III SA/Kr 1350/13
WyrokWSA w Krakowie2014-01-16
Skład orzekający: Wojciech Jakimowicz, Krystyna Kutzner, Dorota Dąbek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy czynność materialno-techniczna polegająca na zarejestrowaniu pobytu stałego może zostać anulowana, jeśli w momencie zameldowania osoba nie przebywała fizycznie pod wskazanym adresem z powodu pobytu w zakładzie karnym, mimo że właściciel nieruchomości złożył oświadczenie o jej zamieszkiwaniu?Ratio decidendi
Czynność materialno-techniczna zameldowania na pobyt stały jest wadliwa i podlega anulowaniu, jeśli osoba meldująca się nie przebywała fizycznie pod wskazanym adresem w momencie zameldowania, nawet jeśli właściciel nieruchomości złożył oświadczenie o jej zamieszkiwaniu. Kluczowe jest faktyczne zamieszkiwanie w miejscu meldunku z zamiarem stałego pobytu, a pobyt w zakładzie karnym wyklucza spełnienie tej przesłanki.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła anulowania czynności materialno-technicznej polegającej na zarejestrowaniu pobytu stałego T. M. w budynku przy ul. G w miejscowości B. Organ I instancji stwierdził, że w momencie zameldowania T. M. przebywał w zakładzie karnym, co wykluczało spełnienie przesłanki faktycznego zamieszkiwania. Wojewoda uchylił pierwszą decyzję organu I instancji, by umożliwić spadkobierczyni zmarłego właściciela udział w postępowaniu. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, organ I instancji ponownie anulował zameldowanie, co utrzymał w mocy Wojewoda decyzją z dnia 15 czerwca 2012 r. Skarżący zarzucał uchybienia urzędnika i nieprawdziwe oświadczenie właściciela.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Jakimowicz Sędziowie NSA Krystyna Kutzner WSA Dorota Dąbek (spr.) Protokolant Monika Wójcik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 stycznia 2014 r. sprawy ze skargi T. M. na decyzję Wojewody z dnia 15 czerwca 2012 r. nr [...] w przedmiocie anulowania czynności materialno-technicznej polegającej na zarejestrowaniu pobytu stałego I. skargę oddala, II. przyznaje od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na rzecz adwokata W. W. Kancelaria Adwokacka ul. [...] w K kwotę 260,00 (słownie: dwieście sześćdziesiąt) złotych tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, podwyższoną o stawkę podatku od towarów i usług obowiązującą dla tego rodzaju czynności w dniu orzekania.
wyroku WSA w Krakowie z dnia 16 stycznia 2014r.
Decyzją z dnia [...] 2012r. nr [...] Burmistrz Gminy anulował czynność materialno-techniczną polegającą na zarejestrowaniu z dniem 1 sierpnia 2005r. pobytu stałego T. M. w budynku przy ul. G w miejscowości B. Organ I instancji stwierdził, iż właściciel w/w budynku – T. T., składając w dniu 1 sierpnia 2005r. podpis na druku "zgłoszenie pobytu stałego", poświadczył nieprawdę potwierdzając, że T. M. przebywał pod wskazanym adresem w dniu zameldowania. Z treści protokołu przesłuchania T. T. z dnia 24 października 2011r. wynika bowiem, że w czasie meldowania na pobyt stały T. M. przebywał w zakładzie karnym. Organ I instancji wskazał, iż w czasie kontroli meldunkowej w dniu 1 grudnia 2011r. w budynku przy ul. G w miejscowości B nie zastano T. M., ponieważ przebywa on w zakładzie karnym. Organ I instancji uznał zatem, że nie zostały spełnione przesłanki przewidziane do zameldowania, czyli warunek faktycznego zamieszkiwania w momencie zameldowania z zamiarem stałego przebywania.
Po rozpatrzeniu odwołania złożonego przez pełnomocnika T. M. - A. S., Wojewoda decyzją z dnia [...] 2012r. nr [...] uchylił decyzję Burmistrza Gminy z dnia [...] 2012r. nr [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Organ odwoławczy wskazał, iż w toku postępowania odwoławczego zmarł wnioskodawca T. T., a jego jedynym spadkobiercą została jego córka K. S. Tym samym, zdaniem Wojewody, zaskarżoną decyzję należało uchylić a sprawę przekazać do ponownego rozpatrzenia, by organ I instancji umożliwił K. S. wzięcie udziału w postępowaniu administracyjnym, a w szczególności by odebrał od niej stosowne wyjaśnienia odnośnie wniosku T. T. o anulowanie czynności materialno-technicznej polegającej na zarejestrowaniu pobytu stałego T. M. w budynku przy ul. G w miejscowości B.
