III SA/Kr 1363/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym : Przewodniczący : Sędzia WSA Bożenna Blitek po rozpoznaniu w dniu 26 listopada 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Z. Ś. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 7 lipca 2014 r. Nr [...] w przedmiocie przekazania odwołania organowi I instancji celem rozpatrzenia według właściwości postanawia: odrzucić skargę POSTANOWIENIE Dnia 26 listopada 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym : Przewodniczący : Sędzia WSA Bożenna Blitek po rozpoznaniu w dniu 26 listopada 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. Ś. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi Z. Ś. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 7 lipca 2014 r. Nr [...] w przedmiocie przekazania odwołania organowi I instancji celem rozpatrzenia według właściwości postanawia: 1. umorzyć postępowanie w części obejmującej żądanie zwolnienia od kosztów sądowych, 2. oddalić wniosek o ustanowienie adwokata. W dniu 27 czerwca 2014 r. Z. Ś. złożył w siedzibie Samorządowego Kolegium Odwoławczego odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] 2014 r. nr [...]. Postanowieniem z dnia 7 lipca 2014 r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze przekazało odwołanie Z. Ś. organowi I instancji celem rozpatrzenia według właściwości na zasadzie art. 132 § 1 lub art. 133 Kodeksu postępowania administracyjnego. Pismem z dnia 11 lipca 2014 r. Z. Ś. wniósł skargę na powyższe postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 7 lipca 2014 r. Nr [...]. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o odrzucenie skargi, gdyż sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje: Zakres kontroli działalności administracji publicznej i stosowania przez wojewódzkie sądy administracyjne środków przewidzianych w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm., zwanej dalej p.p.s.a.) określa art. 3 § 1-3 tej ustawy: "Art. 3. § 1. Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. § 2. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a. § 3. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach." Zaskarżonym w niniejszej sprawie postanowieniem Samorządowe Kolegium Odwoławcze przekazało Prezydentowi Miasta odwołanie skarżącego od decyzji tego organu z dnia [...] 2014 r. Zgodnie z treścią art. 65 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267, zwanej dalej kpa): "Art. 65. § 1. Jeżeli organ administracji publicznej, do którego podanie wniesiono, jest niewłaściwy w sprawie, niezwłocznie przekazuje je do organu właściwego, zawiadamiając jednocześnie o tym wnoszącego podanie. Zawiadomienie o przekazaniu powinno zawierać uzasadnienie." Z kolei w myśl art. 140 kpa, w sprawach nieuregulowanych w art. 136-139 w postępowaniu przed organami odwoławczymi mają odpowiednie zastosowanie przepisy o postępowaniu przed organami pierwszej instancji. Zatem do przekazania odwołania według właściwości ma również zastosowanie art. 65 § 1 kpa. Z treści tego przepisu wynika, iż przekazanie podania (odwołania) organowi właściwemu następuje w formie czynności materialno-technicznej, o podjęciu której organ ma obowiązek zawiadomić wnoszącego podanie. Przekazanie podania (odwołania), jako czynność materialno-techniczna, pozostaje poza wskazanym w art. 3 § 2 p.p.s.a. zakresem kognicji sądu administracyjnego, gdyż nie jest ona ani rozstrzygnięciem indywidualnym mającym postać decyzji administracyjnej lub postanowienia, ani też nie może być kwalifikowana jako inny akt lub czynność z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Skoro zatem czynność ta nie podlega zaskarżeniu, to nie może być przedmiotem skargi do sądu administracyjnego. W niniejszej sprawie Samorządowe Kolegium Odwoławcze wydało co prawda postanowienie, ale z jego treści wyraźnie wynika, że jego przedmiotem jest przekazanie odwołania skarżącego do organu I instancji celem rozpatrzenia według właściwości. Jak to już jednak zostało wyżej wskazane na przekazanie odwołania nie przysługuje żaden środek zaskarżenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał zatem, iż sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego, a zatem na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a. skargę odrzucił. UZASADNIENIE W dniu 4 września 2014 r. (data prezentaty Sądu) wpłynął do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniosek skarżącego Z. Ś. