III SA/Kr 1362/12

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 27 września 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. F. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi M. F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 9 sierpnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia prawa do świadczenia z funduszu alimentacyjnego postanawia: I. umorzyć postępowanie w części obejmującej żądanie zwolnienia od kosztów sądowych, II. przyznać wnioskodawczyni prawo pomocy w zakresie częściowym ustanawiając dla niej adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka. Wnioskodawczyni w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagała się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Oświadczyła, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z jakimkolwiek kwalifikowanym pełnomocnikiem. Objaśniając swoją sytuację rodzinną uwidoczniła, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z synem. Określając swój majątek podała, że nie ma nieruchomości, zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. Swoje dochody oszacowała na 964 zł renty rodzinnej. Uzasadniając swoje starania podniosła, że syn jest osobą niepełnosprawną, uczniem drugiej klasy gimnazjum specjalistycznego. Wobec tego że nie jest to jedyna sprawa jaką skarżąca poddała osądowi tutejszego wojewódzkiego sądu administracyjnego więc okolicznościami znanymi z urzędu pozostaje, że syn skarżącej został zaliczony do osób niepełnosprawnych wymagających zaopatrzenia w przedmioty ułatwiające funkcjonowania a także stałej lub długotrwałej opieki innej osoby jak również współudziału opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. Wnioskodawczyni legitymuje się natomiast orzeczeniem zaliczającym wnioskodawczynię do osób o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności zdolną do wykonywania zatrudnienia na odpowiednio przystosowanym stanowisku pracy, wymagającą częściowej lub okresowej pomocy innej osoby w związku z ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji . Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje: Zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. a) ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, obowiązek uiszczenia kosztów sądowych nie ciąży na stronie skarżącej działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. W postępowaniu sądowo administracyjnym przedmiot skargi opatrzono symbolem "6329" (vide: zarządzenie z 15.10.12 r.) opisywanym przez załącznik nr 1 do zarządzenia Prezesa NSA z dnia 27 listopada 2003 r. w sprawie ustalenia zasad biurowości w sądach administracyjnych jako sprawa z zakresu pomocy społecznej. W konsekwencji uznania, że skarżąca korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych - co oznacza całkowite zwolnienie strony z obowiązku wnoszenia zarówno opłat sądowych jak i ponoszenia wydatków - jej wniosek w tym zakresie należało uznać za bezprzedmiotowy a w związku z tym postanowiono jak w punkcie pierwszym sentencji działając na zasadzie art. 161 §1 pkt. 3 ppsa w związku z art. 258 §1 i §2 pkt. 7 ppsa. Bezprzedmiotowość wniosku o zwolnienie od kosztów pozostaje bez wpływu na drugie z żądań a mianowicie ustanowienia adwokata. Zgodnie z aktualnymi poglądami doktryny sąd nie jest bowiem związany żądaniem strony zawartym we wniosku o przyznanie pomocy byleby tylko nie wyszedł ponad żądanie strony (por. komentarz J.P Tarno do art. 246 w : Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2004). W sytuacji więc gdy strona domaga się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, sąd może przyznać jej to prawo w zakresie częściowym obejmującym tylko ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika (art. 245 §3 in fine ppsa). Oczywiście pod warunkiem, złożenia oświadczenia, którym strona wykaże, że nie jest wstanie ponieść opłat za jego czynności w postępowaniu przed sądami administracyjnymi bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 §1 pkt. 2 ppsa). Oświadczenie to zgodnie z wolą ustawodawcy ma być "dokładne", a owa "dokładność" stopniowana jest przeświadczeniem sądu, że strona okoliczności te wykazała czyli przedstawiła je w sposób przekonywujący. W realiach niniejszej sprawy wnioskodawczyni złożyła oświadczenie o jakim mowa w art. 252 ppsa Oświadczenie to uzupełnione informacjami znanymi na zasadzie notorii urzędowej jest wystarczające do oceny jej aktualnych możliwości płatniczych. Generalnie rzecz biorąc wnioskodawczyni jest osobą ubogą w potocznym tego słowa znaczeniu gdyż tak należy postrzegać osobę bez majątku, utrzymującą się z niewielkiej renty, borykającą się z problemami natury zdrowotnej. Z zasad doświadczenia życiowego wynika, że środki jakimi rozporządza wystarczają na opatrzenie podstawowych potrzeb życia codziennego. Biorąc to pod uwagę udzielono zatem wnioskodawczyni pomocy o którym to prawie traktują przepisy oddziału 2 rozdziału III działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ustanawiając na jej rzecz adwokata, którego wyznaczy właściwy organ samorządu zawodowego a w związku z tym orzeczono jak w punkcie drugim sentencji na podstawie art. 246 §1 pkt. 2 ppsa w związku z art. 245 §3 ppsa.