Decyzją z dnia [...] 2012r. nr [...] Burmistrz Gminy ponownie anulował czynność materialno-techniczną polegającą na zarejestrowaniu z dniem 1 sierpnia 2005r. pobytu stałego T. M. w budynku przy ul. G w miejscowości B. Organ I instancji wskazał, iż K. S. – spadkobierczyni T. T. – podtrzymała wniosek o anulowanie w/w czynności materialno-technicznej. Burmistrz Gminy podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w decyzji z dnia [...] 2012r. nr [...] i stwierdził, że skoro w dniu zameldowania T. M. nie zamieszkiwał w budynku przy ul. G w miejscowości B (z uwagi na pobyt w zakładzie karnym), to nie zostały spełnione przesłanki przewidziane do zameldowania, czyli warunek faktycznego zamieszkiwania w momencie zameldowania z zamiarem stałego przebywania.
Odwołanie od powyższej decyzji Burmistrza Gminy wniosła A. S.– matka i pełnomocnik T. M. Zdaniem A. S., decyzja organu I instancji jest niesłuszna i krzywdząca i ma na celu ukrycie zaniedbań pracownika urzędu, który 1 sierpnia 2005r. przyjął zgłoszenie od T. T. i zameldował jej syna na pobyt stały. A. S. wyjaśniła, iż była obecna przy tym jak T. T. dokonywał zameldowania jej syna, a pracownik urzędu, który przyjmował to zgłoszenie wiedział, że T. M. przebywa w zakładzie karnym. A. S. stwierdziła, iż w pokoju syna pozostały jego ubrania, książki szkolne, meble, pościel i inne rzeczy. A. S. dodała, iż K. S. również wiedziała, że T. M. mieszkał w B., gdyż użyczał jej gościnności w zajmowanym przez siebie pokoju, kiedy przyjeżdżała z Niemiec.
Decyzją z dnia 15 czerwca 2012r. nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) w związku z art. 47 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2006r. nr 139, poz. 993 z późn. zm.), Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Burmistrza Gminy z dnia [...] 2012r. nr [...]. W pierwszej kolejności organ odwoławczy wskazał, iż jest obowiązany usunąć wadliwości zawarte w decyzji, których dopuścił się organ I instancji, a zatem władny jest w postępowaniu odwoławczym dokonać naprawy wad prawnych organu I instancji. W związku z powyższym organ II instancji sprecyzował, że podstawę prawną wydania decyzji rozstrzygającej w sprawie zameldowania, a w tym przypadku anulowania czynności materialno-technicznej, polegającej na zameldowaniu osoby pod określonym adresem, stanowi przepis art. 47 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych.
Organ II instancji stwierdził, iż z akt sprawy (a w szczególności z wyjaśnień T. T., T. M. i A. S. oraz z pisemnego zeznania powołanego świadka – W. F.) jednoznacznie wynika, iż w dniu 1 sierpnia 2005r., tj. w chwili dokonywania zameldowania T. M. nie mieszkał on w budynku przy ul. G w miejscowości B, albowiem w tym okresie przebywał w zakładzie karnym. A zatem w dniu 1 sierpnia 2005r. został zarejestrowany pobyt stały T. M. w przedmiotowym budynku, którego faktycznie nie było, gdyż od 1999r. przebywał on w zakładzie karnym co, zdaniem organu II instancji, bezspornie świadczy, że w dacie jego zameldowania na pobyt stały nie zamieszkał w budynku przy ul. G w miejscowości B z zamiarem stałego pobytu. Organ odwoławczy uznał zatem, że czynność meldunkowa była wadliwa od samego początku i jej anulowanie, w oparciu o przepis art. 47 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, było konieczne, albowiem zameldowanie dokonane zostało z naruszeniem przepisu art. 10 w/w ustawy. W tej sytuacji Wojewoda nie znalazł podstaw do merytorycznej zmiany decyzji organu I Instancji, gdyż została ona oparta na prawidłowych ustaleniach faktycznych i poprawnej wykładni prawa materialnego. Zdaniem organu odwoławczego, wszelkie podjęte w trakcie toczącego się postępowania czynności przez organ I instancji, a zmierzające do wyjaśnienia przedmiotowej sprawy, były prawidłowe.
W skardze na powyższą decyzję Wojewody pełnomocnik T. M. – A. S. podniosła, iż w niniejszej sprawie doszło do licznych uchybień i zaniedbań wynikających z nieznajomości przepisów przez pracownika urzędu, który dokonał zameldowania T. M. przyjmując poświadczenie nieprawdy od T. T. Poza tym również K. S. nie złożyła wyjaśnień odnośnie zamieszkiwania przez T. M. w budynku przy ul. G w miejscowości B.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skargi.
Postanowieniem z dnia 26 marca 2013r., sygn. akt III SA/Kr 1073/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odrzucił skargę T. M. z powodu nie usunięcia w wyznaczonym terminie jej braków formalnych poprzez nadesłanie jednego egzemplarza odpisu skargi poświadczonego za zgodność z oryginałem lub własnoręcznie podpisanego.