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu wniosku skarżący podał, iż prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z żoną i trzema córkami. Na majątek skarżącego składa się lokal mieszkalny o powierzchni 41 m². Skarżący nie posiada zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. Skarżący podał, iż jego rodzina utrzymuje się ze świadczeń z pomocy społecznej, jednak w sierpniu 2014 r. nie otrzymali żadnych pieniędzy. Postanowieniem z dnia 31 października 2014 r., sygn. akt III SA/Kr 1363/14 referendarz sądowy umorzył postępowanie w części obejmującej żądanie zwolnienia od kosztów sądowych, gdyż skarżący jest zwolniony z obowiązku uiszczenia kosztów na podstawie art. 239 pkt 1 lit. a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, oraz oddalił wniosek o ustanowienie adwokata. Referendarz sądowy stwierdził, że skarżący nie przedstawił w sposób przekonujący swojej sytuacji materialnej mimo, że wiedział jakie informacje należy podać we wniosku o przyznanie prawa pomocy i jakie dokumenty do niego dołączyć, gdyż już wcześniej składał takie wnioski w innych postępowaniach sądowych. W związku z powyższym referendarz sądowy nie wezwał skarżącego o nadesłanie dodatkowych informacji, gdyż powodowałoby to tylko zbędne przedłużenie postępowania. Od powyższego postanowienia referendarza sądowego skarżący wniósł sprzeciw, w którym podniósł, iż od dłuższego czasu utrzymuje się z pomocy rodziny i nie stać go na ponoszenie opłat sądowych. Skarżący stwierdził, iż uiszczenie opłaty sądowej wiązałoby się z koniecznością zaciągnięcia pożyczki na co go nie stać. Skarżący wskazał również, że wszystkie oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku, dochodach i źródłach utrzymania, a także paragony i rachunki dołączył do wniosku o przyznanie prawa pomocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje: W sprawach prowadzonych przed sądami administracyjnymi podstawy przyznania prawa pomocy określa ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm., zwana dalej p.p.s.a.), a w szczególności: "Art. 245. § 1. Prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. § 2. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. § 3. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego." "Art. 246. § 1. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje: 1) w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania; 2) w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny." W swoim wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Należy jednak zauważyć, że skarżący jest zwolniony z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych na podstawie art. 239 pkt 1 lit. a p.p.s.a., który stanowi, że nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. Skoro zatem skarżący korzysta w niniejszej sprawie z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych, jego wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych jest bezprzedmiotowy. Jeżeli natomiast chodzi o wniosek skarżącego o ustanowienie adwokata to Sąd nie mógł go rozpoznać. Zgodnie bowiem z treścią art. 247 p.p.s.a.: "Art. 247. Prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi." O oczywistej bezzasadności skargi można mówić, gdy bez potrzeby głębszej analizy prawnej nie ulega najmniejszej wątpliwości, że nie może ona zostać uwzględniona. Chodzi więc o sytuację, w której obowiązujące prawo wyklucza możliwość uwzględnienia żądania skarżącego. Oznacza, to że zastosowanie powołanego przepisu jest dopuszczalne wówczas, gdy stan faktyczny i prawny danej sprawy nie budzi najmniejszych wątpliwości, co do braku szans na uwzględnienie skargi. W szczególności dotyczy to sytuacji, w której skarga kwalifikuje się do odrzucenia na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., tj. gdy sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Zakres kognicji sądu administracyjnego określa art. 3 § 2 p.p.s.a.: "Art. 3. § 2. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a." Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 7 lipca 2014 r. Nr [...] o przekazaniu odwołania skarżącego Prezydentowi Miasta celem rozpatrzenia według właściwości na zasadzie art. 132 § 1 lub art. 133 Kodeksu postępowania administracyjnego. Zgodnie z treścią art. 65 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267 z późn. zm., zwanej dalej kpa), jeżeli organ administracji publicznej, do którego podanie wniesiono, jest niewłaściwy w sprawie, niezwłocznie przekazuje je do organu właściwego, zawiadamiając jednocześnie o tym wnoszącego podanie. Przepis ten ma zastosowanie również do przekazania odwołania, zgodnie z treścią art. 140 kpa. Przekazanie podania (odwołania) organowi właściwemu następuje w formie czynności materialno-technicznej, o podjęciu której organ ma obowiązek zawiadomić wnoszącego podanie (odwołanie). Przekazanie podania (odwołania), jako czynność materialno-techniczna, pozostaje poza wskazanym w art. 3 § 2 p.p.s.a. zakresem kognicji sądu administracyjnego. Skoro zatem czynność ta nie podlega zaskarżeniu, to nie może być przedmiotem skargi do sądu administracyjnego. Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny odmówił ustanowienia dla skarżącego adwokata z uwagi na oczywistą bezzasadność skargi, a w związku z tym – na podstawie art. 247 p.p.s.a i art. 260 p.p.s.a. – orzekł jak w sentencji.