości G. nr [...] - utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podniósł, że Wójt Gminy zaskarżoną decyzją, powołując się na przepis art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, orzekł o wymeldowaniu z pobytu stałego R. A., z lokalu położonego w G. nr [...] z uwagi na to, iż Wymieniony bez wymeldowania opuścił przedmiotowy budynek. W odwołaniu skarżący przyznaje, iż nie przebywa w miejscu zameldowania, lecz nie z własnej winy. Twierdzi, iż jest współwłaścicielem budynku w G. [...] i był wielokrotnie do niego wprowadzany przez Policję. Odwołujący twierdzi, iż przez wymeldowanie został pozbawiony prawa do zamieszkania w budynku położonym w G. [...] oraz możliwości wykonywania prawa własności, co stanowi także naruszenie Konstytucji RP w zakresie ochrony własności. Odwołujący poinformował jednocześnie, iż złożył w sądzie wniosek o podjecie zawieszonego postępowania o naruszenie posiadania. Organ odwoławczy ustalił, że z wnioskiem o wymeldowanie R. A. z miejsca pobytu stałego z budynku w G. [...] wystąpiła G. M., była żona i właścicielka nieruchomości, na której znajduje się wymieniony wyżej budynek. Powyższa sprawa była przedmiotem postępowania przed organem pierwszej instancji dwukrotnie. Decyzją z dnia [...] Wójt Gminy orzekł o odmowie wymeldowania R. A. z wymienionego wyżej adresu. W wyniku wniesionego odwołania organ drugiej instancji uchylił tę decyzję i sprawę skierował do ponownego rozpatrzenia z uwagi na konieczność przeprowadzenia postępowania dowodowego, co do istnienia przesłanki dobrowolności opuszczenia miejsca zameldowania na pobyt stały. Skarga wniesiona na tę decyzję przez R. A. została oddalona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie. Dalej organ odwoławczy stwierdza, że organ pierwszej instancji po uzupełnieniu materiału dowodowego w sprawie poprzez uzupełnienie wyjaśnień stron oraz wyjaśnienie sprawy o naruszenie posiadania, kontrolę dyscypliny meldunkowej - zebrał w ocenie organu drugiej instancji wystarczający materiał dowodowy do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy. Zarówno wnioskodawczyni G. M. jak i świadek M. W. - sąsiadka, podają, iż R. A. nie mieszka w budynku w G. [...]. G. M. podała, iż opuścił on budynek w G. [...] w 2001 r., a ponadto wyjaśniła, iż zamieszkiwanie to polegało na pobytach w soboty i niedziele, bowiem w związku z wykonywaną pracą wynajmowali z byłym mężem mieszkanie w K. Wymieniona ani jej rodzice zamieszkali w tym budynku nie wyrażają zgody na powrót tam R. A., bowiem zachowuje się wobec nich w sposób wysoce naganny i jest już wobec nich po orzeczonym rozwodzie, osobą obcą. R. A. od początku postępowania w niniejszej sprawie , tj. od 2002 r. podaje, iż nie mieszka w przedmiotowym budynku, ponieważ utrudniają mu zamieszkanie teściowie, co zgłaszał na Policji, i z tego powodu przebywa u brata lub u swojej siostry. Twierdzi, iż ma prawo przebywania w tym budynku, bowiem poniósł nakłady na jego budowę i uważa, iż dom ten stanowi także jego własność. W sprawie tej toczy się obecnie przed sadem postępowanie o podział majątku dorobkowego. Przedstawił także kopię pozwu o naruszenie posiadania złożonego w sądzie w dniu [...] 2006 r. oraz kopie pism z [...] 2006 r. skierowanych na Policję i do Prokuratury Rejonowej w M. z prośbą o umożliwienie zamieszkania w budynku położonym w G. [...]. W ocenie organu drugiej instancji przytoczony wyżej materiał dowodowy świadczy o tym, że R. A. opuścił kilka lat temu budynek w G. [...] i zamieszkał pod innym adresem. Odbyło się to, na skutek konfliktu rodzinnego, lecz skarżący nie skorzystał w stosownym czasie z przysługujących środków prawnych w celu obrony swoich praw, mimo że jak wynika z akt sprawy już w 2002 r. poinformował organ meldunkowy o toczącej się w sądzie sprawie o uniemożliwianie mu zamieszkania w budynku, co było zresztą powodem uchylenia przez Wojewodę w 2003 r. decyzji organu pierwszej instancji z dnia [...]. Pozew o naruszenie posiadania złożony został, dopiero w dniu [...] 2006 r., a następnie na zgodny wniosek stron postępowanie w tej sprawie zostało w dniu 21 kwietnia 2006 r. zawieszone przez sąd. Z wnioskiem o podjęcie tego postępowania R. A. wystąpił po otrzymaniu decyzji Wójta Gminy z dnia [...]. W ocenie organu drugiej instancji, pozwala to na przyjęcie, iż pozew o przywrócenie naruszonego posiadania złożony został w związku z niniejszym postępowaniem, a Odwołujący w rzeczywistości nie ma zamiaru powrotu do budynku, skoro we właściwym czasie nie wystąpił do sądu w tej sprawie. Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniósł R. A. Skarżący zarzucił, że zaskarżona decyzja w istotny sposób narusza prawa skarżącego i uniemożliwi mu faktyczne zamieszkiwanie w przedmiotowym domu. Nadto podniósł, że sprawa o ochronę posiadania nie została jeszcze zakończona. Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko zawarte w motywach zaskarżonej decyzji. Rozpoznając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sąd Administracyjny bada legalność zaskarżonego aktu administracyjnego, nie będąc w sprawowaniu tej kontroli związany granicami skargi (art. 3 § 1 i art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). W ramach tej kognicji Sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania. Art. 15 ust. 2 ustawy z 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (t. j. Dz. U. z 2001 r. Nr 87, poz. 960 z późn. zm.) jako przesłankę do wymeldowania wskazuje opuszczenie miejsca pobytu stałego. Przez opuszczenie miejsca pobytu stałego w rozumieniu tego przepisu należy rozumieć dobrowolne wyprowadzenie się z dotychczasowego miejsca pobytu stałego, bez dopełnienia obowiązku meldunkowego. Natomiast, jeśli strona została usunięta z lokalu w drodze przymusu fizycznego czy psychicznego bądź wobec wymiany zamków w drzwiach uniemożliwiono jej dostęp do lokalu, to nie można uznać tego za opuszczenie dotychczasowego miejsca stałego pobytu. Zatem przesłanka ta jest spełniona, jeżeli opuszczenie to ma charakter trwały i jest dobrowolne. Z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, że skarżący wyprowadził się z przedmiotowego domu na skutek konfliktu rodzinnego. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego o opuszczeniu lokalu w rozumieniu przepisu art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych można mówić wówczas, gdy dana osoba nie skorzystała z przysługujących jej środków prawnych umożliwiających powrót do lokalu. Skarżący, co prawda, wniósł sprawę do Sądu Rejonowego w M. o przywrócenie posiadania (sygn. akt [...]). Sprawa ta zakończyła się wyrokiem oddalającym powództwo skarżącego. Podjęte zatem przez skarżącego środki prawne okazały się nieskuteczne. Wobec tego należy uznać, że skarżący opuścił przedmiotowy budynek w sposób trwały i jego wymeldowanie jest zgodne z prawem. Należy przy tym podnieść, iż wymeldowanie nie pozbawia skarżącego prawa do dochodzenia roszczeń finansowych związanych z budową budynku. Wobec powyższego skarga jako nieuzasadniona musiała ulec oddaleniu na mocy art. 151 ppsa.