Po rozpoznaniu skargi kasacyjnej T. M., Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 3 października 2013r., sygn. akt II OSK 2368/13 uchylił postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 26 marca 2013r., sygn. akt III SA/Kr 1073/12. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, iż analiza akt sprawy rodzi wątpliwości co do skutecznego doręczenia pełnomocnikowi skarżącego wezwania do usunięcia braków formalnych skargi. Z wyjaśnień pełnomocnika wynika bowiem, że w przesyłce z WSA w Krakowie znajdowało się tylko wezwanie do przedłożenia odpowiedniego pełnomocnictwa oraz wezwanie do uiszczenia wpisu. W związku z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny uznał, iż odrzucenie skargi z powodu nieuzupełnienia jej braków formalnych, w sytuacji, gdy istnieją uzasadnione wątpliwości co do prawidłowości doręczenia wezwania do uzupełnienia tych braków, stanowi naruszenie art. 58 § 1 pkt 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i powoduje uchylenie postanowienia o odrzuceniu skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) oraz art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012, poz. 270 z późn. zm., zwana dalej p.p.s.a.), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Jednocześnie w oparciu o art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. W ramach tej kognicji Sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania.
Skarga jest niezasadna i nie zasługuje na uwzględnienie.
Przesłanki zameldowania zostały określone w art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2006r. Nr 139, poz. 993 z późn. zm.). Zgodnie z tym przepisem pobytem stałym jest zamieszkanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania. Przez pojęcie "pobytu stałego" w myśl art. 6 ust. 1 powołanej ustawy należy rozumieć zamieszkanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania. Dla zaistnienia przesłanek pobytu stałego konieczne jest zatem fizyczne przebywanie osoby w miejscu pobytu stałego i skupienie tam centrum życiowego. Innymi słowy dla dokonania czynności materialno – technicznej zameldowania na pobyt stały niezbędny jest nie tylko zamiar przebywania w danym lokalu jako miejscu stałego pobytu, ale też faktyczne zamieszkanie w lokalu, co winno być dodatkowo potwierdzone na formularzu meldunkowym przez właściciela lub inny podmiot dysponujący tytułem prawnym do lokalu (art. 29 ust. 1 w zw. z art. 9 ust. 2a ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych). Czynność materialno – techniczna zameldowania będzie zatem prawidłowa i nie budząca wątpliwości tylko wtedy, gdy osoba meldująca się na pobyt stały będzie przebywać w tym miejscu zameldowania z zamiarem stałego zameldowania.
W niniejszej sprawie skarżący został w dniu 1 sierpnia 2005r. zarejestrowany na pobyt stały w budynku przy ul. G w miejscowości B. Zameldowanie zostało dokonane na podstawie oświadczenia złożonego przez T. T., właściciela przedmiotowego budynku. Bezspornym miedzy stronami jednak jest, że w momencie zameldowania T. M. nie mieszkał pod w/w adresem, gdyż od 1999r. przebywał w Zakładzie Karnym w S. T. T. w dniu 24 października 2011r. przyznał (k. 10 akt administracyjnych), iż poświadczył nieprawdę składając w dniu 1 sierpnia 2005r. oświadczenie o przebywaniu T. M. w budynku przy ul. G w miejscowości B. Fakt nieprzebywania T. M. pod w/w adresem znajduje również potwierdzenie m.in. w piśmie samego skarżącego z dnia 6 listopada 2011r. (k. 21 akt adm.), w wyjaśnieniach A. S. z dnia 1 grudnia 2011r. (k. 29 akt adm.), w piśmie W. F. z dnia 20 grudnia 2011r. (k. 37 akt adm.) oraz w wyjaśnieniach złożonych w dniu 12 kwietnia 2012r. przez P. S. – pełnomocnika K. S.
Bezsporne zatem w sprawie jest to, że w dniu zameldowania, tj. 1 sierpnia 2005r. T. M. nie przebywał w budynku przy ul. G w miejscowości B, gdyż w tym czasie przebywał w Zakładzie Karnym. Nie została więc spełniona przesłanka zameldowania polegająca na zamieszkiwaniu w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem. Skoro więc zameldowanie skarżącego pod w/w adresem nastąpiło na podstawie nieprawdziwego oświadczenia właściciela budynku, to nie zostały spełnione przesłanki zameldowania i konieczne stało się jego anulowanie.
W ocenie Sądu nie mogą odnieść zamierzonego wpływu na treść rozstrzygnięcia argumenty strony skarżącej podniesione w skardze. Ani złożenie przez T. T. fałszywego oświadczenia o przebywaniu skarżącego w dniu 1 sierpnia 2005r. w budynku przy ul. G w miejscowości B, ani ewentualne uchybienia i zaniedbania urzędnika przyjmującego to oświadczenie, nie zmieniają faktu, że T. M. nie przebywał w przedmiotowym budynku w momencie zameldowania. Nie zostały więc zrealizowane przesłanki do zameldowania skarżącego w przedmiotowym budynku, zachodziły więc przesłanki do anulowania tej czynności.
Mając powyższe na względzie Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a. – jak w I wyroku.
O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu orzeczono w pkt II wyroku na podstawie art. 250 p.p.s.a., ustalając ich wysokość na podstawie § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c i § 19 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013r. poz. 461).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło